Ahi Evran Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, yayın etiğinde yüksek standartları benimsemektedir ve Committee on Publication Ethics (COPE), Directory of Open Access Journals (DOAJ), Open Access Scholarly Publishers Association (OASPA) ve Üniversiteler Arası Kurul (ÜAK) tarafından yayınlanan etik yayıncılık ilkelerine bağlı olan standart ve tavsiyeleri gözetmektedir. Bahsi geçen etik standartlara uymayan makaleler yayından çıkarılır. Makale yayınlandıktan sonra tespit edilen etik ihlaller içeren makaleler de buna dahildir.
Dergiye gönderilen makaleler özgün, daha önce başka bir dergide yayınlanmamış olup, başka bir derginin değerlendirme sürecinde bulunmamalıdır. İntihal, duplikasyon, sahtecilik, çarpıtma, tekrar yayım, dilimleyerek yayın, haksız yazarlık başta olmak üzere;
- Başka kişilere ait düşüncelerini, yöntemlerini, verilerini ya da eserlerini bilimsel kurallara uymadan, atıf yapmaksızın kısmen ya da tamamen kendi makalesi gibi yansıtmak,
- Makalede gerçekte olmayan veya üzerinde değişiklik yapılmış verileri kullanmak,
- Belirli bir kişi, kurum veya kuruluşların katkısı ile yürütülen çalışmalar sonucunda yayınlanan makalelerde ilgili kişi, kurum ve kuruluşun katkılarının belirtilmemesi,
- Kayıtlı araştırmaları veya elde edilen bulguları değiştirmek, araştırmada faydalanılmayan araç ya da gereçleri kullanılmış gibi göstermek, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarlarına uyacak şekilde araştırma bulgularının değiştirilmesi ve şekillendirilmesi,
- Nihayete erdirilmemiş tez veya araştırmaları, sahibinden izinsiz şekilde kaynak olarak kullanmak,
- Birebir aynı içeriğe sahip eseri farklı dergilerde ayrı yayınlar olarak sunmak,
- Bir araştırmanın bulgularını, araştırmanın bütünlüğüne aykırı biçimde parçalara ayırıp birden fazla makale olarak sunulması,
- Etkin bir şekilde katkısı olmayan kişileri yazarlar kısmına eklemek veya olan kişileri eklemeyerek, yazar sıralamasını nedensiz ve uygunsuz biçimde tahrif etmek,
- Makalede, diğer kişi ve kurumlardan temin edilen veri ve bilgileri, izin verildiği ölçüde ve şekilde kullanmamak, bu bilgilerin gizliliğine riayet etmemek ve korumamak etik dışı haller olarak kabul edilir. Bununla birlikte, makalelerde evrensel olarak kabul edilmiş bilim kuramları, bilim alanlarının temel bilgileri, matematik teoremleri ve ispatları gibi önermelerin kullanılması etik ihlal teşkil etmez.
Araştırma Etiği
Ahi Evran Üniversitesi İİBD, araştırma etiğinde yüksek standartları benimsemektedir. Aşağıda yer alan uluslararası araştırma etiği ilkeleri doğrultusunda makalelerin etik kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır.
- Araştırmanın biçimlendirilmesi, gözden geçirilmesi ve araştırmanın sürdürülmesinde, bütünlük, kalite ve şeffaflık ilkeleri esas olmalıdır,
- İnsanlarla ilgili biyomedikal araştırmaların yer aldığı makalelerde ilgili mevzuat hükümlerine uygun davranılmalıdır,
- Bilimsel bir araştırma amacıyla yapılan anket ve tutum incelemelerinde katılımcıların açık rızası olmaksızın ya da bir kurumda inceleme yapılacaksa kurumun iznini almadan bu veriler makalede sunulmamalıdır,
- Araştırmaya katılanların bilgilerinin gizliliği ve yanıt verenlerin gizliliği sağlanmalıdır. Araştırma katılımcıların özerkliğini ve saygınlığını koruyacak biçimde tasarlanmalıdır,
- Araştırmaya katılan bireylerde gönüllülük esas olmalıdır, herhangi bir zorlama yapılmamalıdır.
Yazarların Etik Sorumluluğu
- Makalelerin etik kurallara uygunluğu yazarların sorumluluğundadır,
- Yazar makalenin özgün olduğu, daha önce başka bir yerde yayınlanmadığı ve başka bir yerde, başka bir dilde yayınlanmak üzere değerlendirmede olmadığının teminatını sağlamalıdır.
