TÜRK SİNEMASINDA ULUDAĞ IMAJI: ULUDAĞ’DA ÇEKİLEN TÜRK FİLMLERİNİN İÇERİK ANALİZİ

Öz

Bu çalışma, Türkiye’nin en önemli film turizmi destinasyonlarından biri olan Uludağ’ın Türk Sinemasından yansıyan imajını tespit etmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu amaçla yapılan taramalar neticesinde ilki 1955 yılında, sonuncusu 1988 yılında çekilen toplam 34 film tespit edilmiştir. Nicel içerik analizi tekniğinin kullanıldığı çalışmada, öncelikle filmlerin ön incelemesi gerçekleştirilmiştir. Bu incelemeler neticesinde 34 filmden sadece 30’unun Uludağ imajını yansıtmada yeterli olduğu görülmüştür. Bu kapsamda, filmlerin genel özelliklerinin tespitinde 34 filmin tamamı incelenirken; 1-0 tekniğiyle yapılan Uludağ imajı incelemelerinde 29 film değerlendirilmiştir (bir filme ulaşılamamıştır). Genel özellikler çerçevesinde; filmlerin büyük çoğunluğunun (%79.4) melodram ve dram türlerinde çekildiği ve pek çok önemli oyuncunun bu filmlerde rol aldığı tespit edilmiştir. Destinasyon imajı kapsamında ise “doğal manzara”, “turizm üstyapısı”, “romantizm”, “üst sınıf destinasyonu”, “gece eğlencesi”, “hizmet kalitesi” ve “çapkınlık” gibi maddeler öne çıkmıştır. Çalışmada ayrıca filmlerden yansıyan destinasyon imajının günümüzde halen varlığını koruyup korumadığını belirlemek amacıyla, Uludağ imajına ilişkin son yıllarda yayımlanan araştırmaların bulguları incelenmiştir. Bu kapsamda, filmlerden yansıyan imajın günümüzde büyük ölçüde varlığını koruduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Film Turizmi
• Destinasyon İmajı
• Uludağ
• Türk Filmleri
• İçerik Analizi

ULUDAĞ IMAGE IN TURKISH CİNEMA: CONTENT ANALYSIS OF TURKISH FILMS MADE IN ULUDAĞ

Öz

This study was conducted to reveal the destination image of Uludağ which is one of the most important film tourism destinations in Turkey reflecting from Turkish Cinema. As a result of the searches made for this purpose, a total of 34 films, the first of which was shot in 1955, and the last in 1988, were determined. In the study, in which the quantitative content analysis technique was used, firstly the films were pre-examined. As a result of this examination, it was seen that only 30 of 34 films were sufficient to reflect the Uludağ image. In this context, while all 34 films were examined in determining the general characteristics of the films; 29 films were evaluated in the Uludağ image examinations made with the 1-0 technique (one film was not able to be reached). Within the framework of general features; it was determined that the majority of the films (79.4%) were shot in melodrama and drama genres and that many important actors took part in these films. Within the scope of the destination image, items such as "natural scenery", "tourism superstructure", "romance", "upper-class's destination", "night entertainment", "service quality" and "flirtatiousness" became prominent. In the study, in order to determine whether the destination image reflected from the films still exists today, the findings of the studies published on Uludağ image in recent years were also examined. In this context, it has been observed that the image reflected from the films continues to exist to a great extent today.

