The Relationship between Historical Event and Philosophical Thought in Philosophy Education: A Theoretical Framework and Examples

Öz

This study proceeds from the assumption that, in upper-secondary philosophy courses, philosophical thinking is often reduced to the abstract views of philosophers and to chronological information, which constrains students’ ability to establish meaningful connections between philosophy and both historical and contemporary life. Making visible how historical events influence philosophers’ ideas is conceived as a pedagogical opportunity that deepens philosophical understanding and strengthens interdisciplinary relationships. This study aims to demonstrate that a framework linking historical events with philosophical thought can be designed to serve the purpose of philosophy education, and to propose a preliminary model that is usable by teachers. The method is a theoretical analysis based on philosophical speculation with analytical, evaluative, speculative and integrative qualities. First, the constraints imposed by instructional conditions are discussed; then, the concepts of “history,” “historical event,” “epoch/age,” and “metaphysics of history” are rendered operative within the context of philosophy education. A form is proposed to help teachers systematically analyse the relationship between historical events and philosophers. The application of this framework is illustrated through examples such as the Peloponnesian War (Plato), the Sophists and Athenian democracy, the Golden Age of Islam (translation movements), and the French Revolution and the Industrial Revolution (Hegel and Marx). The study argues that, in philosophy education, historical events can and should be used as a supportive tool that does not reduce philosophy to history, but instead relates the history of philosophy and its core problems to the student’s lived world.

Anahtar Kelimeler

• Philosophy education
• Historical event
• Historical context
• Philosophical thought

Felsefe Eğitiminde Tarihsel Olay–Felsefi Düşünce İlişkisi: Kuramsal Bir Çerçeve ve Örnekler

Öz

Bu çalışma, ortaöğretim felsefe derslerinde felsefi düşüncenin çoğunlukla filozofların soyut görüşlerine ve kronolojik bilgiye indirgenmesinin, öğrencilerin felsefe ile tarihsel ve güncel yaşamları arasında anlamlı bağlar kurmasını sınırladığı varsayımından hareket etmektedir. Tarihsel olayların filozofların düşüncelerini nasıl etkilediğini görünür kılmak, felsefi kavrayışı derinleştiren, disiplinler arası ilişkileri güçlendiren bir pedagojik imkân olarak düşünülmektedir. Çalışmanın amacı, tarihsel olaylar ile felsefi düşünce arasında bağlantı kuran bir çerçevenin felsefe eğitimine hizmet edecek biçimde tasarlanabileceğini göstermek ve öğretmenler için kullanılabilir bir ön model önermektedir. Yöntem; analitik, değerlendirici, spekülatif ve bütünleyici niteliklere sahip felsefi spekülasyona dayalı kuramsal bir çözümlemedir. İlk olarak öğretimin getirdiği sınırlılıklar tartışılmakta; ardından “tarih”, “tarihsel olay”, “devir/çağ” ve “tarih metafiziği” kavramları felsefe eğitimi bağlamında işlevsel hale getirilmektedir. Daha sonra öğretmenlere yönelik tarihsel olay–filozof ilişkisini sistematik biçimde çözümlemeyi hedefleyen bir form önerilmektedir. Son olarak Peloponnesos Savaşı–Platon, Sofistler–Atina demokrasisi, İslam’ın Altın Çağı–çeviri hareketleri, Fransız İhtilali ve Sanayi Devrimi–Hegel ve Marx gibi örneklerle çerçevenin uygulaması somutlaştırılmaktadır. Çalışma, tarihsel olayların felsefe eğitiminde, felsefeyi tarihe indirgemeyen; fakat felsefe tarihini ve temel problemleri öğrencinin yaşam dünyasıyla ilişkilendiren destekleyici bir araç olarak kullanılmasının mümkün ve gerekli olduğunu öne sürmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Felsefe eğitimi
• Tarihsel olay
• Tarihsel bağlam
• Felsefi düşünce

Kaynakça

1. Bayraktar, O. (2021). Millî eğitim düşüncemiz ve yapılandırmacılık. EskiYeni.
2. Brauner, C. J. (1987). Eğitim felsefesi (S. Büyükdüvenci, Çev.). S. Büyükdüvenci (Ed.), Eğitim felsefesi yazılar içinde (s. 49–55). Yargıçoğlu.
3. Büyükdüvenci, S. (2002). Değer’in değeri üzerine. Bilgi ve Değer Muğla Üniversitesi Sempozyumu Bildirileri, (Ed. Yrd. Doç. Dr. Şahabettin Yalçın) içinde (s. 249-253). Vadi.
4. Cohen, H. (1976). The role of history in philosophical education. Teaching Philosophy, 1(4), 391-400. https://doi.org/10.5840/teachphil19761432
5. Coplestone, F. (1985). Felsefe tarihi, çağdaş felsefe, Hegel (A. Yardımlı, Çev.). İdea.
6. Descartes, R. (1967). Aklını iyi kullanmak ve ilimlerde hakikati aramak için metot üzerine konuşma (M. Karasan, Çev.). Milli Eğitim.
7. Dombaycı, M. A., Bayraktar, O., & Doğru, S. G. (2020). Felsefi okuma ve yazma. Çizgi.
8. Heistermann, W. E. (2012). Tabiat, insan ve tarih. Felsefe Arkivi, 4(2), 18-42. https://izlik.org/JA37CH22YP

9. Ibáñez, F. M. (2018). Felsefe öyküleri (H. Koyukan, Çev.). İmge.
10. Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar, ilkeler, teknikler. Nobel.
11. Kenny, A. (2018). Batı felsefesinin yeni tarihi cilt I antik felsefe (S. Uslu, Çev.). Küre.
12. Kopitschinski, N. (2020). On the significance of doing philosophy in the history classroom: A theoretical and practical engagement with historical consciousness. Journal of Philosophy in Schools, 7(1), 86-100. https://doi.org/10.46707/jps.v7i.110
13. Reboul, O. (1991). Eğitim felsefesi (I. Gürbüz, Çev.). İletişim.
14. TDK. (t.y.). Çağ. Güncel Türkçe Sözlük. https://sozluk.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
15. Ülken, H. Z. (2004). Türk tefekkürü tarihi. Yapı Kredi.
16. Värri, V.-M. & Pulkki, J. (2015). Why ontology of education. ECER 2015, Education and Transition- Contrubition of educational research’te sunulmuş bildiri, 8-10 Eylül. Budapest.
17. Yalçınkaya, A. (2014). Yunan uygarlığı içinde polis ve siyaset. M. A. Ağaoğulları (Ed.), Sokrates’ten Jakobenlere Batı’da siyasal düşünceler içinde (s. 22–91). İletişim.
18. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin.
19. Zabcı, F. (2014). Spinoza ve Locke: Siyasal özgürleşmeden bireysel özgürlüğe. M. A. Ağaoğulları (Ed.), Sokrates’ten Jakobenlere Batı’da siyasal düşünceler içinde (s. 457–513). İletişim.