ETİK İLKELER VE YAYIN POLİTİKASI
AÜ Doğu Dilleri Dergisi, yayın süreçlerinde uluslararası etik standartları esas almakta olup, Committee on Publication Ethics (COPE) ilkelerine uygun hareket eder.
Dergi kapsamında editörler, hakemler ve yazarlar, bilimsel araştırma ve yayın etiğine uygun davranmakla yükümlüdür. Etik ilkelere aykırı herhangi bir durumun tespit edilmesi halinde, ilgili durumun dergi editörlüğüne bildirilmesi gerekmektedir.
1. Editörlerin Sorumlulukları
- Editörler, gönderilen çalışmaların değerlendirme sürecini tarafsız ve şeffaf bir şekilde yürütmekle yükümlüdür.
- Editörler, çalışmaların bilimsel niteliği, özgünlüğü ve derginin kapsamına uygunluğu doğrultusunda karar verir.
- Değerlendirme sürecinde yazarlar arasında ayrım gözetilmez.
- Editörler, çıkar çatışması bulunan durumlarda ilgili sürece dâhil olmaz.
- Dergiye gönderilen tüm çalışmaların kayıtları ve yazışmaları elektronik ortamda arşivlenir.
2. Hakemlerin Sorumlulukları
- Hakemler, değerlendirme sürecini gizlilik ve tarafsızlık ilkeleri çerçevesinde yürütmelidir.
- Hakemler yalnızca uzmanlık alanlarına giren çalışmaları değerlendirmeyi kabul etmelidir.
- Hakem raporları akademik, yapıcı ve bilimsel bir dil ile hazırlanmalıdır.
- Hakemler, kişisel eleştirilerden, hakaret içeren ifadelerden ve önyargılı değerlendirmelerden kaçınmalıdır.
- Hakemler, değerlendirme süreci tamamlandıktan sonra kendilerine iletilen çalışmaları imha etmekle yükümlüdür.
- Hakemler, değerlendirdikleri çalışmaları hiçbir şekilde üçüncü kişilerle paylaşmamalıdır.
- Hakemler, değerlendirme sürecinde kendilerine iletilen çalışmaları, gizlilik ilkesi gereği, yapay zekâ tabanlı uygulamalar, metin işleme araçları veya benzeri dijital platformlara yüklememeli, bu tür sistemler aracılığıyla analiz etmemeli ve hiçbir şekilde dış ortamlarda işlememelidir.
3. Yazarların Sorumlulukları
- Yazarlar, özgün ve bilimsel araştırma niteliği taşıyan çalışmalar sunmalıdır.
- Aynı çalışma birden fazla dergiye eş zamanlı olarak gönderilmemelidir.
- Yazarlar, yararlandıkları tüm kaynaklara uygun şekilde atıf yapmalıdır.
- Çalışmalarda intihal, veri uydurma, çarpıtma gibi etik ihlaller bulunmamalıdır.
- Yazarlar, gerekli durumlarda etik kurul izni almak ve bunu makalede belirtmekle yükümlüdür.
- Yazarlar, çıkar çatışması ve destek bilgilerini açıkça beyan etmelidir.
4. Hakemlik Süreci ve Gizlilik
- Dergide çift kör hakemlik sistemi (double-blind peer review) uygulanmaktadır.
- Hakemlik sürecinde yazar ve hakem kimlikleri karşılıklı olarak gizli tutulur.
- Değerlendirme süreci bilimsel kriterler doğrultusunda yürütülür.
5. Yayın Politikası ve Etik İhlaller
- Dergi, intihal ve diğer etik ihlalleri önlemek amacıyla gerekli denetimleri gerçekleştirir.
- Dergiye gönderilen tüm çalışmalar, değerlendirme süreci öncesinde intihal tespit programları aracılığıyla benzerlik analizine tabi tutulur.
- Benzerlik oranının %20’nin üzerinde olması durumunda çalışmalar değerlendirme sürecine alınmaz ve yazarlara iade edilir. Ancak bu oran değerlendirilirken kaynakça, doğrudan alıntılar ve metodoloji gibi bölümler kapsam dışında tutulur.
- Editör kurulu, benzerlik oranı düşük olsa dahi etik ihlal şüphesi bulunan çalışmaları değerlendirme dışı bırakma hakkını saklı tutar.
- Etik ihlal tespit edilen çalışmalar değerlendirme dışı bırakılır; yayımlanmış ise geri çekilir.
- Yayımlanan çalışmaların telif hakları AÜ Doğu Dilleri Dergisi’ne aittir.
- Çalışmalarda ifade edilen görüş ve düşünceler yazarlara ait olup dergiyi bağlamaz.
6. Yapay Zekâ Kullanım Beyanı
- Dergiye gönderilen çalışmalarda yapay zekâ (YZ) tabanlı araçların kullanılması durumunda, yazarların Yapay Zekâ (YZ) Kullanım Beyan Formunu eksiksiz olarak doldurması zorunludur .
- Bu form aracılığıyla yazarlar; yapay zekâ araçlarının çalışmanın hangi aşamalarında (örneğin literatür taraması, veri analizi, metin yazımı, çeviri veya dil düzenleme) kullanıldığını açık ve şeffaf biçimde beyan etmekle yükümlüdür.
- Yapay zekâ araçları yalnızca destekleyici amaçlarla kullanılabilir; çalışmanın bilimsel içeriği, özgünlüğü ve etik sorumluluğu tamamen yazarlara aittir. Yapay zekâ araçları yazar veya ortak yazar olarak gösterilemez.
- Editör kurulu, yapay zekâ kullanımına ilişkin beyanları gerekli gördüğü durumlarda inceleme ve değerlendirmeye tabi tutma hakkını saklı tutar. Eksik veya yanıltıcı beyan tespit edilmesi halinde çalışma etik ihlal kapsamında değerlendirilir.
7. Bildirim ve İletişim
- Etik ihlallerle ilgili bildirimler dergi editörlüğüne yapılmalıdır.
- Bu kapsamda bildirimler ilgili iletişim adresi üzerinden iletilebilir.