Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması

Yusuf Karaşin; Mustafa Filiz; Yalçın Karagöz; Pınar Ünkür

doi:10.25287/ohuiibf.1762257

EN TR

Determining Future Anxiety Health Management Students: A Scale Development Study

Öz

This study aims to develop a psychometric measurement tool to determine the future anxiety levels of students majoring in Health Management. The study sample consisted of 324 second, third, and fourth-year students enrolled in Health Management departments at foundation and state universities in Turkey. Participants were reached through convenience sampling using both online and face-to-face methods. The scale development process followed the framework established by Boateng et al. (2018). Data analysis was performed using IBM SPSS for Exploratory Factor Analysis (EFA) and IBM AMOS for Confirmatory Factor Analysis (CFA). Following the EFA, a measurement tool comprising 13 items and 2 factors was developed. These factors were titled "Unemployment" and "Hopelessness," reflecting the core themes of the statements. The 13-item, 2-factor structure was subsequently validated through CFA. The results indicate that the developed scale is a valid and reliable instrument for measuring future anxiety among students in Health Management departments. Addressing a critical issue for students and graduates of Health Management—a field with particularly limited public sector employment—this measurement tool is expected to serve as a guide and a foundation for future research in the field.

Anahtar Kelimeler

Health Management, Future Anxiety, Scale Development, Employment Problem

Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması

Öz

Bu çalışmanın amacı, sağlık yönetimi bölümünde öğrenim gören öğrencilerin gelecek kaygısını belirleyen psikometrik bir ölçüm aracının geliştirilmesidir. Bu amaç doğrultusunda Türkiye’deki vakıf ve devlet üniversitelerinin sağlık yönetimi bölümünde 2, 3 ve 4. sınıf düzeyinde öğrenim görmekte olan 324 öğrenci çalışma kapsamına dahil edilmiştir. Çalışma kapsamındaki öğrencilere hem çevrimiçi hem de yüz yüze yöntemle kolayda örneklem kullanılarak ulaşılmıştır. Çalışma kapsamında Boateng vd. (2018) tarafından belirlenen ölçek geliştirme süreci uygulanmıştır. Verilerin analizinde açıklayıcı faktör analizi için IBM SPSS, doğrulayıcı faktör analizi için IBM AMOS paket programından faydalanılmıştır. Yapılan açıklayıcı faktör analizi sonrası 2 faktör ve 13 ifadeden oluşan bir ölçüm aracı geliştirilmiştir. Faktörlere altında yer alan ifadeleri en iyi açıklayacak şekilde “işsizlik” ve “umutsuzluk” isimleri verilmiştir. Açıklayıcı faktör analizi sonrasında ortaya konan yapının teyit edilmesi için uygulanan doğrulayıcı faktör analizi ile 2 faktör ve 13 ifadeden oluşan yapının doğruluğu teyit edilmiştir. Geliştirilen ölçeğin sağlık yönetimi bölümü öğrencilerinin gelecek kaygısı düzeylerini ölçmede kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu tespit edilmiştir. Özellikle kamu istihdamı kısıtlı olan sağlık yönetimi bölümü öğrencileri ve mezunları için önemli bir konuya değinen bu ölçüm aracının bundan sonraki çalışmalara öncü olması ve rehberlik etmesi beklenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Sağlık Yönetimi, Gelecek Kaygısı, Ölçek Geliştirme, İstihdam Sorunu

