COVID 19 koşullarında sağlık çevirmenliği hizmetleri ve toplum çevirmenliğinde “Yeni Normal”’i düşünmek

Öz

Dünyayı etkisi altına alan COVID-19'un ülkemizdeki ilk vakaları 2020 Mart ayı başında görülmüştür. Hastalığın yayılması hem dünyada hem de Türkiye’de diğer alanlarla birlikte iş dünyasını da büyük ölçüde etkilemiş ve bu durumun çeviri sektörü ve çevirmenlik hizmetlerine çeşitli yansımaları olmuştur. Bu bağlamda, içinde bulunulan sürecin sosyal, ekonomik, ticari vb. tüm alanlarda yeniden düşünme, gözden geçirme ve hatta köklü değişiklikler yapma gerekliliğini ortaya çıkaracak nitelikte olduğu düşünülebilir. Hiç kuşkusuz, sağlık sektörü bu dönemde en çok etkilenen alanların başında gelirken, sağlık çevirmenliği hizmetlerinin COVID-19 koşullarında nasıl verildiği sorusu da araştırılmaya muhtaç bir konu olarak belirginleşmiştir. Bu ihtiyaçtan hareketle pandemi süreci özelinde sağlık kuruluşlarına başvuran hastalara ve sağlık personeline çevirmenlik yapan kişilerin durumunu ve çalışma koşullarını ortaya koymayı amaçlayan bir anket uygulanmıştır. Anketten elde edilen veriler, Toplum Çevirmenliğinin “yeni normal”i açısından irdelenmiş ve meslekleşme/profesyonellik sürecine etkileri bakımından değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sağlık çevirmenliği
• yeni normal
• toplum çevirmenliği
• covid-19
• çevirmenlik mesleği

Thinking about “New Normal” in healthcare interpreting and community interpreting in terms of COVID-19 conditions

Abstract

Having influenced the world from the end of 2019, COVID-19 manifested itself with its first cases at the beginning of this year in our country as well. Industries both across the world and in Turkey have been greatly affected by the spread of the disease. This, in turn, has had several effects, both positive and negative, on translation/interpreting sector and services, as well as many other sectors. In the meantime, the concept "new normal" has emerged as a paradigm forcing us to rethink fundamentally in all areas within the social, economic, and commercial framework. Undoubtedly, since the healthcare sector is one of the most affected areas during this pandemic, the question of how healthcare interpreting and translation services are provided under COVID-19 conditions arises as a topic requiring research. Based on this need, a survey was applied to reveal the situation and working conditions of the healthcare interpreters and translators who translate for the health professionals and patients in healthcare institutions, with a focus on the pandemic process. The present study examines the findings of this survey, which was carried out specifically for healthcare interpreters and translators, in terms of the “new normal” concept for the Community Interpreting, and evaluates them in terms of this new normal’s effects on the professionalization/professionalism process.

Keywords

• Healthcare interpreters and translators
• new normal
• community interpreting
• covid-19
• translation and interpreting profession

Kaynakça

1. A National Code of Ethics for Interpreters in Healthcare. (2005). http://www.ncihc.org/ethics-and-standards-of-practice. Erişim Tarihi: 23.04.2020.
2. AFAD- 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun: https://www.afad.gov.tr/kanunlar, Erişim Tarihi: 15.03.2020.
3. Aguilar-Solano, M. (2015). Non-professional volunteer interpreting as an institutionalized practice in healthcare: A study on interpreters' personal narratives. Translation & Interpreting: The International Journal for Translation and Interpreting Research, 17(3), 132- 148.
4. AIIC- Appeal To Authorities. https://aiic.net/page/8947/appeal-to-authorities-by-aiic-fit-and-wasli/lang/1, Erişim Tarihi: 08.03.2020
5. Angelelli, C. (2004). Medical interpreting and cross-cultural communication. UK: Cambridge University Press.
6. ATA-SPD, COVID-19 Pandemic: Impact and Effects on US T&I Professionals, https://ataspd.org/2020/04/29/covid-19-pandemic-impact-and-effects-on-us-ti-professionals/, Erişim Tarihi: 30.04.2020.
7. Bolden, G. (2000). Towards understanding practices of medical interpreting: Interpreters' involvement in history taking. Discourse Studies, 2(4), 387- 419.
8. Bührig, K. & Meyer, B. (2009) Gespräche zwischen Patienten und Ärzten - ein- und mehrsprachige Anamnesen im Krankenhaus. In: N. Klusen & A. Meusch (Hg.) Informiert und selbstbestimmt. Der mündige Bürger als mündiger Patient. Beiträge zum Gesundheitsmanagement 27. Baden-Baden: Nomos Verlag, 189-205.

