Elektrik Yükleri ve Elektriklenme Konusu ile İlgili Uçan Naylon Deneyi Hakkında Öğretmen Görüşleri

Öz

Bu çalışmanın amacı, ortaokul 8. Sınıf fen bilimleri öğretim programında yer alan “elektrik yükleri ve elektriklenme” konusunun öğretimine ilişkin “araştırma sorgulama” yaklaşımına yönelik basit araç gereçlerle uygulanabilir bir deney etkinliği tasarlayarak öğretmenlerin kullanımına sunmak ve bu deney etkinliği hakkında öğretmenlerin görüşlerini belirlemektir. Bu amaçla araştırma-sorgulama yaklaşımına uygun bir ders etkinlik planı hazırlanmıştır. Nitel araştırma yaklaşımı kullanılan bu araştırmada, olgubilim (fenomoloji) deseninden yararlanılmıştır. Bu amaçla yarı yapılandırılmış mülakat yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formları hazırlanmıştır. Veri toplama aracının geçerliliği için, alanında uzman 2 öğretim üyesi ve 3 öğretmenin görüşlerine başvurulmuştur. Araştırmaya 16 Fen Bilimleri öğretmeni katılmıştır. Katılımcılar “maksimum çeşitlilik örneklemesi” temel alınarak seçildi. Öncelikle, basit araç gereçlerle hazırlanan deney videosu öğretmenlere izletildi. Daha sonra öğretmenlere deney hakkında hazırlanan mülakat soruları yöneltildi. Ses kayıt cihazı ile yapılan görüşmeler kaydedildi ve yazıya geçirildi. Ses kaydı alınmasını istemeyen öğretmenlerle yapılan görüşmeler araştırmacı tarafından not alınarak yazıya geçirildi. Verilerin analizinde NVİVO 9.0 programından yararlanılmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. İçerik analizi sonucu 6 tane önemli tema ortaya çıkmıştır. Bunlar; deneyin yapılmama nedenleri, deneyin özelliği, deneyin uygulanabilirliği, deneyin derse etkisi, deneyin kişiye etkisi, deneyin bilimsel süreç becerilerine etkisidir. Araştırmanın sonuçlarına göre öğretmenler, malzemelerin temin edilmesinde hiçbir sıkıntı yaşanmayacağını, deneyin basit, ilgi çekici ve kolay bulunan malzemeler gibi özelliklerinin olduğunu, deneyin bireysel, iki kişi ile ya da grup halinde uygulanabilir olduğunu, konuyu somutlaştırdığını, derse olan ilgiyi artırdığını ve bazı bilimsel süreç becerilerine olumlu yönde etkisinin olduğunu belirttiler. Bu sonuçlara bağlı olarak bazı önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Fizik öğretimi,elektriklenme,basit araç gereç,fen deney etkinliği

Teachers Opinions about the Flying Nylon Experiment on Electrical Charges and Electrification

Öz

Laboratory studies in science teaching are of great importance in terms of creating an effective and permanent learning environment. Linking the laboratory studies with everyday life can provide a more meaningful structure of the learned information. The science curriculum contains similar topics in the curriculum all over the world. However, there are differences in practice. One reason for these differences is that the various materials and experiments required for teaching are not the same. Primary school is one of the basic subjects taught in all levels of the electrical, science and physics education included in the science curriculum from the 3rd grade level. Related to the electrical charges and electrification, which are the basis of electricity, students begin to gain experience starting from young ages. It can be said that the experiments conducted under teacher guideline which are easily found in most environments are interesting and easily understood by the students. One of these experiments is the "electric flying balloon" experiment, in which the "electric/physical phenomena in our lives" unit of the 8th class is made possible by simple tools.

The purpose of this research is to design a practical experimental activity for the use of teachers and to obtain the opinions of teachers about this experimental activity by means of simple tools.  The research was carried out using inquiry approach related to the teaching of electrical charges and electrification for the 8th grade science curriculum of secondary school. For this purpose, an activity plan and a video were planned for the teachers to use in the classroom. 