Kaynakça

Arslanoğlu, A., Şener, F., & Düzgün, S. (2026). Sağlık Yönetimi Bölümü Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Sosyodemografik Özelliklere Göre İncelenmesi. Göbeklitepe Medical Science Journal, 9(2): 25-35.
Aslan, R., Çelik, İ., & Aydın, M. (2026). İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Öğrencilerinin Gelecek Kaygı Düzeylerinin Bazı Değişkenlere Göre Araştırılması. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 6(2), 177-201.
Aslan, R., Göktekin, Z., & Yildiz, E. (2024). Sağlık Bilimleri Fakültesinde Öğrenim Gören Öğrencilerin İşsizlik Kaygısı Düzeylerini Belirlemesi: Kesitsel Araştırma. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(2), 566-580. https://doi.org/10.33437/ksusbd.739620.
Aydemir, İ., & Çetin, B. (2023). Türkiye’deki Sağlık Yönetimi Lisans Programları Profilinin Değerlendirilmesi. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi, 9(2), 155-170.
Ayre, C., & Scally, A. J. (2014). Critical Values For Lawshe’s Content Validity Ratio: Revisiting The Original Methods Of Calculation. Measurement and evaluation in counseling and development, 47(1), 79-86. https://doi.org/10.1177/0748175613513808.
Boateng, G. O., Neilands, T. B., Frongillo, E. A., Melgar-Quiñonez, H. R., & Young, S. L. (2018). Best Practices for Developing and Validating Scales for Health, Social, fnd Behavioral Research: A Primer. Frontiers in Public Health, 6, 149. https://doi.org/10.3389/fpubh.2018.00149.
Browne, M. W. & Cudeck, R. (1993). Alternative Ways Of Assessing Model Fit, In K. A. Bollen & J. S. Long (Eds.), Testing Structural Equation Models, (136–162). Newbury Park, CA: Sage.
Bryman, A. & Cramer, D. (2001). Quantitative Data Analysis with SPSS Release 10 for Windows. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203471548.
Byrne, B. M. (2001). Structural Equation Modeling With AMOS, EQS, and LISREL: Comparative Approaches to Testing for The Factorial Validity of A Measuring Instrument. International Journal Of Testing, 1(1), 55-86. https://doi.org/10.1177/002224378101800313
Camuz Berber, İ., Çandereli, Z. Ö., & Arslan, E. T. (2023). Sağlık Yönetimi Eğitimi: Cumhuriyet’in 100. Yılındaki Durum. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 14(100. Yıl Özel Sayısı), 200-212. https://doi.org/10.21076/vizyoner.1330324.

