EN
TR
Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi
Öz
Bu çalışma, açık büfe servis sunan konaklama işletmelerinde ortaya çıkan gıda atıklarının izlenmesi ve azaltılmasına yönelik bir yazılımın gereksinimlerinin belirlenmesini amaçlamaktadır. Nitel araştırma olarak kurgulanan bu çalışmada yorumlayıcı ve pragmatist paradigmalar çerçevesinde eylem araştırması deseni kullanılmıştır. Veri toplama sürecinde konaklama sektöründe farklı pozisyonlarda görev yapan sektör profesyonelleri ile akademisyenlerden oluşan toplam 14 katılımcıyla görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler içerik ve betimsel analiz yöntemleriyle analiz edilmiştir. Bulgular, açık büfe kaynaklı gıda atıklarının ağırlıklı olarak misafir davranışları, talep tahminindeki belirsizlikler ve operasyonel yoğunlukla ilişkili olduğu bulunmuştur. Yazılımın uygulanmasında operasyonel sürece etki, personel ve misafir isteksizliği ile eğitim eksikliği temel güçlükler olarak öne çıkmıştır. Buna karşılık, kullanım kolaylığı, raporlama ve menü–atık ilişkilendirmesi yazılımın etkinliğini artıran temel unsurlar olarak değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre açık büfe kaynaklı gıda atıklarının etkin yönetimi için atık izleme ve kayıt süreçleri ile misafir davranışı ve talep tahmini boyutlarının bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiği sonucuna varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü
Proje Numarası
131-2023
Etik Beyan
Bu araştırmanın etik kurul izni Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Etik Kurulundan alınmıştır.
Teşekkür
Bu çalışma Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü tarafından desteklenmiştir. Proje Numarası: 131-2023. Çalışmanın maddi olarak desteklenmesine olanak sağlayan SUBÜ BAP Komisyon Başkanlığına teşekkür ederim. Ayrıca çalışma süresince “Bilim İnsanı Destekleme Programı / 2211-A Genel Yurt İçi Doktora Burs Programı” kapsamında vermiş oldukları maddi destek için TÜBİTAK’a teşekkür ederim.
Kaynakça
- Akman, G., Karakoç, Ç. (2005). Yazılım geliştirme prosesinde kısıtlar teorisinin düşünce süreçlerinin kullanılması. İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 4(7), 103–122.
- Aksoy, N. (2003). Eylem araştırması: Eğitimsel uygulamaları iyileştirme ve değiştirmede kullanılacak bir yöntem. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 36(36), 474–489.
- Berg, B. L., Lune, H. (2019). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (Çev. Asım Arı). Eğitim Yayınevi.
- Betz, A., Buchli, J., Göbel, C., Müller, C. (2015). Food waste in the Swiss food service industry–Magnitude and potential for reduction. Waste Management, 35, 218–226. https://doi.org/10.1016/j.wasman.2014.09.015
- Cicatiello, C., Franco, S. (2020). Disclosure and assessment of unrecorded food waste at retail stores. Journal of Retailing and Consumer Services, 52, 101932. https://doi.org/10.1016/j.jretconser.2019.101932
- Filimonau, V., Delysia, A. (2019). Food waste management in hospitality operations: A critical review. Tourism Management, 71, 234–245. https://doi.org/10.1016/j.tourman.2018.10.009
- Filimonau, V., Zhang, H., Wang, L. E. (2020). Food waste management in Shanghai full-service restaurants: A senior managers’ perspective. Journal of Cleaner Production, 258, 120975. https://doi.org/10.1016/j.tmp.2019.100577
- Garnett, T. (2011). Where are the best opportunities for reducing greenhouse gas emissions in the food system (including the food chain)? Food Policy, 36, S23–S32. https://doi.org/10.1016/j.foodpol.2010.10.010
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Gastronomi, Gıda Sürdürülebilirliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
4 Temmuz 2026
Gönderilme Tarihi
11 Ocak 2026
Kabul Tarihi
28 Nisan 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 2
APA
Ceylan, V., & Sarıışık, M. (2026). Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi. Aydın Gastronomy, 10(2), 543-561. https://izlik.org/JA25UL98GM
AMA
1.Ceylan V, Sarıışık M. Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi. A-GASTRO. 2026;10(2):543-561. https://izlik.org/JA25UL98GM
Chicago
Ceylan, Veli, ve Mehmet Sarıışık. 2026. “Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi”. Aydın Gastronomy 10 (2): 543-61. https://izlik.org/JA25UL98GM.
EndNote
Ceylan V, Sarıışık M (01 Temmuz 2026) Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi. Aydın Gastronomy 10 2 543–561.
IEEE
[1]V. Ceylan ve M. Sarıışık, “Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi”, A-GASTRO, c. 10, sy 2, ss. 543–561, Tem. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25UL98GM
ISNAD
Ceylan, Veli - Sarıışık, Mehmet. “Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi”. Aydın Gastronomy 10/2 (01 Temmuz 2026): 543-561. https://izlik.org/JA25UL98GM.
JAMA
1.Ceylan V, Sarıışık M. Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi. A-GASTRO. 2026;10:543–561.
MLA
Ceylan, Veli, ve Mehmet Sarıışık. “Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi”. Aydın Gastronomy, c. 10, sy 2, Temmuz 2026, ss. 543-61, https://izlik.org/JA25UL98GM.
Vancouver
1.Veli Ceylan, Mehmet Sarıışık. Açık Büfe Kaynaklı Gıda Atıklarının Yönetimine Yönelik Yazılım Gereksinimlerinin Belirlenmesi. A-GASTRO [Internet]. 01 Temmuz 2026;10(2):543-61. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25UL98GM
