Examining the Problems Encountered by the Workers with Disabilities in the Education Sector regarding Occupational Health and Safety

Öz

Objective: The aim of the research is to determine the occupational health and safety problems of disable workers in the education sector.
Materials and Methods: The survey was conducted with disable employees employed in educational institutions affiliated to the Istanbul Provincial Directorate of National Education by the ‘’Convenience Sampling Method’’ method and validity has accepted 432 data were transferred to the SPSS 21 program. After performing frequency and reliability analyses, descriptive statistics were examined to determine the occupational health and safety problems of disable employees.
Results: According to this research, the rate of visually impaired participants is high. As an Average, half of the participants, most of whom work in general administrative and auxiliary services, mostly have a disability rate of 80% or higher this percentage. However, it was determined that the overall reliability value of the questionnaire was high. Regarding the problems related to occupational health and safety, questions such as trainings, risk assessments, emergencies and physical working conditions and it has been determined that the answers given to these questions are affected negatively on average value.
Conclusion: As a result of the research, the inadequacy of transportation and accessibility problems, occupational health and safety training, risk analysis, emergency action plans, conduction of safety drills are determined. Besides, it has indicated that the emergency and first aid training and the physical working conditions are not enoughly suitable. Finally, several suggestions have been stated related to the mentioned inconveniences.

Anahtar Kelimeler

• Education Sector
• Disabled Employees
• Occupational Health and Safety.

Eğitim Sektöründeki Engelli Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği ile İlgili Karşılaştıkları Sorunların İncelenmesi

Öz

Amaç: Araştırmanın amacı, eğitim sektöründeki engelli çalışanların iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili karşılaştıkları sorunları tespit etmektir.
Yöntem: İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü’ne bağlı eğitim kurumlarında istihdam eden engelli çalışanlarla bir anket çalışması yapılmış ve “Kolayda Örnekleme Tekniği” ile toplanan anketlerden geçerli olarak kabul edilen 432 adet veri, SPSS 21 programına aktarılmıştır. Bu bağlamda ilk olarak frekans ve güvenilirlik analizleri yapılmıştır. Daha sonra engelli çalışanların iş sağlığı ve güvenliği sorunlarını belirlemek için tanımlayıcı istatistikler incelenmiştir.
Bulgular: Araştırmada, görme engelli katılımcıların oranının yüksek olduğu görülmektedir. Çoğu genel idari hizmetler ile yardımcı hizmetler kadrosunda çalışan katılımcıların ortalama yarısı, %80 ve üzeri engel oranına sahiptir. Bununla birlikte anketin bütünsel olarak güvenilirlik değerinin yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir. İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili karşılan sorunlara ilişkin olarak özellikle eğitimler, risk değerlendirmeleri, acil durumlar ve fiziki çalışma koşulları gibi sorulara verilen cevap ortalamalarının olumsuz yönde olduğu belirlenmiştir.
Sonuç: Araştırmanın sonucunda engelli çalışanların çalıştıkları kuruma ulaşımları ve kurum içindeki erişilebilirlik sorunları başta olmak üzere, iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri, risk analizleri, acil eylem planları, tatbikatları, acil durum ve ilkyardım eğitimlerinin yetersizliği ile fiziki çalışma koşullarının yeterince uygun olmadığı belirlenmiş ve belirlenen uygunsuzluklara karşı yapılabilecek iyileştirme faaliyetlerine yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Eğitim Sektörü
• Engelli Çalışanlar
• İş Sağlığı ve Güvenliği.

Kaynakça

1. 1. Dünya Sağlık Örgütü. Dünya Engellilik Raporu Yönetici Özeti. (2011). İsviçre.
2. 2. Türkiye İstatistik Kurumu. Türkiye Engelliler Araştırması. 2002. Erişim tarihi: 12.12.2021, Erişim adresi: https://data.tuik.gov.tr/Search/Search?text=engelli.
3. 3. Civan OE. İş Sağlığı ve Güvenliğinde Özel Politika Gerektiren Gruplar. Ankara Barosu Dergisi 2017;75(4):203-290.
4. 4. Breslin FC, et al. Examining Occupational Health and Safety Vulnerability Among Canadian Workers with Disabilities. Disability and Rehabilitation An International, Multidisciplinary Journal 2017;40(18):2138-2143.
5. 5. T.C. Resmi Gazete (2012). İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu. 30.06.2012. Sayı: 28339. Başbakanlık Basımevi. Ankara.
6. 6. T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Kamuda Engelli İstihdamının Analizi. Ankara: Temmuz 2015. Erişim tarihi: 10.10.2019, Erişim adresi: https://www.aile.gov.tr/media/5649/kamuda-engelli-istihdaminin-analizi-son.pdf.
7. 7. T.C. Resmi Gazete (1949). Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi (1948). 27.05.1949. Sayı: 7217. Başbakanlık Basımevi. Ankara.
8. 8. Birleşmiş Milletler. Sakat Bireylerin Haklarına Dair Bildirge. 1975. Erişim tarihi: 25 Şubat 2019, Erişim adresi: https://humanrightscenter.bilgi.edu.tr/tr/content/27-birlesmis-milletler-diger-belgeler/.