Erdem, R., & Çam, S. (2025). Sağlık İdarecilerinin Sağlık Yönetimi̇ Mezunlarından Beklentileri̇. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 28(3), 349-360. https://doi.org/10.61859/hacettepesid.1487622.
Ermi̇ş, D., Karaşi̇n, Y., & Karagöz, Y. (2025). Development of the Binge-Watching Attitude Scale: The Case of Türkiye. Hrvatska revija za rehabilitacijska istraživanja, 61(2), 62-78. https://doi.org/10.31299/hrri.61.2.4.
Ertuğ Kaygısız, Z. (2025). Üniversite Öğrencilerinin Gelecek Kaygısı ve Etkileyen Faktörler: ESOGÜ İşletme Bölümü Öğrencileri Örneği. SSD Journal, 10(50), 47-60. https://doi.org/10.5281/zenodo.15401260.
Ertürkmen, G., & İslah, S. E. (2025). İşsizlik Kaygısı Üzerinden Genç İşsizliğe Bakış: Yükseköğretim Öğrencilerine Yönelik Alan Araştırması. Turkish Studies-Economics, Finance, Politics, 20(1):155-175. https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.79050.
Filiz, M., Karagöz, Y., & Karaşin, Y. (2023). Sağlık Hizmetlerine Erişimin Seçmen Davranışı Üzerine Etkisinin Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (34), 472-486. https://doi.org/10.54600/igdirsosbilder.1314507.
Filiz, M., Karaşin, Y., & Karagöz, Y. (2024). The Development of A Scale to Measure The Fear of Earthquake. Khazar Journal of Humanities and Social Sciences, 27(1): 133-152. https://doi.org/10.5782/2223-2621.2024.27.1.133.
Fornell, C. & Larcker, D. F. (1981). Structural Equation Models with Unobservable Variables and Measurement Error: Algebra and Statistics. Journal of Marketing Research, 18, 382-388. https://doi.org/10.1177/002224378101800313.
Gedik, Ö., Canbaz, M., & Kılıç, E. S. (2023). Sağlık Temalı Bir Üniversitede Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin İş Bulma Kaygılarına Yönelik Bir Uygulama. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi, 9(3), 333-346.
Gedikli, E., & Akdoğan, R.(2023) Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısı ile Mutluluk Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Abant Sağlık Bilimleri ve Teknolojileri Dergisi, 3(3), 1-12.
Geylani, M., & Çiriş Yıldız, C. (2022). Üniversite Öğrencilerinde Gelecek Kaygısı Ölçeği’nin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. İnönü Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Dergisi, 10(1), 284-300. https://doi.org/10.33715/inonusaglik.1011330
Gorsuch, R. L. (2014). Factor analysis (Classic edition). New York, NY: Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315735740.
Gökkaya, D., & Erten, Ş. (2024). The Effect of Perceived Future Employability on Future Anxiety: A Study on Healthcare Management Students. Fırat University Journal of Social Sciences, 34(2), 803-815. https://doi.org/10.18069/firatsbed.1443922.
Hammad, M. A. (2016). Future Anxiety And Its Relationship To students' attitude toward academic specialization. Journal of Education and Practice, 7(15), 54-65.
Hinkin, T. R. (1995). A Review of Scale Development Practices in The Study Of Organizations. Journal of management, 21(5), 967-988. https://doi.org/10.1177/014920639502100509.
Hooper, D., Coughlan, J., & Mullen, M. R. (2008). Structural Equation Modelling: Guidelines for Determining Model Fit. Electronic Journal of Business Research Methods, 6(1), pp53-60.
https://istatistik.yok.gov.tr/ “Öğrenim Düzeyleri ve Birimlere Göre Öğrenci Sayıları, 2023 – 2024” 25.07.2024 tarihinde ulaşılmıştır.
Hu, L. T. & Bentler, P. M. (1999). Cutoff Criteria for Fit Indexes in Covariances Structure Analysis: Conventional Criteria Versus New Alternatives, Structural Equation Modeling: A Multidisciplinary Journal, 6(1), 1-55. https://doi.org/10.1080/10705519909540118.
Ilıman, E., Şimşek, M., & Biçer, E. B. (2019). Sağlık Yönetimi Bölümü Öğrencilerinin İşsizlik Kaygı Düzeylerinin Değerlendirilmesi: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi örneği. 4. Uluslararası Sağlık Bilimleri ve Yönetimi Kongresi e-Bildiri Kitabı, 249-254.
Kantaş Yılmaz, F. & Karakuş, S. (2022). Covid-19 Pandemi Döneminde Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin İş Bulma Stres Ve Gelecek Kaygısı. Gevher Nesibe Journal of Medical and Health Sciences, 7(19), 42-53. https://doi.org/10.5281/zenodo.6974086%20
Karagöz, Y. (2023). SPSS ve AMOS Uygulamalı Nitel-Nicel-Karma Bilimsel Araştırma Yöntemleri Ve Yayın Etiği. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
Karagöz, Y., & Bardakçı, S. (2020). Bilimsel Araştırmalarda Kullanılan Ölçme Araçları Ve Ölçek Geliştirme. Ankara: Nobel akademik yayıncılık.
Karagöz, Y., Karaşin, Y., & Ateş, M. (2025c). Türkiye’de Öğrenim Gören Uluslararası Öğrencilerin Sağlık Hizmet Deneyimlerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Adam Academy Journal of Social Sciences, 15(2), 519-542. https://doi.org/10.31679/adamakademi.1517509.
Karagöz, Y., Karaşin, Y., Filiz, M. & Ateş, M. (2025a). Factors Affecting the Joy of Life in Old Age: A Scale Development Study. Adultspan Journal, 24(1), 4.https://doi.org/10.33470/2161-0029.1196.
Karagöz, Y., Karaşin, Y., Filiz, M., & Genç, G. (2025b). Developing a Xenophobia Scale for Healthcare Workers in Türkiye. Asr Chıang Maı Unıversıty Journal Of Socıal Scıences And Humanıtıes, 12(1). https://doi.org/10.12982/CMUJASR.2025.006.
Karaşin, Y., & Karagöz, Y. (2023). Hekim Beyin Göçünü Etkileyen Faktörlerin Ölçek Geliştirme Yoluyla Belirlenmesi. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 26(4), 1083-1096. https://doi.org/10.61859/hacettepesid.1351743.