In this research using the qualitative research approach, we have used the pattern of phenomenology that we frequently encounter in our daily lives but not have knowledge in-depth or investigation cases, events or experiences that we have not thought much about before. For this purpose, a semi-structured interview method was used. 16 science teachers participated in the research. Participants were selected on the basis of "maximum diversity sampling" among teachers of different ages, seniority and different cities. The names of the teachers were kept confidential and the teachers were given the code from F1 to F16. Semi-structured interview forms were prepared as data collection tools. For the validity of the data collection tool, 2 faculty members and 3 teachers have been applied. For the reliability of the data collection tool, the findings were presented without comment, and the researchers agreed on the coding of the data and accordingly the creation of themes. The teachers watched the video of the experiment prepared by using simple tools and then interview questions were asked. The interview data was recorded with the voice recorder and transcripted. The interviews with the teachers who did not desire their voices recorded were taken into consideration by the researcher. NVIVO 9.0 program was used for analyzing the data. In the analysis of the data, "content analysis" method was used. The process performed in this analysis is to arrange and interpret the similar data in a way that the reader can understand them by putting them together based on certain concepts and themes. In this research, "Content analysis" was conducted designed in line with the qualitative research approach. Content analysis has revealed 6 important themes. These are; the reasons for not doing the experiment, the nature of the experiment, the applicability of the experiment, the effect of the experiment, the effect of the experiment on the student and the effect of the experiment on scientific process skills.

According to the results of the research, almost all science teachers have not practiced the flying nylon experiment in their lessons before. The reason they put forward is that they have no idea about the experiment, they do not want to waste their time and similar activities haven't been introduced to them beforehand.   Teachers expressed that flying nylon is a simple, interesting, remarkable, entertaining, different, amazing and cheap experiment. According to the teachers' opinion, the flying nylon experiment can be done individually, with a pair or more than 2 people. Flying nylon has been designed to be interesting and to increase motivation, to enrich the subject, to increase active participation, to provide a positive attitude towards the lesson, and to make the lesson enjoyable.  According to the teachers, the influence of the Flying nylon experiment was determined to improve the scientific process ability, to increase the research inquiry ability, to improve the creativity, to increase the thinking ability and to increase the psychomotor ability. According to the teachers, the effect of the flying nylon experiment on the scientific process skills was determined as experiment, deduction, observation and hypothesis.

Some suggestions can be presented based on the results of the research. Flying nylon experiment activity can be used by science teachers during the processing of the relevant topic. In-service courses can be organized to encourage science teachers to use this experiment with simple tools. Guidance can be provided by the teachers to make the students practice the experiment individually or with the group.

Anahtar Kelimeler

• Physics teaching,charging,simple tools,science experiment

Kaynakça

1. Alouf, L. J., & Bentley, M. L. (2003). Assessing the impact of inquiry-based science teaching in professional development activities. PK-12. A Paper Presented at the 2003 Annual Meeting of the Association of Teacher Education. Erişim Tarihi: 10.10.2017: http://files.eric.ed.gov/fulltext/ED475577.pdf
2. Aydoğdu, B., & Ergin, Ö. (2008). Fen ve teknoloji dersinde kullanılan farklı deney tekniklerinin öğrencilerin bilimsel süreç becerilerine etkileri. Ege Eğitim Dergisi, 9(2), 15-36.
3. Baran, Ş., & Doğan, S. (2004). Erzurum il merkezindeki liselerin biyoloji laboratuvarlarının araç ve gereçleri bakımından durumu. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(1), 23-33.
4. Bayram, Z. (2015). Öğretmen adaylarının rehberli sorgulamaya dayalı fen etkinlikleri tasarlarken karşılaştıkları zorlukların incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 30(2), 15-29.
5. Bilgin, İ. (2006). The Effects of hands-on activities incorporating a cooperative learning approach on eight grade students’ science process skills and attitudes toward science. Journal of Baltic Science Education, 1(9), 27–37.
6. Böyük, U., Demir, S., & Erol, M. (2010). Fen ve teknoloji dersi öğretmenlerinin laboratuvar çalışmalarına yönelik yeterlik görüşlerinin farklı değişkenlere göre incelenmesi. TÜBAV Bilim Dergisi, 3(4), 342-349.
7. Crawford, A. B. (2007). Learning to teach science as inquiry in the rough and tumble of practice. Journal of Research in Science Teaching, 44(4), 613–642.
8. Çeken, R., & Tezcan, R. (2006). Balonlu araba aktivitesi. Eğitimde Çağdaş Yönelimler III:“Yapılandırmacılık ve Eğitime Yansımaları” Sempozyumu. Özel Tevfik Fikret Okulları, 29 Nisan 2006, İzmir.

