The Development of the Turkish Teachers' Dependence on Textbooks Scale: A Validity and Reliability Study

Öz

The purpose of this study was to develop a valid and reliable scale that could assess the dependence of Turkish teachers on textbooks. In order to develop the item pool in the study, relevant literature was reviewed, expert opinions were sought and focus group interviews were conducted with teachers. The Kaiser-Meyer-Olkin value of the scale was ,959 and the Bartlett’s Test value was found to be significant at 5% significance level (p <.05). After piloting of the scale, exploratory factor analysis was conducted and 4 subdimensions were identified. Afterwards, confirmatory factor analysis was performed to confirm the structure yielded by the exploratory factor analysis. Based on the results of that analysis, it was determined that the scale had goodness of fit and was validated (RMSEA =, 065, GFI =, 88, AGFI =, 845, CFI =, 953, NFI =, 913). Thus, a valid and reliable scale was developed.

Anahtar Kelimeler

• dependence on textbooks,scale development,textbook,teacher’s book,student workbook

Türkçe Öğretmenlerinin Ders Kitaplarına Bağlılıkları Ölçeği’nin Geliştirilmesi: Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması

Öz

Bu çalışmada, Türkçe öğretmenlerinin ders kitaplarına bağlılıklarını ölçebilecek geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmek amaçlanmıştır. Araştırmada, madde havuzunu oluşturmak amacıyla ilgili alanyazından yararlanılmış, uzman görüşü alınmış ve öğretmenlerle odak grup görüşmesi yapılmıştır. Ölçeğin Kaiser-Meyer-Olkin değeri ,959, Bartlett’s Test değeri de %5 anlamlılık düzeyinde (p<,05) anlamlı çıkmıştır. Pilot uygulama gerçekleştirilmiş ve sonrasında Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) yapılmış ve ölçekte 4 alt boyut belirlenmiştir. Ardından AFA’da ortaya çıkan yapıyı doğrulamak için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmıştır.  Analiz sonucunda ölçeğin iyi uyuma sahip olduğu ve modelin doğrulandığı belirlenmiştir (RMSEA=,065, GFI=,88, AGFI=,845, CFI=,953, NFI=,913). Böylelikle geçerli ve güvenilir bir ölçek elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Ders kitaplarına bağlılık,ölçek geliştirme,ders kitabı,öğretmen kılavuz kitabı,öğrenci çalışma kitabı

Kaynakça

1. Aslan, E. (2010). Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk ders kitapları. Eğitim ve Bilim, 35(158), 215-231.
2. Awang, Z. (2012). A handbook on SEM, structure equation modeling. Universiti Tegnologi MARA, Kelantan: Malaysia Press.
3. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri (18. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
4. Büyüköztürk, Ş. (2015). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (21. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
5. Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G. & Büyüköztürk, Ş. (2016). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik SPSS ve LISREL uygulamaları (4. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
6. Güneş, F. (2002). Ders kitaplarının incelenmesi. Ankara: Ocak Yayınları.
7. MEB. (2006). İlköğretim Türkçe dersi (6, 7, 8. sınıflar) öğretim programı. Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basımevi.
8. MEB. (2015). Türkçe dersi (1-8. sınıflar) öğretim programı. Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basımevi.

9. MEB. (2017). Türkçe dersi (1-8. sınıflar) öğretim programı. Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basımevi.
10. MEB. (2018). Türkçe dersi (1-8. sınıflar) öğretim programı. Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basımevi.
11. MEB. (2018). Yayın aldırılmaması. Ankara: Ortaöğretim Genel Müdürlüğü.
12. Meydan, C. H. ve Şeşen, H. (2015). Yapısal eşitlik modellemesi AMOS uygulamaları (2. baskı). Ankara: Detay Yayıncılık.
13. Schumacher, R. ve Lomax, R. (2004). A beginner’s guide to structual equation modelling. London: Lawrence Erlbaum Associates, Publishers.
14. Seçer, İ. (2015a). Psikolojik test geliştirme ve uyarlama süreci SPSS ve LISREL uygulamaları (1. baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
15. Seçer, İ. (2015b). SPSS ve LISREL ile pratik veri analizi analiz ve raporlaştırma (2. baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
16. Sümer, N. (2000). Yapısal eşitlik modelleri: temel kavramlar ve örnek uygulamalar. Türk Psikoloji Yazıları,3(6), 49-74.
17. Şimşek, Ö. F. (2007). Yapısal eşitlik modellemesine giriş: temel ilkeler ve LISREL uygulamaları. Ankara: Ekinoks Yayınları.
18. Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2001). Using multivaria testatistics. Boston: Allyn and Bacon.
19. Tavşancıl, E. (2014). Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi (5. baskı). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
20. Tertemiz, N., Ercan, L. & Kayabaşı, Y. (2011). Ders kitabı ve eğitimdeki önemi. L. Küçükahmet, (Ed.), Konu alanı ders kitabı inceleme kılavuzu (3. baskı) içinde (s.34). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
21. Tezbaşaran, A. (1997). Likert tipi ölçek geliştirme kılavuzu. Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları.
22. Ülker, M. (2012). Medya okuryazarlığı dersi öğretmen kılavuz kitabının öğretim programı ile tutarlılığının değerlendirilmesi.Ankara: Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.