The Bosniak National Council Established After the Cold War and the Representation Problem of Northern Sandzak Bosniaks
Öz
This article examines the effects of rising Serbian nationalism in the Sandzak region from a social constructivist perspective. The study also employs two distinct theoretical frameworks, Consociationalism from integration studies and the Discourse-Historical Analysis method from discourse analysis, to provide a multidimensional analysis of the topic. The primary objective of the research is to uncover the foundational factors, developmental stages, and legal background of the Bosniak National Council (Bošnjačko nacionalno vijeće-BNV), which was established in response to the systematic problems caused by Serbian nationalism. Furthermore, the study analyzes the integration challenges faced by the Bosniak population in the Sandzak region, particularly in education, through national and international reports, and reinforces these findings with data from four field interviews. The findings validate the hypotheses that the BNV is the highest representative body for Sandzak Bosniaks and that the Council represents the Bosniaks of the Northern Sandzak.
Anahtar Kelimeler
Minority rights Bosniak Integration Northern Sandzak Social constructivism
Kaynakça
- Ağanoğlu, H. Y. (2008). Balkanlarda göç gerçeği ve bölgeden Türkiye’ye göçler. İçinde Balkanlarda gelecek tasavvuru: Kültür, siyaset, örgütlenme ve iş birliği alanları (ss. 161–177). İHH İnsani Yardım Vakfı.
- Ağanoğlu, H. Y. (2023). Sancak ve Priyepolye: Sultan II. Abdülhamid’den günümüze. İz Yayıncılık.
- Ağca, F. (2010). AB’nin güvenlik ve savunma politikası ve Türkiye’nin konumu. Papatya Yayıncılık.
- Alakel, M. (2016). Avrupa bütünleşmesi sürecinde: Hukuk, devlet ve egemenlik tartışmaları. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 5(10), 59–99.
- Alkan, N. (1995). Dağılan Yugoslavya mozaiğinde Bosna. Beyan Yayınları.
- Almerovic, S. (2002). Sandzak—From a paradigm of political crises and a potential safety crisis-spot in Federal Republic of Yugoslavia to its possible role as an integrating area of Serbia and Montenegro. BMLV. https://www.bmlv.gv.at/pdf pool/publikationen/almer1.pdf
- Alp, İ. (2017). Srebrenitsa soykırımı (Temmuz 1995). Avrasya Etüdleri, 52(2), 153–171.
- Alp, İ. (2018). Soğuk Savaş sonrasında Sancak’taki gelişmelere dair bir değerlendirme. Balkan Araştırma Enstitüsü Dergisi, 6(2), 227–260.
- Alpay, E. (2018). Sosyal inşacılık kuramı çerçevesinde Türk ve Bulgar kimliği. Hiperlink Yayınları.
- Anadolu Ajansı. (2017, 13 Ekim). Sancak “Reis özlemini” giderdi. https://www.aa.com.tr/tr/dunya/ sancak-reis-ozlemini-giderdi-/934760
- Arı, T. (2002). Uluslararası ilişkiler teorileri. Alfa Yayınları.
- Armaoğlu, F. H. (1995). 20. yüzyıl siyasi tarihi: 1914–1995. Timaş Yayınları.
- Asceric, E. (2018). Alija Izetbegovic and Sandzak.İçinde I. Uluslararası Bir Bilge Bir Ülke Sempozyumu:
- Aliya İzzetbegoviç ve Bosna-Hersek bildiriler kitabı (ss. 212–226). Gümüşhane Üniversitesi Yayınları.
- Aslantaş, S. (2009). Sırp isyanının uluslararası boyutu (1804–1813). Uluslararası İlişkiler Dergisi, 6(21), 109–136.
- Aslantaş, S. (2013). Osmanlı-Rus ilişkilerinden bir kesit: 1826 Akkerman Andlaşması’nın müzakereleri. Uluslararası İlişkiler Dergisi, 9(36), 149–169.
- Center for Eurasian Studies (AVİM). (2021, September 13). Geostrategical importance of Sandˇzak region as a bridge and heartland that connects several countries in Balkan region. https://avim.org.tr/UEPRapor/
- Aydın-Düzgit, S., & Rumelili, B. (2019). Discourse analysis: Strengths and shortcomings. All Azimuth: A Journal of Foreign Policy and Peace, 8(2), 285–305. https://doi.org/10.20991/allazimuth.477300
- B92. (2017, 11 Ekim). Serbian and Turkish presidents visit. https://www.b92.net/eng/news/politics.php?yyyy=2017&mm=10&dd=11&nav id=102532
- Bora, T. (1994). Yeni dünya düzeninin av sahası: Bosna-Hersek. Birikim Yayınları.
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (2022). İzvestaj o radu 2022. https://www.bnv.org.rs/dokumenta/ I Z V J E S T A J O R A D U - 2022.pdf
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-a). Ovlastenja u oblasti informisanja. https://bnv.org.rs/ informisanje.php
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-b). Ovlaˇstenja u oblasti kulture. https://bnv.org.rs/kultura.php
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-c). Ovlastenja u oblasti obrazovanja. https://bnv.org.rs/ obrazovanje.php
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-d). Sluzbena upotreba jezika i pisma. https://bnv.org.rs/ sluzbena upotreba jezika.php
- Bozkurt, G. S. (2010). Tito sonrası dönemde Eski Yugoslavya bölgesindeki Türkler ve Müslümanlar. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi, 10(2), 51–95.
- Burr, V. (2012). Sosyal inşacılık (S. Arkonaç, Çev.). Nobel Yayıncılık. (Orijinal eser 1995’te yayımlandı) Council of Europe. (1995). Framework convention for the protection of national minorities. https://www.coe.int/tr/web/impact-convention-human-rights/framework-convention-for-the-protection-of-national-minorities
- Council of Europe, Advisory Committee on the Framework Convention for the Protection of National Minorities. (2025, May 5). Fifth opinion on Serbia (ACFC/OP/V(2025)001). https://rm.coe.int/acfc-op-v-2024-5-5th-cycle-opinion-on-serbia-en/488028728e
- Çaputlu, Ö. (2020). Bosna Savaşı’nda kadınlara yönelik cinsel şiddet: Feminist bir analiz [Yüksek lisans tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
- Dedeiç-Kırbaç, A. (2013). Boşnakların Türkiye’ye göçleri. Akademik Bakış Dergisi, 35, 1–14.
- Duran, N. (2024). Miloş Obrenoviç’in Sırp özerkliğine giden süreçteki rolü (1815–1830). Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 11(1), 100–116.
- Ekinci, M. U. (2014). Sırbistan siyasetini anlama kılavuzu. SETA Yayınları.
- Emgili, F. (2012). Bosna-Hersek trajedisinde (1992–1995) Türk birliği. Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, 21, 57–87.
- Emgili, F. (2020). Yugoslavya döneminde Boşnak göçleri (1919–1929). Tarih ve Günce, 6, 5–34.
- Emgili, F., & Kahramanyol, M. (2012). Sırbistan’ın Osmanlı tarihindeki istihbarat ve teşkilatlanma çalışmaları (1898–1912). Cedit Neşriyat.
- European Commission against Racism and Intolerance (ECRI). (2024). ECRI report on Serbia (sixth monitoring cycle). Council of Europe. https://rm.coe.int/ecri-report-on-serbia-sixth-monitoring-cycle/1680b06413
- Güven, İ. F. (2016). Yugoslavya’nın dağılması bağlamında Josip Broz Tito ve Slobodan Milosevic’in söylem ve politikalarının incelenmesi. Uluslararası Suçlar ve Tarih, 17, 101–128.
- Hacısalihoğlu, M. (2009). Sırbistan. İçinde TDV İslˆam Ansiklopedisi (Cilt 37, ss. 121–126). Türkiye Diyanet Vakfı. https://islamansiklopedisi.org.tr/sirbistan
- İnalcık, H. (2003). Osmanlı İmparatorluğu klasik çağ (1300–1600) (R. Sezer, Çev.). Kronik Kitap.
