Araştırma Makalesi

Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması

Cilt: 8 Sayı: 15 15 Ekim 2026
PDF İndir
EN TR

Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması

Öz

Araştırmanın amacı, lise öğrencilerinin gölge eğitime ilişkin algılarını ölçmeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektir. Araştırma metodolojik bir ölçek geliştirme çalışması olarak tasarlanmıştır. Alan yazın incelemesi sonucunda oluşturulan 30 maddelik taslak form, uzman görüşleri doğrultusunda 25 maddeye indirilmiş ve 85 öğrenciyle yapılan pilot uygulamada maddelerin anlaşılır olduğu belirlenmiştir. Ölçeğin yapı geçerliğini incelemek amacıyla 307 öğrenciden elde edilen veriler üzerinde açımlayıcı faktör analizi (AFA), yapının doğrulanması amacıyla ise 327 öğrenciden oluşan bağımsız bir örneklem üzerinde doğrulayıcı faktör analizi (DFA) gerçekleştirilmiştir. AFA sonucunda ölçeğin akademik fayda algısı, baskı ve zorunluluk algısı, eğitimde eşitsizlik algısı, sosyal ve psikolojik maliyet ile okuldan uzaklaşma etkisi olmak üzere beş faktör ve 22 maddeden oluştuğu belirlenmiştir. Beş faktör toplam varyansın %62.33’ünü açıklamıştır. DFA ve güvenirlik analizleri, ölçeğin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Altundal, A. Ö. (2024). Ortaöğretim kurumlarında gölge eğitimin rolü ve etkileri [Yüksek lisans tezi, Düzce Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü].
  2. Boateng, G. O., Neilands, T. B., Frongillo, E. A., Melgar‐Quiñonez, H. R., & Young, S. L. (2018). Best practices for developing and validating scales for health, social, and behavioral research: A primer. Frontiers in Public Health, 6, 149. https://doi.org/10.3389/fpubh.2018.00149
  3. Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. In J. G. Richardson (Ed.), Handbook of theory and research for the sociology of education (pp. 241-258). Greenwood Press.
  4. Bray, M. (1999). The shadow education system: Private tutoring and its implications for planners. UNESCO International Institute for Educational Planning.
  5. Bray, M. (2010). Researching shadow education: Methodological challenges and directions. Asia Pacific Education Review, 11(1), 3-13. https://doi.org/10.1007/s12564-009-9056-6
  6. Bray, M., & Lykins, C. (2012). Shadow education: Private supplementary tutoring and its implications for policy makers in Asia. Asian Development Bank.
  7. Bray, M. (2020). Shadow education in Europe: Growing scale and complex implications. European Educational Research Journal, 19(4), 409-431. https://doi.org/10.1177/1474904120925112
  8. Brown, T. A. (2015). Confirmatory factor analysis for applied research (2nd ed.). Guilford Press.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Üzerine Çalışmalar (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Ekim 2026

Gönderilme Tarihi

21 Haziran 2026

Kabul Tarihi

16 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 8 Sayı: 15

Kaynak Göster

APA
Kılıç, V. A., & Doğan, S. (2026). Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi, 8(15), 461-484. https://doi.org/10.67567/usbed.1975588
AMA
1.Kılıç VA, Doğan S. Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. USBED. 2026;8(15):461-484. doi:10.67567/usbed.1975588
Chicago
Kılıç, Volkan Alparslan, ve Sümeyye Doğan. 2026. “Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması”. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi 8 (15): 461-84. https://doi.org/10.67567/usbed.1975588.
EndNote
Kılıç VA, Doğan S (01 Ekim 2026) Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi 8 15 461–484.
IEEE
[1]V. A. Kılıç ve S. Doğan, “Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması”, USBED, c. 8, sy 15, ss. 461–484, Eki. 2026, doi: 10.67567/usbed.1975588.
ISNAD
Kılıç, Volkan Alparslan - Doğan, Sümeyye. “Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması”. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi 8/15 (01 Ekim 2026): 461-484. https://doi.org/10.67567/usbed.1975588.
JAMA
1.Kılıç VA, Doğan S. Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. USBED. 2026;8:461–484.
MLA
Kılıç, Volkan Alparslan, ve Sümeyye Doğan. “Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması”. Uluslararası Sosyal Bilimler ve Eğitim Dergisi, c. 8, sy 15, Ekim 2026, ss. 461-84, doi:10.67567/usbed.1975588.
Vancouver
1.Volkan Alparslan Kılıç, Sümeyye Doğan. Lise öğrencilerinde Gölge Eğitim Algısı Ölçeği’nin geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. USBED. 01 Ekim 2026;8(15):461-84. doi:10.67567/usbed.1975588

https://dergipark.org.tr/usbed

Baş Editör: Prof. Dr. Aytekin Demircioğlu

by-nc-nd.svg