Araştırma Makalesi

Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü

Cilt: 27 Sayı: 1 30 Nisan 2024
PDF İndir
TR EN

Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü

Öz

Günümüz modern dünyasında örgütlerin başarılarında sahip olunan nitelikli insan kaynağı önemli bir rol oynamaktadır. Nitelikli insan kaynağının doğru ve verimli şekilde kullanılmasında, yöneticilerin sahip oldukları liderlik tarzları önem arz etmektedir. Nitekim yöneticilerin liderlik tarzları çalışanların gayretlerini, motivasyonlarını, performanslarını ve yaratıcılıklarını olumlu veya olumsuz olarak etkileyebilmektedir. Buradan hareketle bu çalışmanın amacı algılanan toksik liderliğin fırsatçı sessizlik üzerine etkisinde örgütsel politikanın ve ahlaki çözülmenin aracılık rolünü tespit etmektir. Bu amaçla kamuya bağlı bir termik santralin 500 teknik personeli araştırmanın ana kütlesi olarak belirlenmiştir. Tesadüfi örneklem yöntemi ile belirlenen 227 teknik personelin oluşturduğu örneklemden anket tekniği ile veriler toplanmıştır. Toplanan veriler AMOS ve SPSS paket programları yardımlıyla analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre bağımsız değişken olan toksik liderliğin boyutları (değer bilmezlik, çıkarcılık, bencillik, olumsuz ruhsal durum); örgütsel politikayı, ahlaki çözülmeyi ve fırsatçı sessizliği pozitif yönde anlamlı bir şekilde etkilemektedir. Toksik liderlik boyutlarından sadece değer bilmezlik boyutunun fırsatçı sessizlik üzerinde anlamlı bir etkisi olmadığı görülmüştür. Yine analiz sonuçlarına göre örgütsel politika ve ahlaki çözülme, fırsatçı sessizliği pozitif yönde anlamlı bir şekilde etkilemektedir. Diğer bir analiz sonucuna göre ise örgütsel politika ve ahlaki çözülme, toksik liderlik ile fırsatçı sessizlik arasındaki ilişkiye aracılık etmektedirler.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adeoye, S. O., Egbuta, O. U., & Ayeni, D. (2020). Toxic Leadership and Organisational Silence: An Appraisal of Selected Faith-Based Organisations in Ogun State, Nigeria. Journal of Resources Development and Management, 67, 37-47.
  2. Akbulut, D., & Yavuz, E. (2022). Örgütlerde Toksik Liderlik Davranışı: Betimsel İçerik Analizi. Uluslararası Liderlik Çalışmaları Dergisi: Kuram ve Uygulama, 5(2), 107-122. DOI: https://doi.org/10.52848/ijls.1097752
  3. Akdoğan, A., & Demirtaş, Ö. (2014). Etik Liderlik Davranışlarının Etik İklim Üzerindeki Etkisi: Örgütsel Politik Algılamaların Aracı Rolü. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(1), 107-124.
  4. Aquino, K., Reed II, A., Thau, S., & Freeman, D. (2007). A Grotesque and Dark Beauty: How Moral Identity and Mechanisms of Moral Disengagement Influence Cognitive and Emotional Reactions to War. Journal of Experimental Social Psychology, 43(3), 385-392. DOI: https://doi.org/10.1016/j.jesp.2006.05.013
  5. Aykanat, Z., & Yıldız, T. (2022). Ahlaki Çözülmenin Bir Öncülü Olarak Karanlık Üçlü: Bir Alan Araştırması. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 24(43), 891-909.
  6. Ballı, E. (2014). Otel İşletmelerinde Karanlık Liderliğin Örgütsel Bağlılık ve Örgütsel Sessizlik Üzerine Etkisi [Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi]. Mersin Üniversitesi.
  7. Bandura, A. (1999). Moral Disengagement in the Perpetration of Inhumanities. Personality and Social Psychology Review, 3(3), 193-209. DOI: https://doi.org/10.1207/s15327957pspr0303_3
  8. Bandura, A. (2002). Selective Moral Disengagement in the Exercise of Moral Agency. Journal of Moral Education, 31(2), 101-119.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Liderlik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Nisan 2024

Gönderilme Tarihi

13 Ocak 2024

Kabul Tarihi

14 Mart 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 27 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Karaca, N., & Aksoy, A. (2024). Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 27(1), 134-151. https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.1419081
AMA
1.Karaca N, Aksoy A. Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi. 2024;27(1):134-151. doi:10.29249/selcuksbmyd.1419081
Chicago
Karaca, Nuri, ve Ali Aksoy. 2024. “Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi 27 (1): 134-51. https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.1419081.
EndNote
Karaca N, Aksoy A (01 Nisan 2024) Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi 27 1 134–151.
IEEE
[1]N. Karaca ve A. Aksoy, “Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü”, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, c. 27, sy 1, ss. 134–151, Nis. 2024, doi: 10.29249/selcuksbmyd.1419081.
ISNAD
Karaca, Nuri - Aksoy, Ali. “Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi 27/1 (01 Nisan 2024): 134-151. https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.1419081.
JAMA
1.Karaca N, Aksoy A. Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi. 2024;27:134–151.
MLA
Karaca, Nuri, ve Ali Aksoy. “Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, c. 27, sy 1, Nisan 2024, ss. 134-51, doi:10.29249/selcuksbmyd.1419081.
Vancouver
1.Nuri Karaca, Ali Aksoy. Algılanan Toksik Liderliğin Fırsatçı Sessizlik Üzerine Etkisinde Örgütsel Politikanın ve Ahlaki Çözülmenin Aracılık Rolü. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi. 01 Nisan 2024;27(1):134-51. doi:10.29249/selcuksbmyd.1419081

Cited By

Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY NC) ile lisanslanmıştır.