A gastronomic product with geographical indication: Elazığ Orcik

Öz

This research has been carried out to investigate the making process of Elazığ Orcik as a gastronomic product with geographical indication registration and evaluate it in a scientific framework. A comprehensive literature review was made and secondary data were used. Questions in accordance with qualitative research methods were determined. Interviews were made with people who made orcik in the villages of Elazig central district. Techniques and methods applied in the production process of Elazig Orcik were determined through interviews and on-site observations. In addition to traditional methods, industrial solutions are also used in the production of Elazig Orcik. The villagers interviewed reported that they learned the production of orcik from their parents. The data obtained indicate that Elazig Orchid has an important gastronomic value. Therefore, Elazig Orcik culture should be continued by transferring from generation to generation. Carrying out promotional activities related to this product will contribute to both tourism in the region and the sustainability of Elazig Orcik production.

Anahtar Kelimeler

• Elazığ orcik
• georaphical indication
• origin

Gastronomi Turizmi Kapsamında Coğrafi İşaretli Ürün: Elazığ Orciği

Öz

Bu araştırma, coğrafi işaret tesciline sahip gastronomik bir ürün olarak Elazığ Orciğinin yapılış sürecini araştırmak ve bilimsel bir çerçevede değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Kapsamlı bir yazın taraması yapılmış ve ikincil verilerden yararlanılmıştır. Nitel araştırma yöntemlerine uygun araştırma soruları belirlenmiş ve Elazığ ilinin Merkez ilçesine bağlı köylerde orcik yapan kişiler ile görüşmeler yapılmıştır. Gerçekleştirilen görüşmeler ve yerinde yapılan gözlemlerle Elazığ Orciğinin üretim sürecinde uygulanan teknik ve yöntemler belirlenmiştir. Elazığ Orciğinin üretiminde geleneksel yöntemlerin yanı sıra endüstriyel çözümlerden de yararlanıldığı gözlenmiştir. Görüşmenin yapıldığı köylü üreticiler, orcik yapımını anne ve babalarından öğrendiklerini bildirmişlerdir. Elde edilen veriler, Elazığ Orciğinin gastronomik anlamda önemli bir değere sahip olduğuna işaret etmektedir. Dolayısıyla Elazığ Orciği kültürünün nesilden nesile aktarılarak yaşatılması gerekmektedir. Bu ürünle ilgili tanıtıcı faaliyetlerin artırılması hem bölge turizmine hem de Elazığ Orciği üretiminin artarak sürdürülmesine katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Elazığ Orciği
• coğrafi işaret
• menşe

Kaynakça

1. Akın, B. E. (2006). Coğrafi İşaret Olarak Tescil Edilmiş Malatya Kayısısının Teknolojik Özelliklerinin Saptanması Ve Gıda Güvenliği Açısından Araştırılması. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü.
2. Beypınar, N. N. (2018). Coğrafi İşaret Tescilinin Antep Fıstığı Uluslararası Rekabet Gücü Üzerindeki Etkisinin Ölçülmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.
3. Coğrafi İşaretler Portalı, (2020). https://www.ci.gov.tr/cografi-isaretler/detay/38231.
4. Coğrafi İşaretler Portalı, (2020). https://www.ci.gov.tr/sayfa/co%C4%9Frafi-i%C5%9Faret-nedir.
5. Çalışkan, V., & Koç, H. (2012). Türkiye’de Coğrafi İşaretlerin Dağılış Özelliklerinin Ve Coğrafi İşaret Potansiyelinin Değerlendirilmesi. Doğu Coğrafya Dergisi, 17(28), 193-214.
6. Çekal, N., & Aslan, B. (2017). Gastronomik bir değer olarak tarhana ve coğrafi işaretlemede tarhananın yeri ve önemi. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 1(2), 124-135.
7. Durlu-Özkaya, F., Sünnetçioğlu, S., & Can, A. (2013). Sürdürülebilir Gastronomi Turizmi Hareketliliğinde Coğrafi İşaretlemenin Rolü. Journal Of Tourism And Gastronomy Studies, 1 (1), 13-20.
8. Durusoy, Y. Y. (2017). Coğrafi İşaretli Gastronomik Ürünlerin Bölge Halkı Tarafından Algılanması Üzerine Analitik Bir Araştırma: Kars Kaşarı Örneği. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). İstanbul Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

9. Elazığ Belediyesi, (2020). https://www.elazig.bel.tr/mutfak-kulturu-yemekler-blog-233.
10. Hazarhun, E., & Tepeci, M. (2018). Coğrafi İşarete Sahip Olan Yöresel Ürün ve Yemeklerin Manisa’nın Gastronomi Turizminin Gelişimine Katkısı. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 2(Ek1), 371-389.
11. Kan, M., & Gülçubuk, B. (2008). Kırsal Ekonominin Canlanmasında Ve Yerel Sahiplenmede Coğrafi İşaretler. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(2), 57-66.
12. Kan, M., Gülçubuk, B., Kan, A., Küçükçongar, M., & Küçükçongar, M. (2010). Coğrafi İşaret Olarak Karaman Divle Tulum Peyniri. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2010(2), 15-23.
13. Karataş, Z. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştirma yöntemleri. Manevi temelli sosyal hizmet araştırmaları dergisi, 1(1), 62-80.
14. Mercan, Ş. O., & Üzülmez, M. (2014). Coğrafi işaretlerin bölgesel turizm gelişimindeki önemi: Çanakkale ili örneği. Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 29(2), 67-94.
15. Mustafa, K. A. N., Gülçubuk, B., & Küçükçongar, M. (2012). Coğrafi işaretlerin kırsal turizmde kullanılma olanakları. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2012(1), 93-101.
16. Oraman, Y. (2015). Türkiye’de coğrafi işaretli ürünler. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi, 1(1), 76-85.
17. Öz, H., & Dönmez, B. (2018). Yerel Gıda ve Coğrafi İşaretleme Kapsamında Süryani Şarabının Değerlendirilmesi. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 2(2), 260-269.
18. Üzümcü, T. P., Alyakut, Ö., & Fereli, S. (2017). Gastronomik Ürünlerin Coğrafi İşaretleme Açısından Değerlendirilmesi: Erzurum-Olur Örneği. International Journal of Agricultural and Natural Sciences (IJANS) E-ıssn: 2651-3617, 10(2), 44-53.
19. Yıldırım, A. (1999). Nitel araştırma yöntemlerinin temel özellikleri ve eğitim araştırmalarındaki yeri ve önemi. Eğitim ve Bilim, 23(112).
20. Yönet-Eren, F. (2018). Coğrafi İşaret İle Tescilli Ürünlerin Gastronomik Destinasyonlara Etkisi: Kapadokya Bölgesi’nde Bir Araştırma. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.