Karaşin, Y., & Karagöz, Y. (2024). The Development and Validation of an Attitude Scale for Abortion in Turkey. Rwanda Journal of Medicine and Health Sciences, 7(3), 411. https://doi.org/10.4314/rjmhs.v7i3.3.
Karaşin, Y., & Tatlı, E. (2022). Sağlık Yönetimi Bölümünün Akademik Profili. Sağlık Bilimleri ve Yaşam Dergisi, 6(1), 55-65.
Karaşin, Y., Karagöz, Y., Filiz, M., & Ateş, M. (2025). Development of a scale of Attitudes Towards Foreign Health Workers. Revista Brasileira de Gestão de Negócios, 27(3), e20250001. https://doi.org/10.7819/rbgn.v27i03.4307.
Karaşin, Y., Öz, T., & Karagöz, Y. (2024). Development of Attitude Scale Towards Caesarean Section: A Sample of Turkey. Croatian Nursing Journal, 8(2), 169-178. https://doi.org/10.24141/2/8/2/9.
Kim, J., Oh, J., & Rajaguru, V. (2022). Job-Seeking Anxiety and Job Preparation Behavior of Undergraduate Students. in Healthcare, 10(2),288. https://doi.org/10.3390/healthcare10020288.
Kline, R. B. (2011). Principles and Practice of Structural Equation Modeling, New York: Guilford Press.
Kline, P. 1994. An Easy Guide to Factor Analysis. London: Routledge.
Kocabaş, S., Karaşin, Y., & Karagöz, Y. (2025). Tıbbileştirme Algısını Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesine Yönelik Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, 7(3), 731-743. https://doi.org/10.46413/boneyusbad.1576985.
Kurt, G. (2007). Ridit Analizi ve Üniversite Öğrencilerinin Gelecek Kaygılarının İncelenmesi Üzerine Bir Uygulama. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 193-206.
Lawshe, C. H. (1975). A Quantitative Approach To Content Validity. Personnel psychology, 28(4), 563-575.
Munro, B. H. (2005). Statistical Methods For Health Care Research (Vol. 1). Lippincott Williams & Wilkins.
Nazlı, İ., & Aktaş, H. (2018). Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Geleceğe İlişkin Meslek Kaygısı: Bezmialem Vakıf Üniversitesi’nde Sağlık Yönetimi Öğrencileri Üzerinde Bir Araştırma. 2. Uluslararası 12. Ulusal Sağlık ve Hastane İdaresi Kongresi, 1589-1595.
Nunnally, J. C., & Bernstein, I. H. (1994). Psychometric Theory, 3rd ed., McGraw-Hill, New York, NY.
Oral Kara, N., Akın, G., & Alp, S. (2020). Üniversite Öğrencilerinin Gelecek Kaygısı ile Sınav Kaygısı Arasındaki İlişki Üzerine Bir Araştırma. Sağlık Yönetimi Dergisi, 2(2), 150-169.
Öztürk, M., Karaşin, Y., & Karagöz, Y. (2025). Plagomani Davranışının Sebeplerinin Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 18(1), 91-101. https://doi.org/10.26559/mersinsbd.1577776.
Öztürk, Z., & Ilıman, E. (2015). Sağlık Yönetimi ve İşletmeciliği Bölümünde Okuyan Öğrencilerin Bölümü Tercih Nedenleri ile Beklenti ve Motivasyon Düzeyleri Üzerine Bir Araştırma. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(1), 71-93. https://doi.org/10.17218/husbed.28790.
Price, B. (2009). Differentiating Future Time Perspective and Future Anxiety As Distinct Predictors Of Intimate Partner Violence. Unpublished doctoral dissertation, Northern Illinois University.
Rabei, S., Ramadan, S., & Abdallah, N. (2020). Self-Efficacy and Future Anxiety Among Students of Nursing and Education Colleges of Helwan University. Middle East Current Psychiatry, 27, 1-5. https://doi.org/10.1186/s43045-020-00049-6.
Schumacher, R. E., & Lomax, R. G. (2010). A Beginners Guide To Structural Equation Modeling: SEM. NewJersey: Lawrence Erlbaum Associates.
Söylemez, Ş. Ç. ve Kaya, Ş. D. (2020). Mesleki Uygulama Beklentilerinin Kariyer Motivasyonu Üzerine Etkisi: Sağlık Yönetimi Bölümü Öğrencilerine Yönelik Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 11(28), 855-874. https://doi.org/10.21076/vizyoner.658768.
Şanlı Kula, K. & Saraç, T. (2016). Üniversite Öğrencilerinin Gelecek Kaygısı. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(33), 227-242.
Toffler A. (1970). Future shock. Random House, New York.
Turaç, İ. S., & Bayın Donar, G. (2017). Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin İşsizlik Kaygılarını ve Yaşam Doyumlarını Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesi. Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 5(4), 119-127. https://doi.org/10.25272/j.2147-7035.2017.5.4.08.
Türköz, O., Bektaş, M., & Çiçek, H. (2021). Lisansüstü Eğitim Alan Öğrencilerde Gelecek Kaygısı. Bucak İşletme Fakültesi Dergisi, 4(2), 132-152. https://doi.org/10.38057/bifd.936821.
Worthington, R. L. & Whittaker, T. A. (2006). Scale Development Research: A Content Analysis and Recommendations For Best Practices. The Counseling Psychologist, 34(6), 806-838. https://doi.org/10.1177/0011000006288127.
Yeşilyurt, S., & Çapraz, C. (2018). Ölçek Geliştirme Çalışmalarında Kullanılan Kapsam Geçerliği İçin Bir Yol Haritası. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 251-264. https://doi.org/10.17556/erziefd.297741.
Yılmaz, N., Yıldız, E., & Özdinç, Ö. (2021). Sağlık Yöneticisi Adaylarının Mesleki Kaygı Düzeylerinin İncelenmesi. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi, 7(3), 726-739.
Yurdugül, H., & Bayrak, F. (2012). Ölçek Geliştirme Çalışmalarında Kapsam Geçerlik Ölçüleri: Kapsam Geçerlik İndeksi Ve Kappa İstatistiğinin Karşılaştırılması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2, 264-271.
Yükseköğretim Kurulu. (2024). Yükseköğretim Bilgi Yönetim Sistemi: 2023–2024 eğitim-öğretim yılı istatistikleri. Erişim Tarihi: 25.07.2024 https://istatistik.yok.gov.tr/
Zaleski, Z. (1996). Future anxiety: Concept, measurement, and preliminary research. Personality and individual differences, 21(2), 165-174. https://doi.org/10.1016/0191-8869(96)00070-0.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Politikası

