Ebeveynlere Bağlanma ile Kişilik Özellikleri Arasındaki İlişki

Öz

Anne ve babayla kurulan duygusal bağlar ve onlardan alınan destek, bireylerin kimlik gelişiminde önemli bir etkiye sahiptir . Bireyin gelişiminde ayrışma ve bireyleşme önemli bir yer tutmaktadır.  Üniversiteli gençlerin birey olma sürecinde,  ayrışma ve bireyleşme sürecinde deneyimlerden geçmeleri nedeniyle bu dönem önemlidir..Bu çalışma ile Marmara bölgesinde bulunan bir üniversitenin  2017- 2018 öğretim yılında Eğitim Fakültesinin farklı bölümlerine kayıt yaptıran birinci sınıf öğrencilerinin bağlanma ve kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışma, betimsel ilişkisel tarama modelinde bir araştırmadır. Beş Faktör Kişilik Ölçeği ve Ebeveyn ve Arkadaşlara Bağlanma Envanteri (EABE) Kısa Formu ölçeği kullanılmıştır. Katılımcılar, 196 kadın ve 69 erkek olmak üzere toplam 267 kişidir. Örneklemi oluşturan öğrencilerin yaş ortalaması 18 dir. Çalışmanın sonucunda, katılımcıların anne ve baba bağlanma özellikleri ile dışa dönüklük, yumuşak başlılık ve uzlaşabilirlik özelliği arasında anlamlı ilişki bulunmuştur. Nevrotiklik ile baba bağlanma puanları arasında olumsuz yönde düşük anlamlı ilişki saptanmıştır. Anne/babaya güvenli bağlanma düzeylerinde cinsiyetin, anne öğreniminin ve kardeş sayısının etkili olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Bağlanma,kişilik özellikleri,ebeveyne bağlanma

The Relationship Between Parental Attachment And Personality Traits

Öz

The emotional ties with the parents and the support received from them have an important influence on the personality development of the individual (Disintegration and individualization play an important role in the development of the individual. University has an important place in the process of being an individual for the young people. The young people who leave their family for the first time have different experiences in the process of separation and individuation. The aim of this study is to examine the relationship between attachment and personality traits of first year students who enrolled in different departments of the Faculty of Education at KOU University in the 2017-2018 academic year. In this study, the relational screening model which is a descriptive research method was employed. The Big Five Factor inventory and the scale of psychometric assessment of the Inventory of Parents and Peer Attachment-Short Form were used. Participants are a total of 267 people, 196 females and 69 males. The average age of the participants is 18. As a result of the study, there was a significant relationship between the participants’ parental attachment characteristics and the personality traits such as extroversion, tender mindedness and consociationalism. There was a low negative correlation between neuroticism and father attachment scores. Gender, mother's education level and number of siblings were found to be effective on the young people's secure attachment to their parents. Support programs about extroversion, self-discipline and consociationalism can be organized for the students with a low level of attachment. In this regard, in the further studies, research about developing self-discipline and appropriate coping strategies for those with low father attachment can be done.

Anahtar Kelimeler

• Attachment,Personality Traits,Parental Attachment

Kaynakça

1. Ainsworth, M. D. S. (1989). Attachment beyond infancy. American Psychologist, 44: 709-716.
2. Aktaş, A. (2006). Farklı kültürlerdeki yöneticilerin kişilik özelliklerine dayanarak liderlik anlayışlarının belirlenmesi: Türk ve Amerikan otel yöneticilerinin karşılaştırmalı analizi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya
3. Akhunlar, M. N. (2010). An investigation about the relationship between life satisfaction and loneliness of nursing students in Uşak University. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 5(2), 2409–2415. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2010.07.472Allen,
4. J. P., Hauser, S.T., Eickholt, C., Bell, K. L. ve O’Connor, T. G. (1994). Autonomy and relatedness in family interactions as predictors of expressions of negative adolescent affect. Journal of Research on Adolescence, 4(4), 535-552.
5. Aslan, S. ve Güven, M. (2010). Bağlanma ve kişisel uyum arasındaki ilişkide ayrışma bireyleşmenin aracılığı. Eğitim ve Bilim, 35(157). 15.11.2017, http://egitimvebilim.ted.org.tr/index.php/EB/article/view/396/164 adresinden erişildi.
6. Bacanlı, H, İlhan, T. ve Aslan, S. (2009). Beş faktör kuramına dayalı bir kişilik Ölçeğinin geliştirilmesi: sıfatlara dayalı kişilik testi (sdkt), Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(2), 261- 279.
7. Bartholomew, K. ve Horowitz L. M. (1991). Attachment styles among young adults: A test of a four-category model. Journal of Personality and Social Psychology, 61,226-244
8. Bayraktar, F., Sayıl, M., Kumru, A. (2009). Liseli ergenler ve üniversiteli gençlerde benlik saygisi: Ebeveyn ve akrana baglanma, empati ve psikolojik uyum degiskenlerinin Rolü/Self-esteem among high-school adolescents and college students: The role of parental and peer attachment, empathy and psychological adjustment variables. Türk Psikoloji Dergisi, 24(63), 48-68.Retrieved from https://search.proquest.com/docview/816748490?accountid=16382

