Ahlat Halkının Ahlat ve Turizm Kavramına Yönelik Metaforik Algıları

Öz

Bu araştırmanın amacı; Ahlat’ta yaşayan yerel halkın “Ahlat” ve “turizm” kavramına yönelik algılarını metaforlar aracılığıyla tespit etmek ve bu metaforları kategorik olarak sınıflandırmaktır. Söz konusu amaç doğrultusunda nitel araştırma yöntemi desenlerinden olgubilim deseni kullanılmış. Araştırma verileri yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak elde edilmiştir. Katılımcılara “Bana göre Ahlat…. gibidir. Çünkü…”, “Bana göre turizm…. gibidir. Çünkü…” şeklindeki iki ifadeyi bir metafor kullanarak tamamlamaları ve o metaforu niçin tercih ettiklerini yazmaları istenmiştir. Araştırma kapsamında 28 Ekim 2020 - 7 Kasım 2020 tarihleri arasında 185 kişiye ulaşılmış; ancak 137 kişiyle görüşme gerçekleşebilmiştir. Veri değerlendirme sürecinde eksik doldurulan, metafor yazılmayan veya üretilen metaforu niçin yazdıklarını açıklamayan 37 görüşme formu değerlendirilmemiştir. Geriye kalan 100 kişiye ait görüşme formu değerlendirmeye alınmıştır. Bu formlardaki veriler içerik analizi tekniği ile analiz edilmiştir. Bulgular; katılımcıların “Ahlat” kavramına yönelik 57, “turizm” kavramına yönelik 59 farklı metafor ürettiklerini ortaya koymaktadır. Katılımcıların %38’i Ahlat’ın tarihi ve kültürel algısına yönelik metaforlar üretmişlerdir. “Ahlat” kavramına yönelik en çok tekrarlanan metaforlar; “tarih”, “tarih ve kültür” ile “açık hava müzesi” olmuştur. Diğer taraftan katılımcıların %33’ü turizmin ekonomik algısına yönelik metaforlar üretmişlerdir. “Turizm” kavramına yönelik en çok tekrarlanan metaforlar; “para”, “seyahat”, “ekonomik kaynak”, “kalkınma” ve “keşif” olmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Turizm
• metaforik algı
• yerel halk
• Ahlat

The Metaphoric Perceptions of the People of Ahlat Towards the Concept of Ahlat and Tourism

Öz

Kaynakça

1. Adu-Ampong, E. (2016). A Metaphor Analysis Research Agenda for Tourism Studies. Annals of Tourism Research, 57, 248-250.
2. Akbaş, F. (2020). Coğrafya Lisans Mezunlarının Kültürel Miras Kavramına Yönelik Algılarının Metafor Analizi Yöntemiyle Değerlendirilmesi. Anasay, 4 (12), 89-112. Doi: 10.33404/anasay.725994
3. Allan, C. (2007). Explorig Naturel Resource Management with Metaphor Analysis. Society and Naturel Resources, 20 (4), 351-362.
4. Apaydın, A. (2020). Anadolu’daki İlk Büyük Türk Şehri: Ahlat, http://trdergisi.com/anadoludaki-ilk-buyuk-turk-sehri-ahlat/ Erişim Tarihi: 11.12.2020.
5. Ayaz, N., Ön Esen, F. ve Kılıç, B. (2020). Turist Rehberi Adaylarının Marmaris Destinasyonu İmajı Algılarının Metafor Yoluyla İncelenmesi. Gaziantep Universty Journal of Social Sciences, 19 (4), 1511-1526.
6. Aydın, İ. H. (2006). Bir Felsefi Metafor “Yolda Olmak”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 4 (1), 9-22.
7. Dilek, N. K., Dilek, S. E. ve Gümüş, M. (2016). Otel Çalışanlarının Turizm ve Barış İlkesine Yönelik Metaforik Algıları. Yaşam Bilimleri Dergisi, 6 (2), 1-15.
8. Düşmezkalender, E. ve Erol. G. (2020). Kapadokya’ya Yönelik Algılar: Bir Metafor Analizi. Turkish Studies- Social Sciences, 15 (1), 261-276.