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yusuf Karaşin ^*
0000-0002-4594-9290
Türkiye

Mustafa Filiz
0000-0002-7445-5361
Türkiye

Yalçın Karagöz
0000-0001-5642-6498
Türkiye

Pınar Ünkür
0000-0001-8335-555X
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

10 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

11 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

31 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 21

DOI

https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1762257

IZ

https://izlik.org/JA83TF29AR

APA

Karaşin, Y., Filiz, M., Karagöz, Y., & Ünkür, P. (2026). Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21, 1-15. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1762257

AMA

1.Karaşin Y, Filiz M, Karagöz Y, Ünkür P. Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. ÖHÜİİBFD. 2026;(21):1-15. doi:10.25287/ohuiibf.1762257

Chicago

Karaşin, Yusuf, Mustafa Filiz, Yalçın Karagöz, ve Pınar Ünkür. 2026. “Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, sy 21: 1-15. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1762257.

EndNote

Karaşin Y, Filiz M, Karagöz Y, Ünkür P (01 Ağustos 2026) Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 21 1–15.

IEEE

[1]Y. Karaşin, M. Filiz, Y. Karagöz, ve P. Ünkür, “Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması”, ÖHÜİİBFD, sy 21, ss. 1–15, Ağu. 2026, doi: 10.25287/ohuiibf.1762257.

ISNAD

Karaşin, Yusuf - Filiz, Mustafa - Karagöz, Yalçın - Ünkür, Pınar. “Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 21 (01 Ağustos 2026): 1-15. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1762257.

JAMA

1.Karaşin Y, Filiz M, Karagöz Y, Ünkür P. Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. ÖHÜİİBFD. 2026;:1–15.

MLA

Karaşin, Yusuf, vd. “Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, sy 21, Ağustos 2026, ss. 1-15, doi:10.25287/ohuiibf.1762257.

Vancouver

1.Yusuf Karaşin, Mustafa Filiz, Yalçın Karagöz, Pınar Ünkür. Sağlık Yönetimi Öğrencilerinin Gelecek Kaygısının Belirlenmesi: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması. ÖHÜİİBFD. 01 Ağustos 2026;(21):1-15. doi:10.25287/ohuiibf.1762257

