Araştırma Makalesi

Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış

Cilt: 24 Sayı: 2 5 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış

Öz

Son yıllarda dünya genelinde engelli istihdam politikaları büyük bir önem kazanmıştır. İstihdam, engelli bireylerin topluma entegrasyonunun sağlanması için değerli bir fırsattır, ancak engelli bireyler her alanda olduğu gibi istihdam alanında da önemli engellerle karşılaşmakta, önyargılar, dışlanma ve ayrımcılığa maruz kalmaktadırlar. Bu noktada dezavantajlı gruplara ilişkin sorun alanlarında iyileştirmeler yapılması amacıyla uygulanması yönüyle sosyal politikaların önemi yadsınamaz. Engelli istihdamına yönelik en yaygın uygulama ise kota sistemidir. Bu anlamda dünyadaki başarılı örneklerin incelenmesi, Türkiye için benzer uygulamaların geliştirilebilmesi için önem taşımaktadır. Avrupa Birliği’nde (AB) engelli bireylerin topluma katılımı ve istihdamı yönünde dikkate değer uygulamaların ve ortak çalışmaların bulunması, engelli istihdam politikalarının değerlendirilmesi ve politika önerileri üretilmesi açısından AB ülkelerinin mercek altına alınmasını gerektirmektedir. Bu çalışmanın amacı Avrupa Birliği üye ülkelerinin kota uygulaması pratiklerini incelemek ve kota uygulamasının bu ülkelerdeki durumunun tartışılması yolu ile politika önerileri sunmaktır. Kota uygulaması tüm ülkeler için geçerli standart özelliklere sahip bir uygulama önerisi olmaktan çok, ülkeye özgü bir planlama dahilinde kullanılması düşünülebilecek bir sistem önerisi olarak değerlendirilebilir. Engelli istihdamının hem nicelik hem de nitelik açısından artırılması için kota uygulamasının ayrımcılık karşıtı tamamlayıcı politikalarla desteklenmesi, ayrıca eğitim ve rehabilitasyon programlarından sıklıkla yararlanılması faydalı olacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Agovino, Massimiliano, and Rapposelli, Agnese, "Regional performance trends in providing employment for persons with disabilities: Evidence from Italy." Social Indicators Research 130 (2017): 593-615. https://doi.org/10.1007/s11205-015-1186-0
  2. Agovino, Massimiliano, Marchesano, Katia, ve Garofalo, Antonio, “Policies based on mandatory employment quotas for disabled workers: the case of Italy.” Modern Italy, no 24 (2019): 295-315. https://doi.org/10.1017/mit.2019.14
  3. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. Engelli ve Yaşlı İstatistik Bülteni. Erişim Tarihi Mart 12, 2024, https://aile.gov.tr/media/135432/eyhgm_istatistik_bulteni_nisan_23.pdf
  4. Albayrak, Elvan Tümerkan, ve Mehmet Birinci, "Sosyal devlet modelleri: sosyal demokrat model, İsveç-Norveç Örneği." Sosyal Çalışma Dergisi, no 1 (2017): 64-100. https://dergipark.org.tr/en/pub/scd/issue/29973/323073
  5. Altinay, Fahriye, Altinay, Zehra, Özkum, Dudu, Demirok, Mukaddes S., Burgul, Nazım, Akdağ, Şahin, ... ve Kanbul, Sezer, “A Comprehensive Look into Monitoring Disability Rights: A Case of Northern part of Cyprus by Disability Rights Monitoring Committee at Near East University.” Nafath, no 8 (2023): 1-10. https://nafath.mada.org.qa/nafath-article/mcn2302/
  6. Anghelescu, Aurelian, Constantin, Adina, Andone, Ioana, Anghelescu, Lucia A. M., Mihai, Bușcă, ve Onose, Gelu, “Employment of people with disabilities in Romania.” International Archives of Medicine, no 9 (2016): 1-9. https://doi.org/10.3823/2236
  7. Atanasova, Irina, Krastev, Vladislav, Parvanov, Petar, ve Todorov, Ivan, “European Union Legislation for encouraging the Social Entrepreneurship for people with disabilities.” Economics & Law, no 2 (2019): 59-69. https://el.swu.bg/wp-content/uploads/2020/01/EUROPEAN-UNION-LEGISLATION-FOR-ENCOURAGING-THE-SOCIAL-ENTREPRENEURSHIP-FOR-PEOPLE-WITH-DISABILITIES.pdf
  8. Atanasova, Angelina, “Narrowing the employment gap for people with disabilities.” Erişim Tarihi Mayıs 20, 2024, https://www.etui.org/sites/default/files/2023- 11/Narrowing%20the%20employment%20gap%20for%20people%20with%20disabilities-The%20need%20for%20effective%20policy%20implementation_2023.pdf

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Avrupa Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

16 Temmuz 2025

Yayımlanma Tarihi

5 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

27 Ağustos 2024

Kabul Tarihi

24 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 24 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Korkmaz, B. C., & Aybars, A. İ. (2025). Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, 24(2), 337-374. https://doi.org/10.32450/aacd.1539624
AMA
1.Korkmaz BC, Aybars Aİ. Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış. AAÇD. 2025;24(2):337-374. doi:10.32450/aacd.1539624
Chicago
Korkmaz, Burak Can, ve Ayşe İdil Aybars. 2025. “Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış”. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi 24 (2): 337-74. https://doi.org/10.32450/aacd.1539624.
EndNote
Korkmaz BC, Aybars Aİ (01 Aralık 2025) Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi 24 2 337–374.
IEEE
[1]B. C. Korkmaz ve A. İ. Aybars, “Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış”, AAÇD, c. 24, sy 2, ss. 337–374, Ara. 2025, doi: 10.32450/aacd.1539624.
ISNAD
Korkmaz, Burak Can - Aybars, Ayşe İdil. “Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış”. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi 24/2 (01 Aralık 2025): 337-374. https://doi.org/10.32450/aacd.1539624.
JAMA
1.Korkmaz BC, Aybars Aİ. Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış. AAÇD. 2025;24:337–374.
MLA
Korkmaz, Burak Can, ve Ayşe İdil Aybars. “Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış”. Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi, c. 24, sy 2, Aralık 2025, ss. 337-74, doi:10.32450/aacd.1539624.
Vancouver
1.Burak Can Korkmaz, Ayşe İdil Aybars. Engelli İstihdamında Kota Uygulaması: Avrupa Birliği Ülkelerine Güncel Bir Bakış. AAÇD. 01 Aralık 2025;24(2):337-74. doi:10.32450/aacd.1539624
download?token=eyJ1aWQiOjI1NDU3NywiYXV0aF9yb2xlcyI6WyJST0xFX1VTRVIiXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiQ0NfQlktTkMtTkQuc3ZnLnBuZyIsInBhdGgiOiI0Njc5LzAyMDEvOTllNi82OWJiZWI0OGEyM2FhMi45MzIxNzgwNy5wbmciLCJleHAiOjE3NzM5MjY3NDQsIm5vbmNlIjoiM2IyZjM5OWM5MzNmYzA2NGVhODVjNDJkMzY1NWM1ODEifQ.8bbm0gBQeQaDcY4HRAp4B3GEYtjQVCo54BMHXn99Nj0


 

 

Ankara Avrupa Çalışmaları Dergisi (AAÇD) Creative Commons Atıf-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.