- Jelavich, B. (2017). Balkan tarihi: 20. yüzyıl (Cilt 2, Z. Savran Uğur, Çev.). Küre Yayınları.
- Kahramanyol, M. (2023). Yeni Pazar Sancağı’na dair tarih, gelenek, medeniyet, siyaset, savaşlar, Boşnak seçkinleri ile sohbetler. Kalem Kitap.
- Karpat, K. H. (2004). Balkanlarda Osmanlı mirası ve ulusçuluk (R. Boztemur, Çev.). İmge Kitabevi.
- Kurt Güveloğlu, G. (2019). Sırp Hırvat Sloven Krallığı’ndan Yugoslavya’ya: Yugoslavya’nın siyasi hayatı ve Türkiye ile diplomatik ilişkileri (1918–1941). Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları.
- Nuriler, D. (2019). Sancak’ın asırlık hak mücadelesi. Motto Yayınları.
- Republicki zavod za statistiku [RZS]. (2023, April). 2022 census of population, households and dwellings: Ethnicity – Data by municipalities and cities. https://publikacije.stat.gov.rs/G2023/PdfE/G20234001.pdf
- Sancaktar, C. (2015). Osmanlı’dan günümüze Sancak bölgesi ve Boşnakları. ResearchGate.
- Sancaktar, C. (2017, April 20–22). 1980 sonrası Kosova krizi: Milliyetçiliğin hakimiyet mücadelesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Kongresi (USAK).
- Sancaktar, C. (2020). 1878–1945 döneminde Sancak sorunu: Avusturya, Sırbistan, Karadağ ve Boşnaklar. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 7–17.
- Sancaktar, C. (2022). 2. Dünya Savaşı döneminde Yugoslavya’da iç savaş. Anadolu ve Balkan Araştırmaları Dergisi, 5(9), 279–307. https://doi.org/10.32953/abad.1058182
- Sarınay, Y., Budak, M., Bayır, Ö., & Ovalıoğlu, İ. (2006). Gökkubbe altında birlikte yaşamak: Belgelerin diliyle Osmanlı hoşgörüsü. T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü. https://archive.org/ details/gokkubbealtndabi0000unse/page/n9/mode/2up
- T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü. (1992). Bosna-Hersek ile ilgili arşiv belgeleri (1516–1919) (Yayın No: 7).
- Turan, Ş. (1951). 1829 Edirne Antlaşması. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 9(1–2), 111–151.
- Türk, F., & Bajraktarevic, D. (2023). Sırbistan’daki Türk dernekleri ve politikaları (2002–2021). Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 567–588. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.1387650
- Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK). (2024, 11 Temmuz). Srebrenitsa soykırımı anma günü basın açıklaması. https://www.tihek.gov.tr/11-temmuz-srebrenitsa-soykirimini-uluslararasi-dusunme-ve-anma-gunune-iliskin-basin-aciklamasi
- United Nations. (1969). International convention on the elimination of all forms of racial discrimination. https://www.ohchr.org/en/instruments-mechanisms/instruments/international-convention-elimination-all-forms-racial
- United Nations Security Council. (1993, August 9). Resolution 855 (1993). UN Digital Library. https: //digitallibrary.un.org/record/170810
- United Nations. (1966). International covenant on civil and political rights. Office of the High Commissioner for Human Rights. https://www.ohchr.org/sites/default/files/ccpr.pdf
- Unrepresented Nations and Peoples Organization (UNPO). (2018, June 6). Sanjak. https://unpo.org/sanjak/
- Uygun, S. (2011). Sırp isyanı ve Hurşit Ahmet Paşa. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(17), 416–436.
- Ülger, İ. K. (2003). Yugoslavya neden parçalandı? Balkan dramının perde arkası. Seçkin Yayıncılık.
- Vijece Kongresa Bossnjackih Intelektualaca. (t.y.-a). Par rijeci o Vijecu Kongresa bosnjackih intelektualaca. https://vkbi.ba/?p=3066
- Vijece Kongresa Bosnjackih Intelektualaca. (t.y.-b). Ured za koordinaciju bosnjackih vijeca. https://vkbi.ba/?p=2995
- Wachtel, A. B. (2022). Balkanlar tarihi (E. C. Petek, Çev.). İnkılap Yayınları. Wendt, A. (2012). Uluslararası siyasetin sosyal teorisi (H. S. Ertem & S. G. Öner, Çev.). Küre Yayınları.
- Yarar, A. (2010). Osmanlı’dan günümüze Sancak bölgesi [Yüksek lisans tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp? id=Z7ltOQ1cIQiHn 6IEME5tA&no=-2i7O60a9WaY5crXpEq FA
- Yeniay, Z. (2025). Soğuk Savaş sonrasında teşkil edilen Boşnak Milli Konseyi ve Kuzey Sancak Boşnaklarının temsiliyet sorunu [Yüksek lisans tezi, Üsküdar Üniversitesi].
- Yesevi, Ç. G. (2021). Uluslararası ilişkiler bilim dalında sosyal inşacılık yaklaşımının incelenmesi. Elektronik Siyaset Bilimi Araştırmaları Dergisi, 12(1), 52–74.
- Yılmaz, M. (2004). Sancak Drina’nın öbür yakası: Kimlik oluşumu ve otonomi sorunu. İHH Kitap.
- Zakon o Nacionalnim Savetima Nacionalnih Manjina. (2018). Sluzbeni glasnik RS (br. 72/2009, 20/2014 ve 55/2014). Bosnjacko Nacionalno Vijece. https://www.paragraf.rs/propisi/zakon o nacionalnim savetima nacionalnih manjina.html
Soğuk Savaş Sonrasında Teşkil Edilen Boşnak Milli Konseyi ve Kuzey Sancak Boşnaklarının Temsiliyet Sorunu
Öz
Bu makale, Sancak bölgesinde yükselen Sırp milliyetçiliğinin Boşnaklar üzerindeki etkilerini Sosyal İnşa Teorisi perspektifinden incelemektedir. Çalışma, Sancak’taki entegrasyon sorunlarını analiz etmek üzere Eş Toplumsalcılık Teorisi ve saha çalışması olarak yapılan röportajları çözümlemek için Söylem-Tarihsel Analiz metodu olmak üzere iki farklı teorik çerçeve kullanarak konunun çok boyutlu bir analizini sunmaktadır. Araştırmanın temel amacı, Sırp milliyetçiliğinin yarattığı sistematik sorunlara çözüm arayışında kurulan Boşnak Milli Konseyi’nin (Bošnjačko nacionalno vijeće-BNV) kuruluş aşamalarını, motivasyonlarını, ulusal ve uluslararası hukuktaki arka planını ortaya koymaktır. Çalışmada, ulusal ve uluslararası raporlar incelenerek Sancak’taki Boşnak nüfusunun özellikle eğitim alanında yaşadığı entegrasyon sorunları analiz edilmiştir. Bulgular, BNV’nin Sancak Boşnaklarının en üst temsil kurumu olduğu ve Konseyin, Kuzey Sancak Boşnaklarını temsil ettiği hipotezlerini doğrulamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Azınlık hakları Boşnak Entegrasyon Kuzey Sancak Sosyal inşacılık
Kaynakça
- Ağanoğlu, H. Y. (2008). Balkanlarda göç gerçeği ve bölgeden Türkiye’ye göçler. İçinde Balkanlarda gelecek tasavvuru: Kültür, siyaset, örgütlenme ve iş birliği alanları (ss. 161–177). İHH İnsani Yardım Vakfı.
- Ağanoğlu, H. Y. (2023). Sancak ve Priyepolye: Sultan II. Abdülhamid’den günümüze. İz Yayıncılık.
- Ağca, F. (2010). AB’nin güvenlik ve savunma politikası ve Türkiye’nin konumu. Papatya Yayıncılık.