Amaç ve Kapsam

Yazım Kuralları

Etik İlkeler ve Yayın Politikası

ETİK İLKELER ve YAYIN POLİTİKASI

YAYIN ETİĞİ

Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD)'nde uygulanan yayın süreçleri, bilginin tarafsız ve saygın bir şekilde gelişimine ve dağıtımına temel teşkil etmektedir. Bu doğrultuda uygulanan süreçler, yazarların ve yazarları destekleyen kurumların çalışmalarının kalitesine doğrudan yansımaktadır. Hakemli çalışmalar bilimsel yöntemi somutlaştıran ve destekleyen çalışmalardır. Bu noktada sürecin bütün paydaşlarının (yazarlar, okuyucular ve araştırmacılar, yayıncı, hakemler ve editörler) etik ilkelere yönelik standartlara uyması önem taşımaktadır. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD) yayın etiği kapsamında tüm paydaşların aşağıdaki etik sorumlulukları taşımasını beklenmektedir. Etik denetimi ve etik dışı girişimlerin önlenmesi için iThenticate veya Turnitin kullanılabilir.

Aşağıda yer alan etik görev ve sorumluluklar, açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan rehberler ve politikalar dikkate alınarak hazırlanmıştır.

Yazarların Etik Sorumlulukları

Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD)'ne çalışma gönderen yazar(lar)ın aşağıdaki etik sorumluluklara uyması beklenmektedir:

Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmaların özgün olması beklenmektedir. Yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmaları durumunda eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir.
Çalışmanın oluşturulmasında içeriğe entelektüel açıdan katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak belirtilmemelidir.
Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri açıklanmalıdır.
Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir; böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri yayın kuruluna sunmaya hazır olmalıdır.
Yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını veya deney yapılan deneklerin rızasının alındığını gösteren belgeye sahip olmalıdır.
Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle iş birliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
Yazar(lar) aynı yıl içerisinde sadece bir çalışmada yazar olarak yer alabilirler, aynı yazarın kabul almış diğer çalışmaları takip eden yıldan sonrası için yayın sürecine dahil edilir.
Yazarlar, ikinci çalışmaları için çalışmalarının yayına kabul edilmesi durumunda bile takip eden yıl içerisinde yayımlanma talebinde bulunamazlar.
Yazar(lar) çalışmalarını aynı anda birden fazla derginin başvuru sürecinde bulunduramaz. Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir.
Başka bir dergide yayınlanmış çalışma Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD)'ne gönderilemez.
Değerlendirme süreci başlamış bir çalışmanın yazar sorumluluklarının değiştirilmesi (yazar ekleme, yazar sırası değiştirme, yazar çıkartma gibi) teklif edilemez.

Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları

Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD) editörleri, açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan "COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors" ve "COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors" rehberleri temelinde aşağıdaki etik görev ve sorumluluklara sahip olmalıdır:

Genel Görev ve Sorumluluklar

Editörler, Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD)'nde yayınlanan her yayından sorumludur. Bu sorumluluk bağlamında editörler, aşağıdaki rol ve yükümlülükleri taşımaktadır:

Okuyucuların ve yazarların bilgi ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çaba sarf etme,
Sürekli olarak derginin gelişimini sağlama,
Dergide yayınlanan çalışmaların kalitesini geliştirmeye yönelik süreçleri yürütme,
Düşünce özgürlüğünü destekleme,
Akademik açıdan bütünlüğü sağlanma,
Fikri mülkiyet hakları ve etik standartlardan taviz vermeden iş süreçlerini devam ettirme,
Düzeltme, açıklama gerektiren konularda yayın açısından açıklık ve şeffaflık gösterme.

Okuyucu İle İlişkiler

Editörler tüm okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcıların ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve deneyim beklentilerini dikkate alarak karar vermelidir. Yayınlanan çalışmaların okuyucu, araştırmacı, uygulayıcı ve bilimsel literatüre katkı sağlamasına ve özgün nitelikte olmasına dikkat etmelidir. Ayrıca editörler okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılardan gelen geri bildirimleri dikkate almak, açıklayıcı ve bilgilendirici geri bildirim vermekle yükümlüdür.

