Araştırma Makalesi

Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği

Cilt: 41 Sayı: 1 30 Haziran 2022
PDF İndir
EN TR

Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği

Öz

Bu çalışmada, otizmli çocukların nesneli eylemleri taklit etme düzeyleri üzerinde baba aracılı video ile model olma öğretiminin etkililiği incelenmiştir. Ayrıca otizmli çocukların öğretimleri tamamlandıktan sonra kalıcılık düzeylerinin incelenmesi ve babalar üzerindeki sosyal geçerlik düzeylerinin belirlenmesi de amaçlanmıştır. Araştırmanın deseni tek denekli deneysel desenlerden “Denekler arası çoklu yoklama deseni”dir. Araştırmanın bağımlı değişkeni deneklerin taklit etme düzeyleri, bağımsız değişkeni ise baba aracılı video ile model olma öğretimidir. Araştırmadaki çocuklar belli önkoşul becerilere sahiptir. Araştırmaya Samsun ilinde resmi bir kurumda eğitim gören otizmli çocuklar katılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 40-43 ay aralığında ikisi kız biri erkek otizmli üç çocuktan oluşmuştur. Araştırmada, çocukların günlük hayatta sıkça karşılaştıkları ve kullandıkları nesneli eylemleri içeren on taklit becerisi yer almıştır. Belirlenen bu nesneli eylemlerin taklidinin sergilenmesi için videolarda model olarak yetişkin model kullanılmıştır. Yetişkin modeller araştırmada yer alan çocukların babaları olarak seçilmiştir. Videoyla model olma öğretiminin taklit becerileri üzerindeki etkiliğini belirlemek için başlama düzeyi, yoklama ve izleme evreleri verileri elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular, otizmli çocukların nesneli eylemleri taklit etme düzeyleri üzerinde baba aracılı video ile model olma öğretiminin iki çocukta etkili olduğunu göstermiştir. Diğer çocuğun ise taklit etme düzeyinin başlama düzeyine oranla yüksek olduğu belirlenmiştir. Baba aracılı video ile model olma öğretimi ile edinilen taklit becerisinin öğretim bittikten sonraki birinci, ikinci ve dördüncü haftalarda gerçekleştirilen izleme evrelerinde, çocukların öğretim sonu taklit etme düzeylerini korudukları belirlenmiştir. Araştırmadan elde edilen güvenirliğe ilişkin veriler ise belirlenen ölçütü karşılar düzeyde yüksek çıkmıştır. Babalardan görüşme yoluyla elde edilen sosyal geçerlilik verilerine bakıldığında araştırmanın babalar üzerindeki sosyal geçerlilik düzeyinin yüksek olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Abant İzzet Baysal Üniversitesi

Teşekkür

Teşekkür Ederim

Kaynakça

  1. KAYNAKLAR Akmanoğlu, N. ve Kurnaz, E. (2014). Otizmli çocukların eğitiminde yeni eğilimler: Videoyla kendine model olma ve etkileri. Özel Eğitim Dergisi, 15(2), 63-77.
  2. Arslan S. (2016). Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar ve babalarının etkileşimsel davranışlarının incelenmesi. 18 Ocak 2021 tarihinde https://earsiv.anadolu.edu.tr/xmlui/handle/11421/3963?locale-attribute=en adresinden alınmıştır.
  3. Aydın O., Cavkaytar A. (2020). Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bir Çocuğa Temel Matematik Becerilerinin Öğretiminde Baba Eğitim Programının Etkililiği. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Özel Eğitim Dergisi, 21(1) 71-93.
  4. Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behavioral change. Psychological Rewiev, 84, 191-215.
  5. Bellini, S. and Akullian, J. (2007). A meta-analysis of video modeling and vide self-modeling interventions for children and adolescents with autism spectrum disorders. Exceptional Children, 73, 264-287.
  6. Carpenter, M., Tomasello, M., veStriano, T. (2005). Role reversal imitation and language in typically developing infants and children with autism. Infancy, 8(3), 253-278.
  7. Cardon, T. (2012). Teaching caregivers to implement video modeling imitation training via iPad for their children with autism. Research in Autism Spectrum Disorders 6,1389–1400.
  8. Cardon, T. (2013). Video modeling imitation training to support gestural imitation acquisition in young children with autism spectrum disorder. Speech, Language and Hearing, 16(4), 227-238.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Alan Eğitimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

10 Ekim 2021

Kabul Tarihi

26 Mayıs 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 41 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Diner Evren, H., & Karabulut, A. (2022). Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 41(1), 325-380. https://doi.org/10.7822/omuefd.1007743
AMA
1.Diner Evren H, Karabulut A. Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği. OMÜ EFD. 2022;41(1):325-380. doi:10.7822/omuefd.1007743
Chicago
Diner Evren, Hacer, ve Alpaslan Karabulut. 2022. “Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 41 (1): 325-80. https://doi.org/10.7822/omuefd.1007743.
EndNote
Diner Evren H, Karabulut A (01 Haziran 2022) Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 41 1 325–380.
IEEE
[1]H. Diner Evren ve A. Karabulut, “Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği”, OMÜ EFD, c. 41, sy 1, ss. 325–380, Haz. 2022, doi: 10.7822/omuefd.1007743.
ISNAD
Diner Evren, Hacer - Karabulut, Alpaslan. “Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 41/1 (01 Haziran 2022): 325-380. https://doi.org/10.7822/omuefd.1007743.
JAMA
1.Diner Evren H, Karabulut A. Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği. OMÜ EFD. 2022;41:325–380.
MLA
Diner Evren, Hacer, ve Alpaslan Karabulut. “Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği”. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 41, sy 1, Haziran 2022, ss. 325-80, doi:10.7822/omuefd.1007743.
Vancouver
1.Hacer Diner Evren, Alpaslan Karabulut. Otizmli Çocukların Nesneli Eylemleri Taklit Etme Düzeyleri Üzerinde Baba Aracılı Video ile Model Olma Öğretiminin Etkililiği. OMÜ EFD. 01 Haziran 2022;41(1):325-80. doi:10.7822/omuefd.1007743