- Diğer yazarların, katkı sunanların çalışmaları ya da kullanılan kaynaklar bilimsel çerçeveye uygun biçimde kullanılmalı ve referanslarda belirtilmelidir.
- Yazarlardan çalışmaları ile ilgili değerlendirme esnasında gerekli olabilecek ilgili ham veriyi sunmaları istenebilecektir, bu nedenle yazarlar verilere erişimi sağlamaya hazır olmalı ve çalışmalarının yayınlanmasından sonra da makul bir sure daha bu verileri elde tutmalılardır.
- Aslında aynı olan araştırmayı tanımlayan metin birden fazla makalede yayınlamamalıdır.
- Yazar olmayan ancak çalışmaya katkısı olan tüm bireyler “teşekkür / bilgiler” kısmında verilmelidir. Buna ek olarak, teknik destek sağlayan, yazıma yardımcı olan ya da finansal destek sunan kişiler verilebilir.
- Makalede tüm yazarların akademik ve bilimsel olarak doğrudan katkısı bulunmalıdır. Yazar olan kişi ya da kişiler, makaledeki çalışmayı planlamak veya icra etmek ve / veya revize etmekle yükümlü kişilerdir. Finansal destek sağlanması, veri toplanması gibi haller tek başına yazarlık hakkı kazandırmaz.
- Tüm yazarlar çalışmanın sonuç ve bulgularına etki eden herhangi finansal kaynağı veya çıkar çatışmasını beyan etmekle yükümlüdür.
- Bir yazarın yayınlanmış bir çalışmada herhangi bir yanlışlık fark etmesi halinde, bu durumu acil olarak dergi editörüne bildirmek ve yanlışlığın düzeltilmesi için editörle işbirliği sağlamak o yazarın yükümlülüğüdür.
Hakemlerin Etik Sorumlulukları
-Hakemler, makale konusu hakkında kendini yetkin bulmuyor ya da zamanında geri dönüş sağlama ihtimali bulunmuyorsa, editöre bu durumu bildirmeli ve hakem sürecine kendisini dahil etmemesini talep etmelidir.
-Hakemlik objektif biçimde, yazarlara dair kişisel eleştirilerde bulunulmadan, geri bildirim esaslı, dürüst ve kibar bir üslupta olmalıdır.
- Hakemler, yazarı ile aralarında rekabet, işbirliği veya diğer ilişki ya da bağlantılar sebebiyle oluşacak çıkar çatışmalarının var olduğu çalışmaları değerlendirmemelidir.
- Hakemler raporlarını veya makalenin geri bildirimlerini başkalarıyla paylaşmamalıdırlar ve editörün izni olmadan yazarlarla doğrudan iletişim kurmamalıdırlar.
- Hakemler makaledeki olası etik meseleler konusunda dikkatli davranarak etik ihlal gördükleri kısımları editörün dikkatine sunmalıdır.
- Hakemler incelenmesi için ellerine ulaştırılmış makaleleri gizli tutmak ve hakemlik sürecinden elde ettikleri bu bilgileri kişisel menfaatleri için kullanmamakla yükümlüdürler.
- Hakemlerin kimliğinin gizli tutulması sağlanarak, bazı hallerde editörün kararıyla, ilgili hakemlerin makaleye ait yorumları aynı makaleyi değerlendiren diğer hakemlere ulaştırılarak hakemlerin bu süreçte bilgilendirilmesi sağlanabilir.
Editör Kurulunun Etik Sorumlulukları
- Editör yayınlanması için gönderilen makaleleri, yazarların etnik kökeninden, cinsiyetinden, cinsel yöneliminden, uyruğundan, dini inancından ve siyasi görüşünden bağımsız olarak değerlendirmelidir.
- Ahi Evran Üniversitesi İİBD editörleri, dergiye gönderilen makalelerin derginin amaç ve yayın politikalarına uygunluğunu değerlendirerek, yayınlanması gerektiğine karar vermekten sorumludurlar.
- Editör, yayına gönderilen makalelerin hakkaniyetli bir şekilde çift taraflı kör hakem değerlendirmesinden geçmelerini sağlar. Bu süreçte gönderilen makalelere ilişkin tüm bilginin, makale yayınlanana kadar gizli kalacağını garanti etmelidir.
- Sunulan bir makalede yer alan bilgiler yazarın açık yazılı izni olmaksızın editörün veya editör kurulunun kendi araştırmalarında kullanılmamalıdır.
- Editör, hakem atama konusunda tam yetkiye sahiptir ve dergide yayınlanacak makalelerle ilgili nihai kararı vermekle yükümlüdür.