- Alakel, M. (2016). Avrupa bütünleşmesi sürecinde: Hukuk, devlet ve egemenlik tartışmaları. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 5(10), 59–99.
- Alkan, N. (1995). Dağılan Yugoslavya mozaiğinde Bosna. Beyan Yayınları.
- Almerovic, S. (2002). Sandzak—From a paradigm of political crises and a potential safety crisis-spot in Federal Republic of Yugoslavia to its possible role as an integrating area of Serbia and Montenegro. BMLV. https://www.bmlv.gv.at/pdf pool/publikationen/almer1.pdf
- Alp, İ. (2017). Srebrenitsa soykırımı (Temmuz 1995). Avrasya Etüdleri, 52(2), 153–171.
- Alp, İ. (2018). Soğuk Savaş sonrasında Sancak’taki gelişmelere dair bir değerlendirme. Balkan Araştırma Enstitüsü Dergisi, 6(2), 227–260.
- Alpay, E. (2018). Sosyal inşacılık kuramı çerçevesinde Türk ve Bulgar kimliği. Hiperlink Yayınları.
- Anadolu Ajansı. (2017, 13 Ekim). Sancak “Reis özlemini” giderdi. https://www.aa.com.tr/tr/dunya/ sancak-reis-ozlemini-giderdi-/934760
- Arı, T. (2002). Uluslararası ilişkiler teorileri. Alfa Yayınları.
- Armaoğlu, F. H. (1995). 20. yüzyıl siyasi tarihi: 1914–1995. Timaş Yayınları.
- Asceric, E. (2018). Alija Izetbegovic and Sandzak.İçinde I. Uluslararası Bir Bilge Bir Ülke Sempozyumu:
- Aliya İzzetbegoviç ve Bosna-Hersek bildiriler kitabı (ss. 212–226). Gümüşhane Üniversitesi Yayınları.
- Aslantaş, S. (2009). Sırp isyanının uluslararası boyutu (1804–1813). Uluslararası İlişkiler Dergisi, 6(21), 109–136.
- Aslantaş, S. (2013). Osmanlı-Rus ilişkilerinden bir kesit: 1826 Akkerman Andlaşması’nın müzakereleri. Uluslararası İlişkiler Dergisi, 9(36), 149–169.
- Center for Eurasian Studies (AVİM). (2021, September 13). Geostrategical importance of Sandˇzak region as a bridge and heartland that connects several countries in Balkan region. https://avim.org.tr/UEPRapor/
- Aydın-Düzgit, S., & Rumelili, B. (2019). Discourse analysis: Strengths and shortcomings. All Azimuth: A Journal of Foreign Policy and Peace, 8(2), 285–305. https://doi.org/10.20991/allazimuth.477300
- B92. (2017, 11 Ekim). Serbian and Turkish presidents visit. https://www.b92.net/eng/news/politics.php?yyyy=2017&mm=10&dd=11&nav id=102532
- Bora, T. (1994). Yeni dünya düzeninin av sahası: Bosna-Hersek. Birikim Yayınları.
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (2022). İzvestaj o radu 2022. https://www.bnv.org.rs/dokumenta/ I Z V J E S T A J O R A D U - 2022.pdf
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-a). Ovlastenja u oblasti informisanja. https://bnv.org.rs/ informisanje.php
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-b). Ovlaˇstenja u oblasti kulture. https://bnv.org.rs/kultura.php
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-c). Ovlastenja u oblasti obrazovanja. https://bnv.org.rs/ obrazovanje.php
- Bosnjacko Nacionalno Vijece [BNV]. (t.y.-d). Sluzbena upotreba jezika i pisma. https://bnv.org.rs/ sluzbena upotreba jezika.php
- Bozkurt, G. S. (2010). Tito sonrası dönemde Eski Yugoslavya bölgesindeki Türkler ve Müslümanlar. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi, 10(2), 51–95.
- Burr, V. (2012). Sosyal inşacılık (S. Arkonaç, Çev.). Nobel Yayıncılık. (Orijinal eser 1995’te yayımlandı) Council of Europe. (1995). Framework convention for the protection of national minorities. https://www.coe.int/tr/web/impact-convention-human-rights/framework-convention-for-the-protection-of-national-minorities
- Council of Europe, Advisory Committee on the Framework Convention for the Protection of National Minorities. (2025, May 5). Fifth opinion on Serbia (ACFC/OP/V(2025)001). https://rm.coe.int/acfc-op-v-2024-5-5th-cycle-opinion-on-serbia-en/488028728e
- Çaputlu, Ö. (2020). Bosna Savaşı’nda kadınlara yönelik cinsel şiddet: Feminist bir analiz [Yüksek lisans tezi, Yıldız Teknik Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
- Dedeiç-Kırbaç, A. (2013). Boşnakların Türkiye’ye göçleri. Akademik Bakış Dergisi, 35, 1–14.
- Duran, N. (2024). Miloş Obrenoviç’in Sırp özerkliğine giden süreçteki rolü (1815–1830). Marmara Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 11(1), 100–116.
- Ekinci, M. U. (2014). Sırbistan siyasetini anlama kılavuzu. SETA Yayınları.
- Emgili, F. (2012). Bosna-Hersek trajedisinde (1992–1995) Türk birliği. Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, 21, 57–87.
- Emgili, F. (2020). Yugoslavya döneminde Boşnak göçleri (1919–1929). Tarih ve Günce, 6, 5–34.
- Emgili, F., & Kahramanyol, M. (2012). Sırbistan’ın Osmanlı tarihindeki istihbarat ve teşkilatlanma çalışmaları (1898–1912). Cedit Neşriyat.
- European Commission against Racism and Intolerance (ECRI). (2024). ECRI report on Serbia (sixth monitoring cycle). Council of Europe. https://rm.coe.int/ecri-report-on-serbia-sixth-monitoring-cycle/1680b06413
- Güven, İ. F. (2016). Yugoslavya’nın dağılması bağlamında Josip Broz Tito ve Slobodan Milosevic’in söylem ve politikalarının incelenmesi. Uluslararası Suçlar ve Tarih, 17, 101–128.
- Hacısalihoğlu, M. (2009). Sırbistan. İçinde TDV İslˆam Ansiklopedisi (Cilt 37, ss. 121–126). Türkiye Diyanet Vakfı. https://islamansiklopedisi.org.tr/sirbistan
- İnalcık, H. (2003). Osmanlı İmparatorluğu klasik çağ (1300–1600) (R. Sezer, Çev.). Kronik Kitap.
- Jelavich, B. (2017). Balkan tarihi: 20. yüzyıl (Cilt 2, Z. Savran Uğur, Çev.). Küre Yayınları.
- Kahramanyol, M. (2023). Yeni Pazar Sancağı’na dair tarih, gelenek, medeniyet, siyaset, savaşlar, Boşnak seçkinleri ile sohbetler. Kalem Kitap.
- Karpat, K. H. (2004). Balkanlarda Osmanlı mirası ve ulusçuluk (R. Boztemur, Çev.). İmge Kitabevi.
- Kurt Güveloğlu, G. (2019). Sırp Hırvat Sloven Krallığı’ndan Yugoslavya’ya: Yugoslavya’nın siyasi hayatı ve Türkiye ile diplomatik ilişkileri (1918–1941). Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları.
- Nuriler, D. (2019). Sancak’ın asırlık hak mücadelesi. Motto Yayınları.
- Republicki zavod za statistiku [RZS]. (2023, April). 2022 census of population, households and dwellings: Ethnicity – Data by municipalities and cities. https://publikacije.stat.gov.rs/G2023/PdfE/G20234001.pdf
- Sancaktar, C. (2015). Osmanlı’dan günümüze Sancak bölgesi ve Boşnakları. ResearchGate.
- Sancaktar, C. (2017, April 20–22). 1980 sonrası Kosova krizi: Milliyetçiliğin hakimiyet mücadelesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Kongresi (USAK).