9. 9. https://sozluk.gov.tr/, Erişim Tarihi: 23.11.2021.
10. 10. T.C. Resmi Gazete (2005). Engelliler Hakkında Kanun. 07.07.2005. Sayı: 25868. Başbakanlık Basımevi. Ankara.
11. 11. Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanlığı, Başbakanlık Özürlüler İdaresi Başkanlığı. Türkiye Özürlüler Araştırması 2002. Ankara: Devlet İstatistik Enstitüsü Matbaası, 2009:10-11.
12. 12. T.C. Resmi Gazete (2019). Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik. 20.02.2019. Sayı: 30692. Başbakanlık Basımevi. Ankara.
13. 13. Toyoğlu A. Avrupa Birliği ve Türkiye’de Engelli İstihdamına Yönelik İş Sağlığı ve Güvenliği Yaklaşımı, Yüksek Lisans Tezi, Tarsus Üniversitesi, 2020:10.
14. 14. Bezirci P. Bilgiye erişimde engellilere yönelik kütüphane uygulamaları. Hiperlink Yayınları, İstanbul; 2019. s:18.
15. 15. T.C. Resmi Gazete (2003). 4857 Sayılı İş Kanunu. 10.06.2003. Sayı: 25134. Başbakanlık Basımevi. Ankara.
16. 16. Figueiredo‐Ferraz H, Gil‐Monte P, Olivares‐Faúndez V. Influence of mobbing (workplace bullying) on depressive symptoms: A longitudinal study among employees working with people with intellectual disabilities. Journal of Intellectual Disability Research 2015;59(1):39-47.
17. 17. T.C. Resmi Gazete (2013). İşyeri Bina ve Eklentilerinde Alınacak Sağlık ve Güvenlik Önlemlerine İlişkin Yönetmelik. 17.07.2013. Sayı: 28710. Başbakanlık Basımevi. Ankara.
18. 18. Yenidünya Güler S, ve ark. Engelli çalışanlar için iş sağlığı ve güvenliği rehberi. Ankara: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, 2016:34.
19. 19. T.C. Resmi Gazete (2013). İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik. 20.07.2013. Sayı: 28713. Başbakanlık Basımevi. Ankara.
20. 20. T.C. Resmi Gazete (2013). Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik. 15.05.2013. Sayı: 28648 Başbakanlık Basımevi. Ankara.
21. 21. T.C. Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü. Engelli ve Yaşlı İstatistik Bülteni. Ankara: Ağustos 2020. Erişim tarihi: 20.10.2020, Erişim adresi: https://www.aile.gov.tr/media/57045/istatistik_bulteni_agustos2020.pdf.
22. 22. Gürbüz S, Şahin F. Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri. Seçkin Akademik ve Mesleki Yayınlar, Ankara; 2018. s:129.
23. 23. Coşkun R, Altunışık R, Yıldırım E. Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri SPSS uygulamalı. Sakarya Yayıncılık, Sakarya; 2019. s:147-149-150.
24. 24. Karataş K. Engellilerin Toplumla Bütünleşme Sorunları Bir Sosyal Politika Yaklaşımı. Ufkun Ötesi Bilim Dergisi 2002;2(2):48-55.
25. 25. Şen M,Tunç YE. Türkiye’de Çalışma Yaşamında Özel Grupların İş Sağlığı ve Güvenliği Kapsamında Değerlendirilmesi. HAK-İŞ Uluslararası Emek ve Toplum Dergisi 2017;6(16):568-596.
26. 26. Leymann H, Gustafsson A. Mobbing at Work and the Development of Post-Traumatic Stress Disorders. European Journal of Work and Organizational Psychology 1996;5(2):251-275.