Oyun mu İş mi? Youtube Kidfluencerları Üzerine Karşılaştırmalı Bir Analiz

Öz

Teknolojik gelişmelerin sosyal medya platformlarında sunduğu olanaklar içinde içerik üreticisi olarak yer alan çocukların konumu, bu çalışmanın çıkış noktasını oluşturmaktadır. Son yıllarda özellikle YouTube platformunda sıklıkla karşılaşılan, ebeveynlerinin yönetimindeki kanalları ile sosyal medyadaki reklam piyasasının etkili üyeleri hâline gelen çocuklar, bu etkileri sebebiyle kidfluencerlar olarak adlandırılmaktadır. Ancak kidfluencerlık olgusu, dijitalleşme ve etik ilişkiselliğine içkin olarak başta çocuk emeğinin metalaşması ve mahremiyet ihlali olmak üzere çocuk olma hakkına ilişkin birtakım sorunsalları beraberinde getirmektedir. Çalışmada, çocuğun dijital emeği bağlamında ve kidfluencerlığın sürdürücü gücü olarak ebeveynlerin rolünü aktaran bir kavram olan sharenting perspektifinde, kidluencerların YouTube’daki üretim pratiklerinin analiz edilmesi amaçlanmıştır. Buradan hareketle çok yönlü bir bakış sunması amacıyla uluslararası ve ulusal ölçekte en fazla maddi kazanç elde eden iki YouTube kidfluencerının kanalı, içerik analizine tabi tutularak karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışmada ulaşılan bulgular çerçevesinde, iki kanalın video içeriklerinin konu ve üretim biçimlerinde farklılıklar tespit edilmesiyle birlikte; kanallarda benzer sharenting uygulamalarının gerçekleştirildiği, çocukların tam zamanlı işçiler olarak edilgen biçimde üretim sürecine katıldıkları ve mahremiyet alanlarının ihlal edildiği sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kidfluencer
• Sharenting
• Çocuk Emeği
• YouTube
• Dijital Etik

Game or Business? A Comparative Analysis on YouTube Kidfluencers

Abstract

The position of children as content producers among the possibilities offered by technological developments on social media platforms is the starting point of this study. In recent years, children, who have become effective members of the advertising market on social media especially on YouTube platform with their parentally-managed channels, are called kidfluencers. However, as a matter of fact, kidfluencer brings along some issues related to the right to be a child, especially the commodification of child labor and the violation of privacy, inherent in digitalization and ethical relationality. In this study, our aim is to analyze the production practices of kidfluencers on YouTube from the perspective of the concept of sharenting, which is a concept that conveys the digital labor of the child and the role of parents as the sustaining power of kidfluencer. Accordingly, in order to present a versatile view, channels of two YouTube kidfluencers who have earned the most financial gain on an international and national scale were analyzed comparatively by being subjected to content analysis. Within the framework of the findings obtained in the study, differences were determined in the subject and production styles of the video contents of the two channels; it was determined that similar sharenting practices were carried out in the channels, it was concluded that children participated in the production process passively as full-time workers and their privacy was violated.

Keywords

• Kidfluencer
• Sharenting
• Child Labor
• YouTube
• Digital Ethics

Kaynakça

1. Abidin, C. (2015). “Micromicrocelebrity: Branding Babies on the Internet.” M/C Journal, 18(5). Doi: https://doi.org/10.5204/mcj.1022
2. Abidin, C. (2017). “Micro-microcelebrity: famous babies and business on the internet.” Parenting for a Digital Future Erişim Adresi: https://blogs.lse.ac.uk/parenting4digitalfuture/2017/01/20/micro-microcelebrityfamous-babies-and-business-on-the-internet/
3. Albayrak Sezerler, E. (2020). Sosyal medyada çocuk mahremiyeti: Ebeveynlerin Instagram’daki çocuk mahremiyetine bakış açıları. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19 (39), 1211- 1226.
4. Aslan, S. & Durmuş, E. (2020). Okul Öncesi Dönemde Güncel Bir Ebeveyn Davranışı: Sharenting. Erken Çocukluk Çalışmaları Dergisi, 4(1), 135-151. Doi: http://dx.doi.org/10.24130/eccd-jecs.1967202041185
5. Atalay, G. E. (2019). Sosyal Medya ve Çocuk: “Babishko Family Fun TV” İsimli Youtube Kanalının Eleştirel Bir Analizi. Erciyes İletişim Dergisi Uluslararası Dijital Çağda İletişim Sempozyumu Özel Sayısı, (1), 179-202.
6. BBC, (2016). Çocuklar, Facebook'ta fotoğraflarını paylaşan ailelerine 'dava açabilir'. Erişim Adresi: https://www.bbc.com/turkce/haberler/2016/03/160302_facebook_ebeveynlere_uyari
7. Brosch, A. (2016). When The Child Is Born Into The Internet: Sharenting As A Growing Trend Among Parents On Facebook. The New Educational Review. 43, 225-236.
8. Callens, H. (2020). Kidfluencer marketing in the video game industry. Interactive Entertainment Law Review. 3 (1), 44- 54.

