The Views of Classroom Teachers on Vocabulary Teaching Activities in Primary School Turkish Textbooks

Öz

The purpose of this research is to determine the opinions of the primary school teachers about the vocabulary teaching activities in the primary school (1, 2, 3 and 4th grade) Turkish textbooks and the development of the students' vocabulary. As the model of the research, the evaluative case study design, one of the qualitative research methods, was used. The study group of the research consists of 17 primary school teachers working in schools in the central districts of Van province in the spring semester of the 2022-2023 academic year. Content analysis method was used in the analysis of the data obtained by using the semi-structured interview form prepared by the researcher and face-to-face interview method. As a result of the research has been concluded that, it was found that vocabulary teaching and vocabulary affect the academic success of the student, expression and reading skills positively; that the vocabulary teaching activities in the current Turkish textbook are insufficient and the number of words emphasized is low; that the vocabulary teaching should be carried out with rich content and various methods instead of the same methods, and more practice opportunities should be offered with the learned words.

Anahtar Kelimeler

• Word
• vocabulary
• vocabulary teaching

İlkokul Türkçe Ders Kitaplarındaki Kelime Öğretimi Çalışmalarına İlişkin Sınıf Öğretmenlerinin Görüşleri

Öz

Bu araştırmanın amacı, ilkokul (1, 2, 3 ve 4. sınıf) Türkçe ders kitaplarında bulunan kelime öğretimi çalışmalarına ve öğrencilerin kelime hazinelerinin geliştirilme çalışmalarına ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşlerini belirlemektir. Araştırmanın modeli olarak nitel araştırma yöntemlerinden değerlendirici durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2022-2023 eğitim ve öğretim yılı bahar yarıyılında Van ilinin merkez ilçelerindeki okullarda görev yapan 17 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmacı tarafından hazırlanan yarı-yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak ve yüz yüze görüşme yöntemiyle elde edilen verilerin analizinde içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda; kelime öğretimi ve kelime bilgisinin öğrencinin akademik başarısını, ifade ve okuma becerilerini olumlu etkilediği; mevcut Türkçe ders kitabında yer alan kelime öğretimi etkinliklerinin genel olarak yetersiz ve öğretimi yapılan kelime sayısının az olduğu; aynı yöntemler yerine zengin içerikli ve çeşitli yöntemlerle kelime öğretiminin gerçekleştirilmesi gerektiği ve öğrenilen kelimelerle daha çok uygulama imkânı sunulması gerektiği sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kelime
• kelime hazinesi
• kelime öğretimi

Kaynakça

1. Akaydın, Ş. (2018). Yedinci sınıf öğrencilerinin kelime bilgi düzeyleri ile okuduğunu anlama başarıları arasındaki ilişki Yayınlanmamış doktora tezi. İnönü Üniversitesi.
2. Akyol, H. (2005). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi. Pegem Akademi.
3. Akyol, H. (2015). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi. (15. baskı). Pegem Akademi.
4. Anılan, H., & Genç-Ersoy, B. (2014). Türkçe dersinde gerçekleştirilen sözcük öğretimine ilişkin sınıf öğretmenlerinin görüşleri. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 4(3), 83-104. https://doi.org/10.14527/pegegog.2014.018
5. Aşuluk, Y. (2020). Zekâ oyunlarının ilkokul üçüncü sınıf öğrencilerinin Türkçe dersinde okuduğunu anlama becerisi üzerindeki etkisi Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Hacettepe Üniversitesi.
6. Atay, M. S. (2007). İngilizce dersinde kelime oyunlarıyla kelime öğretiminin okuduğunu anlamaya etkisi Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Selçuk Üniversitesi.
7. Başdamar, G. (2010). Yazılı çalışmalar yaptırılarak öğrencilerin kelime dağarcığını zenginleştirme uygulamaları, etkinlikleri ve ölçme değerlendirmeleri Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Erzincan Üniversitesi.
8. Baştuğ, M. (2021). Akıcı okumayı geliştirme. Kavramlar, uygulamalar ve değerlendirmeler. Pegem Akademi.