Yazarlar İle İlişkiler

Editörlerin yazarlara karşı görev ve sorumlulukları aşağıdaki şekildedir:
Editörler, çalışmaların önemi, özgün değeri, geçerliliği, anlatımın açıklığı ve derginin amaç ve hedeflerine dayanarak olumlu ya da olumsuz karar vermelidir.
Editörler, yayın kapsamına uygun olan çalışmaları ciddi problemi olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına almalıdır.
Editörler, çalışma ile ilgili ciddi bir sorun olmadıkça, olumlu yöndeki hakem önerilerini göz ardı etmemelidir.
Yeni editörler, çalışmalara yönelik olarak önceki editör(ler) tarafından verilen kararları ciddi bir sorun olmadıkça değiştirmemelidir.
"Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" mutlaka yayınlanmalı ve editörler tanımlanan süreçlerde yaşanabilecek sapmaların önüne geçmelidir.
Editörler, yazarlar tarafından kendilerinden beklenecek her konuyu ayrıntılı olarak içeren bir "Yazar Rehberi" yayınlamalıdır. Bu rehberler belirli zaman aralıklarında güncellenmelidir.
Yazarlara açıklayıcı ve bilgilendirici şekilde bildirim ve dönüş sağlanmalıdır.

Hakemler İle İlişkiler

Editörlerin hakemlere karşı görev ve sorumlulukları aşağıdaki şekildedir:

Hakemleri çalışmanın konusuna uygun olarak belirlemelidir.
Hakemlerin değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyacakları bilgi ve rehberleri sağlamakla yükümlüdür.
Yazarlar ve hakemler arasından çıkar çatışması olup olmadığını gözetmek durumundadır.
Körleme hakemlik bağlamında hakemlerin kimlik bilgilerini gizli tutmalıdır.
Hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik etmelidir.
Hakemleri zamanında dönüş ve performans gibi ölçütlerle değerlendirmelidir.
Hakemlerin performansını artırıcı uygulama ve politikalar belirlemelidir.
Hakem havuzunun dinamik şekilde güncellenmesi konusunda gerekli adımları atmalıdır.
Nezaketsiz ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellemelidir.
Hakem havuzunun geniş bir yelpazeden oluşması için adımlar atmalıdır.

Yayın Kurulu İle İlişkiler

Editörler, tüm yayın kurulu üyelerinin süreçleri yayın politikaları ve yönergelere uygun ilerletmesini sağlamalıdır. Yayın kurulu üyelerini yayın politikaları hakkında bilgilendirmeli ve gelişmelerden haberdar etmelidir. Yeni yayın kurulu üyelerini yayın politikaları konusunda eğitmeli, ihtiyaç duydukları bilgileri sağlamalıdır.

Ayrıca editörler;

Yayın kurulu üyelerinin çalışmaları tarafsız ve bağımsız olarak değerlendirmelerini sağlamalıdır.
Yeni yayın kurulu üyelerini, katkı sağlayabilir ve uygun nitelikte belirlemelidir.
Yayın kurulu üyelerinin uzmanlık alanına uygun çalışmaları değerlendirme için göndermelidir.
Yayın kurulu ile düzenli olarak etkileşim içerisinde olmalıdır.
Yayın kurulu ile belirli aralıklarla yayın politikalarının ve derginin gelişimi için toplantılar düzenlemelidir.

Dergi Sahibi ve Yayıncı İle İlişkiler

Editörler ve yayıncı arasındaki ilişki editoryal bağımsızlık ilkesine dayanmaktadır.

Editoryal ve Kör Hakemlik Süreçleri

Editörler; dergi yayın politikalarında yer alan "Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" politikalarını uygulamakla yükümlüdür. Bu bağlamda editörler her çalışmanın adil, tarafsız ve zamanında değerlendirme sürecinin tamamlanmasını sağlar.

Kalite Güvencesi

Editörler; dergide yayınlanan her makalenin dergi yayın politikaları ve uluslararası standartlara uygun olarak yayınlanmasından sorumludur.

Kişisel Verilerin Korunması

Editörler; değerlendirilen çalışmalarda yer alan deneklere veya görsellere ilişkin kişisel verilerin korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan bireylerin açık rızası belgeli olmadığı sürece çalışmayı reddetmekle görevlidir. Ayrıca editörler; yazar, hakem ve okuyucuların bireysel verilerini korumaktan sorumludur.

Etik Kurul, İnsan ve Hayvan Hakları

Editörler; değerlendirilen çalışmalarda insan ve hayvan haklarının korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan deneklere ilişkin etik kurul onayı, deneysel araştırmalara ilişkin izinlerin olmadığı durumlarda çalışmayı reddetmekle sorumludur.
Olası suistimal ve görevi kötüye kullanmaya karşı önlem

Editörler; olası suistimal ve görevi kötüye kullanma işlemlerine karşı önlem almakla yükümlüdür. Bu duruma yönelik şikayetlerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi konusunda titiz ve nesnel bir soruşturma yapmanın yanı sıra, konuyla ilgili bulguların paylaşılması editörün sorumlulukları arasında yer almaktadır.