Anahtar Kelimeler

• Film Tourism
• Destination Image
• Uludağ
• Turkish Movies
• Content Analysis

Kaynakça

1. Abd Rahman, N., Dawam, Z. A. ve Chan, J. K. L. (2019). “The Characteristics of Film Products to Induce Tourism”, Journal of Tourism, Hospitality and Environment Management, 4/16, 84-99.
2. Agocuk, P. (2015). “Türk Sineması'nda Melodram: "Seven Ne Yapmaz" Filmi Üzerinden Yeşilçam Sineması'nda Melodramın Kodlarının Çözümlenmesi”, Journal of International Social Research, 8/40, 562-576.
3. Akdu, U. ve Akın, M. H. (2016). “Film ve Dizilerin Destinasyon Tercihine Etkileri”, Journal Of International Social Research, 9/45, 1042-1052.
4. Andersen, O., Øian, H., Aas, Ø. ve Tangeland, T. (2018). “Affective and Cognitive Dimensions of Ski Destination Images: The Case of Norway and the Lillehammer Region”, Scandinavian Journal of Hospitality and Tourism, 18/2, 113-131.
5. Atay, L. ve Akyurt H. (2009). “Uludağ Destinasyon İmajına Yönelik Ziyaretçi Algı ve Tutumlarını Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma”, Seyahat ve Otel İşletmeciliği Dergisi, 6/3, 67-77.
6. Atay, L., Dülgaroğlu, O. ve Gökdemir, S. (2018). “Bir Kış Turizmi Merkezi Olan Uludağ’ın Destinasyon Kişiliğini Tespit Etmeye Yönelik Bir Çalışma”, Uluslararası Sivas Turizmi Kongresi, Sivas Valiliği Yayınları, 61-69.
7. Baloglu, S. ve McCleary, K. W. (1999). “A Model of Destination Image Formation”, Annals of Tourism Research, 26/4, 868-897.
8. Beerli, A. ve Martin, J. D. (2004). “Factors Influencing Destination Image”, Annals of Tourism Research, 31/3, 657-681.