9. Chloe Ki, C., Cuevas, M. L., Chong, M. S., Lim, H. (2020). Influencer marketing: Social media influencers as human brands attaching to followers and yielding positive marketing results by fulfilling needs. Journal of Retailing and Consumer Services. 55, 1- 11.
10. CNN. (2018). İşte Türkiye'nin en çok izlenen YouTuber çocuğu: Prenses Elif. Erişim adresi: https://www.cnnturk.com/magazin/iste-turkiyenin-en-cok-izlenen-youtuber-cocugu-prenses-elif
11. Creator Academy. Youtube Kids Uygulaması. Erişim Adresi: https://creatoracademy.youtube.com/page/lesson/kids-app?hl=tr
12. Devran, Y. (2010). Haber, Söylem, İdeoloji. İstanbul: Başlık Yayın Grubu.
13. Dursun, C. (2019). Ebeveynlerin Çocuklarını Sosyal Medyada Teşhiri: Çocuk Hakları Bağlamında Bir Değerlendirme. Çocuk ve Medeniyet. 195-208.
14. Erişir, R.M. & Erişir, D. (2018). Yeni medya ve çocuk: Instagram özelinde “sharenting” (“paylaşanababalık”) örneği. Yeni Medya E-Dergi. 4-5, 50-64.
15. Forbes. (2020). The Highest-Paid YouTube Stars Of 2020. Erişim adresi: https://www.forbes.com/sites/maddieberg/2020/12/18/the-highest-paid-youtube-stars-of-2020/?sh=d6741c06e508
16. Freberg K., Graham K., McGaughey K., Freberg L. (2011). Who are the social media ınfluencers? A study of public perceptions of personality. Public Relations Review. 37, 90-92.
17. Fuchs, C. (2016). Sosyal Medya: Eleştirel Bir Giriş. İ. Kalaycı, D. Saraçoğlu (Çev.) Ankara: Nota Bene Yayınları.
18. Gazete Duvar. (2020). 8 yaşındaki YouTuber'ın ailesi: Büyük şirketlerden daha fazla vergi ödüyoruz. Erişim adresi: https://www.gazeteduvar.com.tr/hayat/2020/02/01/8-yasindaki-youtuberin-ailesi-buyuk-sirketlerden-daha-fazla-vergi-oduyoruz
19. GDPR. Art.8 Conditions applicable to child's consent in relation to information society services. Erişim Adresi: https://gdpr-info.eu/art-8-gdpr/
20. GDPR. Recital 38. Special Protection of Children's Personal Data. Erişim Adresi: https://gdpr-info.eu/recitals/no-38/
21. Glucksman, M. (2017). The rise and success of social media influencer marketing on lifestyle branding: A case study of Lucie Fink. Elon Journal of Undergraduate Research in Communications. 8 (2), 77- 87.
22. Guardian. (2020). Ryan Kaji, 9, earns $29.5m as this year's highest-paid YouTuber. Erişim adresi: https://www.theguardian.com/technology/2020/dec/18/ryan-kaji-9-earns-30m-as-this-years-highest-paid-youtuber
23. İHA, (2017). BTK sosyal medya kullanma yaşlarını açıkladı. Erişim adresi: https://www.iha.com.tr/haber-btk-sosyal-medya-kullanma-yaslarini-acikladi-689349/
24. Kızılkaya, Z. Z. (2020). Sosyal medya kullanıcılarının metalaşması: Youtuberlar üzerine bir inceleme. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi. 35, 63- 91. DOI: 10.17829/ turcom.741180
25. Krippendorff, K. (2019). Content Analysis: An Introduction to Its Methodology. USA: Sage Publications.
26. Livingstone, S. (2020). Çocuklar: Mahremiyet İçin Özel Bir Durum mu? Çev.Ümit Sarı. Yeni Medya Kuramları II. Ed. Filiz Aydoğan. 51-68. İstanbul: Der Kitabevi.
27. Maheshvari, S. (2019). Online and Making Thousands, at Age 4: Meet the Kidfluencers. The New York Times. Erişim adresi: https://www.nytimes.com/2019/03/01/business/media/social-media-influencers-kids.html