9. Elmastaş, N. (2001). Ahlat Yöresinin Turizm Potansiyeli, Marmara Coğrafya Dergisi. 3 (1), 153-182.
10. Erol, G. ve Düşmezkalender, E. (2019). Analysis of the Concepts of Tourism and Tourist by Metaphors, 4th International Tourism Congress Tam Metni içinde (s. 399-406).
11. Ertaş, Ç. (2019). Şırnak’ta Yaşayan Yerel Halkın Turizme Dönük Metaforik Algısı. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 18 (70), 720-733.
12. Güneş, C. ve Tezcan, R. (2019). Metafor Nedir, Ne Değildir?. Kılcan, B. (Ed.), Metafor ve Eğitiminde Metaforik Çalışmalar İçin Bir Uygulama Rehberi içinde (s. 1-16). 2. Baskı, Ankara: Pegem Yayıncılık.
13. Gürsoy, İ. T. ve Sonuç, N. (2020). Turizm ve Kültür: Lise ve Üniversite Öğrencilerinin Algılarına İlişkin Metafor Analizi. Opus Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 10 (15), 1809-1828. Doi: 10.26466/Opus.633139.
14. İslam Ansiklopedisi (1989). Ahlat, 2. Cilt, Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.
15. Karasar, N. (2012). Bilimsel Araştırma Yöntemi. 23. Baskı, Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
16. Köroğlu, Ö., Ulusoy Yıldırım, H. ve Avcıkurt, C. (2018). Kültürel Miras Kavramına İlişkin Algıların Metafor Analizi Yoluyla İncelenmesi. TURAJ Turizm Akademik Dergisi, 5 (1), 98-113.
17. Köşker, H. (2018). Ahlat’ın Kültürel Turizm Potansiyeli Üzerine Bir Araştırma. Mukaddime, 9 (1), 189-207. Doi: 10.19059/Mukaddime.356645.
18. Levitt, H., Korman, Y. ve Angus, L. (2000). A Metaphor Analys is in Treatments of Depression: Metaphor as A Marker of Change. Counselling Psychology Quartely, 13 (1), 23-35. Doi:10.1080/09515070050011042.
19. Meriç, S. ve Bozkurt, Ö. (2016). İslam Dünyasının En Büyük Tarihi-Anıt Mezarlığının (Selçuklu Mezarlığı) Kültür ve İnanç Turizmi Kapsamında Değerlendirilmesi. Nişantaşı Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4 (1), 117-134.
20. Morgen, G. (1998). Yönetim ve Örgüt Teorilerinde Metafor. Bulut, G. (Çev.). İstanbul: Bzd. Yayıncılık.
21. Nicholas, L. N., Thapa, B. ve Ko, Y. J. (2009). Residents’ Perspectives of A World Heritage Site the Pitons Management Area, St. Lucia. Annals of Tourism Research, 36 (3), 390- 412, Doi:10.1016/J.Annals.2009.03.005.
22. Nikitina, L. ve Furuoka, F. (2008). A Language Teacher is Like…”: Examining Malaysian Students’ Perceptions of Language Teachers Through Metaphor Analysis. Electronic Journal of Foreign Language Teaching, 5 (2), 192-205.
23. Oğuzbalaban, G. (2019). Karadeniz Ereğli’de Yaşayan Yerel Halkın "Turizm" Kavramına İlişkin Algılarının Metaforlar Yardımıyla Analizi. Jotags Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 7 (4), 2566-2581.
24. Özder, A., Kaya, H. ve Ünlü, M. (2012). Ortaöğretim Öğrencilerinin “Turizm” Kavramı ile İlgili Geliştirdikleri Metaforların Analizi Örneği. Marmara Coğrafya Dergisi, 25, 18-31.
25. Özoğul, G. (2020). Metaforlarla Şehri Anlamak: Önlisans Öğrencilerinin Selçuk’a (İzmir) Yönelik Metaforik Algılarının İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 23 (1), 1-11.
26. Pamungkas, K., Sujatna, E. T. ve Heriyanto (2016). Tropes and Pictiral Metafors: Figures of Speech and Visualmetaphor Analysis of West Jawa-Indonesia. International A Journal of Advances in Social Sciences, 2 (4), 60-69.
27. Pitcher, R. (2013). Using Metaphor Analysis: MIP and Beyond. The Qualitative Report, 18, 1-8.
28. Saban, A. (2004). Giriş Düzeyindeki Sınıf Öğretmeni Adaylarının “Öğretmen” Kavramına İlişkin İleri Sürdükleri Metaforlar. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 2 (2), 131-155.
29. Saban, A. (2009). Öğretmen Adaylarının Öğrenci Kavramına İlişkin Sahip Oldukları Zihinsel İmgeler. Türk Eğitim Dergisi, 7 (2), 281-326.
30. Sağdıç, M. (2014). Üniversite Öğrencilerinin İstanbul’a İlişkin Algılarının Şehir İmajı Açısından Analizi, Turkish Studies, 9 (2), 1267-1283.
31. Schmitt, R. (2005). Systematic Metaphor Analysis as A Method of Qualitative Research. The Qualitative Report, 10 (2), 358-394.
32. Şahan, K. (2017). Metafor Ne Değildir?. Kesit Akademi Dergisi, 3 (8), 166-176.
33. Şahin, S., Tezcan, A. E. ve Bekci, M. (2018). Yerli Turistlerin Türkiye, İstanbul ve Turist Rehberliği İle İlgili Metaforları. Turizm Akademik Dergisi, 5 (1), 251-264.
34. Tekin, R., Kulaz, M., Reisoğlu, S., İgit, İ., Oral, M. ve Alp, A. (2019). Ahlat Selçuklu Meydan Mezarlığı ve Mezar Taşları, Karahan, R. (Ed.). Ankara: Uzun Dijital Baskı Merkezi.
35. Toprak, L. (2015). Mardin’de Halkın Turizm Algısı. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14 (54), 201-218.
36. Ünlüönen, K. ve Özekici, Y. K. (2017). Yeni Gelişen Destinasyonlarda Turizm Algısı: Yozgat İli Üzerine Bir Alan Araştırması. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 5 (4), 466-488.
37. Yazıcıoğlu, Y. ve Erdoğan, S. (2014). SPSS Uygulamalı Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Gözden Geçirilmiş 4. Baskı, Ankara: Detay Yayıncılık.
38. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. 8. Baskı, Ankara: Seçkin Yayıncılık.