ÖRGÜTSEL VATANDAŞLIK DAVRANIŞI ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ
Öz
Örgütsel vatandaşlık davranışı, örgütte çalışanlar tarafından, herhangi bir baskı ya da zorlama olmaksızın, gönüllü olarak, içten gelen, herhangi bir menfaat beklentisi olmadan isteğe bağlı olarak yapılan davranışları vurgulamaktadır. Bu bağlamda bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışlarını belirleme ölçeğini geliştirmektir. Ölçek, kapsamlı bir literatür taramasına dayalı olarak ve uzman görüşleri doğrultusunda geliştirilen taslak formun Van ili ve ilçelerinde görevli 250 öğretmen üzerinde uygulanmasıyla geliştirilmiştir. Ölçeğin yapı geçerliği için faktör analizi tekniği olan temel bileşenler analizi uygulanmış, belirlenen yapı ayrıca doğrulayıcı faktör analizi ile doğrulanmıştır. Güvenirlik çalışması için Cronbach Alpha katsayısı hesaplanmıştır. Ayrıca her bir maddenin ayırt ediciliği için madde toplam korelasyonlarına bakılmıştır. ‘‘Okullarda Örgütsel Vatandaşlık Ölçeği (OÖVÖ)" olarak adlandırılan ölçeğin eğitim örgütlerinde öğretmenlerin kurumlarına ilişkin vatandaşlık davranışlarını ölçebilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. 40 maddeden oluşan ölçek, örgütsel bağlılık, saygı ve yardımlaşma, özerklik ve değerlilik, uyum ve itaat, katılımda gönüllülük, özgecilik, vicdanlılık olmak üzere yedi faktörlü çıkmıştır. Ölçek beşli derecelendirmeli Likert tipinde bir katılım ölçeğidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ackfeldt, A.L. & Coote, L.V. (2005). A study of organizational citizenship behaviors ın a retail setting. Journal of Business Research. Vol 58, 151-159.Allen, T.D., Barnard, S., Rush, M.C. & Russell, J.E.A. (2000). Ratings of organizational citizenship behavior: does the source make a difference?. Human Resource Management Review. Vol 10, No 1, 97-114.Barksale, K. & Werner, J.M. (2001). Managerial ratings of ın-role behaviors, organizational citizenship behaviors, and overall performance: testing different models of their relationship. Journal of Business Research. Vol 51, 145-155.
- Bateman, T.S. & Organ, D.W. (1983). Job satisfaction and the good soldier: the relationship between affect and employee ‘citizenship’. Academy of Management Journal. Vol 26, No 4, 587-595.
- Bell, S.J. & Menguc, B.(2002). The employee-organizatıon relatıonship, organizational citizenship behaviors, and superior service quality. Journal of Retailing. Vol 78, 131-146.
- Bentler, P.M.&Hu, L.(1999).Cut off criteria for fit indexes in covariance structure analysis:Conventional criteri versus new alternatives.Structural Equation Modeling, 6(1), 1-55.
- Bogler, R. & Somech, A. (2005). Organizational citizenship behavior in school. how does ıt relate to participation in decision making?. Journal of Educational Aministration. Vol 43, No 5, 420-438.
- Buluc, B.(2008).Ortaoğretim okullarında orgutsel sağlık ile orgutsel vatandaşlık davranışları arasındaki ilişki. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi. 6(4), 571-602.
- Castro, C.B., Armario, E.M. & Ruiz, D.M. (2004). The ınfluence of employee organizatıonal citizenship behavior on custumer loyalty. International Journal of Service Industry Management. Vol 15, No 1, 27-53.
- Celik, M. (2007).Örgüt kültürü ve örgütsel vatandaşlık davranışı: bir uygulama. Yayınlanmamış doktora tezi. Ataturk Universitesi Sosyal Bilimler Fakultesi İşletme Anabilim Dalı, Erzurum.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
11 Ekim 2019
Gönderilme Tarihi
5 Mart 2019
Kabul Tarihi
1 Temmuz 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 19 Sayı: 3