Etik İlkeler
Sosyal Aktörler ve Deneyimler Dergisi (SADED)’ne gönderilen tüm makaleler özgün, daha önce bir başka dergide yayımlanmamış, yayımlanmak üzere gönderilmemiş veya başka bir dergide değerlendirme sürecinde olmamalıdır. Dergiye gönderilecek olan makaleler, eğer bir bilimsel toplantıda sunulmuşsa, yayım için kabul edildiği taktirde makalede toplantının adı, yeri ve tarihi belirtilmelidir.
Etik standartlara uygun olmayan makale yayından çıkarılır. Etik standardına uymadığı hususu yayından sonra tespit edilen makaleler için de bu kural geçerlidir. Muhtemel bilimsel etik dışı davranışlar ve etik yayın ihlali durumunda editör, hakem ve yazar sorumlulukları için Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından önerilen ve aşağıda belirtilen hususlar dikkate alınmaktadır:

Paydaşların Sorumlulukları
1. Editörlerin Sorumlulukları
• Editörler; yazarların, hakemlerin, araştırmacıların, uygulayıcıların ve okuyucuların bilgi gereksinimlerini karşılamayı esas alır; gerekli görülen durumlarda zamanında, açık ve yol gösterici geri bildirim sunar. Yayın sürecinde ortaya çıkabilecek düzeltme, açıklama ya da geri çekme gerektiren durumlara şeffaflık ilkesi doğrultusunda yaklaşır.
• Makalelerin değerlendirilmesinde; çalışmanın özgünlüğü, bilimsel literatüre katkısı, kullanılan yöntemin geçerliliği ve güvenilirliği, anlatımın açıklığı ile derginin amaç ve kapsamına uygunluğu temel ölçütler olarak dikkate alınır.
• Editörler, derginin benimsediği kör hakemlik sistemi ve değerlendirme ilkelerini eksiksiz uygular; hakem kimliklerinin gizliliğini güvence altına alır ve tüm başvuruların tarafsız, adil ve makul sürede değerlendirilmesini sağlar.
• Hakem görevlendirmelerinde, makalenin konusu ile hakemlerin ve alan editörlerinin uzmanlık alanları arasındaki uyuma özen gösterilir; bağımsız ve nesnel bir değerlendirme süreci yürütülür.
• Değerlendirme aşamalarında ortaya çıkabilecek çıkar çatışması veya çıkar birliği ihtimallerine karşı gerekli önlemler alınır; editörler, yazar–hakem–editör ilişkilerinde doğabilecek etik sorunlara karşı duyarlı davranır.
• Bilimsel etik ilkeleriyle bağdaşmayan, akademik nezakete aykırı ya da taraflı değerlendirmeler editörler tarafından engellenir; yapıcı, bilimsel ve objektif değerlendirme anlayışı esas alınır.
• Editörler, değerlendirme sürecine dâhil olan tüm tarafların kişisel verilerinin korunmasına özen gösterir; yazarların, hakemlerin ve okuyucuların gizliliğini ve mahremiyetini güvence altına alır.
• Yayımlanan çalışmaların fikri mülkiyet hakları editörlerce korunur; ihlal durumlarında hem yazarların hem de derginin hakları savunulur. Ayrıca intihal ve benzerlik kontrolleri titizlikle yürütülerek telif ihlallerinin önüne geçilir.
• Dergiye iletilen her türlü şikâyet, görüş ve öneri dikkatle değerlendirilir; gerekli açıklamalar zamanında, açık ve yapıcı bir üslupla sunulur.

2. Yazarların Sorumlulukları
• Yazarlar, gönderdikleri çalışmalarda intihal, sahtecilik, uydurma veri veya araştırma etiğine aykırı herhangi bir uygulamaya kesinlikle yer vermemelidir. Dipnotlar ve kaynakça bölümü eksiksiz, doğru ve ilgili atıf kurallarına uygun biçimde hazırlanmalıdır.
• Araştırmaya ait ham veriler, bilimsel doğruluk ve şeffaflık ilkeleri doğrultusunda uygun şekilde saklanmalı; editörlük tarafından talep edilmesi halinde incelemeye sunulmalıdır.
• Makalede yazarlık hakkı, yalnızca çalışmaya doğrudan ve anlamlı bilimsel katkı sağlamış kişilere verilmelidir. Katkısı olmayan kişilerin yazar olarak gösterilmesi etik değildir; yazarlık dışı katkılar ise uygun şekilde teşekkür bölümünde belirtilmelidir.
• Çıkar çatışması oluşturabilecek her türlü durum, mümkün olan en erken aşamada —tercihen başvuru sırasında beyan formu aracılığıyla ve metin içinde açıkça— açıklanmalıdır.
• Tüm yazarlar, editörler ve hakemler tarafından talep edilen bilimsel ve teknik düzeltmeleri süresi içinde ve eksiksiz biçimde yerine getirmekle yükümlüdür.