- Sancaktar, C. (2020). 1878–1945 döneminde Sancak sorunu: Avusturya, Sırbistan, Karadağ ve Boşnaklar. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 7–17.
- Sancaktar, C. (2022). 2. Dünya Savaşı döneminde Yugoslavya’da iç savaş. Anadolu ve Balkan Araştırmaları Dergisi, 5(9), 279–307. https://doi.org/10.32953/abad.1058182
- Sarınay, Y., Budak, M., Bayır, Ö., & Ovalıoğlu, İ. (2006). Gökkubbe altında birlikte yaşamak: Belgelerin diliyle Osmanlı hoşgörüsü. T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü. https://archive.org/ details/gokkubbealtndabi0000unse/page/n9/mode/2up
- T.C. Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü. (1992). Bosna-Hersek ile ilgili arşiv belgeleri (1516–1919) (Yayın No: 7).
- Turan, Ş. (1951). 1829 Edirne Antlaşması. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 9(1–2), 111–151.
- Türk, F., & Bajraktarevic, D. (2023). Sırbistan’daki Türk dernekleri ve politikaları (2002–2021). Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 567–588. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.1387650
- Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK). (2024, 11 Temmuz). Srebrenitsa soykırımı anma günü basın açıklaması. https://www.tihek.gov.tr/11-temmuz-srebrenitsa-soykirimini-uluslararasi-dusunme-ve-anma-gunune-iliskin-basin-aciklamasi
- United Nations. (1969). International convention on the elimination of all forms of racial discrimination. https://www.ohchr.org/en/instruments-mechanisms/instruments/international-convention-elimination-all-forms-racial
- United Nations Security Council. (1993, August 9). Resolution 855 (1993). UN Digital Library. https: //digitallibrary.un.org/record/170810
- United Nations. (1966). International covenant on civil and political rights. Office of the High Commissioner for Human Rights. https://www.ohchr.org/sites/default/files/ccpr.pdf
- Unrepresented Nations and Peoples Organization (UNPO). (2018, June 6). Sanjak. https://unpo.org/sanjak/
- Uygun, S. (2011). Sırp isyanı ve Hurşit Ahmet Paşa. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 4(17), 416–436.
- Ülger, İ. K. (2003). Yugoslavya neden parçalandı? Balkan dramının perde arkası. Seçkin Yayıncılık.
- Vijece Kongresa Bossnjackih Intelektualaca. (t.y.-a). Par rijeci o Vijecu Kongresa bosnjackih intelektualaca. https://vkbi.ba/?p=3066
- Vijece Kongresa Bosnjackih Intelektualaca. (t.y.-b). Ured za koordinaciju bosnjackih vijeca. https://vkbi.ba/?p=2995
- Wachtel, A. B. (2022). Balkanlar tarihi (E. C. Petek, Çev.). İnkılap Yayınları. Wendt, A. (2012). Uluslararası siyasetin sosyal teorisi (H. S. Ertem & S. G. Öner, Çev.). Küre Yayınları.
- Yarar, A. (2010). Osmanlı’dan günümüze Sancak bölgesi [Yüksek lisans tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp? id=Z7ltOQ1cIQiHn 6IEME5tA&no=-2i7O60a9WaY5crXpEq FA
- Yeniay, Z. (2025). Soğuk Savaş sonrasında teşkil edilen Boşnak Milli Konseyi ve Kuzey Sancak Boşnaklarının temsiliyet sorunu [Yüksek lisans tezi, Üsküdar Üniversitesi].
- Yesevi, Ç. G. (2021). Uluslararası ilişkiler bilim dalında sosyal inşacılık yaklaşımının incelenmesi. Elektronik Siyaset Bilimi Araştırmaları Dergisi, 12(1), 52–74.
- Yılmaz, M. (2004). Sancak Drina’nın öbür yakası: Kimlik oluşumu ve otonomi sorunu. İHH Kitap.
- Zakon o Nacionalnim Savetima Nacionalnih Manjina. (2018). Sluzbeni glasnik RS (br. 72/2009, 20/2014 ve 55/2014). Bosnjacko Nacionalno Vijece. https://www.paragraf.rs/propisi/zakon o nacionalnim savetima nacionalnih manjina.html
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Yakınçağ Balkan Tarihi |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 11 Ağustos 2025 |
| Kabul Tarihi | 17 Mart 2026 |
| Erken Görünüm Tarihi | 4 Nisan 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.52613/ujhc.1762557 |
| IZ | https://izlik.org/JA66RA34WE |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication |
Kaynak Göster
Amaç ve Kapsam
Universal Journal of History and Culture (UJHC) (ISSN 2667-8179) yılda iki kez Nisan ve Ekim aylarında yayımlanan uluslararası hakemli akademik bir dergidir. Dergi sosyal bilimler alanında farklı disiplinlerdeki araştırmacıların mesleki ilgi alanlarını karşılamak için ulusal ve uluslararası bir akademik platform sağlamayı amaçlamaktadır. Ayrıca toplumların kültürel zenginliklerini, tarihî ve güncel gerçeklerini ve problemlerini bilimsel ölçüler içerisinde ortaya koymak amacıyla yayımlanmaktadır.
Derginin hedef kitlesini akademisyenler, araştırmacılar ve ilgili mesleki, akademik kurum ve kuruluşlar oluşturur.
Universal Journal of History and Culture (UJHC), sosyal bilimler alanına katkıda bulunan özgün araştırmaları kapsayan makale, derleme ve çevirileri yayınlayan hakemli bir dergidir. Aynı zamanda eleştiri ve değerlendirme gibi çeşitli yazılara da yer verilmektedir.
Universal Journal of History and Culture (UJHC), gönderilecek yazılarda; alanında bir boşluğu dolduracak özgün bir makale olması veya daha önce yayımlanmış çalışmaları değerlendiren, bu konuda yeni ve dikkate değer görüşler ortaya koyan bir inceleme olma şartı aranır. Sosyal bilimler alanında ilgili yazar ve yapıtları tanıtan, yeni etkinlikleri duyuran yazılara da yer verilir. Her yazara ait yılda bir adet makale yayınlanır.
Sosyal Bilimler: Sosyoloji, Kültürel Çalışmalar, Etnik Çalışmalar
Sanat ve Beşeri Bilimler: Tarih, Felsefe, Edebiyat
Kongre Kütüphanesi/LCC Konu Kategorisi: BJ, HM-HX, D, E, P
Yazım Kuralları
Yayın için teslim edilen makalelerin değerlendirilmesinde akademik tarafsızlık ve bilimsel kalite önemli bir ölçüttür. Dolayısıyla, UJHC dergisine gönderilen bilimsel yazılarda COPE (Committee on Publication Ethics)’un Editör ve Yazarlar için Uluslararası Standartları dikkate alınmalıdır.
Genel Bilgiler
• Universal Journal of History and Culture (UJHC) sosyal bilimler üzerine yüksek kaliteli makaleler yayınlayan uluslararası ve hakemli bir dergidir.
• UJHC yılda iki kez Nisan ve Ekim aylarında yayımlanan bir dergidir.
• Her yazara ait yılda bir adet makale yayınlanır.
• Yazıların dili Türkçe ya da İngilizce olabilir.
• Benzerlik yüzdesi kaynaklar hariç %15'den fazla olmamalıdır.
• E-mail ile makale başvurusu alınmamaktadır.
• Derginin yazım kurallarına uymayan, dipnotsuz, kaynakçasız, önsözsüz ya da özetsiz yazılar için hakem süreci başlatılmaz.
• Etik kurul onayı istenen çalışmaların kurul onayının alınmış olması gerekmektedir.
• Yayımlanması istenen yazılar, “Makale Gönder” sayfası üzerinden gönderilmelidir.
