Okul Öncesi Dönemde Oyun ve Akran İlişkilerinin Ebeveyn Görüşlerine Göre İncelenmesi
Öz
Ülkemizde MEB’e bağlı devlet anaokullarına giden küçük yaştaki çocukların, anaokulundan önce ve sonraki gelişimlerinin en yakın tanıklarından biri ebeveynleri olmaktadır. Bu süreçte onların oynadıkları oyunlar ve akranları ile olan ilişkileri ise gelişimleri hakkında ipuçları verebilmektedir. Bu bağlamda araştırmanın amacı okul öncesi dönemdeki çocukların, oyun ve akran ilişkilerinin durumunu ebeveyn görüşlerine göre ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla Giresun’un Doğankent ilçesinde, 2023-2024 eğitim öğretim yılında ilk kez anaokuluna başlamış, üç yaş grubunda çocuğu olan, 10’u anne ve 3’ü baba olmak üzere toplam 13 ebeveyn ile yüz yüze görüşme yapılmıştır. Çalışma, nitel araştırma yöntemiyle tasarlanmış olup yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılarak veriler toplanmıştır. Ardından verilen cevaplar içerik analizi ile incelenmiştir. Sonuç olarak anaokuluna başladıktan sonra çocukların farklı açılardan oyun ve akran ilişkilerinde olumlu yönde gelişmeler olduğu görülmüştür. Bu bağlamda erken yaşlardan itibaren okul öncesi eğitime başlamanın teşvik edilerek ebeveynlerin bilinçlendirilmesi önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Okul öncesi dönem, akran ilişkisi, oyun, ebeveyn görüşü
Etik Beyan
Bu araştırma, Ordu Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Etik Kurulunun 24/05/2024 tarihli 2024-103 sayılı kararı ile alınan izinle yürütülmüştür.
Kaynakça
- Acar, I., Pérez-González, S., Kutaka, T., & Yıldız, S. (2019). Zor mizaç ve çocukların akran ilişkileri: Ebeveyn-çocuk ilişkilerinin kalitesinin düzenleyici rolü. Erken Çocuk Gelişimi ve Bakımı, 189, 2141-2155. https://doi.org/10.1080/03004430.2018.1439941.
- Adhabi, E., & Anozie, C. (2017). Nitel araştırmada görüşme türüne ilişkin literatür taraması. Uluslararası Eğitim Dergisi, 9, 86-97. https://doi.org/10.5296/IJE.V9I3.11483.
- Audley-Piotrowski, S., Singer, A., & Patterson, M. (2015). Çocukların akran ilişkilerinde öğretmenin rolü: görünmez elin kasıtlı hale getirilmesi.Translational Issues in Psychological Science, 1(2), 192–200. https://doi.org/10.1037/tps0000038.
- Alp, H. (2016). Okul öncesi dönemde akran eğitimi ve oyun etkinliklerinin çocukların saldırgan davranışlarına ve sosyalleşme sürecine etkisi. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(2), 636-658. https://doi.org/10.24289/ijsser.279073.
- And, M. (2012). Oyun ve Bügü; Türk kültüründe oyun kavramı. Yapı Kredi Yayınları.572 sayfa.
- Bailey, J., & Bulotsky-Shearer, R. (2021). Öğrenme davranışları, ebeveynlerin bildirdiği akran oyun becerileri ile düşük gelirli okul öncesi çocuklar için okuryazarlık ve matematik becerileri arasındaki ilişkilere aracılık ediyor. Erken Eğitim ve Gelişim, 33, 523-540. https://doi.org/10.1080/10409289.2021.1904625.
- Bateman, A. & Church, A. (2017). Çocukların erken çocukluk oyun alanında nesne kullanımı. Avrupa Erken Çocukluk Eğitimi Araştırma Dergisi, 25 (1), 55–71. https://doi.org/10.1080/1350293X.2016.1266221.
- Bağçeli Kahraman, P., & Onur Sezer, G. (2021). Sosyal gelişim görevleri, Ogelman, H. G, (Ed).Sosyal ve duygusal gelişim,(s.201), Eğiten Kitap.
- Bakırcıoğlu. (2013). Çocuk ve ergenlerde ruh sağlığı ,(5.baskı),Ankara, Anı Yayıncılık.
- Barragan, R., & Meltzoff, A. (2021). İnsan yavruları, değerli eşyaları başkalarıyla paylaşma yönündeki sahiplenme eğilimlerini geçersiz kılabilir. Bilimsel Raporlar, 11. https://doi.org/10.1038/s41598-021-88898-x.