28. Masterson, M. (2020). When Play Becomes Work: Child Labor Laws in the Era of 'Kidfluencers'. University of Pennsylvania Law Review, Forthcoming. Erişim adresi: https://ssrn.com/abstract=3650376
29. Neuendorf, K. A., & Kumar, A. (2016). Content Analysis. The International Encyclopedia of Political Communication, 1–10. doi:10.1002/9781118541555.wbiepc065
30. Nottingham, E. (2019). ‘Dad! Cut that Part Out!’ Children’s Rights to Privacy in the Age of ‘Generation Tagged’: Sharenting, Digital Kidnapping and the Child Micro-Celebrity’. J. Murray, B. Blue Swadener, K. Smith (Eds.) The Routledge International Handbook of Young Children's Rights. Oxford: Routledge.
31. Oswald, M., James, H. & Nottingham, E. (2016) The not-sosecret life of five-year-olds: legal and ethical issues relating to disclosure of information and the depiction of children on broadcast and social media, Journal of Media Law, 8 (2), 198-228.
32. Oswald, M., James, H., Nottingham, E., Hendry, R., & Woodman, S. (2017). Have 'Generation Tagged' Lost Their Privacy? A report on the consultation workshop to discuss the legislative, regulatory and ethical framework surrounding the depiction of young children on digital, online and broadcast media.
33. Saragoza, A. (2020). The kids are alright? the need for kidfluencer protections. American University Journal of Gender, Social Policy & the Law, 28(4), 575-602.
34. Sekmen, M. (2019). Çocuk Youtuber‟larda Sorunlu Bir Alan: Tüketim ile Mahremiyetin Yitimi. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8 (4), 3566-3584.
35. Sharenting. Collins Dictionary. Erişim Adresi: https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/sharenting
36. Sputnik. (2020). 6 yaşındaki Rus çocuk, en çok kazanan YouTube yıldızları arasında: Geliri 18.5 milyon dolar. Erişim adresi: https://tr.sputniknews.com/yasam/202012191043434392-6-yasindaki-rus-cocuk-en-cok-kazanan-youtube-yildizlari-arasinda-geliri-185-milyon-dolar/
37. Strauss, A., Corbin, J. (1990). Basics of qualitative research: Grounded theory procedures and techniques. USA: SAGE Publications.
38. Tait, A. (2015). Is it safe to turn your children into YouTube stars?. The Guardian. Erişim adresi: https://www.theguardian.com/technology/2015/sep/16/youtube-stars-vlogging-child-safety-sacconejolys-katie-and-baby
39. UNICEF. (2017). Dünya Çocuklarının Durumu 2017 “Dijital Bir Dünyada Çocuklar”. Erişim Adresi:https://www.unicef.org/turkey/media/4291/file/D%C3%BCnya%20%C3%87ocuklar%C4%B1n%C4%B1n%20Durumu%202017:%20Dijital%20bir%20D%C3%BCnyada%20%C3%87ocuklar.pdf
40. Yay, M. (2019). Dijital ebeveynlik. İstanbul: Yeşilay Yayınları.
41. Yıldırım, A., Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
42. Yücel, Ö. (2013). Çocuğun yüksek (üstün) yararı bağlamında çocuğun iradesi. Ufuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 1 (2), 11- 137.
43. Wong, C. J. (2019). It’s not play if you’re making money’: How Instagram and Youtube distrupted child labor laws. The Guardian. Erişim adresi: https://www.theguardian.com/media/2019/apr/24/its-not-play-if-youre-making-money-how-instagram-and-youtube-disrupted-child-labor-laws