Önemli: Yapay zeka araçları tarafından oluşturulan tüm içerikten yazarlar sorumludur. Lütfen YZ Politikasını inceleyin.
Not: Makalelerin görünürlüğünü arttırmak amacıyla makale kabul edildikten sonra mizanpaj işlemleri yapılır ve en kısa sürede online olarak yayınlanır.
Not: Herhangi bir Editörün, dergiye makale yollaması durumunda Editörün, editör paneline ulaşımı engellenir. Editör, tüm süreçleri bir yazar olarak takip eder. Süreç tamamlandıktan sonra Editör yetkisi tekrar kendisine verilir.
Makale gönderirken yüklenmesi gereken ZORUNLU dosyalar:
1- Yazım kuralları dikkate alınarak hazırlanmış makalenin Word veya PDF belgesi (Yazar bilgileri, isim, soy isim, Orcid, sorumlu yazar, e-mail bulunmalıdır.)
2- Yazım kuralları dikkate alınarak hazırlanmış makalenin Word veya PDF belgesi (Yazarlara ait hiçbir bilgi bulunmamalıdır. Çift taraflı kör hakemlik politikası gereği bu dosya hakemlere gönderilecektir.)
3- Telif Hakkı Sözleşmesi ve Yazar Kabul Formu
4- Çalışma için gerekli ise Etik Kurul İzin Belgesi’nin onaylı hali mutlaka sisteme yüklenmelidir. Ayrıca bu onay (kurul adı, tarih ve sayı no) çalışmanın sonunda bulunan “Makale Bilgi Formu”nda ve yöntem kısmında belirtilmelidir. Anket, mülakat, odak grup çalışması ve görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmadan çalışmanın ne zaman yapıldığına bakılmaksızın etik kurul izin belgesi istenmektedir. Etik kurul izin belgesine gerek yoksa bunu ifade eden bir dosya yüklemeniz yeterlidir.
Makale gönderirken yüklenmesi zorunlu olmayan dosyalar:
1- Sisteme, intihal raporu yüklenmesi tavsiye edilir.
Makalelerin aşağıda belirtilen şekilde sunulmasına özen gösterilmelidir:
Başlık: İçerikle uyumlu, konuyu en iyi ifade eden bir başlık olmalı ve 12 punto ile koyu harflerle yazılmalıdır. Başlıktaki her harfin sadece ilk harfleri büyük olmalıdır. Türkçe yazılmış makalelerde İngilizce başlık da bulunmalıdır. İngilizce yazılan makalelerde Türkçe başlık ve özet bulunmayabilir.
Yazar ad(lar)ı ve adresi: Yazının başlığının altında sadece yazar isimleri bulunmalıdır. Yazarlara ait bilgi ve sorumlu yazar bilgisi dipnot olarak verilmelidir. Dipnot kısmında yazarların adres bilgisi, e-posta adresi ve ORCID numarasına yer verilmelidir.
Özet: Özet, yazılan dil ile ilgili başlığın altına yazılmalıdır. Özet konuyu kısa ve öz biçimde ifade etmelidir. Özetin yazıldığı dilde ki kelime sayısı en fazla 250 ve 10 punto ile yazılmış olmalıdır. Türkçe yazılmış araştırma makalelerinde, Türkçe ve İngilizce özet (Türkçe’den çeviri olduğu için İngilizce özette kelime sayısı aranmamaktadır) bulunmalıdır. İngilizce yazılmış araştırma makalelerinde, İngilizce özet bulunmalıdır (Türkçe özetin bulunması önerilir. Kelime sayısı aranmamaktadır.)
Anahtar Kelimeler: Her iki dilde de yazılan özetin altına Anahtar kelimeler yazılmalıdır. Anahtar kelime sayısı 3-7 arasında olmalı ve alfabetik olarak sıralanmalıdır.
Genişletilmiş Özet: Dergimizde 2023 yılı itibariyle yayınlanmak üzere kabul edilen Türkçe makalelerde İngilizce özet bölümünden sonra ayrıca genişletilmiş özet/extended abstract başlığı altında en az 500 en fazla 1000 kelimeden oluşan genişletilmiş İngilizce özet eklenmelidir.
Ana Metin: MS Word programında, Times New Roman yazı karakteri ile 12 punto, 1.5 satır aralığıyla yazılmalıdır. Makale, 35 sayfaya kadar olabilir. Metin, Sağ-soldan 2 cm, Alt-üstten 2,25 cm boşluk olacak şekilde düzenlenmelidir. Makale metninde her paragrafta paragraf başı yapılmalıdır. Dipnotta yer alan bütün bilgiler 9 punto, tek satır aralığıyla yazılmalıdır.
Bölüm Başlıkları: Makalede, düzenli bir bilgi aktarımı sağlamak üzere ana, ara ve alt başlıklar kullanılabilir.
I. Bölüm Başlıkları ortalı, koyu ve her kelimenin ilk harfleri büyük olmalıdır. Bölüm başlıkları numaralandırılmalıdır. Örn: 1. Bölüm Başlık Düzeni
II. Alt Başlıklar sola dayalı, koyu, gerekiyorsa numaralandırılmalı ve her kelimenin ilk harfleri büyük olmalıdır. (Örnek: 1. Birincil Başlık Düzeni, 1.1. İkincil Başlık; 1.1.1. Üçüncü Başlık Düzeni)
·Tablolar ve Şekiller: Tabloların numarası ve başlığı bulunmalıdır. Tablolar metin içinde bulunması gereken yerlerde olmalıdır. Şekil numaraları ve adları şeklin hemen üsütnde sola yaslı olmalıdır.
· Resimler: Resim adlandırmalarında, şekil ve tablolardaki kurallara uyulmalıdır.
• Kaynakça başlığı diğer başlıklar ile aynı formatta olup numaralandırılmamalıdır. Metin içerisinde göndermeler ve Kaynakça gösterimi için lütfen tıklayınız.
Makale Türlerine Göre İçerik Düzenleri ve Temel Özellikler
Özgün Araştırma
Sırasıyla Öz", "Anahtar kelimeler", ‘Giriş’, ‘Yöntem’, ‘Bulgular’ ve ‘Sonuç/Tartışma’ bölümlerinden oluşmalıdır. Tartışma kısmının son paragrafında çalışmanın sonuçları ifade edilebilir, ek bir başlık açılmasına gerek yoktur.
Sistematik Derleme
Araştırma makalesi kapsamındadır. İlgili alanda yayınlanmış olan çalışmaları sistemli ve kapsamlı bir biçimde tarayıp çeşitli nesnel kabul ve ret kriterleri çerçevesinde hangi çalışmaların derlemeye gireceğini belirleyip ilgili konuda yer alan bilgilerin sentez edilmesi ile oluşturulur. Bir derleme makalenin sistematik olarak tanımlanabilmesi için derlemeye alınacak çalışmaların belirlenmesi, seçilmesi, çalışma verilerinin sentezlenmesi süreçlerinin izlenmesi gerekir. Sistematik derleme çalışmaları; "Öz", "Anahtar Kelimeler", "Giriş", "Alt başlıklar" ve “Kaynaklar” bölümlerinden oluşmalıdır.
Metanaliz
Meta-analiz, girişimlerin etkinliği için doğruluğu, gerçekliği konusunda kanaat verici belge (en yüksek derecede kanıt) sağlamak amacıyla yazılan araştırma makaleleridir. Belirli bir konuda yapılmış, birbirinden bağımsız en az iki çalışmanın bulgularının birleştirilmesi ile belirli bir durumunun etkisini tek bir tahmin edici ile göstermek amacıyla geliştirilen istatistik yazın türüdür. Birden çok çalışmaya ait bulguların birleştirilmesi ile elde edilmiş sonuçların geçerlilik ve güvenilirlik derecesi kuvvetlenecektir. Meta-analiz makaleleri; "Öz", "Anahtar kelimeler", "Giriş", "Yöntem", "Bulgular", "Sonuç/Tartışma" ve "Kaynaklar" bölümlerinden oluşur.
