Araştırma Makalesi

Patikalardan Otobanlara Hız Kültürü Karşısında Yavaşlamanın İmkanı Üzerine Bir Soruşturma

Sayı: 19 14 Haziran 2023
PDF İndir
EN TR

Patikalardan Otobanlara Hız Kültürü Karşısında Yavaşlamanın İmkanı Üzerine Bir Soruşturma

Öz

Günümüzde hayatın her alanını etkisi altına alan hıza uyum sağlama adına insan, yavaş kalan yetkinliklerini hızlandırma çabası içerisine girmiştir. Bu yetkinliklerin başında ise insanın hareket edebilme kabiliyeti gelmektedir. Bu amaç doğrultusunda üretilen çeşitli teknolojiler, doğrudan veya dolaylı olarak insanın görme, duyma ve düşünme gibi kabiliyetlerinin de geliştirilmesi gerektiği düşüncesine neden olmuştur. Ancak insanın yetkinliklerine dair yürütülen bu geliştirme çabaları, insanın kendisine ve gerçekliğe dair algısını ve bu gerçeklik ile kurduğu ilişkiyi sorunlu hale getirmiştir. Patikalardan modern otoyollara yaşamı ve kültürü karakterize eden hız, insanın ayırt edici yönü olarak değerlendirilen bu yetkinliklere müdahale etmiştir. Bu da insan, düşünme ve gerçekliğin yerinden edilmesine neden olmuştur. İnsan giderek otonomisini kaybetmeye, akıl yerini yapay zekâya bırakmaya ve gerçekliğin yerini ise sanal (üretilmiş) gerçeklik almaya başlamıştır. Modern çağda yerini aldıkları eski versiyonlara göre idealleştirilen bu üç kavrama dair sorunların ele alındığı bu çalışmada, insanın kendi otonomisini tekrar kazanabilmesi için mevcut düzenin hızını kesecek patikalar ile yeniden yavaşlayabilmesinin imkânı tartışılmıştır. Buna göre insan, mevcut kültürün dayatmış olduğu hızlı yaşam pratikleri ve rotalarını flâneur vari bir direniş ile kesintiye uğratmadıkça Platon’un mağara alegorisindeki elleri bağlı köleler gibi kendisine ve gerçekliğe dair sahici bir deneyime sahip olamayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Adorno, T. Minima Moralia (6. Baskı). Çeviren: Orhan Koçak ve Ahmet Doğukan, İstanbul: Metis Yayınları, 2009.
  2. Adorno, T. ve Horkheimer, M. Aydınlanmanın Diyalektiği. Çeviren: Nihat Ülner ve Elif Ö. Karadoğan, İstanbul: Kabalcı Yayınevi, 2010.
  3. Amato, J. A. On Foot: A History of Walking. New York: New York University Press, 2004.
  4. Benjamin, W. Pasajlar (9. Baskı). Çeviren: Ahmet Cemal, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları, 2012.
  5. Breton, D. L. Yürümeye Övgü (5. Baskı). Çeviren: İsmail Yerguz, İstanbul: Sel Yayıncılık, 2019.
  6. Claxton, G. Hare Brain, Tortoise Mind: How Intelligence Increases When You Think Less. New York: Harper Collins Publishers, 1999.
  7. Crawford, M. B. Why We Drive. New York: Harper Collins Publishers, 2020.
  8. DeSilva, J. First Step. New York: Harper Collins Publishers, 2021.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Felsefe

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

14 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

26 Ocak 2023

Kabul Tarihi

29 Mart 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 19

Kaynak Göster

Chicago
Bahadır, Murat. 2023. “Patikalardan Otobanlara Hız Kültürü Karşısında Yavaşlamanın İmkanı Üzerine Bir Soruşturma”. Temaşa Erciyes Üniversitesi Felsefe Bölümü Dergisi, sy 19: 18-35. https://doi.org/10.55256/temasa.1242579.

Cited By