Editorial

Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme

Number: 1 March 17, 2026
TR EN

Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme

Öz

Tokat Sinagogu, bir dönem kentin Yahudi cemaatinin dini ve toplumsal yaşamının merkezini teşkil eden temel yapı olmuştur. Bu yapı yalnızca ibadet mekânı değil, aynı zamanda dini eğitim ve cemaat içi dayanışmanın yürütüldüğü bir kurum olarak da işlev görmüştür. Mimari açıdan Anadolu’daki küçük ölçekli sinagog tipolojisine uygun biçimde mütevazı, yerel malzeme ve tekniklerle inşa edildiği; iç mekânda Tevrat tomarlarının muhafaza edildiği kutsal bölüm ve ibadet alanının yer aldığı anlaşılmaktadır. 20. yüzyılın başlarından itibaren cemaat nüfusunun azalması, sinagogun düzenli ibadet işlevini sürdürmesini zorlaştırmış; kutsal metinlerin başka merkezlere nakledilmesiyle birlikte yapı fiilen işlevsiz kalmıştır. 1930’lara doğru ise binanın ya farklı bir kamusal amaçla kullanıldığı ya da tamamen ortadan kalktığı yönünde bulgular mevcuttur. Böylece Tokat Sinagogu’nun kapanışı, mimari bir yapının kaybının ötesinde, kentin dini mekân haritasındaki bir unsurun silinmesi anlamına gelmiştir. Bu çalışmada söz konusu sinagog, önce tarihsel bağlamı içinde konumlandırılmış, ardından mimari özellikleri ve demografik değişimle ilişkisi incelenmiş, son olarak kapanış süreci toplumsal ve mekânsal dönüşüm çerçevesinde irdelenerek inanç turizmi üzerindeki yeri değerlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi Maliye Nezareti 14765 Numaralı Temettuat Defteri: BOA. ML. VRD, TMT.d. No: 14765.
  2. Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi Cevdet Adliye Evrakı: BOA. C.ADL. No: 100-6019.
  3. Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi Babı-ı Asafi Defterleri: BOA. A. (DVNSMHM. d. No: 118-932.
  4. Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi Hatt-ı Humayun: BOA. HAT. No: 1462-106.
  5. Türkiye Cumhuriyeti Başvekâlet İstatistik Umum Müdürlüğü. 28 Teşrin-i Evvel (Ekim) 1927 Umumî Nüfus Tahriri. Fasikül 2. Ankara 1929.
  6. Sivas Vilayet Salnameleri: 1321/1903, 1325/1907 tarihli yıllıklar.
  7. Bali, Rıfat N. (2000). Cumhuriyet Yıllarında Türkiye Yahudileri, Bir Türkleştirme Serüveni (1923-1945). İstanbul. İletişim Yayınları.
  8. Cuinet, Vital. (1892). La Turquie D'asie-Géographie Administratave Statistique Descriptive Et Raisonnée De Chaque Province De L'asie-Mineure. Paris.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Recreation, Leisure and Tourism Geography

Journal Section

Editorial

Authors

Publication Date

March 17, 2026

Submission Date

March 1, 2026

Acceptance Date

March 15, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: 1

APA
Taşkın, Y. (2026). Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 1, 211-217. https://doi.org/10.17123/atad.1911752
AMA
1.Taşkın Y. Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi. 2026;(1):211-217. doi:10.17123/atad.1911752
Chicago
Taşkın, Yasin. 2026. “Belgelerle Türk Turizm Tarihi Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme”. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, no. 1: 211-17. https://doi.org/10.17123/atad.1911752.
EndNote
Taşkın Y (March 1, 2026) Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi 1 211–217.
IEEE
[1]Y. Taşkın, “Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme”, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, no. 1, pp. 211–217, Mar. 2026, doi: 10.17123/atad.1911752.
ISNAD
Taşkın, Yasin. “Belgelerle Türk Turizm Tarihi Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme”. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi. 1 (March 1, 2026): 211-217. https://doi.org/10.17123/atad.1911752.
JAMA
1.Taşkın Y. Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi. 2026;:211–217.
MLA
Taşkın, Yasin. “Belgelerle Türk Turizm Tarihi Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme”. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, no. 1, Mar. 2026, pp. 211-7, doi:10.17123/atad.1911752.
Vancouver
1.Yasin Taşkın. Belgelerle Türk Turizm Tarihi / Tokat’ın Dini Mekân Haritasında Silinen Bir Unsur: Tokat Sinagogu Üzerine Tarihsel Bir İnceleme. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi. 2026 Mar. 1;(1):211-7. doi:10.17123/atad.1911752