UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

İlay Sultan Yurteri; Mehmet Kaan Demir

doi:10.47477/ubed.1100840

UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Araştırmanın temel amacı, uzaktan eğitim sürecinde Çanakkale'de çalışan sınıf öğretmenleriyle ilgili mesleki tükenmişlik duygusunu değerlendirmektir. Araştırmada nitel bir araştırma yöntemi olan fenomenoloji kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmıştır. Çalışma grubunu ölçüt örnekleme ile belirlenen 25 sınıf öğretmeni oluşturmuştur. Elde edilen veriler içerik analizi ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda sınıf öğretmenlerinin çoğunluğunun kendilerini uzaktan eğitim sürecinde kısmen yeterli hissettikleri, tükenmişliği mesleki açıdan duyuşsal belirtiler gösteren duygu durumu olarak tanımladıkları, çevresel faktörler nedeniyle tükenmişliği orta düzeyde hissettikleri ve tükenmişlikle başa çıkmak için mesleki çalışmalar yaptıkları ortaya çıkmıştır. Araştırma sonunda sınıf öğretmenlerinin tükenmişlik düzeylerinin azaltılması için Bakanlık çalışanlarına, yöneticilere ve öğretmenlere yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Al Lily, A. E., Ismail, A. F., Abunasser, F. M., & Alqahtani, R. H. A. (2020). Distance education as a response to pandemics: Coronavirus and Arab culture. Technology in society, 63, 101-317.
Ardıç, K. ve Polatçı, S. (2008). Tükenmişlik sendromu akademisyenler üzerine bir uygulama. Gazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(2), 69- 96.
Avcı, Ü., & Seferoğlu, S. S. (2011). Bilgi toplumunda öğretmenin tükenmişliği: Teknoloji kullanımı ve tükenmişliği önlemeye yönelik alınabilecek önlemler. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 9, 13-26.
Bakker, A. B., Van Der Zee, K. I., Lewig, K. A., & Dollard, M. F. (2006). The relationship between the big five personality factors and burnout: A study among volunteer counselors. The Journal of social psychology, 146(1), 31-50. DOI: 10.3200/SOCP.146.1.31-50
Bauchner, H. & Easley, T. J. (2020).“Health care heroes of the COVID-19 pandemic”. Jama, 323(20), 2021-2021. doi:10.1001/jama.2020.6197
BBC, (2022, March 11). Covıd nedeniyle hayatını kaybedenlerin sayısının 18 milyonu aştığı hesaplanıyor. BBC. https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-60702679
Bozkurt, A. (2020). Koronavirüs (Covid-19) pandemi süreci ve pandemi sonrası dünyada eğitime yönelik değerlendirmeler: Yeni normal ve yeni eğitim paradigması. Açık öğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(3), 112-142.
Brill, P. L. (1984). The need for an operational definition of burnout. Family and Community Health, 6(4), 12–24. http://www.jstor.org/stable/44952633.

Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2017). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Pegem Atıf İndeksi: Ankara
Can, E. (2020). Koronavirüs (COVID-19) pandemisi ve pedagojik yansımaları: Türkiye’de açık ve uzaktan eğitim uygulamaları. Açık öğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6 (2), 11-53.
Cook, B. B., & Banks, S. R. (1993). Predictors of Job Burnout in Reporters and Copy Editors. Journalism Quarterly, 70(1), 108–117. https://doi.org/10.1177/107769909307000112
Creswell, JW, Hanson, WE, Clark Plano, VL ve Morales, A. (2007). Nitel Araştırma Tasarımları: Seçme ve Uygulama. Danışman Psikolog, 35 (2), 236–264. https://doi.org/10.1177/0011000006287390
Çimen, S. (2007). İlköğretim Öğretmenlerinin Tükenmişlik Yaşantıları ve Yeterlik Algıları.(Publication No. 306562) [Yüksek lisans tezi, Kocaeli Üniversitesi].
Demir, M. & Kara, N. (2014). İlkokul birinci sınıf öğretmenlerinin tükenmişlik durumu. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 10 (2) , 424-440.
Demir, M. K. & Arı, E. (2013). Öğretmen sorunları-Çanakkale ili örneği-. On dokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32 (1), 116-128.
Demir, S., & Kale, M. (2020). Öğretmen Görüşlerine Göre, Covid-19 Küresel Salgını Döneminde Gerçekleştirilen Uzaktan Eğitim Sürecinin Değerlendirilmesi. Electronic Turkish Studies, 15(8), 3445–3470. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.44492
Dworkin, A. G. (2001). Perspectives on teacher burnout and school reform. International Education Journal, 2(2), 69-78.
Edward F. Iwanicki (1983). Toward understanding and alleviating teacher burnout, Theory Into Practice, 22:1, 27-32, DOI: 10.1080/00405848309543034
Etzion, D. (1987). Burning out in management: A comparison of women and men in matched organizational positions. Israel Social Science Research, 5(1-2), 147–163.
Farber, B. & Miller, J. (1981). Teacher burnout: A psycho-educational perspective. Teachers College Record, 83(2), 235-243.
Freudenberger, H.J. (1974). “Staff Burn-Out”. Journal of Social Issues, 30: 159- 165. https://doi.org/10.1111/j.1540-4560.1974.tb00706.x
Friedman, I.A. (2000). Burnout in teachers: Shattered dreams of impeccable professional performance. Journal of Clinical Psychology, 56(5), 595-606. DOI 10.1002/(SICI)1097-4679(200005)56:53.0.CO;2-Q
Gören, S. Ç. , Gök, F. , Yalçın, M., Göregen, F. & Çalışkan, M. (2020). Küresel salgın sürecinde uzaktan eğitimin değerlendirilmesi: Ankara örneği. Milli Eğitim Dergisi, Salgın Sürecinde Türkiye'de Ve Dünyada Eğitim, 69-94 . DOI: 10.37669/milliegitim.787145
Izgar, H. (2003). Okul yöneticilerinde tükenmişlik. Nobel Yayın Dağıtım: Ankara
Koenig, J., Jaeger-Biela, D. J., & Glutsch, N. (2020). Adapting to online teaching during COVID-19 school closure: teacher education and teacher competence effects among early career teachers in Germany. Europe. J. Teach. Edu., 43(4), 608- 623. DOI: 10.1080/02619768.2020.1809650
Lauermann, F. & König, J. (2016). Teachers’ professional competence and well being: Understanding the links between general pedagogical knowledge, self-efficacy and burnout. Learning and Instruction, 45, 9-19. https://doi.org/10.1016/j.learninstruc.2016.06.006
Leiter, M.P. and Maslach, C. (1988). The impact of interpersonal environment on burnout and organizational commitment. J. Organiz. Behav., 9: 297-308. https://doi.org/10.1002/job.4030090402
Maslach, C. (1976). Burned-Out. Human Behavior, 9(5),16-22.
Maslach, C. and Jackson, S.E. (1981). The measurement of experienced burnout. J. Organiz. Behav., 2: 99-113. https://doi.org/10.1002/job.4030020205
Maslach, C., & Jackson, S. E. (1979). Burned-out cops and their families. Psychology Today, 12(12), 59-62.
McCormack, N., & Cotter, C. (2013). Managing burnout in the workplace: A guide for information professionals. Elsevier Science & Technology.
O'Reilly, P. E. (2014). Teachers at Work: Factors Influencing Satisfaction, Retention and the Professional Well-Being of Elementary and Secondary Educators (Publication No. 3612474). [Doctoral dissertation, City University of New York]. ProQuest Dissertations & Theses Global.
Reith, T. P. (2018). Burnout in United States healthcare professionals: a narrative review. Cureus, 10(12).
Peker, R. (2002). İlköğretim Okullarında Görev Yapan Öğretmenlerin Mesleki Tükenmişliklerine Etki Eden Bazı Faktörler. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15 (1),305-318.
Que, J., Le Shi, J. D., Liu, J., Zhang, L., Wu, S., Gong, Y., ... & Lu, L. (2020). Psychological impact of the COVID-19 pandemic on healthcare workers: a cross-sectional study in China. General psychiatry, 33(3). https://doi.org/10.1136/gpsych-2020-100259
Safin, A. A., Ozhmekova, N. A., & Biktasheva, A. S. (2020). Teachers' Professional Difficulties in the Course of Implementation of Distance Learning in General Education Organizations. ARPHA Proceedings, 2163-2171
Schaufeli, W. & Enzmann, D. (1998). The Burnout Companion To Study And Practice: A Critical Analysis. CRC Press.
Schwab, R. L. & Iwanicki, E. F. (1981).“The effect of role conflict and role ambiguity on perceived levels of teacher burnout. Annual Meeting of the American Educational Research Association, (p: 25).
Turan, S. (2002). Teknolojinin okul yönetiminde etkin kullanımında eğitim yöneticisinin rolü. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 30(30), 271-281.
Yeşil, A. (2013). İlkokul öğretmenlerinin yılgınlıklarının ve bireysel çözüm yollarının incelenmesi (Publication No. 28530848) [Master’s thesis, Marmara University].ProQuest Dissertations & Theses Global.
Yıldırım, A. ve Şimşek H.(2021). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Seçkin Yayıncılık: Ankara

