Turkish Language Teachers’ Opinions About Commitment to Turkish Textbooks

Öz

In this study, opinions of Turkish language teachers about their dependence on Turkish language textbooks have been received. A semi-structured interview form has been prepared for this. Interviews have been made with 20 Turkish language teachers from 6 different secondary schools in Aksaray province. The recordings of those interviews have been written out by the researcher, and content analysis has been made on them. The themes that were identified after the analysis are these: use of text, tasks, field information, student level and creativity. Scripts and frequency distribution were designated depending on these themes. In the use of text theme, all of the teachers abide by the textbooks. Teachers always give the priority to the textbooks in the tasks theme as well, but they take the advantage of some reference books other than the textbooks when it is needed. Most of the Turkish language teachers consider the textbooks insufficient on the field information, thus some of them use different sources. Within the context of student level, they stick to the textbooks regardless of what the level is, but they use different sources for students with better academic achievement levels. In the creativity theme, fifty five percent of participants remark that the Turkish language textbooks affect the creativity of teachers in a negative way.

Anahtar Kelimeler

• Turkish language teaching
• dependence on textbooks
• opinions of teachers
• making use of textbooks

Türkçe Öğretmenlerinin Ders Kitaplarına Bağlılıklarına Yönelik Öğretmen Görüşleri

Öz

Bu çalışmada Türkçe öğretmenlerinin Türkçe ders kitaplarına bağlılıklarına yönelik görüşleri ele alınmıştır. Bunun için yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmıştır. Aksaray ilinde 6 farklı ortaokulda görev yapan 20 Türkçe öğretmeni ile görüşülmüştür Görüşme kayıtları araştırmacı tarafından dinlenerek bilgisayarda yazılmış ve bu dokümanlar üzerinde içerik analizi yapılmıştır. Analiz sonunda kodlar ve frekans dağılımları belirlenmiştir. Kodlar üzerinden tespit edilen temalar şunlardır: Metin kullanımı, etkinlikler, alan bilgisi, öğrenci seviyesi ve yaratıcılıktır. Metin kullanımı temasında öğretmenlerin hepsi ders kitaplarına bağlı kalmaktadır. Etkinler temasında da öğretmenlerin her zaman önceliği ders kitabıdır, gerekli gördükleri durumlarda ders kitabı dışında farklı kaynaklardan yararlanmaktadırlar. Türkçe öğretmenlerinin çoğu alan bilgisi konusunda ders kitaplarını yetersiz görmekte ve bazıları da bu nedenle farklı kaynaklar kullanmaktadırlar. Öğrenci seviyesi ne olursa olsun ders kitaplarına bağlı kalmaktadırlar ancak akademik başarı düzeyi yüksek öğrenciler için farklı kaynaklar kullanmaktadırlar. Öğretmenin yaratıcılığında da katılımcıların %55’i Türkçe ders kitabına koşulsuz bağlılığın öğretmenin yaratıcılığını olumsuz yönde etkilediğini ifade etmişlerdir.

Anahtar Kelimeler

• Türkçe öğretimi
• ders kitabına bağlılık
• öğretmen görüşleri
• ders kitaplarından yararlanma

Kaynakça

1. Akın, E. (2015). Türkçe çalışma kitaplarındaki (6, 7 ve 8. Sınıflar) dil bilgisi etkinliklerinin çeşitli açılardan değerlendirilmesi. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 10(15), 19-34.
2. Baş, B. (2003). Altıncı sınıf Türkçe ders kitaplarındaki metin türleri üzerine bir inceleme. Türklük Bilimi Araştırmaları Dergisi, 13(1), 257-265.
3. Bümen, N. T., Çakar, E. & Yıldız, D. G. (2014). Türkiye’de eğitim programına bağlılık ve bağlılığı etkileyen etkenler. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 14(1), 203-228.
4. Büyüköztürk, Ş., Kılıç çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri, Ankara: Pegem Akademi.
5. Cunningham, D. J., Duffy, T. ve Knuth, R. (2000). “The textbook ofthe future” centre for research on learning and technology. Indiana University.
6. Cunningworth, A. (1995). Choosing your coursebook. Oxford: Heinemann ELT.
7. Çelik, T., Demirgüneş, S. ve Fidan, D. (2015). Okur dostu metin olma özelliği ile okuduğunu anlama başarısı arasındaki ilişkinin incelenmesi. Başkent University Journal of Education, 2(1), 115-122.
8. Epaçan, C. ve Okçu, V. (2010). İlköğretim Türkçe ders kitaplarının öğretmen görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi. Milli Eğitim Dergisi, 182(2), 39-51.