Kitap Değerlendirmesi
Kitap Değerlendirmeleri son 5 yılda yayınlanan kitapların içeriklerinin değerlendirilerek tanıtıldığı bir makaledir. Ek bilgiler (çizim, çizelge, film veri setleri) editör ve hakemlerin takdirine bağlı olarak yayınlanabilir. Sırasıyla ‘Giriş’, ‘Alt başlıklar’ bölümlerinden oluşmalıdır. "Kaynak"lar bölümü yazar tarafından gerekli görüldüğü takdirde yer verilir.
Editöre Mektup
En çok 5 sayfa (öz ve kaynaklar hariç) olmalıdır. Öz içermeyebilir. 4'ten fazla yazar içermemelidir. En fazla bir çizim veya çizelge içerebilir. Bir makaleye ithaf olarak yazılmış ise sayı ve tarih verilerek belirtilmeli ve metnin sonunda yazarın ismi, kurumu ve adresi bulunmalıdır.
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Hakemli dergide bir makalenin yayımlanması uyumlu ve saygı duyulan bilgi ağının gelişmesinde gerekli bir temel yapı taşıdır. Hakemli makaleler bilimsel metotları destekler ve şekillendirir. Bu yüzden beklenen etik davranışların standartlarında anlaşmaya varmak yayımlama ile ilgili tüm taraflar, yazar, dergi editörü, hakem ve yayımcı kuruluşlar için önemlidir.
1. Etik İlkeler1. Makalenin Yazarlığı
Yazarlık, rapor edilen çalışmanın tasarımına, yürütülmesine veya yorumlanmasına önemli katkılarda bulunan kişilerle sınırlandırılmalıdır. Önemli katkılarda bulunan herkes ortak yazar olarak listelenmelidir. Araştırma projesinin belirli önemli yönlerine katılmış olan başka kişiler varsa, bunlar kabul edilmeli veya katkıda bulunanlar olarak listelenmelidir. İlgili yazar, makaleye tüm uygun ortak yazarların dahil edildiğinden ve uygun olmayan ortak yazarların bulunmadığından ve tüm ortak yazarların makalenin son halini görüp onayladığından ve yayınlanmak üzere sunulmasını kabul ettiğinden emin olmalıdır.
2. Çıkar Çatışmaları
Yazarlar: Tüm yazarlar, makalelerinin sonuçlarını veya yorumunu etkilemek üzere yorumlanabilecek herhangi bir mali veya diğer önemli çıkar çatışmalarını makalelerinde açıklamalıdır. Proje için tüm finansal destek kaynakları açıklanmalıdır.
Hakemler: Hakemler, değerlendirdikleri makalede herhangi bir çıkar çatışması olduğundan şüphelendiklerinde değerlendirme süreci ile ilgili olarak dergi editörlüğüne bilgi vermeli ve gerekirse makale değerlendirmesini ret etmelidirler. Çıkar çatışmasını engellemek için makale yazarlarının görev yaptığı kurumlardaki kişiler, makale için hakemlik yapamazlar.
Editörler: Editörler, yazarlar veya hakemler ile çıkar çatışması içinde olmamalıdır. Editörün makale için herhangi bir mali veya finansal desteği varsa, bu durum açıklanmalıdır. Editörün dergiye makale göndermesi durumunda, makale süreci tamamlanıncaya kadar makalesinin süreci kendisine kapatılır.
3. Veri Erişimi ve Saklama
Yazarlardan, editoryal inceleme için bir makaleyle bağlantılı olarak ham verileri sağlamaları istenir ve mümkünse, bu tür verilere halkın erişimini sağlamaya hazırlıklı olmalı ve her halükarda bu tür verileri yayınlandıktan sonra makul bir süre boyunca saklamaya hazır olmalıdır.
4. Uydurma Veri Üretimi ve Sahtecilik
Görüntüler de dahil olmak üzere uydurulmuş ve/veya tahrif edilmiş sonuçlar.
Universal Journal of History and Culture (UJHC), yazarların makalelerindeki sonuçları gösteren ek materyal ve verileri göndermelerini tavsiye etmektedir. Yazarlar tarafından herhangi bir kısıtlama varsa, bu kısıtlama makalelerin gönderimi sırasında editör kurulu ile paylaşılmalıdır.
UJHC, verilerin; yazarları, insan haklarını veya diğer mahremiyet konularını ihlal etmiyorlarsa, paylaşılması ve bu verilerin kamuya açık hale getirilmesini teşvik eder. Atıf yapılan veriler, yazarlar tarafından oluşturulmuş olsun ya da olmasın, makalelerin referans listelerinde yazılmalıdır. Yazarların ayrıca bir veri kullanılabilirliği beyanı eklemeleri önerilmektedir.
6. Yinelenen / Çoklu Makale Gönderimleri
Başka bir yere gönderildiği veya başka bir yerde yayınlandığı tespit edilen makaleler. Yazarlar, daha önce gönderilmiş veya yayınlanmış kendi çalışmalarını gönderilen bir makale için temel olarak kullanmışlarsa, önceki çalışmalara atıfta bulunmaları gerekir. Ayrıca, sundukları makalelerde önceki çalışmalara ek olarak yeni katkıların nasıl sunulduğunu da belirtmeleri gerekir.
7. Fikri Mülkiyet Hakkı
• Yazarlar, gönderdikleri makalenin (ve herhangi bir destekleyici öğenin) kendi fikri mülkiyetleri olduğunu ve telif hakkının başkalarına devredilmediğini onaylar.
• Yazarlar, makalenin intihal, uydurma, tahrifat, manipüle edilmiş alıntılar içermediğini ve makalenin JSS yazarlık politikalarına uygun olduğunu onaylar.
• Tüm el yazmaları, revizyonlar, taslaklar ve dizgiler yazar(lar)ın fikri mülkiyetinde kalır. Kararlaştırılan lisansta belirtilenin dışında, yazar(lar) eserlerinin telif hakkını elinde tutar.
• Tüm inceleme yorumları ve raporları, inceleyenin veya editörün fikri mülkiyetinde kalır. Kararlaştırılan lisansta belirtilenin dışında, yazar(lar) eserlerinin telif hakkını elinde tutar.
• Yazarlar, hakemler ve editörler, hakemlerden veya editörlerden gelen tüm iletişimleri, yorumları veya raporları gizli tutmayı kabul eder.
• Hakemler ve editörler, yayınlanan nihai dizgi(ler) dışında tüm el yazmalarını, düzeltmeleri ve taslakları gizli tutmayı kabul ederler.
8. Düzeltme, Geri Çekme, Endişe İfadesi
• Editörler, yayınlanan makalede, bulguları, yorumları ve sonuçları etkilemeyen küçük hatalar tespit ederse düzeltme yapabilirler.
• Editörler, bulguları ve sonuçları geçersiz kılan büyük hatalar/ihlaller söz konusu olduğunda, makaleyi geri çekebilirler.
• Yazarlar tarafından araştırma veya yayını kötüye kullanmaya yönelik olasılık söz konusu ise; bulguların güvenilir olmadığına ve yazarların kurumlarının olayı soruşturmadığına dair kanıtlar var veya olası soruşturma haksız veya sonuçsuz görünüyor ise, editörler endişe ifadesi yayımlayabilirler. Düzeltme, geri çekme veya endişe ifadesi ile ilgili olarak COPE yönergeleri dikkate alınır.
9. Anket ve Mülakata Dayanan Çalışmaların Yayını
UJHC dergisi bilimsel süreli yayıncılıkta etik güvence oluşturmak amacıyla, Yayın Etiği Komitesi’nin (COPE) “Dergi Editörleri için Davranış Kuralları ve En İyi Uygulama Rehber İlkeleri” ve “Dergi Yayıncıları için Davranış Kuralları” ilkelerini benimsemektedir. Bu kapsamda dergiye gönderilen çalışmalarda aşağıdaki hususlara uyulmalıdır:
• Etik kurul izni gerektiren, tüm bilim dallarında yapılan araştırmalar için etik kurul onayı alınmış olmalı, bu onay makalede belirtilmeli ve belgelendirilmelidir.