9. Beeton, S. (2008). “From the Screen to the Field: The Influence of Film on Tourism and Recreation”, Tourism Recreation Research, 33/1, 39-47.
10. Bilgin, N. (2006). Sosyal Bilimlerde İçerik Analizi: Teknikler ve Örnek Çalışmalar, Siyasal Yayınevi, Ankara.
11. Bolan, P. ve Williams, L. (2008). “The Role of Image in Service Promotion: Focusing on the Influence of Film on Consumer Choice within Tourism”, International Journal of Consumer Studies, 32, 382-390.
12. Buchmann, A., Moore, K. ve Fisher, D. (2010). “Experiencing Film Tourism: Authenticity & fellowship”, Annals of Tourism Research, 37(1), 229-248.
13. Çakar Çelik, Ö. (2019). “Film Turizmi ve Sığacık’a (İzmir) Etkileri”, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 31, 432-460.
14. Çilingir, A. (2017). “İletişim Alanında İçerik Analizi Yöntemi Kullanılarak Yapılan Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri Üzerine Bir İnceleme”, Erciyes İletişim Dergisi, 5/1, 148-160.
15. Elmacı, T. (2013). “Kader ve Masumiyet Filmleri Bağlamında Melodram Türünün Yeniden Üretimi”, Zeitschrift für die Welt der Türken/Journal of World of Turks, 5/2, 261-277.
16. Evren, S. (2016). Türkiye’de kış turizmi destinasyonlarının rekabetçi konumlandırması. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Anadolu Üniversitesi.
17. Evren, S. (2020). “Türkiye’de Kayak Sporu ve Uludağ Algısının Tarihsel Temelleri: Karlı Dağdaki Ateş Filminin Göstergebilimsel İncelemesi”, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 4/4, 3486-3507.
18. Evren, S. ve Güldemir, O (2016). “Türkiye’de Kış Turizminin Başladığı Yer: Uludağ”, Dünden Bugüne Türkiye’de Turizm: Kurumlar, Kuruluşlar, Turizm Bölgeleri, Meslekler (Ed: N. Kozak), Yıkılmazlar Basın Yayın, İstanbul.
19. Gençer, R. T, Demir C. ve Aycan, A. (2008). “Kayak Merkezlerindeki Spor Turistlerinin Hizmet Kalitesi Algılarını Etkileyen Değişkenler”, Ege Akademik Bakış, 8/2, 437-450.
20. Grihault, N. (2003). “Film Tourism – The Global Picture”, Travel & Tourism Analyst, 5, 1-22.
21. Güngör, Ş. ve Uysal, A. (2019). “Film Tourism: The Influence of Film and TV Series on the Tourism Activities in Nevşehir”, International Journal of Geography and Geography Education, 39, 189-202.
22. Hallmann, K., Zehrer, A. ve Müller, S. (2015). “Perceived Destination Image: An Image Model for a Winter Sports Destination and Its Effect on Intention to Revisit”, Journal of Travel Research, 54/1, 94-106.
23. Hudson, S. (2011). “Working Together to Leverage Film Tourism: Collaboration between the Film and Tourism Industries”, Worldwide Hospitality and Tourism Themes, 3/2, 165-172.
24. Hudson, S. ve Ritchie, J.R.B. (2006). “Promoting Destinations via Film Tourism: An Empirical Identification of Supporting Marketing Initiatives”, Journal of Travel Research, 44, 387-396.
25. Hudson, S., Hinch, T., Walker, G. ve Simpson, B. (2010). “Constraints to Sport Tourism: A CrossCultural Analysis”, Journal of Sport & Tourism, 15/1, 71-88.
26. İnal, O. (2019). “Mount Uludağ: The Making of Turkey’s St. Moritz”, Leisure Cultures and the Making of Modern Ski Resorts ,(Eds: P. Strobl ve A. Podkalicka). Palgrave Macmillan, Cham, Switzerland.
27. Kim, S. (2012a). “A Cross-Cultural Study of On-Site Film-Tourism Experiences among Chinese, Japanese, Taiwanese and Thai Visitors to the Daejanggeum Theme Park, South Korea”, Current Issues in Tourism, 15/8, 759-776.
28. Kim, S. (2012b). “Audience Involvement and Film Tourism Experiences: Emotional Places, Emotional Experiences”, Tourism Management, 33/2, 387-396.
29. Law, L., Bunnell, T. ve Ong, C. E. (2007). “The Beach, the Gaze and Film Tourism”, Tourist Studies, 7/2, 141-164.
30. Neuman, L. (2007). “Toplumsal Araştırma Yöntemleri”, 2. Cilt. (Çev: S. Özge), Yayınodası, İstanbul.
31. Paslı, M.M. ve Zere, S. (2020). “Turizm Eğitimi Alan Öğrencilerin ‘Kış Turizmi’ Kavramına Yönelik Bilişsel Yapılarının İncelenmesi Giresun İli Örneği”, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24/1, 75-88.
32. Peker, E. H. (2019). Bursa’da çekilen filmler (15.06.2020) https://www.belgeseltarih.com/bursada-cekilen-filmler/
33. Saltık, A. I., Coşar, Y. ve Kozak, M. (2010). “Televizyon Dizilerinin Destinasyon Pazarlaması Açısından Olası Sonuçları”, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 21/1, 41-50.
34. Şahbaz, R.P. ve Kılıçlar, A. (2009). “Filmlerin ve Televizyon Dizilerinin Destinasyon İmajına Etkileri”, İşletme Araştırmaları Dergisi, 1/1, 31-52.
35. Şallı, A. O., Küçük, V. ve Amman, M. T. (2017). “Sporda Baskın Cinsiyet Analizi (Türkiye Örneği)”, Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 8/2, 154-165.
36. Taş, S., Başkan, K. ve Kamber Taş, S. S. (2017). “Turistik Destinasyon Tercihlerinde Filmlerin ve TV Dizilerinin Etkisi: Doğu Karadeniz Bölgesi Örneği”, Journal Of International Social Research, 10/54, 1134-1145.
37. Tkalec, M., Zilic, I. ve Recher, V. (2017). “The Effect of Film Industry on Tourism: Game of Thrones and Dubrovnik”, International Journal of Tourism Research, 19/6, 705-714.
38. Uysal, T. (2017). Yeşilçam’ın beyaz filmleri: Uludağ ve sinema (15.06.2020) https://www.canakkaleninsesi.com/kose-yazisi/2192/yesilcamin-beyaz-filmleri-uludag-ve-sinema.html
39. Yanmaz, P. (2011). “Turizm Tanıtımında Sinemanın Rolü”, Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, Eylül, 2, 112-139.
40. Yılmaz, H. ve Yolal, M. (2008). “Film Turizmi: Destinasyonların Pazarlanmasında Filmlerin Rolü”, Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8/1, 175-192.