İlkokul ve Orta Okul Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programında Yer Alan Vatandaşlık Konularının İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, ilkokul ve orta okul fen bilimleri dersi öğretim programında yer alan vatandaşlık konularının incelenmesidir. Doküman analizi yönteminin kullanıldığı araştırmada, 3-8. sınıf fen bilimleri dersi öğretim programı analiz edilerek, programda yer alan sosyal toplumsal konuların içerisinde yer alan vatandaşlık konuları incelenmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, ilkokul ve orta okul fen bilimleri dersi öğretim programında, vatandaşlık eğitimi ile ilgili 23 kazanım olduğu ortaya konmuştur. Bu kazanımların dağılımının ilkokul ve orta okulda eşit sayıda olduğu tespit edilirken, vatandaşlık eğitimine yönelik en çok kazanımın ilkokul 3. sınıfta olduğu belirlenmiştir. 6. ve 8. sınıfta ise vatandaşlık ile ilgili kazanımların olmadığı görülmüştür. Son olarak, vatandaşlık eğitimi ile ilgili kazanımların “çevre” konusunda yoğunlaştığı saptanmıştır. 

Anahtar Kelimeler

• İlkokul Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı,Orta Okul Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı

Kaynakça

1. Akdu, Ö. (2016). Ortaokul 8. sınıf vatandaşlık ve demokrasi eğitimi dersinin demokrasi kültürüne katkısının öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi: Burdur ili örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Burdur.
2. Ayas, C. , Çeken, R. , Eş, H. ve Taştan, B. (2013). “Bu benim eserim” fen bilimleri projelerinde vatandaşlık eğitimi açısından sosyal sorumluluk ve vatandaşlık bilinci. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(14), 1-19.
3. Bakır, E. (2016). Sınıf öğretmeni adaylarının dijital vatandaşlık seviyelerinin dijital vatandaşlık alt boyutlarına göre incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Karadeniz Teknik Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.
4. Bingle, W. H. & Gaskell, P. J. (1994). Scientific literacy for decisionmaking and the social construction of scientific knowledge. Science Education, 78 (2), 185-201.
5. Çırıkçı, A. C. (2013). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının vatandaşlık yeterliliklerini geliştirmeye yönelik etkinlik temelli bir model oluşturma. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
6. Erdilmen, Ş. (2012). Niğde üniversitesi eğitim fakültesi öğrencilerinin çevresel vatandaşlık düzeylerinin incelenmesi ve sosyal bilgiler öğretmenliği lisans programı öğrencilerinin durumu ile karşılaştırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Niğde Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Niğde.
7. Esen, H. (2011). Sosyal bilgiler öğretim programındaki insan hakları ve vatandaşlık bilinci ile ilgili konuların öğretmen görüşlerine göre belirlenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çanakkale.
8. Ertürk, S. (1998). Eğitimde program geliştirme. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Basımevi.

9. Jenkins, E. W. (1997). Scientific and technological literacy for citizenship: what can we learn from the research and other evidence? Sjøberg, S. & Kallerud, E. (Eds.). Science, Technology and Citizenship, Science, Oslo: NIFU.
10. Göl, E. (2013). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının küresel vatandaşlık tutum düzeylerinin farklı değişkenlerinin açısından incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırşehir.
11. Kılıç, A. (2015). İlköğretim 8. sınıf vatandaşlık ve demokrasinde öğrencilerin kavram yanılgılarının incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Fırat Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Elazığ.
12. MEB (2013). İlköğretim kurumları (ilkokullar ve ortaokullar) fen bilimleri dersi (3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar) öğretim programı. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı.
13. Merey, Z., Karatekin, K. ve Kuş, Z. (2012) GEFAD / GUJGEF 32(3): 795-821.
14. Özçelik, D. A. (2010). Eğitim programları ve öğretim (genel öğretim yöntemi). Ankara: Pegem Akademi.
15. Ryder, J. (2002). School science education for citizenship: strategies for teaching about the epistemology of science. Journal of Curriculum Studies, 34 (6), 637-658.
16. Sakallı, H. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarının dijital vatandaşlık düzeyleri ve siber zorbalık eğilimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
17. Tyler, R. W. (1949). Basic principles of curriculum and instruction. Chicago: The University of Chicago Press.
18. Türküm, A. (1998). Çağdaş toplumda çevre sorunları ve çevre bilinci. Çağdaş Yaşam Çağdaş İnsan. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi.
19. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri, Ankara: Seçkin.
20. Yılmaz, K. (2013). İlköğretim öğrencilerinin vatandaşlık eğitimi ile ilgili temel kavramlara ilişkin algıların incelenmesi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 28(1), s. 453-463.