3. Hakemlerin Sorumlulukları
• Hakemler, değerlendirme sürecinde tarafsız, nesnel ve bilimsel ölçütlere dayalı bir tutum sergilemeli; kişisel önyargılardan uzak, yalnızca akademik içeriği esas alan değerlendirmeler yapmalıdır.
• Değerlendirilen çalışma, yazar(lar) ya da araştırmayı destekleyen kurum ve kişilerle herhangi bir çıkar çatışması bulunması halinde, hakem bu durumu editör kuruluna bildirerek süreçten çekilmelidir.
• Hakem görüşleri yalnızca kabul veya ret şeklinde yüzeysel olmamalı; özellikle olumsuz değerlendirmelerde, görüşler açık, yapıcı ve bilimsel gerekçelere dayalı biçimde ayrıntılı olarak sunulmalıdır.
• Eleştiriler metin odaklı olmalı; yazar(lar)ın kişilik haklarını zedeleyici, küçültücü ya da öznel ifadelere kesinlikle yer verilmemelidir. Bilimsel saygı ve nezaket temel ilke olarak gözetilmelidir.
• Hakemler, makalede eksik bırakılmış ancak konuya doğrudan katkı sağlayabilecek önemli çalışmaları tespit ederek bu kaynakların metne eklenmesini önermelidir.
• Değerlendirme sürecinde kendilerine sunulan tüm bilgi ve belgeler gizlilik kapsamında ele alınmalı; üçüncü kişilerle paylaşılmamalı ve kişisel ya da kurumsal çıkar amacıyla kullanılmamalıdır.

ULAKBİM TR Dizin tarafından alınan karar doğrultusunda 2020 yılından itibaren yayımlanacak olan çalışmalar için Etik Kurul İzni gerekmektedir. Aşağıda Etik Kurul İzni gerektiren çalışmalarla ilgili açıklama yer almaktadır. Sosyal Aktörler ve Deneyimler Dergisi’ne gönderilen tüm makalelerde, makale dosyasıyla birlikte Etik Kurul belgesinin sisteme yüklenmesi ve yayına kabul edilen makalelerde etik kurul izni ile ilgili açıklamaların (kurulun adı, tarih ve sayı numarası) yöntem bölümünde açıklanması gerekmektedir.

Etik Kurul İzni Gerektiren Araştırmalar
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar,
• İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dâhil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılması,
• İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar,
• Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
• Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar.
Ayrıca;
• Başkalarına ait ölçek, anket, fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınması ve belirtilmesi,
• Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğunun belirtilmesi,
Olgu sunumlarında “Aydınlatılmış onam formu”nun alındığının belirtilmesi gerekmektedir.

Çalışmanın Etik Kurul İzni gerektirmediğine dair beyan formuna erişmek için lütfen TIKLAYINIZ.

Yapay Zekâ Kullanımı
Dergiye sunulan çalışmalarda, makalenin özgün niteliğini zedelemeyen; literatür taraması, dil düzenlemesi veya benzeri destekleyici aşamalarda yapay zekâ araçlarından yararlanılmasına izin verilmektedir. Bununla birlikte, yapay zekâ kullanımı etik ilkelere uygun olmalı; uydurma veri üretimi, içerik manipülasyonu veya akademik dürüstlükle bağdaşmayan herhangi bir amaç doğrultusunda kesinlikle kullanılmamalıdır.
Yapay zekâdan yararlanılan çalışmalar için, makale başvuru sürecinde dergiye açık ve doğru bilgi verilmesi zorunludur. Yapay zekâ kullanımından doğabilecek tüm etik, bilimsel ve hukuki sorumluluklar yazarlara aittir.