9. NİMDZİ- COVID-19 in Language Services: Early Considerations https://www.nimdzi.com/covid-19-in-language-services-early-considerations/, Erişim Tarihi: 28.04.2020.
10. Diriker, E. & Tahir-Gürçağlar, Ş. (2004). Community Interpreting In Turkey. Çeviribilim ve Uygulamaları Dergisi, 14, 73–92.
11. Doğan, A. & Kahraman, R. (2011). Emergency and Disaster Interpreting in Turkey- Ten Years of a Unique Endeavour. Hacettepe University Journal of Faculty of Letters, 28(2), 61-76.
12. Duman, D. (2018). Toplum Çevirmenliğine Yorumbilimsel Bir Yaklaşım: Sağlık Çevirmenliği ve Öznellik (Yayınlanmamış Doktora Tezi), İstanbul, Yıldız Teknik Üniversitesi.
13. Erdoğan, M., (2015), Türkiye’deki Suriyeliler: Toplumsal Kabul ve Uyum. İstanbul : Bilgi Üniversitesi.
14. EUATC (Avrupa Çeviri İşletmeleri Birliği) Translation Company Security Needs To Be Strengthened During COVID-19 Crisis, https://euatc.org/industry-hot-topics/translation-company-security-measures-need-to-be-strengthened-during-the-covid-19-crisis/, Erişim Tarihi: 27.04.2020.
15. Hale, S. B. (2007). Community interpreting. New York: Palgrave Macmillan.
16. İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasina Dair Yönetmelik https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/12/20141218-6.htm, Erişim Tarihi: 20.04.2020.
17. Kahraman, R. (2003). Afette Rehber Çevirmenlik (Yayınlanmamış Doktora Tezi), İstanbul Üniversitesi.
18. Kahraman, R. (2010). Göç ve Çeviri: İltica Başvurularında Sözlü Çeviri Uygulamaları ve Toplum Çevirmeninin Rolü (Yayınlanmamış Doktora Tezi), İstanbul, İstanbul Üniversitesi.
19. Kainz, C. & Prunc E. & Schögler R. (2011) Modelling the field of community interpreting: questions of methodology in research and training. Wien/ Berlin/Münster:Lit
20. Kurultay, T. & Bulut, A. (2012). Toplum Çevirmenliğine Yeniden Bakışta Afette Rehber Çevirmenlik, İ.Ü. Çeviribilim Dergisi, Sayı:6 (2-2012), 75-102.
21. McNamee, R. (2004). The New Normal, The Penguin Group, New York.
22. Mesleki Yeterlilik Kurumu, Toplum Çevirmenliği Ulusal Yeterlilik Kriterleri: http://cdn.istanbul.edu.tr/FileHandler2.ashx?f=cevirmen-yeterlilikleri---toplum-cevirmeni---yayinlanan-taslak-15.12.2018.pdf, Erişim Tarihi: 23.04.2020.
23. Meyer, B. (2019) Wissen, Verstehen, Glauben? Eine Fallstudie zur patientenzentrierten Kommunikation und partizipativen Entscheidungsfindung. In: Spiritual Care, Band 8, Heft 4, Seiten 357-366.
24. Mikkelson, H. (2012). The professionalization of community interpreting. Çevrimiçi: https://aiic.net/page/1546/the-professionalization-of-community-interpreting/lang/1
25. Öztürk, T. (2015). Küresel Hareketlilik Etkisinde Türkiye’de Sağlık Çevirmenliği Uygulamaları: Çevirmen Görüşlerine Dayalı Bir Çalışma (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Sakarya, Sakarya Üniversitesi.
26. Pöchhacker, F. (2004). Introducing Interpreting studies. London: Routledge.
27. Pöllabauer, S. (2010). Community Interpreting bei Ämtern der Sozialverwaltung: Auf der Suche nach Verständigung. Translationskultur revisited. N. Grbić and E. Prunč. Tübingen, Stauffenberg: 353-375.
28. Sağlık Meslek Mensupları ile Sağlık Hizmetlerinde Çalışan Diğer Meslek Mensuplarının İş Ve Görev Tanımlarına Dair Yönetmelik https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/05/20140522-14.htm, Erişim Tarihi: 20.04.2020.
29. Sağlık Bakanlığı, Hastane Afet ve Acil Durum Planı (HAP) Hazırlama Kılavuzu: https://www.saglik.gov.tr/TR,1789/hastane-afet-ve-acil-durum-plani-hap-hazirlama-kilavuzu.html, Erişim Tarihi: 27.04.2020
30. Sağlık Bakanlığı, Ulusal Pandemi Hazırlık Planı: https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/bulasicihastaliklar-haberler/ulusal-pandemi-hazirlik-plani.html, Erişim Tarihi: 27.04.2020.
31. Sağlık Bakanlığı, Covid-19 (SARS-CoV-2 Enfeksiyonu) Rehberi: https://covid19bilgi.saglik.gov.tr/depo/rehberler/COVID-19_Rehberi.pdf?type=file, Erişim Tarihi: 27.04.2020
32. Slapp, M. A. (2004). Community Interpreting in Deutschland: Gegenwärtige Situation und Perspektiven für die Zukunft. Münih: Martin Meidenbauer Verlagsbuchhandlung.
33. Schouten, B. & Ross, J. & Zendedel, R. & Meeuwesen, L. (2014). Informal Interpreters in Medical Settings. The Translator. 18. 311-338. 10.1080/13556509.2012.10799513.
34. Şan, F. & Koçlu, S. (2020). Toplum Çevirmenliği Alanında Türkiye’de Yapılan Bilimsel Çalışmalar: Analiz ve Değerlendirme. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (19), 785-808.
35. Şener, O. & Kıncal, Ş. (2019). Role and Ethics in Healthcare Interpreting in Turkey. Çeviribilim ve Uygulamaları Dergisi , (27) , 201-219
36. Turan, D. (2016). Sağlık hizmetlerinde sözlü çeviri hizmetleri. Ankara: Grafiker Yayınları.
37. TTB- COVID-19 tanısı almış sağlık çalışanlarının sayısı artıyor. Hükümeti önlem almaya davet ediyoruz! https://www.ttb.org.tr/haber_goster.php?Guid=e34429ca-846e-11ea-9137-e385f12afb6d, Erişim Tarihi: 22.04.2020.
38. WHO: Coronavirus Disease (Covid-19) Outbreak: Rights, Roles And Responsibilities Of Health Workers, Including Key Considerations For Occupational Safety And Health. Çevrimiçi: https://www.who.int/docs/default-source/coronaviruse/who-rights-roles-respon-hw-covid-19.pdf?sfvrsn=bcabd401_0, Erişim Tarihi: 23.04.2020