9. Benet-Martínez, V., & John, O. P. (1998). Los Cinco Grandes across cultures and ethnic groups: multitrait multimethod analyses of the Big Five in Spanish and English. Journal of Personality and Social Psychology, 75(3), 729–750. https://doi.org/10.1037/0022-3514.75.3.729http://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.526.5908&rep=rep1&type=pdf
10. Bowlby J. (1958). The nature of the child’s tie to his mother. International Journal of PsychoAnalysis. 39:350–373.
11. Bowlby, J. (1979). The making and breaking of affectional bonds. Londra: Tavistock.
12. Bowlby, J. (1988). A Secure Base: clinical applications of Attachment Theory. London, Routledge
13. Carver, C. (1997). Adult attachment and personality: Converging evidence and a new measure. Personality and Social Psychology Bulletin. 23(8):865-883.http://www.psy.miami.edu/faculty/ccarver/documents/p97_attachmt.pdf
14. Creswell, J.W. (2005). Educational research: Planning, conducting and evaluating quantitative and qualitative research (2nd ed.), Upper Saddle River, N.J.: Pearson Merrill Prentice HallCrouter, A. C, Manke, B. A. ve McHale, S. M. (1995). The family context of gender intensifi cation in early adolescence. Child Development, 66, 317-329.
15. Çalışır, M. (2009). Yetişkin Bağlanma Kuramı ve Duygulanım Düzenleme Stratejilerinin Depresyonla İlişkisi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 1(3), 240–255. http://dergipark.ulakbim.gov.tr/pskguncel/article/view/5000076416
16. Damian, R. I., & Roberts, B. W. (2015). The associations of birth order with personality and intelligence in a representative sample of U.S. high school students. Journal of Research in Personality, 58, 96–105. https://doi.org/10.1016/j.jrp.2015.05.005
17. David P. Schmitt, Jüri Allik, Robert R. McCrae, Verónica Benet-Martínez (2007), The Geographic Distribution of Big Five Personality TraitsPatterns and Profiles of Human Self-Description Across 56 Nations, Journal of Cross-Cultural PsychologyVolume: 38 issue: 2, page(s): 173-212Issue published: March 1, 2007 https://doi.org/10.1177/0022022106297299
18. Dönmez, A. (2009). Yakın İlişkiler Psikolojisi (Çev. Edt. Ali Dönmez). Nobel Yayıncılık, Ankara.
19. Erözkan, A. (2011). Üniversite öğrencilerinin bağlanma stilleri ve karar stratejileri. International journal of eurasia social sciences. http://dergipark.ulakbim.gov.tr/ijoess/article/view/5000039509
20. Fraenkel, J. R. & Wallen, N. E. (2003). How to design and evaluate research in education (5th ed.). Boston: McGraw-Hill.
21. Fraley, R.C. ve Shaver, P. R. (2000). Adult romantic attachment: theorical developments emerging controversies, and unanswered questions. Review of General Psychology 4(2): 132-154.Galambos, N. L., Almeida, D. M. ve Petersen, A. C. (1990). Masculinity, femininity, and sex role attitudes in early adolescence: Exploring gender intensifi cation. Child Development, 61, 1905-1914.
22. Güleç, Cengiz (2006). Psikiyatrinin A-B-C’si. İstanbul: Say Yayınları.
23. Günaydın, G., Selçuk, E., Sümer, N., & Uysal, A. (2005). Ebeveyn ve Arkadaşlara Bağlanma EnvanteriKısa Formu’nun Psikometrik AçıdanDeğerlendirilmesi. Türk Psikoloji Yazıları, 8(16), 13–23.
24. Goldberg, L. R. (1992). The Development of Markers for the Big-Five Factor Structure. Psychological Assessment, 4(1), 26–42. https://doi.org/10.1037/1040-3590.4.1.26
25. Halfon, S. (2006). Attachment in a Cultural Framework. (The Degree of Master), Boğaziçi University Social Sciences, İstanbul Permanent URL of this record is: http://seyhan.library.boun.edu.tr/record=b1422763~S5
