Matematik Becerileri Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Bu araştırmada ilk versiyonu Klein ve Starkey (2004) tarafından geliştirilmiş, daha sonra Starkey ve Klein (2012) tarafından güncellenen orijinal adı “Child Math Assessment”olan Matematik Becerileri Ölçeği’nin Türkçeye uyarlanması, ölçeğin geçerlik ve güvenirliğinin test edilmesi amaçlanmıştır. Ölçeği Türk kültürüne uyarlamak için ölçeği geliştiren yazarlardan izin alındıktan sonra ilk aşamada ölçek maddelerinin çeviri ve tekrar çevirisi yapılmıştır. Çeviri aşamasından sonra ölçek, okul öncesi matematik eğitimi alanında uzman olan dört okul öncesi eğitimi alan uzmanının görüşlerine sunulmuş, uzmanlardan gelen görüşler doğrultusunda gerekli düzeltmeler yapılmıştır. Daha sonra ölçeğin pilot çalışması yapılmış, pilot çalışmasından sonra da asıl ölçek çalışması gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Ankara’da MEB anaokullarında öğrenimine devam eden 394 okul öncesi dönem çocuğu oluşturmuştur. Uygulama sonrasında elde edilen verilere Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. Analiz sonucunda sonucu 36 maddenin beş farklı alt boyuta ilişkin bağıntıları anlamlı sonuçlar vermiştir. Ölçeğin genel Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı .86 olarak bulunmuştur ve bu da ölçeğin yüksek derecede güvenilir olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte alt boyutlarının Cronbach Alfa güvenirlik katsayılarının da .62 ile .76 arasında değiştiği bulunmuştur, dolayısıyla alt boyutların güvenirliği oldukça güvenilir olarak yorumlanmaktadır. Uyarlanan ölçeğin Türk kültüründe kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu ortaya konulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Okul öncesi dönem çocukları
• Matematik becerileri
• Ölçek
• Geçerlik
• Güvenirlik

Turkish Adaptation of the Child Math Assessment: A Validity and Reliability Study

Öz

In this study, it was aimed to adapt originally named "Child Math Assessment", which was developed by Klein and Starkey (2004) and updated by Starkey and Klein (2012), into Turkish, and to test the validity and reliability of the scale. To adapt the scale to Turkish culture, after obtaining permission from the authors who developed the scale, translation, and re-translation of the scale items were made at the first stage. After the translation phase, the scale was presented to the opinions of four preschool specialists who were experts in the field of mathematics education in the preschool and necessary corrections were made in line with the opinions of the experts. Later, the scale was piloted, and after the pilot study, the actual scale study was carried out. The study group of the research consisted of 394 preschool children studying in MoNE kindergartens in Ankara. Exploratory Factor Analysis (EFA) and Confirmatory Factor Analysis (CFA) were implemented to the data obtained after the implementation. As a result of the analysis, confirmatory factor analysis based on the relations of 36 items on 5 different sub-dimensions, was implemented to the data set. The Cronbach Alpha coefficient for the overall scale was .86. These values indicate that the scale is highly reliable. However, the Cronbach's alpha reliability coefficients of the sub-dimensions were found to vary between .62 and .76, so the reliability of the sub-dimensions is interpreted as quite reliable. It has been revealed that the adapted scale is a valid and reliable measurement tool that can be used in Turkish culture.

Anahtar Kelimeler

• Preschool children
• Mathematics skills
• Scale
• Validity
• Reliability

Kaynakça

1. Akman, B. (2002). Okulöncesi dönemde matematik. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 23, 244-248.
2. Akman, B. (2019). Erken çocuklukta matematik eğitimi (8.Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
3. Aktaş-Arnas. Y. (2013). Okul öncesi dönemde matematik eğitimi (2.Baskı). Ankara: Vize Yayıncılık.
4. Aktaş-Arnas, Y., Deretarla-Gül, E. & Sığırtmaç, A. (2003). 48-86 ay çocuklar için sayı ve işlem kavramları testi”nin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12(12), 147-157.
5. Alpar, R. (2017). Uygulamalı çok değişkenli istatistiksel yöntemler (5.Baskı). Ankara: Detay Yayıncılık.
6. Büyüköztürk, Ş. (2002). Faktör analizi: Temel kavramlar ve ölçek geliştirmede kullanımı. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 8(32), 470-483.
7. Carr, M. (2001). Assessment in early childhood settings: Learning stories. London Paul Chapman Publishing.
8. Clements, D. H. & Sarama, J. (2007). Effects of a preschool mathematics curriculum: Summative research on the Building Blocks project. Journal for Research in Mathematics Education, 38, 136-163.

