YAPAY ZEKA ARAÇLARININ SEYAHAT PLANLAMADA KULLANIMI: KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ

Öz

Yapay zeka teknolojileri her geçen gün hayatımıza girmekte ve birçok sektörü ve iş tanımlarını kökünden değiştirmektedir. Yapay zeka, kullanımının yaygınlaştığı turizm sektöründe yer alan işletmelerin yönetim yapılarında ve iş kollarında da değişikliklere neden olmaktadır. Çalışmanın amacı turizm endüstrisinde yapay zekanın kullanım alanları ve çeşitlerini ortaya koymak, bu alanlarda yapılan çalışmaları incelemek ve özellikle seyahat sektöründe yapay zeka kullanımını bir örnekle ortaya koymaktır. Bu amaçla ChatGPT, Gemini ve Monica sohbet robotları kullanılarak belli bir rota ile ilgili bir tur programı hazırlanması istenmiş ve bir seyahat acentasının tur programı ile karşılaştırmaları yapılmıştır. Bu çalışma seyahat planlama alanında keşifsel bir uygulama olarak tasarlanmış olup farklı yapay zeka teknolojileri kullanılarak yapılan çevrimiçi görüşme tekniğinden elde edilen verilerin değerlendirilmesi ve yorumlanmasından oluşmaktadır. Örnek çalışmada seyahat acentasının Kapadokya destinasyonuna yönelik yapılan tur programı ile yapay zeka uygulamalarının verdiği tur programlarının karşılaştırması yapılmaktadır. Çalışma sonucunda yapay zeka robotlarının tur planlaması gibi karmaşık ve çok boyutlu görevlerde yüksek düzeyde verimlilik sağlayabileceği ortaya konmaktadır. Özellikle yapay zeka tabanlı sistemlerin, büyük veri analitiği kullanarak zengin ve turizm profesyonellerinin hazırladıklarına yakın içerikli tur programları sunmada başarılı olduğu gözlemlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Yapay zeka
• AI
• Turizm
• Tur programı
• Seyahat Acentası

USE OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE TOOLS IN TRAVEL PLANNING: A COMPARATIVE ANALYSIS

Öz

Artificial Intelligence technologies are entering our lives every day and are radically changing many sectors and job descriptions. Artificial intelligence is also causing changes in the management structures and business lines of businesses in the tourism sector, where its use has become widespread. The aim of the study is to reveal the areas and types of use of artificial intelligence in the tourism industry, to examine the studies conducted in these areas, and to present the use of artificial intelligence, especially in the travel sector, with an example. For this purpose, a tour program was requested to be prepared for a certain route using ChatGPT, Gemini, and Monica chat robots, and comparisons were made with a travel agency's tour program. This study was designed as an exploratory application in the field of travel planning and consists of the evaluation and interpretation of data obtained from the online interview technique using different AI technologies. In the example study, a comparison is made between the tour program of the travel agency for the Cappadocia destination and the tour programs provided by artificial intelligence applications. As a result of the study, it is revealed that artificial intelligence robots can provide high levels of efficiency in complex and multi-dimensional tasks such as tour planning. It has been observed that artificial intelligence-based systems, in particular, are successful in offering tour programs with rich content similar to those prepared by tourism professionals, using big data analytics.

Anahtar Kelimeler

• Artificial intelligence
• AI
• Tourism
• Tour program
• Travel Agency

Kaynakça

1. Ahn, C. (2023). “Exploring ChatGPT for Information of cardiopulmonary Resuscitation”, Resuscitation, 185.
2. Akpur, A. (2023). “Seyahat Danışmanı Olarak Chatgpt’nin Yeteneklerini Keşfetmek: Turizm Pazarlamasında Üretken yapay zeka Üzerine Bir Araştırma”, International Journal of Contemporary Tourism Research, 7/2, 93-105.
3. AlGhozal, S., ve Mukminatun, S. (2024). “Natural Language Processing of Gemini Artificial Intelligence Powered Chatbot”, Balangkas: An International Multidisciplinary Journal, 1/1, 41-48.
4. Alom, M. Z., Taha, T.T, Yakopcic, C., Westberg, S., Sidike, P., Nasrin, S., Mahmudul, H., Van Essen, B., Awwal, A.A.S ve Asari, V.K.. (2019). “A State-of-the-Art Survey on Deep Learning Theory”, Electronics 8/3, 292-358 DOI: 10.3390/electronics8030292.
5. Antony, P., ve Kannan, R. (2024). “Revolutionizing the Tourism Industry through Artificial Intelligence: A Comprehensive Review of AI Integration, Impact on Customer Experience, Operational Efficiency, and Future Trends”, International Journal for Multidimensional Research Perspectives (IJMRP), 2/ 2 ,1-14.
6. Başer, M. Y., ve Olcay, A. (2022). “Akıllı Turizmde Yapay Zekâ Teknolojisi”, Gaziantep University Journal of Social Sciences , 21/3, 1795-181.
7. Briganti, G. (2024). “How ChatGPT Works: A Mini Review”, European Archives of Oto-Rhino-Laryngology, 281/3, 1565–1569.
8. Berberoglugil, B. M. (2023). “Yönetimde Yapay Zekâ”, Scientific Journal of Innovation and Social Sciences Research,3/2, 81-96.

