An Investigation of Gratitude, Life Goals, Life Satisfaction of Adolescents In Terms Of Some Variables

Öz

The purpose of this study is to investigate the relationship between life satisfaction, gratitude and life goals in adolescents at high school level. Therefore, the scanning model was used. The sample group consists of 603 students who study in Science High Schools, Anatolia High Schools, Anatolia Religious Vocational High Schools, and Vocational and Technical Anatolian High Schools in the central districts of Van province. The questionnaires and scales were used to collect data. The data were subjected to frequency (f) and percent (%) analysis, t-test, variance analysis (ANOVA), and regression analysis. As a result of the study, it was determined that the gender of the participants was not a variable affecting life satisfaction and life goals but a factor affecting the level of gratitude. It was found that there was a positive relationship between gratitude levels and life satisfaction and life goals. In addition, it was found that the level of gratitude was higher in students who were educated in Science and Anatolian high schools. On the other hand, it was determined that the students who were educated in Science High Schools and Anatolia Religious Vocational High Schools had higher saturation at the point of life satisfaction. It was found a significant difference in terms of the point of life goals between the students who went to Anatolia Religious Vocational High Schools and the students who went to Science High Schools. According to the income status of their families, it was determined that gratitude, life satisfaction, and life goals were significantly different. It was also found that gratitude and life goals are together explained life satisfaction at the 21% level. It has also been found that gratitude alone makes 19% of the satisfaction of life. Some suggestions were made to pay attention to these studies in this area.

Anahtar Kelimeler

• Gratitude
• Life goals
• Life satisfaction

Ergenlerde Şükran, Yaşam Amaçları ve Yaşam Doyumunun Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim düzeyindeki ergenlerde şükran, yaşam doyumu ve yaşam amaçları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu nedenle araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın örneklem grubu Van ilinin merkez ilçelerinde yer alan Fen Liseleri, Anadolu Liseleri, Anadolu İmam Hatip Liseleri ile Mesleki ve Teknik Anadolu Liselerinde okuyan 603 öğrenciden oluşmaktadır. Verileri toplamada Şükran Ölçeği, Yaşam Amaçları Ölçeği, Yaşam Doyumu Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler üzerinde Frekans (f), Yüzde (%), t-test, varyans analizi (ANOVA) ve regresyon analizleri yapılmıştır. Araştırma sonucunda cinsiyetin yaşam doyumu ve yaşam amaçlarını etkileyen bir değişken olmadığı ancak cinsiyetin ergenlerin şükran düzeyini etkileyen bir faktör olduğu belirlenmiştir. Katılımcı ergenlerde şükran düzeyi ile yaşam doyumu ve yaşam amaçları arasında pozitif bir ilişkinin olduğu bulgusuna ulaşılmıştır. Ayrıca şükran düzeyinin Fen Lisesi ve Anadolu Liselerinde öğrenim gören öğrencilerde daha yüksek olduğu görülmüştür. Buna karşın yaşam doyumu açısından Fen Lisesi ve Anadolu İmam Hatip Liselerinde öğrenim gören öğrencilerin daha yüksek doyuma sahip oldukları belirlenmiştir. Yaşam amaçları açısından sadece Fen Lisesi öğrencileri ile Anadolu İmam Hatip Liselerine giden öğrenciler arasında anlamlı bir farka rastlanmıştır. Ailelerinin gelir durumuna göre şükran, yaşam doyumu ve yaşam amaçları alanlarında anlamlı fark olduğu bulgusuna da ulaşılmıştır. Şükran ve yaşam amacının birlikte yaşam doyumunu % 21 düzeyinde açıkladığı, şükranın tek başına yaşam doyumunun % 19’unu yordadığı bulgusuna da ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular ışığında bazı önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Şükran
• Yaşam amacı
• Yaşam doyumu

