Review Article

2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması

Volume: 25 Number: 4 December 15, 2025
EN TR

2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması

Abstract

Çalışmanın amacı (i) biyoloji bilimindeki kanun (yasa), teori (kuram), hipotez, yaklaşım, ilke (prensip), model, deney ve araştırma yöntemlerini belirlemek, (ii) 2004 Fen ve Teknoloji (Fen-Tek), 2013 ve 2018 Fen Bilimleri (Fen-Bil) öğretim programlarındaki kazanımların biyoloji bilim alanı içeriğini kapsama düzeyini tespit ederek programlar arasında bu anlamda bir farklılık olup olmadığını ortaya koymaktır. Araştırmada doküman analizi yöntemi kullanılmıştır. Biyoloji bilim alanında yer alan kanun, teori, hipotez, yaklaşım, ilke, model, deney ve araştırma yöntemleri kaynak tarama yöntemiyle belirlenmiş ve uzman görüşleri doğrultusunda listelenmiştir. Biyoloji bilim içeriğinde tespit edilen başlıkların 2004 Fen-Tek, 2013 ve 2018 Fen-Bil öğretim programlarındaki "Canlılar ve Hayat/Yaşam" öğrenme/konu alanındaki kazanımlarla doğrudan veya/ve dolaylı ilişkilendirilme durumları tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları, (i) biyoloji bilimi alanında 5 kanun, 18 teori, 19 hipotez, 4 yaklaşım, 3 ilke, 15 model, 22 deney ve 31 araştırma yönteminin bulunduğunu, (ii) birçok kanun, teori, hipotez, yaklaşım, ilke, model deney ve araştırma yönteminin programlardaki kazanımlarla doğrudan veya dolaylı ilişkilendirildiğini ancak bazı hipotez, deney, model ve araştırma yöntemlerinin programlardaki hiçbir kazanımla ilişkili olmadığını ortaya koymuştur. 2004 Fen-Tek ÖP kazanımlarının biyoloji bilim içeriği ile en fazla doğrudan ve dolaylı ilişkilendirildiği, incelenen üç program arasında kazanımlar ve ilişkilendirilen başlıklar bazında benzerlikler ile farklılıklar olduğu tespit edilmiştir.

Keywords

Supporting Institution

Araştırmacılar herhangi bir kişi veya kurumdan finansal veya kişisel destek almamaışardır.

Ethical Statement

Araştırma doküman inceleme çalışması olduğu için Etik Kurul İzni alınmasını gerektiren çalışmalar gurubunda yer almamaktadır.

Thanks

Araştırmada kullanılmak üzere uyulamadan kaldırılmış olan 2013 ve 2018 Fen-Bil öğretim programlarının temin edilmesine yardımından dolayı MEB Talim ve Terbiye Başkanlığı, Öğretim Programları Daire Başkanlığına teşekkür ederim.

References

  1. Aslan, O. (2011).Fen-Tek öğretmenlerinin bilimsel bilginin doğası hakkındaki görüşleri. Education Sciences, 6(1), 20-31.
  2. Aslan, O., Yalçın, N., ve Taşar, F. (2009). Fen-Tek öğretmenlerinin bilimin doğası hakkındaki görüşleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(3), 0-2
  3. Atasoy, B. (2004). Fen öğrenimi ve öğretimi. Asil Yayın Dağıtım.
  4. Ataş, R. & Bümen, N. T. (2023). Fen-Bil dersi öğretim programlarında program tasarım ilkeleri açısından bir analiz: 2005, 2013, 2018. Educational Academic Research, (49), 91-107. https://doi.org/10.5152/AUJKKEF.2023.2237100
  5. Bahar, M., Nartgün, Z., Durmuş, S., & Bıçak, B. (2015). Geleneksel-tamamlayıcı ölçme ve değerlendirme teknikleri, (8. baskı). Pegem Akademi.
  6. Bakaç, E. (2019). Comparison of 2005 science and technology curriculum, 2013 and 2018 science course curriculums: 2005 Fen-Tek dersi ÖP, 2013 ve 2018 Fen-Bil dersi öğretim programlarının karşılaştırılması. Journal of Human Sciences, 16(3), 857-870. https://doi.org/10.14687/jhs.v16i3.5386
  7. Bekmezci, S. M. & Ateş, Ö. (2018). 2013 Fen-Bil dersi ÖP'ne ilişkin öğretmen görüşleri. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(3), 57-76. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.465707
  8. Bozkurt Altan E., (2017). Fen, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik (FeTeMM-STEM). H.G. Hastürk (Ed.). Teoriden Pratiğe Fen-Bil Öğretimi içinde (ss. 354/388). Pegem Yayıncılık. https://doi.org/10.14527/9786053189879.11

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Science Education

Journal Section

Review Article

Early Pub Date

December 6, 2025

Publication Date

December 15, 2025

Submission Date

April 15, 2025

Acceptance Date

October 21, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 25 Number: 4

APA
Karlı, G., & Bahar, M. (2025). 2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(4), 2327-2349. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2025..-1676911
AMA
1.Karlı G, Bahar M. 2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması. BAİBÜEFD. 2025;25(4):2327-2349. doi:10.17240/aibuefd.2025.-1676911
Chicago
Karlı, Güzide, and Mehmet Bahar. 2025. “2004 Fen Ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi Ve Karşılaştırılması”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 25 (4): 2327-49. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2025. -1676911.
EndNote
Karlı G, Bahar M (December 1, 2025) 2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 25 4 2327–2349.
IEEE
[1]G. Karlı and M. Bahar, “2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması”, BAİBÜEFD, vol. 25, no. 4, pp. 2327–2349, Dec. 2025, doi: 10.17240/aibuefd.2025..-1676911.
ISNAD
Karlı, Güzide - Bahar, Mehmet. “2004 Fen Ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi Ve Karşılaştırılması”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 25/4 (December 1, 2025): 2327-2349. https://doi.org/10.17240/aibuefd.2025. -1676911.
JAMA
1.Karlı G, Bahar M. 2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması. BAİBÜEFD. 2025;25:2327–2349.
MLA
Karlı, Güzide, and Mehmet Bahar. “2004 Fen Ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi Ve Karşılaştırılması”. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, vol. 25, no. 4, Dec. 2025, pp. 2327-49, doi:10.17240/aibuefd.2025. -1676911.
Vancouver
1.Güzide Karlı, Mehmet Bahar. 2004 Fen ve Teknoloji, 2013, 2018 Fen Bilimleri Öğretim Programlarında, Biyoloji Bilimi İçeriğinin Belirlenmesi ve Karşılaştırılması. BAİBÜEFD. 2025 Dec. 1;25(4):2327-49. doi:10.17240/aibuefd.2025. -1676911