9. Çiçekdağı, M. (2024). “Yapay Zeka Destekli Sohbet Robotları İle Tatil Rotası Belirleme: Karşılaştırmalı Bir Analiz”, Çatalhöyük Uluslararası Turizm ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12, 1-15.
10. Doğan, S., ve Niyet, İ. Z. (2024). “Artificial Intelligence (AI) in Tourism”, Future Tourism Trends Volume 2, (Ed: C. Tanrısever, H. Pamukçu ve A. Sharma), Emerald Publishing Limited, Leeds.
11. Dülgaroğlu, O. (2024). “Turizmde Yapay Zekâ Teknolojileri ve Robotlaşma”, Uluslararası Turizm, Ekonomi ve İşletme Bilimleri Dergisi, 8/2, 82-95.
12. Dwivedi, Y. K., Pandey, N., Currie, W., ve Micu, A. (2024). “Leveraging ChatGPT and Other Generative Artificial Intelligence (AI)-Based Applications in the Hospitality and Tourism Industry: Practices, Challenges and Research Agenda”, International Journal of Contemporary Hospitality Management, 36/1, 1-12.
13. Editorial (2024). “Adapting to AI”, Nature Geoscience, 17/6, 481. Retrieved January 16,2025, https://www.nature.com/articles/s41561-024-01475-5 (16.01.2025).
14. Ercan, F. (2020). “Turizm Pazarlamasında Yapay Zekâ Teknolojilerinin Kullanımı ve Uygulama Örnekleri”, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 23/2, 394-410.
15. Ferràs, X., Hitche, E. L., Tarrats-Pons, E. ve Arimany-Serrat, N. (2020). “Smart Tourism Empowered by Artificial Intelligence”, Journal of Cases on Information Technology, 22/1, 1-13.
16. Filiz, E., Güzel, Ş., ve Şengül, A. (2022). “Sağlık Profesyonellerinin Yapay zeka Kaygı Durumlarının İncelenmesi”, Journal of Academic Value Studies, 8/1, 47-55.
17. Güner, D., ve Çılgınoğlu, H. (2024). “Artificial Intelligence Perspective on Tourism Education”, Tourism and Recreation, 6/1, 149-157.
18. Hamarat, H., Sahin, H., Apuhan, A. K., ve İnan, R. (2024). “The Dark Side of Artificial Intelligence: Threats to Tourism Workers”, Worldwide Hospitality and Tourism Themes, 16/2, 127-137. Iatourisme.(2025). AI and Tourism: Where to start. (01.04.2025) https://iatourisme.com/en/ai-and-tourism-where-to-start.
19. Kavanagh, C. (2019). “Artificial intelligence (AI) as science and AI as engineering.” Jstor.
20. Kayıkçı, M. Y., ve Bozkurt, A. (2018). “Dijital Çağda Z ve Alpha Kuşağı, Yapay Zeka Uygulamaları ve Turizme Yansımaları”, Sosyal Bilimler Metinleri, 1, 54-64
21. Kılıçhan, R., ve Yılmaz, M. (2020). “Artificial Intelligence and Robotic Technologies In Tourısm And Hospitality Industry”, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3, 353-380.
22. Köse, U. (2020). “Yapay Zeka Etiği Çerçevesinde Geleceğin İşletmeleri: Dönüşüm ve Paradigma Değişiklikler”, Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi, 8/5, 290-305.
23. Kurçer, D. (2022). Yapay Zeka Tabanlı Ürünlerin Turizmde Kullanımı: Assassin’s Creed Origins Oyunu Antik Mısır Keşif Turu Örneği. Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Zonguldak.
24. Lambert, J., ve Stevens, M. (2023). “ChatGPT and Generative AI Technology: A Mixed Bag of Concerns and New Opportunities”, Computers in the Schools, 41/4, 559–583.
25. Monica (2024). A super AI assistant on Google Chrome Extension. (25.06.2024) https://runsystem.net/en/2024/01/25/monica-super-ai-assistant-google-chrome-extension/ Monica (2024). AI Review: Features, Pricing, and Top Alternatives. (27.01.2025) https://www.aichatting.net/blogs/monica/.
26. Murgia, M. (2024). “Overcoming AI Ethics, Towards AI Realism”, AI and Ethics, 1-6.
27. Rai, P., ve Rai, S. (2021). “Text Refnement Powered by Artifcial Intelligence for Tourism”, Wireless Personal Communications, 120,1193–1205.