Akademik Yayın Bütünlüğünü Sağlamak

Editörler çalışmalarda yer alan hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirme içeren yargıların hızlı bir şekilde düzeltilmesini sağlamalıdır.

Fikri Mülkiyet Haklarının Korunması

Editörler; yayınlanan tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunmakla yükümlüdür. Ayrıca editörler yayınlanan tüm makalelerdeki içeriklerin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi adına gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.

Yapıcılık ve Tartışmaya Açıklık

Editörler;

Dergide yayınlanan eserlere ilişkin ikna edici eleştirileri dikkate almalı ve bu eleştirilere yönelik yapıcı bir tutum sergilemelidir.
Eleştirilen çalışmaların yazar(lar)ına cevap hakkı tanımalıdır.
Olumsuz sonuçlar içeren çalışmaları göz ardı etmemeli ya da dışlamamalıdır.

Şikayetler
Editörler; yazar, hakem veya okuyuculardan gelen şikayetleri dikkatlice inceleyerek aydınlatıcı ve açıklayıcı bir şekilde yanıt vermekle yükümlüdür.

Politik ve Ticari Kaygılar

Dergi sahibi, yayıncı ve diğer hiçbir politik ve ticari unsur, editörlerin bağımsız karar almalarını etkilemez.

Çıkar Çatışmaları

Editörler; yazar(lar), hakemler ve diğer editörler arasındaki çıkar çatışmalarını göz önünde bulundurarak, çalışmaların yayın sürecinin bağımsız ve tarafsız bir şekilde tamamlamasını garanti eder.

Hakemlerin Etik Sorumlulukları

Tüm çalışmaların "Körleme Hakemlik" ile değerlendirilmesi yayın kalitesini doğrudan etkilemektedir. Bu süreç yayının nesnel ve bağımsız değerlendirilmesi ile güven sağlar. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD) değerlendirme süreci çift taraflı kör hakemlik ilkesiyle yürütülür.

Hakemler yazarlar ile doğrudan iletişime geçemez, değerlendirme ve yorumlar dergi yönetim sistemi aracılığıyla iletilir. Bu süreçte değerlendirme formları ve tam metinler üzerindeki hakem yorumları editör aracılığıyla yazar(lar)a iletilir. Bu bağlamda Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD) için çalışma değerlendiren hakemlerin aşağıdaki etik sorumluluklara sahip olması beklenmektedir:

Sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışmaları değerlendirmeyi kabul etmelidir.
Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır.
Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, dergi editörünü bilgilendirmelidir.
Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir.
İnceledikleri çalışmaların sadece nihai versiyonlarını ancak yayınlandıktan sonra kullanabilir.
Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır.
Milliyet, cinsiyet, dini inançlar, siyasal inançlar ve ticari kaygıların değerlendirmeye etki etmesine izin vermemelidir.
Değerlendirmeyi yapıcı ve nazik bir dille yapmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlar yapmamalıdır.
Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir.

Yayıncının Etik Sorumlukları

Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD) yayıncısı olan Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi, kâr amacı gütmeyen bir devlet üniversitesidir. Bu bağlamda Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi, Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD) ile ilgili aşağıdaki etik sorumlulukların bilinciyle hareket etmektedir:

Editörler, Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD)'ne gönderilen çalışmaların tüm süreçlerinden sorumludur. Bu çerçevede ekonomik ya da politik kazançlar göz önüne alınmaksızın karar verici kişiler editörlerdir.
Bağımsız editör kararı oluşturulmasını taahhüt eder.
Editörlere ilişkin her türlü bilimsel suistimal, atıf çeteciliği ve intihalle ilgili önlemleri alma sorumluluğuna sahiptir.

Etik Olmayan Bir Durumla Karşılaşırsanız

Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi (OHUİİBFD)'nde yukarıda bahsedilen etik sorumluluklar ve dışında etik olmayan bir davranış veya içerikle karşılaşırsanız lütfen ohuiibfdergisi@gmail.com adresine e-posta yoluyla bildiriniz.