9. Clements, D. H. & Sarama, J. (2009). Learning and teaching early math. The learning trajectories approach. New York, NY: Routledge.
10. Clements, D. H. Sarama, J., & DiBiase, A. M. (Eds.). (2004). Engaging young children in mathematics: Standards for early childhood mathematics education. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
11. Çelik, M. & Kandır, A. (2011). Matematik Gelişimi 6 Testi (Progress in maths) nin 60-77 aylar arasında olan çocuklar için geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 4(1), 146-153.
12. Duncan, G. J., Dowsett, C. J., Claessens, A., Magnuson, K., Huston, A. C., Klebanov, P., ... & Sexton, H. (2007). School readiness and later achievement. Developmental psychology, 43(6), 1428-1446.
13. Erdoğan, S. (2006). Altı yaş grubu çocuklarında drama yöntemi ile verilen matematik eğitiminin matematik yeteneğine etkisinin incelenmesi. Yayımlanmamıs Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
14. Fraenkel, J. R. & Wallen, M. E. (2009). How to design and evaluate research in education (7th ed.). New York: MacGraw-Hill.
15. Hu, L. T. & Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structural analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55.
16. Kalaycı, Ş. (2018). SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri (9. Baskı). Ankara: Asil Yayın Dağıtım.
17. Kandır, A. & Orçan, M. (2010). Okul öncesi dönemde matematik eğitimi. İstanbul: Morpa Kültür Yayınları.
18. Karagöz, Y. (2016). SPSS 23 ve AMOS 23 uygulamalı istatistiksel analizler. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
19. Klein, A., & Starkey, P. (2004). Fostering preschool children’s mathematical knowledge: Findings from the Berkeley math readiness project. In D. H. Clements, & J. Sarama (Eds.), Engaging young children in mathematics: Standards for early childhood mathematics education (pp. 343–360). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum.
20. Klein, A., Starkey, P., Clements, D., Sarama, J. & Iyer, R. (2008). Effects of a pre-kindergarten mathematics intervention: A randomized experiment. Journal of Research on Educational Effectiveness, 1(3), 155-178.
21. Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equations modeling (2nd ed.). New York: The Guilford Press.
22. Lidz, C. S. (2003). Early childhood Assessment. NJ: John Wiley & Son, Inc.
23. Lightfoot, C., Cole, M. & Cole, S. R. (2012). The development of children (7th ed.). New York: Worth Publishers.
24. McAfee, O. & Leong, D. J. (2012). Erken çocukluk döneminde gelişim ve öğrenmenin değerlendirilmesi ve desteklenmesi (B. Ekinci Çev. Ed). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
25. National Association for the Education of Young Children (NAEYC) (2008). Early childhood mathematics: Promoting good beginnings. A joint position statement of the National Association for the Education of Young Children (NAEYC) and the National Council of Teachers of Mathematics (NCTM). Washington, DC: NAEYC.
26. National Council of Teachers of Mathematics, (2000). Principles and standards for school mathematics. Reston, VA: NCTM.
27. Sammons, P., Sylva, K., Melhuish, E., Siraj-Blatchford, I., Taggart, B., Hunt, S. & Jelicic, H. (2008). Effective Pre-school and Primary Education 3-11 Project (EPPE 3-11): Influences on children's cognitive and social development in year 6. Research brief. London: Department for Children, Schools and Families.
28. Schumacker, R. E. & Lomax, R.G. (2010). A beginner’s guide to structural equation modeling (3rd ed.). New York, NY: Routledge.
29. Starkey, P. & Klein, A. (2012). Scaling up the implementation of a pre-kindergarten mathematics intervention in public preschool programs (Final Report: IES Grant R305K050004). Washington, DC: U.S. Department of Education.
30. Starkey, P., Klein, A. & Wakeley, A. (2004). Enhancing young children’s mathematical knowledge through a pre-kindergarten mathematics intervention. Early Childhood Research Quarterly, 19, 99-120.
31. Unutkan, Ö. P. (2003). Marmara ilköğretime hazır oluş ölçeğinin geliştirilmesi ve standardizasyonu. Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yayımlanmamış Doktora Tezi.
32. Yılmaz, B. & Kızıltepe, G. İ. (2017). Erken sayı değerlendirme ölçeğinin 48-60 aylık çocuklar için geçerlik ve güvenirlik çalışması. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 8(2), 81-91.