9. Baysal, A. D. (2007). İlköğretim 7. sınıf Türkçe ders kitabının kelime serveti bakımından değerlendirilmesi Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Afyon Kocatepe Üniversitesi.
10. Beck, I. L., Perfetti, C. A., & McKeown, M. G. (1982). Effects of long-term vocabulary instruction on lexical access and reading comprehension. Journal of Educational Psychology, 74, 506-521. https://doi.org/10.1037/0022-0663.74.4.506
11. Bora, F. D. (2012). The effect of using contextual vocabulary learning strategies on developing productive vocabulary knowledge of university preparatory class students Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Gazi Üniversitesi.
12. Buck, J., & Torgesen, J. (2003). The relationship between performance on a measure of oral reading fluency and performance on Florida comprehensive assessment test. Florida Center Reading Research.
13. Chall, J. S. (1987). Two vocabularies for reading: recognition and meaning. In M. G. McKeown & M. E. Curtis (Eds.) The nature of vocabulary acquisition. Elbraum.
14. Dehaene, S. (2014). Beyin Nasıl Okur? Okumanın bilimi ve evrimi. O. Karakaş (Çev.). Alfa Bilim.
15. Demirel, T. (2015). Zekâ oyunlarının Türkçe ve matematik derslerinde kullanılmasının ortaokul öğrencileri üzerindeki bilişsel ve duyuşsal etkilerinin değerlendirilmesi Yayınlanmamış doktora tezi. Atatürk Üniversitesi.
16. Demirtaş, E. N. (2019). Kelime duvarı yönteminin okuma dil becerilerine etkisi Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Niğde Üniversitesi.
17. Güleryüz, H. (1999). Okuduğunu anlama ile sözcük bilgisi arasındaki ilişkiler Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi.
18. Karadağ, Ö. (2019). Kelime öğretimi. Pegem Akademi.
19. Karadüz, A., & Yıldırım, İ. (2011). Kelime hazinesinin geliştirilmesinde öğretmenlerin görüş ve uygulamaları. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(2), 961-984. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/223386
20. Kopf, S. D. (2013). Impacting oral language in kindergarten through sophisticated vocabulary and the kinesthetic modelity [Unpublished doctoral dissertation]. Widener University.
21. Korpershoek, H., Kuyper, H., & Werf, G. (2015). The relationship between students' math and reading ability and their mathematics, physics, and chemistry examination grades in secondary education. International Journal of Science & Mathematics Education, 13(5), 1013-1037. https://doi.org/10.1007/s10763-014-9534-0
22. Kultas, E., & Ulusoy, M. (2022). Kelime oyunlarının ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin kelime hazineleri üzerindeki etkisi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 21(81), 430-441. https://doi.org/10.17755/esosder.1000691
23. MEB (1999). İlköğretim okulları Türkçe programı. Tebliğler Dergisi, Sayı 2098.
24. MEB (2005). İlköğretim Türkçe dersi (1-5. sınıflar) öğretim programı ve kılavuzu. Ders Kitapları Müdürlüğü.
25. Merriam, S.B. (1998). Qualitative research and case study applications in education. Jossey-Bass.
26. Obalı, B. (2009). Öğrencilerin fen ve teknoloji akademik başarısıyla Türkçede okuduğunu anlama ve matematik başarıları arasındaki ilişki Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Sakarya Üniversitesi.
27. Özaslan, A. (2006). Kelime oyunları ile kelime dağarcığının geliştirilmesinin okuduğunu anlama düzeyine etkisi Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Selçuk Üniversitesi.
28. Pehlivan, A. (2003). Türkçe kitaplarında sözcük dağarcığını geliştirme sorunu ve çözüm yolları. TÖMER Dil Dergileri, 122, 84-94. https://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/2811
29. Schwanenflugel, P.J., Hamilton, A.M., Kuhn, M.R., Wisenbaker, J.M. & Stahl, S.A. (2004). Becoming a fluent reader: Reading skill and prosodic features in the oral reading of young readers. Journal of Educational Psychology, 96, 119–129. https://doi.org/10.1037/0022-0663.96.1.119
30. Varan, S. (2017). İlkokul 4. sınıf öğrencilerinin zihinsel sözlüğünü geliştirmede eğitsel oyunların etkisi Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Bartın Üniversitesi.
31. Wolf, M. (2018). Reader, come home: The reading brain in a digital world. NY: Harper.
32. Woodardi, M. A. (2015). Effects of multi-tiered narrative and inferential vocabulary instruction on oral language, reading, and writing Unpublished master thesis. University of Wyoming.
33. Yazanoğlu, G. (2011). İlköğretim 1. sınıf öğrencilerinde kelime dağarcığı gelişimin ilk okuma yazma başarısı ve sosyoekonomik düzey ile ilişkisi Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Uludağ Üniversitesi.
34. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6. baskı). Seçkin Yayıncılık.
35. Yıldız, M. (2019). Kelime hazinesi ve anlama becerilerin geliştirilmesi. Akyol, H. ve Şahin, A. (Ed.) Türkçe öğretimi: Öğretmen adayları ve öğretmenler için (ss. 129-179). Pegem Akademi.