Araştırma Makalesi

Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri

Cilt: 36 Sayı: 4 31 Ekim 2025
PDF İndir
TR EN

Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri

Öz

Bu araştırma, hafif düzeyde engel düzeyi bulunan zihinsel engelli (ZE) yetişkinlerin sosyal etkileşimlerine ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amacı ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, nitel araştırmaların bir yöntemi olan fenomenoloji tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, Edirne merkezde ailesi ile birlikte yaşayan hafif ZE 12 yetişkindir. Çalışma grubunun belirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak, araştırmacı tarafından geliştirilen ve uzman görüşü doğrultusunda şekillenen ‘Bilgi Formu’ ve ‘Görüşme Formu’ kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcılarıyla, Trakya Üniversitesi Armağan Dönertaş Engelli Çocuklar Eğitim–Rehabilitasyon Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde görüşülmüş, sorular araştırmacı tarafından sorulmuştur. Verilerin analizinde nitel araştırmalarda kullanılan betimsel analiz ve içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Temalar ve kategoriler frekansları ile birlikte tablolaştırılarak sunulmuştur. Araştırma sonucunda, hafif ZE olan yetişkin katılımcıların tamamının arkadaşlarının kendilerine iyi davrandıkları, arkadaşları ile birlikteyken en çok dinlenme ve alışveriş mekânlarına gittikleri, birlikte yemek yedikleri ve sohbet ettikleri, arkadaşlarında iyi davranışlar aradıkları bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca, ZE yetişkinlerin çoğunluğunun sosyal ortamlarda kendisini ifade ettiği, kişiler arası ilişkilerde zorluk yaşamadıkları, tanımadıklarıyla çekingen–sınırlı, tanıdıklarıyla samimi–uzun sohbet ettikleri, sohbet esnasında karşısındakinden farklı düşündüğünü söyledikleri, duygularından ebeveynlerine bahsettikleri, duygularını başkalarına en çok hissettiklerini söyleyerek ve anlatarak gösterdikleri sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abbott, S., & McConkey, R. (2006). The barriers to social inclusion as perceived by people with intellectual disabilities. Journal of intellectual disabilities, 10(3), 275–287.
  2. Adeniyi, Y.C., & Omigbodun, O.O. (2016). Effect of a classroom ‑ based intervention on the social skills of pupils with intellectual disability in Southwest Nigeria. Child and Adolescent Psychiatry and Mental Health, 10, 1–12.
  3. Adibsereshki, N., Shaydaei, M., & Movallali, G. (2016). The effectiveness of emotional intelligence training on the adaptive behaviors of students with intellectual disability. International Journal of Developmental Disabilities, 62(4), 245–252.
  4. Alkan, F., & Bulu, M. (2023). Zihinsel Yetersizliği Olan Bireyler. Mehmet Latif Candemir, Resul Duran & Hüseyin Doğan (Ed.), Özel Gereksinimli Gruplar ve Sosyal Hizmet: Riskler, Hizmetler ve Uygulamalar içinde (s.63–77). Ankara: Eğiten Kitap.
  5. Angrosino, M.V. (2004). Participant observation and research on intellectual disability. In E., Emerson, C., Hatton, T., Thompson, & T. R., Parmenter (Eds.), The international handbook of applied research in intellectual disabilities (pp. 161–176). Chichester: John Wiley & Sons.
  6. Badia, M., Orgaz, M.B., Verdugo, M.Á., & Ullán, A.M. (2013). Patterns and determinants of leisure participation of youth and adults with developmental disabilities. Journal of Intellectual Disability Research, 57(4), 319–332.
  7. Başaran, Y.K. (2017). Sosyal Bilimlerde Örnekleme Kuramı. The Journal of Academic Social Science, 47(5), 480–495.
  8. Başkale, H. (2016). Nitel araştırmalarda geçerlik, güvenirlik ve örneklem büyüklüğünün belirlenmesi. DEUHFED, 9(1), 23–28.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Danışmanlık, Refah ve Toplum Hizmetleri, Sosyal Hizmetler (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

19 Şubat 2025

Kabul Tarihi

15 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 36 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Canarslan, H., & Tezel, D. (2025). Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet, 36(4), 641-670. https://doi.org/10.33417/tsh.1642771
AMA
1.Canarslan H, Tezel D. Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36(4):641-670. doi:10.33417/tsh.1642771
Chicago
Canarslan, Harun, ve Dilber Tezel. 2025. “Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri”. Toplum ve Sosyal Hizmet 36 (4): 641-70. https://doi.org/10.33417/tsh.1642771.
EndNote
Canarslan H, Tezel D (01 Ekim 2025) Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet 36 4 641–670.
IEEE
[1]H. Canarslan ve D. Tezel, “Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri”, Toplum ve Sosyal Hizmet, c. 36, sy 4, ss. 641–670, Eki. 2025, doi: 10.33417/tsh.1642771.
ISNAD
Canarslan, Harun - Tezel, Dilber. “Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri”. Toplum ve Sosyal Hizmet 36/4 (01 Ekim 2025): 641-670. https://doi.org/10.33417/tsh.1642771.
JAMA
1.Canarslan H, Tezel D. Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36:641–670.
MLA
Canarslan, Harun, ve Dilber Tezel. “Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri”. Toplum ve Sosyal Hizmet, c. 36, sy 4, Ekim 2025, ss. 641-70, doi:10.33417/tsh.1642771.
Vancouver
1.Harun Canarslan, Dilber Tezel. Zihinsel Engelli Yetişkinlerin Sosyal Etkileşimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet. 01 Ekim 2025;36(4):641-70. doi:10.33417/tsh.1642771