EN
TR
Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı
Öz
Nitel araştırma yöntemlerinden içerik analiziyle yapılandırılmış olan bu çalışmada Türkçe ders kitaplarındaki etkinlikler ve ölçme değerlendirme uygulamaları aracılığı ile öğretilmesi amaçlanan hedef sözcükler, deyimler ve atasözlerinin belirlenerek incelenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda 2023-2024 eğitim öğretim yılında kullanılan tüm Türkçe ders kitapları (19 adet) araştırmacılar tarafından ele alınmış, kaynaklar içerisinde öğretilmesi hedeflenen sözcükler, deyimler ve atasözleri belirlenmiştir. Bu işlemin ardından elde edilen verilerin, frekans analizi ile irdelenmesiyle aynı sınıf seviyesine yönelik hazırlanmış ders kitapları arasında hedef söz varlığının niteliği ve niceliği açısından bir tutarlılık olmadığı tespit edilmiştir. Bu sonuca ek olarak farklı sınıf seviyelerine yönelik hazırlanmış ders kitaplarındaki hedef sözcüklerin ise benzer olduğu ve öğrencinin hâlihazırda öğrenmiş olması beklenen sözcüklerin tekraren sözcük öğretimi etkinliklerine dâhil edildiği saptanmıştır. Ayrıca hedef sözcük sayısının sınıf seviyelerine paralel bir şekilde düzenli bir artış ya da azalış göstermediği, kullanım sıklığı oldukça düşük ve günlük hayatta yeri olmayan sözcüklerin hedef sözcük olarak sunulduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu doğrultuda Türkçe ders kitaplarındaki hedef sözcüklerin seçiminde, tutarlılığında, aşamalılığında, sayısında, tekrar durumunda ve niteliğinde belirli sorunlar olduğu sonucuna ulaşılmış; bu sorunların çözümü içinse sınıf seviyelerine göre hedef sözcük listelerinin oluşturulması, öğretilecek sözcüklerin ve sözcük sayılarının standart hâline getirilmesi, ders kitabı yazarları arasında eş güdümün ve etkileşimin sağlanarak ders kitaplarındaki aşamalılığın ve tutarlılığın sağlanması, Türkçe öğretim programına hedef söz varlığına yönelik bir kılavuz eklenmesi önerilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aksan, D. (1998). Her yönüyle dil ana çizgileriyle dilbilim. Türk Dil Kurumu Yayınları.
- Akyol, H. (2020) Türkçe ilk okuma yazma öğretimi. Pegem Akademi.
- Akyüz Aru, S. (2013). İlköğretim programına göre hazırlanan Türkçe ders kitaplarında kelime hazinesini geliştirmeye yönelik planlamanın incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Gazi Üniversitesi.
- Akyüz Aru, S., ve Ertem, İ. S. (2014). Türkçe ders kitaplarında kelime hazinesini geliştirmeye yönelik planlamanın incelenmesi. Turkish Studies, 9(3), 675-694.
- Arslan, K., ve Bay, Y. (2023). İlkokul Türkçe ders kitaplarının söz varlığı bakımından incelenmesi. Turkish Journal of Primary Education, 8(1), 14-27.
- Ataşçi, A. (2019). İlkokul Türkçe 4. sınıf ders kitabı. Koza Yayın.
- Avcı, A., Argün, B., ve Çelik, G. (2020). İlkokul 1. sınıf Türkçe çalışma kitabı. Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
- Avcı, A., Argün, B., ve Çelik, G. (2020). İlkokul 2. sınıf Türkçe çalışma kitabı. Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Türkçe Eğitimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
1 Mayıs 2025
Gönderilme Tarihi
24 Ağustos 2024
Kabul Tarihi
14 Şubat 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 54 Sayı: 246
APA
Memiş, M., & Kalyoncu, R. (2025). Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı. Milli Eğitim Dergisi, 54(246), 575-608. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1538130
AMA
1.Memiş M, Kalyoncu R. Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı. Millî Eğitim. 2025;54(246):575-608. doi:10.37669/milliegitim.1538130
Chicago
Memiş, Muhammet, ve Rahman Kalyoncu. 2025. “Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı”. Milli Eğitim Dergisi 54 (246): 575-608. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1538130.
EndNote
Memiş M, Kalyoncu R (01 Mayıs 2025) Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı. Milli Eğitim Dergisi 54 246 575–608.
IEEE
[1]M. Memiş ve R. Kalyoncu, “Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı”, Millî Eğitim, c. 54, sy 246, ss. 575–608, May. 2025, doi: 10.37669/milliegitim.1538130.
ISNAD
Memiş, Muhammet - Kalyoncu, Rahman. “Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı”. Milli Eğitim Dergisi 54/246 (01 Mayıs 2025): 575-608. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1538130.
JAMA
1.Memiş M, Kalyoncu R. Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı. Millî Eğitim. 2025;54:575–608.
MLA
Memiş, Muhammet, ve Rahman Kalyoncu. “Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı”. Milli Eğitim Dergisi, c. 54, sy 246, Mayıs 2025, ss. 575-08, doi:10.37669/milliegitim.1538130.
Vancouver
1.Muhammet Memiş, Rahman Kalyoncu. Nicelik, Nitelik ve Tutarlılık Açısından Türkçe Ders Kitaplarındaki Hedef Söz Varlığı. Millî Eğitim. 01 Mayıs 2025;54(246):575-608. doi:10.37669/milliegitim.1538130