Maddi Duran Varlıkların Şirketlerin Piyasa Değerine Etkisi: Kârlılık Temelli Bir Aracılık Modeli

Günümüz rekabetçi iş dünyasında işletmelerin finansal yapılarının analiz edilmesi, yatırımcılar, yöneticiler ve politika yapıcılar açısından büyük önem taşımaktadır. Firma değerlemesinde temel alınan unsurlardan biri olan maddi duran varlıklar, işletmelerin üretim kapasitelerini, uzun vadeli yatırım stratejilerini ve sürdürülebilirlik potansiyellerini yansıtan kritik kalemler arasında yer almaktadır. Bu varlıklar, yalnızca bilanço üzerinde yer alan fiziksel unsurlar olmaktan öte, işletmenin gelecekteki nakit akışlarına ve dolayısıyla piyasa değerine katkı sağlama potansiyeline sahiptir. Bu çalışmanın amacı, Borsa İstanbul’da listelenen teknoloji şirketlerinin varlık somutluğunun bu şirketlerin piyasa değerini etkileyip etkilemediğini ve karlılığının varlık somutluğunun şirket piyasa değeri üzerindeki etki ilişkisine aracılık edip etmediğini araştırmaktır. Bu çalışmanın amaçlarına ulaşmak için teknoloji sektöründe faaliyet gösteren 12 adet şirketin 2014-2023 dönemini kapsayan ikincil verileri toplanmış ve analizde kullanılmıştır. Tobin’s Q (TOQ) şirket piyasa değerinin bir göstergesi olarak kullanılırken, varlık karlılığı (ROA) şirket karlılığının göstergesi olarak kullanılmıştır. Varlık somutluğu ise (AST), maddi duran varlıkların toplam varlıklara oranı şeklinde hesaplanmıştır. Hem tekli hem de çoklu doğrusal regresyon yöntemlerinin kullanıldığı çalışmanın sonuçları, varlık somutluğunun şirket karlılığı ve şirket piyasa değeri üzerinde önemli bir etkisi olduğunu göstermiştir. Sonuçlar ayrıca şirket karlılığının varlık somutluğunun şirket piyasa değeri üzerindeki etkisine kısmi aracılık ettiğini ortaya koymuştur.

In today's competitive business world, analyzing the financial structures of businesses is crucial for investors, managers, and policymakers. As one of the fundamental elements of business valuation, tangible assets are among the critical items that reflect a company's production capacity, long-term investment strategies, and sustainability potential. These assets are more than just physical assets on the balance sheet; they have the potential to contribute to a company's future cash flows and, consequently, its market value. The purpose of this study is to examine the impact of asset tangibility on the market value of technology firms listed on Borsa Istanbul and to investigate whether firm profitability mediates the relationship between asset tangibility and market value. To achieve these objectives, secondary data covering the period from 2014 to 2023 was collected for 12 technology firms. Tobin’s Q (TOQ) was used as a measure of firm market value, while return on assets (ROA) served as an indicator of firm profitability. Asset tangibility (AST) was calculated as the ratio of tangible assets to total assets. Through both single and multiple linear regression analyses, the findings of the study revealed that asset tangibility has a significant effect on both firm profitability and market value. Furthermore, the results indicated that firm profitability mediates the relationship between asset tangibility and market value.