44. Video Kaynakça
45. Prenses Elif. https://www.YouTube.com/channel/UCLM1OpCXx90zzBLd9j6ihgQ Erişim Tarihi: 15.02.2021
46. Prenses Elif. (25.01.2020). “Elif hasta oldu doktora gittik. - 3 derece Ukrayna” https:// www.YouTube.com/watch?v=lCUf8BU1JOQ Erişim Tarihi: 15.02.2021
47. Prenses Elif. (15.02.2020). “Banyo 24 Saat. Elif banyoda 24 saat kalabildi mi?” https:// www.YouTube.com/watch?v=Adfu9g0eVEk Erişim Tarihi: 16. 02.2021
48. Prenses Elif. (15.02.2020). “Elif hastalandı. Ateşi 39 derece oldu. Doktor dede ateş ölçtü . İlaç verdi” https://www.YouTube.com/watch?v=EsR7OOTSkAo Erişim Tarihi: 02.03.2021
49. Prenses Elif. (06.08.2020). “24 saat herşey siyah Elif ile Eğlenceli challenge vlog video” https://www.YouTube.com/watch?v=QK4D8yWIRt0 Erişim Tarihi: 25.02.2021 Prenses Elif. (08.09.2020). “Hotel'de 24 saat, Hotelde bir gün rutini Elif ile Eğlenceli Video.
50. Antalya Crystal Flora Beach Hotel” https://www.YouTube.com/watch?v=zB-3cZ4pgrg Erişim Tarihi: 01.03.2021 Prenses Elif. (13.09.2020). “Elif hastalandı havuz yasak Elif ile Eğlenceli Video #EvdeKal
51. #SendeOyna #SendeYap” https://www.YouTube.com/watch?v=q8yKwy2cteA Erişim Tarihi: 01.03.2021
52. Ryan’s World. https://www.YouTube.com/channel/UChGJGhZ9SOOHvBB0Y4DOO_w, Erişim Tarihi: 15.02.2021
53. Ryan’s World. (15.02.2020). “Ryan's Valentine Day Haul with Family!!!!” https://www. YouTube.com/watch?v=PDmz4VVTeMc&t=826s Erişim Tarihi: 17.02.2021
54. Ryan’s World. (19.10.2020). “Trick or Treating Halloween Songs for Kids with Ryan's World!!” https://www.YouTube.com/watch?v=mtCv4T8DKAo&t=30s Erişim Tarihi: 21.02.2021
55. Ryan’s World. (13.11.2020). “Ryan's 9th Happy Birthday at Indoor Playground and Pirate Treasure Hunt!!” https://www.YouTube.com/watch?v=-RpTWdjTTXU&t=20s Erişim Tarihi: 20.02.2021
56. Ryan’s World. (21.10.2020). “Ryan and the Halloween Ghost funny Stories for Kids!!!” https://www.YouTube.com/watch?v=QiZJWdMxtHI Erişim Tarihi: 15.02.2021
57. Ryan’s World. (21.10.2020). “Rya in Giant Box Fort Maze Christmas Challenge and more 1 hr kids activities!” https://www.YouTube.com/watch?v=U2NDxNBYARY&t=19s Erişim Tarihi: 16.02.2021
58. Ryan’s World. (04.12.2020). “Super Spy Ryan in Giant Box Fort Maze Spy Vault vs Henchman for Golden Apple!!” https://www.YouTube.com/watch?v=wa_niG-tZRM Erişim Tarihi: 20.02.2021
59. Ryan’s World. (05.12.2020). “Ryan wants to Catch Santa Claus and leave him a special gift!!!” https://www.YouTube.com/watch?v=NLFh4u3_1FM. Erişim Tarihi: 20.02.2021
60. Ryan’s World. (06.12.2020). “Robo Combo Flood Ryan's House Pretend Play!!” https:// www.YouTube.com/watch?v=8t5iJB2lhbk Erişim Tarihi: 20.02.2021
61. Ryan’s World. (11.12.2020). “Super Spy Ryan vs Robo Combo Laser Obstacle Challenge story!!” https://www.YouTube.com/watch?v=9GRybFog8M8&t=77s Erişim Tarihi: 20.02.2021
62. Ryan’s World. (30.12.2020). “Ryan's Christmas Morning Opening Presents with Emma and Kate!!” https://www.YouTube.com/watch?v=dqei6acK_r0&t=451s Erişim Tarihi: 16.02.2021