28. Rane, N. L., Choudhary, S. P., ve Rane, J. (2024). “Gemini Versus ChatGPT: Applications, Performance, Architecture, Capabilities, and Implementation”, Journal of Applied Artificial Intelligence, 69-93.
29. Roos, J., Martin, R., ve Kaczmarczyk, R. (2024). “Evaluating Bard Gemini Pro and GPT-4 Vision Against Student Performance in Medical Visual Question Answering: Comparative Case Study”. JMIR Formative Research, 8/1.
30. Okutan, Y. A. (2024). “Dijital Dönüşümün Turizme Yansımaları: Avantaj ve Dezavantajlarıyla Turizm İşletmelerinde Yapay Zekâ Kullanımı”, Bozok Sosyal Bilimler Dergisi, 52-65.
31. Özbek, A. (2024). “Muhasebe Meslek Mensuplarının Yapay Zekâ Kaygılarının Gelecekte İstihdam Edilebilirlik Algıları Üzerine Bir Çalışma”, Alanya Akademik Bakış Dergisi, 8/1, 254-267.
32. Saputra, F. E., Buhalis, D., Augustyn, M. M., ve Marangos, S. (2024). “Anthropomorphism-based Artificial Intelligence (AI) Robots Typology in Hospitality and Tourism”, Journal of Hospitality and Tourism Technology, 15/5, 790-807.
33. Sardarov, E., ve Raoof, J. M. (2021). “ Yapay zekanın Turizm Sektörüne Etkisi: Uygulamalı Bir Araştırma”, 7th International Conference on Multidisciplinary Sciences(7thicomus)i Antalya /Türkiye, 09-11 Kasım 2021.
34. Sennott, S. C., Akagi, L., Lee, M., ve Rhodes, A. (2019). “AAC and Artificial Intelligence (AI)”, Topics in Language Disorders, 39/4, 389 – 403.
35. Solakis, K., Katsoni, V., Mahmoud, A. B., ve Grigoriou, N. (2024). “Factors Affecting Value Co-creation Through Artificial Intelligence in Tourism: A General Literature Review”, Journal of Tourism Futures,10/1,116-130.
36. Şimşek, G., ve Tümer, A. (2020). “Turizm Endüstrisinde Yeni Teknoloji Yaklaşımı: Yapay Zeka”, Sosyal, Beşeri ve İdari Bilimler Alanında Akademik Çalışmalar-2, (Ed.Prof.Dr. Hasan Babacan), Gece Kitaplığı, Ankara.
37. Sonmez, F. ve Nart, S. (2022). “Antropomorfizm: Kavramın Tarihi, Teoriler ve Tüketici Davranışları Bağlamında Bir Literatür İncelemesi”, İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 11/2, 580-613
38. Taecharungroj, V. (2023). ““What Can ChatGPT Do?” Analyzing Early Reactions to the Innovative AI Chatbot on Twitter”, Big Data and Cognitive Computing,7/1, 7-35.
39. Tuo, Y., Wu, J., Zhao, J., ve Si, X. (2024). “Artificial Intelligence in Tourism: Insights and Future Research Agenda”, Tourism Review, 80/4,793-812.
40. Takıl, N. B., Erden, N. K., ve Arasıl, A. B. (2022). “Farklı Meslek Grubu Adaylarının Yapay Zekâ Teknolojisine Yönelik Kaygı Seviyesinin İncelenmesi”, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25/48.
41. Tyson, L. D., VE Zysman, J. (2022). “Automation, AI & Work”, Daedalus,151/2, 256-271
42. Uludağ, D., Soyer, M., VE Ceylan, S. (2024). “Dijital İyi Oluşun Yapay Zekâ Kaygısı ve İş Tatmini Üzerindeki Etkisi: Akademisyenler Üzerine Bir Araştırma”, Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 15/44, 1165-1180.
43. Wahyono, I. D., Asfani, K., Mohamad, M. M., Aripriharta, A., Wibawa, A. P., ve Wibisono, W. (2020). “New Smart Map for Tourism Using Artificial Intelligence. 10th Electrical Power, Electronics, Communications, Controls and Informatics Seminar (EECCIS) , Malang, Indonesia, 26-28 Ağustos 2020.
44. Xiao, Z. (2023). “Deep Mining Technology of Database Information Based on Artificial Intelligence Technology”, International Journal of Information Technologies and Systems Approach, 16/2, 1-13.
45. İNTERNET KAYNAKLARI
46. https://chatgpt.com/share/67616702-103c-8008-a485-9b4a5b7cfa1f (11.01.2025 son erişim tarihi)
47. https://gemini.google.com/app/a3f6e1857b3f7616 (07.01.2025 son erişim tarihi)
48. https://monica.im/home/chat/Monica/monica?convId=conv%3A158888bc-ff2a-4697-832c-dfd996c76627 (16.01.2025 son erişim tarihi)