26. Hazan, C. ve Shaver, P. (1987) Romantic love conceptualized as an attachment process. Journal of Personality and Social Psychology, 52: 511-524.
27. Hazan, C. ve Zeifman, D. (1994). Sex and the psychological tether. In K. Bartholomew and D. Perlman (Eds.), Advances in personal relationships, 5. 151-178.
28. Kagitcibasi, C. (1973). Psychological Aspects of Modernization in Turkey. Journal of Cross-Cultural Psychology, 4(2), 157–174. https://doi.org/10.1177/002202217300400202
29. Kalkan, M. Ve Odacı, H. (2010). Psikolojik doğum sırası ve anne babaya bağlanma: Okul öncesi öğretmen adayları üzerine bir çalışma. NWSA: Education Sciences, 5(3), 810-819.
30. Kaptan, S. (1998). Bilimsel araştırma ve istatistik teknikleri. Ankara: Tekışık Web Ofset Tesisleri
31. Karasar, N. (2005), Bilimsel araştırma yöntemi, 15. Basım, Nobel Yayın Dağıtım, Ankara
32. Kesicioğlu, O. S. (2015). Investigation Of Preschool Children’s Interpersonal Problem Solving Skills. Egitim ve Bilim / Education and Science, 40(177), 327–342. https://doi.org/10.15390/EB.2015.3240
33. Liberman,R.R (2011). Yetiyitiminden iyileşme. Psikiyatrik iyileştirim el kitabı. American Psychiatric Publishing, Inc England
34. Matsuoka N, Uji M, Hiramura H, Chen Z, Shikai N, Kishida Y ve Kitamura, T. (2006). Adolescents attachment style and early experiences: A gender difference. Arch Womens Ment Health, 9. 23-29.
35. Mccrae, R.R., Costa, P.T. (1989). Reinterpreting the Myers-Briggs type indicator from the perspective of the five-factor model of personality. Journal of Personality, 57, 17-40.
36. Mccrae, R.R., Costa, P.T. (1992). Four ways five factors are basics. Personality and Individual Differences , 13(6), 653-665.
37. Mccrae, R.R., Costa, P.T. (2003). Personality in adulthood: A five factor theory perpective (2nd ed.) New York: Guilford Press.
38. Melillo, D. ve College, B. (1983). Birth order, perceived birth order and family position of academic women. The Journal of Adlerian Theory Research and Practice. 39: 57-62.
39. Mete, Cengiz (2006). İlköğretim okullarında çalışan öğretmenlerin kişilik özellikleri ile iş tatminleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Yeditepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
40. Mikulincer, M., ve Shaver, P. R. (2007b). Boosting attachment security to promote mental health, prosocial values, and inter-group tolerance. Psychological Inquiry, 18, 139156.http://eds.b.ebscohost.com/eds/pdfviewer/pdfviewer?vid=1&sid=25705c2e-a3b2-46ee-a589-f17798f9b80a%40pdc-v-sessmgr01
41. Ritchie, K. (2003). Factors Affecting the Transition to University, (Yayınlanmamış Doktora Tezi). The University of New Brunswick, New Brunswick
42. Salmon, C. (2002). Birth order and relationships. Human Nature, 14(1): 73-88.
43. Schmitt, D. P., Realo, A., Voracek, M., ve Allik, J. (2008). Why Can't A Man Be More Like A Woman? Sex Differences in Big Five Personality Traits Across 55 Cultures. Journal of Personality and Social Psychology, 94: 168–182
44. Shaver , P. R. ve Brennan, K. A. (1992). Attachment Styles and the "Big Five" Personality Traits: Their Connections with Each Other and with Romantic Relationship Outcomes. Society for Personality and Social Psychology, 18(5): 536-545.S
45. Somer, O., Korkmaz, M., Tatar, A. (2002). Beş faktör kişilik envanterinin geliştirilmesi-I: Ölçek ve alt ölçeklerinin oluşturulması. Türk Psikoloji Dergisi, 17(49), 21-33
46. Steinberg, L. (2005). Adolescence. Stephen B. Rutter. Seventh Edition.
47. Wilkinson, R. B. ve Walford, W. A. (2001). Attachment and personality in the psychological health of adolescents. Personality and Individual Differences, 31, 473-484.