9. Gedik, M., Pesen, A. & Tekin, B. (2016). Türkçe ders kitaplarına yönelik Türkçe öğretmenlerinin görüşlerini belirleme çalışması – Siirt ili örneği. Akademik Bakış Dergisi, 58, 667-687.
10. Göçer, A. (2008). İlköğretim Türkçe ders kitaplarının ölçme ve değerlendirme açısından incelenmesi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 11(1), 197-210.
11. Grant, N. (1987). Making the most of your textbook. Oxford: Heinemann Publishers Ltd.
12. Gündoğdu, A. E. (2011). İlköğretim sekizinci sınıf dinleme metinlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 6(1), 1186-1196.
13. Güneş, B. ve Baki, A. (2011). Dördüncü sınıf matematik dersi öğretim programının uygulanmasından yansımalar. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi,41, 192-205.
14. Güven, A. Z. (2014). 7. Sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan metinlerin metinsellik ölçütlerine göre değerlendirilmesi. International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 9(8), 517-535.
15. Hayırsever, F. (2010). Sosyal bilgiler ders, öğretmen kılavuz ve öğrenci çalışma kitaplarının sosyal bilgiler öğretim programında kazandırılması hedeflenen temel beceriler açışından değerlendirilmesi (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
16. İşeri, K. (2010). Türkçe ders kitabındaki metinlerin metinsellik özellikler. Ülper, H. (Ed.), Türkçe ders kitabı çözümlemeleri (ss. 91-112). Ankara: Pegem Yayıncılık.
17. Kaya, E., Çetin, P. S. & Yıldırım, A. (2012). Transformation of centralized curriculum into classroom practice: An analysis of teachers’ experiences. International Journal of Curriculum and Intructional Studies, 2(3), 103-113.
18. Kaya, M. (2020). Metin uzunluklarının öğrenci başarısı etkisi ve öğrenmeleriyle ilgili görüşlerinin değerlendirilmesi. Electronic Turkish Studies, 15(1), 345-360.
19. Kılıç, A. & Seven, S. (2002). Konu alanı ders kitabı incelemesi. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
20. Miles, M. B. ve Huberman, A. M. (2015). Nitel veri analizi (Çev. S. Akbaba Altun, A. Ersoy). Ankara: Pegem.
21. Millî Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği. (2012). T.C. Resmi Gazete, 28409, 12 Eylül 2012.
22. Nurlu, M., ve Gülden, B. (2018). Yaparak-yaşayarak öğrenme felsefesi çerçevesinde Türkçe ders kitaplarına ortaokul öğrencilerinin eleştirel bakışı. Ağca, F. ve Koç, A. (Ed.), X. Uluslararası Dünya Dili Türkçe Sempozyumu Bildiri Kitabı (ss. 1150-1161). Eskişehir: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Yayınları.
23. Özbay, M. (2003) Türkçe öğretiminde hedef-araç ilişkisinin ders kitabı örneğinde değerlendirilmesi. Türklük Bilimi Araştırmaları Dergisi, 13(1), 59-69.
24. Öztürk, A. T. (2019). Türkçe öğretmenlerinin ders kitaplarına bağlılık durumları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
25. Öztürk, A. T. ve Çerçi, A. (2019). Türkçe öğretmenlerinin ders kitaplarına bağlılıkları ölçeğinin geliştirilmesi: geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 7(4), 876-897.
26. Öztürk, E. (2003). An assessment of high school biology curriculum implementation (Yayımlanmamış Doktora Tezi) . Middle East Technical University, Ankara.
27. Susar Kırmızı, F. (2014). 4. sınıf Türkçe ders kitabı metinlerinde yer alan değerler. Değerler Eğitimi Dergisi, 12(27), 217-259.
28. Şeref, İ. (2020). The investigation into the dependency level of Turkish language teachers on coursebooks. European Journal of Education Studies, 7(5), 163-174.
29. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (1982). T.C. Resmi Gazete, 17863, 9 Kasım 1982.
30. Türnüklü, A. (2000). Eğitimbilim araştırmalarında etkin olarak kullanılabilecek nitel bir araştırma tekniği: görüşme. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 24, 543-559.
31. Yanpar Şahin, T., & Yıldırım, S. (1999). Öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme. Ankara: Anı Yayıncılık.
32. Yaşar, M. D. (2012). 9. Sınıf kimya öğretim programındaki yapılandırmacılığa dayalı öğelerin öğretmenler tarafından algılanışı ve uygulamasına yönelik bir inceleme: Erzurum örneği (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
33. Yazıcı, E. ve Kurudayıoğlu, M. (2017). 5. Sınıf Türkçe ders kitaplarındaki dinleme metinlerinin öğrencilerin seviyesine uygunluğunun incelenmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 5(4), 967-984.
34. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
35. Yin, R. K. (1984). Case study research: design and methods. Beverly Hills, CA: Sage.
36. Ünveren Kapanadze, D. (2018). Dil ve kültür aktarımında işlevsel bir araç olarak ders kitapları: Türkçe ders kitapları örneği. Turkish Studies Educational Sciences, 13(27), 1575-1592.