Kaynakça

1. Austin, J.T. & Vancouver, J.B. (1996). Goal constructs in psychology: Structure, process, and content. Psychological Bulletin, 120(3), 338-375.
2. Aydıner, B. B. (2011). Üniversite öğrencilerinin yaşam amaçlarının alt boyutlarının genel öz-yeterlik, yaşam doyumu ve çeşitli değişkenlere göre incelenmesi (Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi). Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.
3. Carr, A. (2016). Pozitif Psikoloji. (Çev. Ümit Şendilek). İstanbul: Kaknüs Yayınları
4. Cenkseven, F. ve Akbaş, T. (2007). Üniversite öğrencilerinde öznel ve psikolojik iyi olmanın yordayıcılarının incelenmesi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 3 (27), 43-65.
5. Chow, H.P.H. (2005). Life satisfaction among university students in a Canadian prairie city: a multivariate analysis. Social Indicators Research, 70, 139-150.
6. Çam, Z. ve Artar, M.(2014). Ergenlikte yaşam doyumu: Okul türleri bağlamında bir inceleme. Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(1), 23-46.
7. Dağlı, A. ve Baysal, N. (2016). Yaşam Doyumu Ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergis , 15(59), 1250-1262.
8. Datu, J. A. D. (2014). Forgiveness, gratitude, and subjective well being among Filipino adolescents. International Journal for the Advancement of Counselling. Advanced Online Publication.