• Etik kurul izni gerektiren araştırmalarda, izinle ilgili bilgilere (kurul adı, tarih ve sayı numarası) makale bilgi formunda yer verilmelidir.
Etik Kurul izni gerektiren araştırmalar aşağıdaki gibidir:
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar
•İnsanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
•Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar,
Ayrıca;
• Başkalarına ait ölçek, anket, fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınması ve belirtilmesi,
• Kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğunun belirtilmesi.
10. Ek veya Özel Sayı Yayımlama Politikası
Dergimizde Editör Kurulu'nun talebi üzerine yılda bir kez özel sayı yayımlanabilir. Özel sayıda yer alması için gönderilen makalelerin tüm süreçleri standart makale süreciyle aynıdır.
• Ek veya Özel sayı: Bir derginin normal aralıklarla çıkarılan düzenli sayılarına ek olarak yayınlanan sayılardır. Kongre/sempozyum vb. etkinlik bildirilerinden veya belli bir konudaki makalelerden oluşur.
• Ek veya Özel sayıdaki sayfa numaraları, yıl içindeki düzenli sayılardan farklı şekilde numaralandırılır.
• Ek veya Özel sayı adedi; normal periyodun 1/3’ünden fazla olamaz. Kongre bildiri özetlerini içeren özel sayılar bu kapsama dâhil edilmezler.
• Ek veya Özel sayıda yayınlanan derleme ve araştırma makalesi oranları (kongre özetleri hariç), diğer sayılarda yayınlanan makale oranlarına dâhil edilecektir.
• Armağan sayıları, özel veya ek sayı statüsünde kabul edilmez. Normal sayı olarak numaralandırılır ve yüklenir.
Bilim araştırma ve yayın etiğine aykırı eylemler şunlardır:
İntihal: Başkalarının özgün fikirlerini, metotlarını, verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseri gibi göstermek,
Sahtecilik: Bilimsel araştırmalarda gerçekte var olmayan veya tahrif edilmiş verileri kullanmak,
Çarpıtma: Araştırma kayıtları veya elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan cihaz veya materyalleri kullanılmış gibi göstermek, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek,
Tekrar yayım: Mükerrer yayınlarını akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
Dilimleme: Bir araştırmanın sonuçlarını, araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde ve uygun olmayan biçimde parçalara ayırıp birden fazla sayıda yayımlayarak bu yayınları akademik atama ve yükselmelerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
Haksız yazarlık: Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek veya olan kişileri dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini sonraki baskılarda eserden çıkartmak, aktif katkısı olmadığı halde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek,
Diğer etik ihlal türleri:
a) Destek alınarak yürütülen araştırmalar sonucu yapılan yayınlarda destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile bunların katkılarını belirtmemek,
b) Henüz sunulmamış veya savunularak kabul edilmemiş tez veya çalışmaları, sahibinin izni olmadan kaynak olarak kullanmak,
c) İnsan üzerinde yapılan araştırmalarda etik kurallara uymamak, yayınlarında hasta haklarına saygı göstermemek,
d) İncelemek üzere görevlendirildiği bir eserde yer alan bilgileri eser sahibinin açık izni olmaksızın yayımlanmadan önce başkalarıyla paylaşmak,
e) Bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânları ve cihazları amaç dışı kullanmak,
f) Dayanaksız, yersiz ve kasıtlı olarak etik ihlal isnadında bulunmak,
g) Bilimsel bir çalışma kapsamında yapılan anket ve tutum araştırmalarında katılımcıların açık rızasını almadan ya da araştırma bir kurumda yapılacaksa ayrıca kurumun iznini almadan elde edilen verileri yayımlamak,
h) Araştırma çalışmalarına başlamadan önce alınması gereken izinleri yetkili birimlerden yazılı olarak almamak.
ı) Araştırmalarda mevzuatın veya Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin ilgili araştırmalara dair hükümlerine aykırı çalışmalarda bulunmak.
i) Araştırmacılar ve yetkililerce, yapılan bilimsel araştırma ile ilgili olarak muhtemel zararlı uygulamalar konusunda ilgilileri bilgilendirme ve uyarma yükümlüğüne uymamak,
j) Bilimsel çalışmalarda, diğer kişi ve kurumlardan temin edilen veri ve bilgileri, izin verildiği ölçüde ve şekilde kullanmamak, bu bilgilerin gizliliğine riayet etmemek ve korunmasını sağlamamak,
k) Akademik atama ve yükseltmelerde bilimsel araştırma ve yayınlara ilişkin yanlış veya yanıltıcı beyanda bulunmak.
• Makalede ismi yazılacak olan diğer yazarların araştırmaya katkı sağladığından emin olunmalıdır. Akademik katkısı olmayan kişilerin ilave yazar olarak gösterilmesi veya katkı sırası gözetilmeksizin, unvan, yaş ve cinsiyet gibi bilim dışı ölçütlerle yazar sıralaması yapılması bilim etiğine aykırıdır.
• Çok yazarlı makalelerde yazarların makalenin hangi aşamasına hangi oranda katkı sağladıkları net bir şekilde belirtilmelidir.
• Makale aynı anda farklı dergilere gönderilmemelidir ve daha önce başka bir dergiye gönderilmiş olmamalıdır. Gönderilmesi halinde yayın süreci iptal edilecektir.
• Dergiye makale gönderen yazarların derginin yayım ve yazım ilkelerini okuduğu ve kabul ettiği varsayılır ve yazarlar bu ilkelerde kendinden beklenenleri taahhüt etmiş sayılmaktadır.
• Atıf gösterimi ve Kaynakça listesi eksiksiz olmalıdır.
• İntihal yapılmamalı ve sahte veriye yer verilmemelidir.
• Benzerlik taraması sonucunda makalenin hakem sürecinin başlatılabilmesi için benzerlik oranı kaynaklar hariç %15'den fazla olmamalıdır.
• Bir makale en fazla 2 ÖN KONTROL sürecine dâhil edilir, bu süreçte yazara iletilen hususlar düzeltilmezse makale reddedilir.
• Sorumlu yazar herhangi bir çıkar çatışması durumunda dergi editörünü bilgilendirmelidir.
• Hakemler, yalnızca uygun bir değerlendirmeyi yapmak için gereken uzmanlığa sahip oldukları, kör hakemlik gizliliğine riayet edebilecekleri ve makaleye dair detayları her şekilde gizli tutabilecekleri makalelerin hakemliğini kabul etmelidirler.
• Makale inceleme süreci sonrasında da incelenen makaleye dair herhangi bir bilgi hiçbir şekilde başkalarıyla paylaşılmamalıdır.
• Hakemler, yalnızca makalelerin içeriğinin doğruluğunu ve akademik ölçütlere uygunluğunu değerlendirmelidir. Makalede ortaya konan düşüncelerin hakemin düşüncelerinden farklı olması değerlendirmeyi etkilememelidir.
• Hakem raporları objektif ve ölçülü olmalıdır. Hakaret içeren, küçümseyici ve itham edici ifadelerden kesinlikle kaçınılmalıdır.
• Hakemler, değerlendirme raporlarında yüzeysel ve muğlak ifadelerden kaçınmalıdır. Sonucu olumsuz olan değerlendirmelerde sonucun dayandığı eksik ve kusurlu hususlar somut bir şekilde gösterilmelidir.
• Hakemler, kendilerine tanınan süre içerisinde makaleleri değerlendirmelidir. Şayet değerlendirme yapmayacaklarsa, makul bir süre içerisinde dergiye bildirmelidirler.