9. Çeken, R. (2010). Fen ve teknoloji dersinde balonlu araba etkinliği, İlköğretim Online, 9(2), 1-5.
10. Çepni, S., Akdeniz, A. R., & Ayas, A. (1995). Fen bilimleri eğitiminde laboratuvarın yeri ve önemi. Çağdaş Eğitim Dergisi, 206, 28-34.
11. Finlayson, O., McLoughlin, E., Coyle, E., McCabe, D., Lovatt, J., & van-Kampen, P. (2015). SAILS ınquiry and assessment units. Dublin, Ireland. http://www.sails-project.eu/sites/default/files/outcomes/SAILS_units_volume-1.pdf, Erişim tarihi: 19 Ekim 2017.
12. Gençer, S., & Karamustafaoğlu, O. (2014). Durgun elektrik’ konusunun eğitsel oyunlarla öğretiminde öğrenci görüşleri. Araştırma Temelli Etkinlik Dergisi, 4(2), 72-87.
13. Jackson, D. J. (2004). Scaffolding experiments in secondary chemistry to improve content delivery. Unpublished Master‟s Thesis, Michigan State University.
14. Kaya, G., & Yılmaz, S. (2016). Açık sorgulamaya dayalı öğrenmenin öğrencilerin başarısına ve bilimsel süreç becerilerinin gelişimine etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(2), 300-318.
15. Karamustafaoğlu, O., & Sontay, G. (2012). Bir TIMSS sınavının ardından: TIMSS 2011’e katılan öğrenci ve uygulayıcı öğretmenlerin görüşleri. X. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Niğde Üniversitesi, 27-30 Haziran 2012, Niğde.
16. Karamustafaoğlu, O. (2006). Fen ve teknoloji öğretmenlerinin öğretim materyallerini kullanma düzeyleri: Amasya ili örneği. Bayburt Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(1), 90-101.
17. Karamustafaoğlu, S., & Celep Havuz, A. (2016). Inquiry based learning and its effectiveness. International Journal of Assessment Tools in Education, 3(1), 40-54.
18. Celep Havuz, A., & Karamustafaoğlu, S. (2016). Fen bilgisi öğretmen adaylarının araştırma-sorgulamaya dayalı öğrenme algılarının incelenmesi. Amasya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(1), 233-247.
19. Koç, A., & Böyük, U. (2012). Basit malzemelerle yapılan deneylerin fene yönelik tutuma etkisi. Türk Fen Eğitimi Dergisi, 9(4), 102-118. MEB, (2017). Fen bilimleri dersi öğretim programı (İlkokul ve Ortaokul 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar). Ankara, Talim Terbiye Kurulu Başkanlığı.
20. Önen, F., & Çömek, A. (2011). Öğretmen adaylarının gözüyle basit araç-gereçlerle yapılan fen deneyleri. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 1(3), 45-71.
21. Serin, G. (2002). Fen Eğitiminde Laboratuvar. Fen Bilimleri Eğitimi Sempozyumu, Maltepe Üniversitesi, İstanbul.
22. Sarı, M. (2013). Fizik konularının öğretiminde deneysel çalışmanın öğrenci başarısına etkisi ve öğretmenlerin karşılaştıkları zorlukların belirlenmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 2(3), 143-147.
23. Sadi, Ö., & Cakiroglu, J. (2011). Effectsof hands-on activity enrichedınstructionon students' achievementand attitudes towards science. Journal of Baltic Science Education, 10(2), 87-97.
24. Tatar, N., & Kuru, M. (2006). Fen eğitiminde araştırmaya dayalı öğrenme yaklaşımının akademik başarıya etkisi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31, 147–158.
25. Tereci, H., & Karamustafaoğlu, O. (2013). Gazlarda genleşme kavramı üzerine yapılandırmacı bir deney etkinliği. Fen Eğitimi ve Araştırmaları Derneği Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 1(2), 122-132.
26. Timur, B., & Taşar, F. (2010). İlköğretim fen ve teknoloji dersi öğretim programında fizik ünitelerinin öğretiminde karşılaşılan güçlükler ve çözüm önerileri, Türkiye’de fizik eğitimi alanındaki tecrübeler, sorunlar, çözümler ve öneriler. Çevrimiçi Çalıştay, Ankara.
27. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
28. Yıldız, E., Akpınar, E., Aydoğdu, B., & Ergin, E. (2006). Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen deneylerinin amaçlarına yönelik tutumları. Türk Fen Eğitimi Dergisi, 3, 2-18.
29. Zacharia, Z. (2003). Beliefs, attitudes and intentions of science teachers regarding the educational use of computer simulations and inquiry-based experiments in physics. Journal of Research in Science Teaching, 40(8), 792–823.