Araştırma Makalesi

VÜCUT GELİŞTİRME SPORU İLE İLGİLENEN KİŞİLERDE KAS YOKSUNLUĞU BELİRTİLERİNİN İNCELENMESİ: SAMSUN İLİ ÖRNEĞİ

Cilt: 18 Sayı: 4 30 Aralık 2020
PDF İndir
EN TR

VÜCUT GELİŞTİRME SPORU İLE İLGİLENEN KİŞİLERDE KAS YOKSUNLUĞU BELİRTİLERİNİN İNCELENMESİ: SAMSUN İLİ ÖRNEĞİ

Öz

Vücut geliştirme sporcularında kas yoksunluğu problemi görülebilmektedir. Bunun bilinçsiz ergojenik yardımcı kullanımı, aşırı egzersiz yapma ve kötü beslenme davranışları ile ilişkili olabileceği öne sürülmektedir. Bu çalışmanın amacı vücut geliştirme yapan kişilerde kas yoksunluğu (kas dismorfisi) belirtilerini araştırmaktır. Çalışma, Samsun ilinde, en az 3 yıl vücut geliştirme sporunu yapan, 18-45 yaş aralığındaki 100 erkek gönüllü katılımcı ile yürütülmüştür. Araştırmaya katılan bireylere, kişisel ve demografik bilgilerini, beslenme alışkanlıklarını ve besin tüketim bilgilerini, vücut geliştirme sporu ile bilgileri ve sporcu destek ürün kullanım bilgilerini içeren bir anket ve Kas Yoksunluğu Ölçeği (KYÖ) ve Kendini Fiziksel Tanımlama Envanterinin (PSDQ) 3 alt ölçeği uygulanmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistik analizi, t testi, tek yönlü varyans analizi ve pearson çarpım momentler korelasyon analizi kullanılmıştır. Bireylerin kas yoksunluğu ortalama puanı 3,60±0,86, Kas Yönelimli Beden İmaj Tutumları (KYBİT) alt boyut ortalama puanı 3,34±1,13, Kas Geliştirme Davranışı (KGD) alt boyut ortalama puanı 3,95±0,97 olarak bulunmuştur. Toplam ölçek puan ortalaması ise 50,4±12,1’dir. Bireylerin %53’ünün, KYÖ ortalama puanından (X>3,6) ve %51’inin, KGD alt ölçeğinin ortalama puanından (X>3,95) daha yüksek bir ortalamaya sahiptir. Toplam ölçek puanına bakıldığında ise bireylerin %53’ü toplam ölçek puanından(X>50,46) daha fazla puan almıştır. Vücut geliştirme sporuyla ilgilenme süresi ve bu sporun yapılma sıklığı ile kas yoksunluğu arasında anlamlı bir fark bulunamamıştır (p=0,264; p=0,87 p>0,05). Ergojenik yardımcıları sıklıkla kullanan bireylerde kas yoksunluğu puanının daha yüksek olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, vücut geliştirme sporcularının kas yoksunluğu semptomlarını gösterebildiği ve genç yaştaki sporcularda anlamlı olmasa da semptomların daha fazla olduğu, bu semptomlara sahip kişilerin ergojenik yardımcıları daha fazla kullandığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Babusa, B. (2013). Muscle dysmorphia in hungarian high risk populations. Phd.Thesis. Semmelweis University, Mental Health Sciences Doctoral School, Budapest.
  2. Bergeron, D., Tylka, T.L. (2007). Support for the uniqueness of body dissatisfaction from drive for muscularity among men. Body Image, 4(3), 288–295. Doi: 10.1016/J.Bodyim.2007.05.002
  3. Blashill, A.J. (2011). Gender roles, eating pathology, and body dissatisfaction in men: a meta-analysis. Body Image, 8, 1–11.
  4. Cafri, G., Strauss, J., Thompson, J.K. (2002). Male body image: satisfaction and its relationship to well-being using the somatomorphic matrix. Int J Ment Health, 1, 215-31.
  5. Canbolat, E., Çakıroğlu, F.P. (2016). Vücut geliştirme ve fitness salonlarında çalışan antrenörlerin beslenme bilgi düzeylerinin saptanması. CBÜ Bed Eğt Spor Bil Dergisi,11(2).
  6. Coşkun, M. (2011). Vücut geliştirme sporu ile ilgilenen erkek yetişkin bireylerde beden algısının yeme davranışı ve besin tüketimi ile ilişkisi. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi. Başkent Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  7. Cunningham, M.L., Griffith, S., Mitchison, D.M., Mond, J.M., Castle, D., Murray, S.B. (2017). Muscle dysmorphia: an overview of clinical features and treatment options. Journal of Cognitive Psychotherapy, 31(4), 255–271. Doi: 10.1891/0889-8391.31.4.255
  8. Dakanalis, A., Timko, A., Madeddu, F., Volpato, C., Clerici, M., Riva, G., Zanetti, A.M. (2015). Are the male body dissatisfaction and drive for muscularity scales reliable and valid instruments?. Journal of Health Psychology, 20(1), 48–59. Doi: 10.1177/1359105313498108

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Spor Hekimliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2020

Gönderilme Tarihi

8 Mayıs 2020

Kabul Tarihi

2 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 18 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Çağlayan, D., & Koz, M. (2020). VÜCUT GELİŞTİRME SPORU İLE İLGİLENEN KİŞİLERDE KAS YOKSUNLUĞU BELİRTİLERİNİN İNCELENMESİ: SAMSUN İLİ ÖRNEĞİ. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(4), 180-192. https://doi.org/10.33689/spormetre.734424

Cited By

Spormetre Journal of Physical Education and Sport Sciences licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-Non-Derivatives 4.0 International Licence (CC BY-NC-ND 4.0).

                                                                                                     Flag Counter