ÇEVİK LİDERLİK ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİNE YÖNELİK GÜVENİLİRLİK VE GEÇERLİLİK ÇALIŞMASI: EĞİTİM ÖRGÜTLERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA

The aim of this study is to develop a scale that determines the agile leadership properties of school administrators In the development process of the scale, 96 items were created and presented for the evaluation of expert views. After the scope validity processes held via Lawshe analysis, 8 items were taken out of the scale. 1056 teachers work at different school levels in Istanbul were subjected to the draft scale, which was comprised of 88 items, in 2018-2019 academic year. In order to detect the structural validity of the scale, principle components analysis and factor analysis were conducted and Varimax vertical rotation process was held. As a result of these analysis, a 5 factored (emotional agility, digital literacy and technological agility, synergetic agility, shared responsibility and proactivity agility, openness to innovations and adaptative agility) scale that explains 82.92% of the total variance and that was comprised of 56 items was obtained. For reliability, five sub-scales that were detected as a result of Cronbach’s α (.94) coefficients for the totality of the scale were calculated and in order to determine the correlation between each item and the scale, item-total correlation analysis was conducted. Moreover, factors determined with regards to the analysis held via t test (bottom-top 27%) were determined as distinguishing. The results obtained prove that the scale is valid and reliable.

Bu çalışmanın amacı, öğretmenlerin algılarına göre,  okul yöneticilerinin çevik liderlik özelliklerinin belirlenmesine yönelik bir ölçek geliştirmektir. Ölçeğin geliştirilme aşamasında 96 madde oluşturulmuş ve uzman görüşüne sunulmuştur. Lawshe analizi ile yapılan kapsam geçerliği işlemlerinin ardından 8 madde ölçekten çıkarılmıştır. Oluşturulan 88 maddelik taslak ölçek 2018-2019 eğitim öğretim yılında İstanbul ilinde çeşitli okul kademelerinde görev yapmakta olan öğretmenlere uygulanmış 1056 öğretmenden değerlendirmeye uygun veri toplanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğini saptamak amacıyla temel bileşenler analizi ile faktör analizi yapılmış ve Varimax dik döndürme işlemi gerçekleştirilmiştir. Bu analizler sonucunda 5 faktörlü (duygusal çeviklik, sinerji çevikliği, dijital okuryazarlık ve teknoloji çevikliği, paylaşılan sorumluluk ve proaktivite çevikliği ve yeniliklere açıklık ve uyum sağlama çevikliği) 56 maddeli yapının toplam varyansın %82,92’sini açıklayan bir ölçeği oluşturduğu görülmüştür. Güvenirlik için, belirlenen beş alt boyut ve ölçeğin tümü için Cronbach α (0.94) katsayıları ve her bir maddenin ölçeğin tamamıyla olan korelasyon ilişkisini belirlemek için Madde-Toplam korelasyonuna dayalı madde analizi çalışmaları yapılmıştır. Öte yandan t testi kullanılarak yapılan (alt-üst %27) analizler sonucu maddelerin ve faktörlerin ayırt edici olduğu saptanmıştır. Elde edilen sonuçlar ölçeğin geçerli ve güvenilir olduğunu kanıtlar niteliktedir.