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Üzerine Çalışmalar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

İlay Sultan Yurteri ^*
0000-0003-2838-4352
Türkiye

Mehmet Kaan Demir
0000-0001-8797-0410
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

29 Ağustos 2022

Gönderilme Tarihi

9 Nisan 2022

Kabul Tarihi

23 Ağustos 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 5 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.47477/ubed.1100840

IZ

https://izlik.org/JA23ZY57DJ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yurteri, İ. S., & Demir, M. K. (2022). UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi, 5(2), 90-112. https://doi.org/10.47477/ubed.1100840

AMA

1.Yurteri İS, Demir MK. UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. UBED. 2022;5(2):90-112. doi:10.47477/ubed.1100840

Chicago

Yurteri, İlay Sultan, ve Mehmet Kaan Demir. 2022. “UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi 5 (2): 90-112. https://doi.org/10.47477/ubed.1100840.

EndNote

Yurteri İS, Demir MK (01 Ağustos 2022) UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi 5 2 90–112.

IEEE

[1]İ. S. Yurteri ve M. K. Demir, “UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”, UBED, c. 5, sy 2, ss. 90–112, Ağu. 2022, doi: 10.47477/ubed.1100840.

ISNAD

Yurteri, İlay Sultan - Demir, Mehmet Kaan. “UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi 5/2 (01 Ağustos 2022): 90-112. https://doi.org/10.47477/ubed.1100840.

JAMA

1.Yurteri İS, Demir MK. UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. UBED. 2022;5:90–112.

MLA

Yurteri, İlay Sultan, ve Mehmet Kaan Demir. “UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”. Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi, c. 5, sy 2, Ağustos 2022, ss. 90-112, doi:10.47477/ubed.1100840.

Vancouver

1.İlay Sultan Yurteri, Mehmet Kaan Demir. UZAKTAN EĞİTİM SÜRECİNDE SINIF ÖĞRETMENLERİNİN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DURUMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. UBED. 01 Ağustos 2022;5(2):90-112. doi:10.47477/ubed.1100840

Cited By

Öğretmenlerin Görüşlerine Göre Uzaktan Eğitim Süreci

Korkut Ata Türkiyat Araştırmaları Dergisi

https://doi.org/10.51531/korkutataturkiyat.1361426

DIGITAL BURNOUT IN DISTANCE EDUCATION PROCESS: INVESTIGATION OF SECONDARY SCHOOL TEACHERS' OPINIONS

Journal of Advanced Education Studies

https://doi.org/10.48166/ejaes.1353517