9. Datu, J. A. D. ve Mateo, N. J. (2015). Gratitude and Life Satisfaction among Filipino Adolescents: The Mediating Role of Meaning in Life. International Journal for the Advancement of Counselling. 37, 198–206.
10. Demirbaş Çelik, N. (2016), Üniversite Öğrencilerinin Yaşamda Anlam ve Yaşam Amaçları Arasındaki İlişki. Mediterranean Journal of Humanities, 6/1, 133-141
11. Diener, E., Emmons, R. A., Larsen, R. J. ve Griffin, S. (1985). The Satisfaction With Life Scale. Journal of Personality Assessment. 49 (1), 71-75.
12. Emmons, R.A. (1986). Personal strivings: An approach to personality and subjective well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 51(5), 1058-1068.
13. Emmons, R.A. (1999). The psychology of ultimate concerns: Motivation and spirituality in personality. New York: Guilford.
14. Emmons, R.A. (2004). The psychology of gratitude: an introduction. In The Psychology of Gratitude (Eds RA Emmons, ME McCullough):3–16. New York, NY, Oxford University Press.
15. Emmons, R. A. (2009). Gratitude. In The Encyclopedia of Positive Psychology (Eds SJ Lopez): 442-447. Hoboken, NJ, Wiley-Blackwell.
16. Erturan, İ., Aktepe, E., Kocaman, O., Sönmez, Y., Başak, P. Y., Ceyhan, A. M., ve Akkaya, V. B. (2014). Akneli ergenlerin yaşam kalitesi, yalnızlık ve yaşam doyumu düzeylerinin değerlendirilmesi. Türkderm Deri Hastalıkları ve Frengi Arşivi Dergisi, 48(4), 172-176
17. Eryılmaz, A. (2009). Ergen öznel iyi oluş ölçeğinin geliştirilmesi, Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(4), 975-989
18. Eryılmaz, A. (2014). Üniversite öğrencileri için geliştirilen öznel iyi oluşu artırma programının etkililiğinin incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (31), 111-128.
19. Froh, J. J., & Bono, G. (2008). The gratitude of youth. In S. J. Lopez (Ed.), Positive psychology: Exploring the best in people, 2, 55–78. Westport: Greenwood Publishing Company.
20. Froh, J., Sefick, W.J. & Emmons, R.A. (2008). Counting blessings in early adolescents: an experimental study of gratitude and subjective well-being. Journal of School Psychology, 46, 213-233.
21. Gilman, R., & Ashby, J. S. (2003). A first study of perfectionism and multidimensional life satisfaction among adolescents. Journal of Early Adolescence, 23, 218–235.
22. Gilman, R., & Huebner, E. S. (2003). A review of life satisfaction research with children and adolescents. School Psychology Quarterly, 18, 192–205.
23. Goldbeck, L., Schmitz, T.G., Besier, T., Herschbach, P., & Henrich, G. (2007). Life satisfaction decreases during adolescence. Quality of Life Research, 16(6), 969-979.
24. Gündoğar, D., Gül, S.S., Uskun, E., Demirci, S. ve Keçeci, D. (2007). Üniversite öğrencilerinde yaşam doyumunu yordayan etkenlerin incelenmesi. Klinik Psikiyatri Dergisi, 10, 14-27.
25. Huebner, E. S., Drane, J. W., & Valois, R. F. (2000). Levels and demographic correlates of adolescent life satisfaction reports. School Psychology International, 21, 281–292.
26. İlhan, T. ve Özbay, Y. (2010). Yaşam amaçların ve psikolojik ihtiyaç doyumunun öznel iyi oluş üzerindeki yordayıcı rolü. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 34 (2), 109-119.
27. Karasar, N. (2005). Bilimsel araştırma yöntemi. (15. Baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
28. Kardaş, F. ve Yalçın, İ. (2017). Şükran Ölçeği Geliştirme Çalışması. Sözlü Bildiri. 2. Avrasya Pozitif Psikoloji Kongresi. (12-14 Mayıs ) Üsküdar Üniversitesi: İstanbul.
29. Kardaş, F. ve Yalçın, İ. (2018). Şükran: Ruh Sağlığı Alanında Güncel Bir Kavram, Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 10(1), 1-18
30. Kashdan, T.B., Mishra, A., Breen, W.E., & Froh, J.J. (2009). Gender differences in gratitude: Examining appraisals, narratives, the willingness to express emotions, and changes in psychological needs. Journal of Personality, 77, 691-730
31. Kasser, T., & Ryan, R. M. (1996). Further examining the American dream: Differential correlates of intrinsic and extrinsic goals. Personality and Social Psychology Bulletin, 22(3), 280-287.
32. Kasser, T. & Ryan, R.M. (2001). Be careful what you wish for: Optimal functioning and the relative attainment of intrinsic and extrinsic goals. In, P. Schmuck and K. Sheldon (Eds), Life goals and well-being, (116-131). Gottingen: Hogrefe.
33. Kermen, U., İlçin Tosun, N. ve Doğan, U . (2016). Yaşam Doyumu ve Psikolojik İyi Oluşun Yordayıcısı Olarak Sosyal Kaygı. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 2 (1), 20-29.
34. Locke, E. A. (2002). Setting goals for life and happiness. In C. R. Snyder & S. J. Lopez (Eds.), Handbook of positive psychology (pp. 299–312). New York: Oxford University Press.
35. Lyubomirsky, S. (2008). The how of happiness: a scientific approach to getting life you want. New York, Penguin Press.
36. Mosknes, U.K. & Espnes, G.A. (2014). Self-esteem and life satisfaction in adolescents gender and age as potential moderators. Quality Of Life Research, 22(10), 2921-2928.
37. Oğuz-Duran, N., ve Tan, Ş. (2013). Minnettarlık ve yaşam amaçları yazma çalışmalarının öznel iyi oluşa etkisi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 5(40), 154–166.
38. Proctor, C. L., Linley, P. A. & Maltby, J. (2009). Youth Life Satisfaction: A Review of the Literature. Journal of Happiness Studies, 10, 583–630.
39. Roberts, R.C. (2004). The blessings of gratitude. In The Psychology of Gratitude (Eds RA Emmons, ME McCullough):58–78. New York, NY, Oxford University Press.
40. Seligman M.E.P., Steen, T., Park, N. & Peterson, C. (2005). Positive psychology progress: empirical validation of interventions. American Psychologist, 60(5), 410-421.
41. Szczesniak,M. & Soares, E. (2011). Are proneness to forgive, optimism and gratitude associated with life satisfaction?. Polish Psychological Bulletin, 42(1), 20-23.
42. Tabachnick, B.G., & Fidell, L. S. (2001). Using multivariate statistics (fourth edition), New York, College Publishers.
43. Tarhan, N., (Nisan, 2006). Gençlikte Kimlik Bunalımı-22293/ https://www.e-psikiyatri.com/Genclikte-Kimlik-Bunalimi-22293 adresinden 7.01.2019 tarihinde alınmıştır.
44. Telef, B. B. (2013). Ergenlerin yaşam doyumlarının ve psikolojik semptomlarının incelenmesi. Yeni Symposium, 51(1), 3–12.
45. Wood, A. M., Joseph, S., & Maltby, J. (2008). Gratitude uniquely predicts satisfaction with life: Incremental validity above the domains and facets of the five factor model. Personality and Individual Differences, 45, 49–54.
46. Yetim, U. (2003). The impacts of individualism/collectivism, selfesteem, and feeling of mastery on life satisfaction among the Turkish university students and academicians. Social Indicators Research, 61, 297-317.
47. Yörükoğlu, A., (2004). Gençlik çağı ruh sağlığı ve ruhsal sorunlar. İstanbul: Özgür Yayınları.