• Editörler, kabul veya ret edilen makaleler ile herhangi bir çıkar çatışması/ilişkisi içinde olmamalıdır.
• Editörler bir makaleyi kabul etmek ya da reddetmek için tüm sorumluluğa ve yetkiye sahiptir.
• Hakemlerin ve yazarların isimlerinin karşılıklı olarak gizli tutulması editörlerin sorumluluğudur.
• Sadece alana katkı sağlayacak makaleler kabul edilmelidir.
• Hatalar bulunduğu zaman düzeltmenin yayımlanmasını ya da geri çekilmesini desteklemelidir.
• Dergiye gönderilen makalelerin ön inceleme, hakemlik, düzenleme ve yayınlama süreçlerinin vaktinde ve sağlıklı bir şekilde tamamlanması editörlerin görevidir.
• Editörler dergiye katkısı olmayan kişileri editör kurulu üyesi veya yardımcı editör olarak göstermemelidir.
2. Yayın PolitikasıUJHC'de yayınlanmak üzere düşünülen herhangi bir yazı, aşağıdaki ölçütleri yerine getirmelidir:
• Özgünlük
• Etik ihlal içermemek
• Bilim çevrelerine iletilecek açık mesajlar içermek
• Alandaki araştırmacılara ne düzeyde bir katkı sağlayacağı ve bunun sosyal bilimleri açısından önemi
• Sosyal bilimleri alanındaki araştırmacıların ilgi duydukları güncel alan ve konular
• Yapısal ve mantıksal bütünlük taşıması
• Araştırma sonuçlarının bilimsel kanıtlara dayanması
• Bilimsel yöntemin uygunluğu
Yazım Dili
UJHC'de Türkçe ve İngilizce makaleler yayımlanır. Türkçe basılan makalelerde İngilizce özete de yer verilir. İngilizce basılan makalelerde Türkçe özet bulunmak zorunda değildir. Eğer makale Türkçe yazılmış ise genişletilmiş özete, İngilizce özetten hemen sonra yer verilmelidir. Genişletilmiş özet, makalenin yazım kuralları ile aynı olmalıdır ve en az 500 en fazla 1000 kelimeden oluşmalıdır.
Yazar Değişikliği
UJHC Dergisi, makale yazarlarını yazının Başlık Sayfasındaki beyana göre kabul etmektedir. Bu nedenle, tam yazar sıralamasının son halini göndermek yazarların sorumluluğundadır. Makale gönderiminden sonra yazarlık değişikliğine ilişkin talepler (ör. yazarların çıkarılması/eklenmesi, sıranın değiştirilmesi vb.) editör onayına tabidir. Editör Kurulu bu tür vakaları araştıracak ve COPE akış şemalarına göre hareket edecektir.
Yazarlık değişikliği talepleri, değişikliğin nedenlerini belirten resmi bir yazı ile Editöre iletilmelidir. Mektup tüm yazarlar tarafından imzalanmalı ve yazarlık değişikliğine ilişkin onaylarını içermelidir. Talep Editör Kurulu tarafından onaylanırsa, yazarların nihai sıra listesine göre yeni bir Telif Hakkı Sözleşmesi Formu göndermeleri gerekmektedir.
Sorumluluk Reddi
Dergide yayınlanan makalelerde ifade edilen görüşler ve fikirler UJHC Dergisi, Baş Editör, Editörler, Editör Kurulu ve Yayıncı’nın değil, yazar(lar)ın bakış açılarını yansıtır. Baş Editör, Editörler, Editör Kurulu ve Yayıncı bu gibi durumlar için hiçbir sorumluluk ya da yükümlülük kabul etmemektedir. Yayınlanan içerik ile ilgili tüm sorumluluk yazarlara aittir.
UJHC, şikayetleri ve itirazları aşağıdaki prosedürü izleyerek ele almaktadır. Şikayetler sadece çalışmaların incelenmesindeki uzun gecikmeler ve yayın etiği ile sınırlı olmayıp tüm şikayetler önce UJHC'nin baş editörü tarafından ele alınmaktadır. Baş editör, gerektiğinde şikâyet ve itirazları Editör Kurulu ile birlikte inceleyebilir. Şikayet ve itirazlarla ilgili herhangi bir durum oluştuğunda, lütfen hakyigit@sakarya.edu.tr ile iletişime geçiniz.
Bir Makalenin İçeriği Hakkında Şikayetler
Baş editör, yazarların şikayetlerini ve hakemlerin raporlarını inceler ve bir karar verir:
- Makalenin reddedildiğinin teyit edilmesi,
- Yazarın itirazının dikkate alınılması,
- Bağımsız bir hakemden yeni bir görüş alınması gerekmektedir.
Baş editör nihai kararı, yazarlara bildirilmektedir. İtirazın sonuçlarına ilişkin açıklama, gerekli görüldüğünde yazarlar ile paylaşılmaktadır. Bu, UJHC'nin nihai kararıdır.
Süreçler Hakkında Şikayetler
Süreçlerle ilgili şikayetler, baş editör tarafından ele alınmaktadır. Çalışmaların ele alınmasındaki uzun gecikmeler UJHC editörleri tarafından incelenmektedir ve gerekli görülen sorunlar baş editör ile paylaşılmaktadır. Baş editör şikayetleri değerlendirir, gerekli görüldüğünde yazarlar ile bilgi paylaşımı yapılır.
Etik İlkeler Hakkında Şikayetler
Baş editör, yazarın veya hakemin yayın etiği hakkındaki şikayetlerini dikkate alır. Baş editör, UJHC web sitesinde yayınlanmakta olan yayın etiğini takip eder. UJHC'nin Editör kurulu, şikayetçilerin veya hakemlerin endişelerini inceler. İncelemenin detayları ve ilerleme durumu şikâyetçiler ile açık bir şekilde paylaşılmaktadır. Baş editör ya da yardımcı editör şikayetçilere eylem şekli ve nihai karar hakkında geri bildirimde bulunur.
Ücret Politikası
• UJHC dergisi makale gönderimi, hakemlik ve editörlük süreçleri, mizanpaj ve yayın basımı (sayfa veya renk ücretleri) için herhangi bir ücret talep etmemektedir.
• UJHC dergisi yazarlara, hakemlere, editörlere ve yayın kuruluna herhangi bir ücret ödememektedir.
• UJHC dergisindeki makalelerin okunması ve indirilmesi ücretsizdir.
• UJHC dergisi Araştırma literatürüne ücretsiz erişimi teşvik eden Budapeşte Açık Erişim Girişimini (BOAI: Budapest Open Access Initiative) imzalamış ve bu girişimde açıklanmış olan Açık Erişim İlkeleri’ni kabul etmiştir.
• UJHC dergisindeki tüm eserler TÜBİTAK ULAKBİM DergiPark aracılığıyla LOCKSS (Lots Of Copies Keep Stuff Safe) sistemi ile arşivlenmektedir.
• UJHC dergisi yayın politikası gereği ilan, reklam, sponsorluk vb. faaliyetleri kabul etmemektedir.
• UJHC, abonelik ücreti talep etmeyen açık erişimli bir dergidir.
• Makalelerin profesyonel kalitede reprodüksiyonlarına ihtiyaç duyanlar için yeniden baskı hizmeti sunmuyoruz.
• UJHC dergisinin tüm giderleri yayıncı tarafından karşılanmaktadır.
Dizinler
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
Baş Editör
Yardımcı Editör
Editor Kurulu
Alan Editörü (Tarih)
Alan Editörü (Sosyoloji)
Alan Editörü (Türk Dili ve Edebiyatı)
Alan Editörü (Uluslararası İlişkiler)
Alan Editörü (Psikoloji)
Etik Editörü
İngilizce Yazım ve Dil Editörü
Türkçe Yazım ve Dil Editörü
Sorumlu Yazı İşleri Müdürü
Ön Kontrol Editörü
UJHC'nde yayınlanan makaleler Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.