Araştırma Makalesi

Tık Odaklı Başlıklar ve Okuyucu Refleksleri Üzerine Bir Araştırma: Odak Grup Çalışması

Cilt: 7 Sayı: 14 30 Ocak 2022
PDF İndir
EN TR

Tık Odaklı Başlıklar ve Okuyucu Refleksleri Üzerine Bir Araştırma: Odak Grup Çalışması

Öz

Haberciliğin dijitalleşmesiyle birlikte karşılaşılan etik sorunların birçoğu, ekonomik temelli olarak karşımıza çıkmaktadır. Bunlardan biri olan tık odaklı başlıkların ve tık odaklı haberciliğin özünde çoğunlukla okuyucuyu yanlış yönlendirme ya da yanlış bilgilendirme amacı yoktur. Temel amaç, okuyucunun ilgisini çekerek haberin yer aldığı sayfanın görüntülenme sayısını ve söz konusu haber sitesinin reklam gelirlerini arttırmaktır. Bu yapısıyla profesyonel haberciliğin temel işleyişi ve işleviyle çelişen tık odaklı anlayış; yanıltıcı başlık, görsel ve/veya yanıltıcı içerikle karşımıza çıkabilmektedir. Bu çalışmada günümüzde oldukça yaygınlaşan ve sadece magazin haberlerinde değil ekonomik, siyasi haberlerde de karşımıza çıkan tık odaklı başlıkların ve haberlerin habercilik anlayışı üzerindeki olumlu/olumsuz etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın amacı; farklı yazarlar tarafından “tık kapanı”, “çöp haber”, “kapan manşetler” olarak adlandırılan ve içerik, başlık ve görsel arasındaki uyumun bilinçli bir biçimde manipüle edildiği haber içeriklerine ilişkin kullanıcı farkındalığını ve reflekslerini tespit etmektir. Çalışma, odak grup yöntemi esas alınarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmada kullanıcıların yanıltıcı başlık ve görsel kullanımına yer verildiği, haber içeriğinde gereksiz tekrarların kullanıldığı, haber dilinin uzun ve ağdalı bir dil üzerinden inşa edildiği, haberlerin çoğunda başlık ve içerik ilişkisinin uyumsuzluk taşıdığına ilişkin refleksler geliştirdiği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Bek, M. G. (2004). Research Note: Tabloidization of News Media: An Analysis of Television News in Turkey [Araştırma Notu: Haber Medyasının Tabloidleşmesi: Türkiye’de Televizyon Haberleri Üzerine Bir Analiz]. European Journal of Communication, 19 (3), 371-387.
  2. Beleslin, I.; Njegovan, B. R.; Vukadinovic, M. S. (2017). Clickbait titles: Risky formula for attracting readers and advertiser. XVII International Scientific Conference o Industrial Systems (IS'17) Novi Sad, Serbia, October 4– 6, 364-369.
  3. Berger, J. (2014). Readers Don’t Like to Be Fooled, Retrieved from https://www.nytimes.com/roomfordebate/2014/11/24/you-wont-believe-what-these-people-say-about-click-bait/readers-dont-like-to-be-fooled, 26.06.2020.
  4. Blom, J. N.; Hansen, K. R. (2015). Click Bait: Forward-Reference as Lure in Online News. Journal of Pragmatics, 76, 87-100.
  5. Chakraborty, A., Paranjape, B., Kakarla S. and Ganguly, N. (2016). Stop Clickbait: Detecting and preventing clickbaits in online news media, 2016 IEEE/ACM International Conference on Advances in Social Networks Analysis and Mining (ASONAM), 9-16.
  6. Chen, Y., Conroy, N. J., and Rubin, V. L. (2015). Misleading Online Content. Proceedings of the 2015 ACM on Workshop on Multimodal Deception Detection, WMDD’15.
  7. Çaplı, B. (2002). Medya ve Etik. Ankara: İmge Kitabevi.
  8. Çelik, R. (2020). Tık Odaklı Habercilikte “Tık Yemi” Taktiği: Koronavirüs (Kovid-19) Örneği. Social Sciences Research Journal, 9 (2), 14-25.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim ve Medya Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Ocak 2022

Gönderilme Tarihi

22 Ekim 2021

Kabul Tarihi

14 Ocak 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 7 Sayı: 14

Kaynak Göster

APA
Şahin, Z. B., & Birincioğlu, Y. (2022). Tık Odaklı Başlıklar ve Okuyucu Refleksleri Üzerine Bir Araştırma: Odak Grup Çalışması. TRT Akademi, 7(14), 236-261. https://doi.org/10.37679/trta.1013651

Cited By