Yayın Dili
Derginin yayın dili Türkçe ve İngilizcedir. SADED, TR Dizin'in uluslararası dergi için koyduğu ve her sayıda en az 1/3 yabancı dilde makale standardını kendisine hedef olarak almıştır. Bu nedenle, söz konusu 1/3’lük alan için aynı kalitedeki Türkçe ve İngilizce makaleden ikincisine öncelik verilmektedir.
Yayın Sıklığı
Balıkesir Üniversitesi çatısı altında bulunan SADED'de sürekli yayın modeli benimsenmektedir.
Genişletilmiş Özet
Yayımlanması uygun bulunan çalışmalarda, makalenin girişi, yöntem, bulgular ve sonuç bölümlerini kapsayan en az 1000 en fazla 1500 kelimeden oluşan genişletilmiş özet (extended abstract) bulunmalıdır.

Diğer Yayın İlkeleri
• SADED’de yer alan çalışmaların sorumluluğu yazar(lar)ına aittir.
• SADED’e gönderilecek makaleler "Örnek Makale Şablonu"na göre hazırlanmalıdır.
• SADED Dergisi sistemine eklenecek çalışmalarda yazar isim, unvan, çalıştığı kurum, anabilim dalı ismi ve kurumun bulunduğu şehir bilgileri mutlaka yazılmalıdır. Hakem sürecine gönderilirken isimler editörler tarafından silinerek, hakemlere yönlendirme yapılmaktadır.
• Dergi sistemine yüklenen çalışmalar, öncelikle editörler tarafından yazım ve yayın ilkelerine uygunluk açısından bakımından ön değerlendirmeye alınır. Ön değerlendirme şartlarını sağlamayan çalışmalar hakemlere gönderilmeden editörler tarafından düzeltme istenerek yazar(lar)a iade edilir. Yazım ilkelerine uygun olmayan yazılar hakemlere gönderilmez.
• Sisteme yüklenecek olan makalelerde; etik kurul raporuyla birlikte, %20'yi geçmemesi beklenen makale benzerlik raporunun ve telif hakkı devir formunun da yüklenmesi gereklidir.
• Yazım ve yayın ilkeleri açısından değerlendirilmeye uygun bulunan yazılar, konusu ve içeriğine bağlı olarak değerlendirilmesi için en az iki hakeme gönderilir. Hakem ve yazar isimleri KÖR HAKEMLİK uygulaması ile karşılıklı olarak birbirlerinden gizli tutulur.
• Hakem değerlendirmesinden iki olumlu raporu alan yazı yayınlanmaya hak kazanır. Bir olumlu bir olumsuz hakem raporu alan yazı, üçüncü bir hakeme gönderilir ve yazının yayınlanıp yayınlanmaması üçüncü hakemin raporu doğrultusunda belirlenir.
• Hakem(ler) tarafından düzeltme istenen yazılarda yazar(lar)a 30 günlük düzeltme süresi verilir. Bu süre sonunda metnin düzeltilmiş biçimi sistem tarafından otomatik olarak hakeme gönderilir. Hakem düzeltmeleri sisteme bir defa yüklenebildiğinden dolayı, İKİ HAKEM RAPORUNUN DA BEKLENMESİ VE İKİ HAKEM DEĞERLENDİRMESİ SONUNDA DÜZELTME METNİNİN YÜKLENMESİ GEREKMEKTEDİR.
• Yazar(lar)ın düzeltmelerini sisteme yüklemelerinden sonra, hakemlere 15 günlük bir değerlendirme süresi verilir. Hakem(ler)in talep etmesi durumunda bu süre editör tarafından uzatılabilir.
• Yazar(lar), makul çerçevede ve ikna edici verilerle birlikte hakem raporuna itiraz edebilirler. İtirazlar dergi yönetimi tarafından incelenir ve uygun görüldüğü takdirde konu ile ilgili olarak farklı bir hakemin (ya da hakemlerin) görüşlerine başvurulabilir.
• Dergiye gönderilen yazılar, başka bir yerde yayınlanmamış ya da yayınlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır. Aynı yazar ve yazarların birden fazla makalesine aynı sayıda ve birbirini takip eden sayılarda yer verilmez. Dergide yayınlanacak eserlerin her türlü sorumluluğu yazar(lar)a aittir. Dergimizde ORCID ID numarası zorunludur.
• Yazarlardan makale değerlendirme ve yayın süreci vb. için herhangi bir ücret talep edilmemektedir. Yazarlara telif ücreti de ödenmemektedir.
• Dergimiz sistemine yüklenen makaleler sadece ön değerlendirme aşamasında yazar(lar) tarafından geri çekilebilir.
• Çalışmaların değerlendirme süreci ortalama olarak 3-4 ay arasındadır.
• Yayın için kabul alan çalışmalar, sürekli yayın modeli doğrultusunda hemen yayımlanır.