Kültürel Sıkılık ve Dönüşümcü Liderliğin Örgütsel Sessizlik Üzerindeki Etkisini Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma

Öz

Bu araştırmanın amacı, kültürel sıkılık ve dönüşümcü liderliğin örgütsel sessizlik üzerindeki etkisini tespit etmektir. Bu amaç ile birlikte değişkenlerin arasındaki ilişkilerin yönünün ve düzeyinin de belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada Balıkesir ilinin Bandırma ilçesinde bulunan bir kamu iktisadi teşebbüsünde görev yapan işgörenler üzerinde kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenen 174 işgörene anket uygulanmıştır. Toplanan veriler frekans analizi, güvenilirlik analizi, normallik testi, korelasyon analizi ve regresyon analizine tabi tutulmuştur. Elde edilen veriler bir paket program yardımıyla analiz edilmiştir. Analizler sonucunda; dönüşümcü liderliğin örgütsel sessizlik üzerinde anlamlı bir etkisinin olmadığı belirlenmiştir. Kültürel sıkılığın ise örgütsel sessizlik üzerinde pozitif yönlü ve anlamlı etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Araştırma kapsamında ele alınan üç değişkenin bir arada ele alınmamış olması, alan yazındaki boşluğu doldurmaya katkı sağlaması adına önem ve özgünlük arz etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kültürel Sıkılık
• Dönüşümcü Liderlik
• Örgütsel Sessizlik
• İşgören

A Research to Determine the Effect of Cultural Tightness and Transformational Leadership on Organizational Silence

Öz

The purpose of this research is to determine the effect of cultural tightness and transformational leadership on organizational silence. It is aimed to determine the direction and level of the relations between the variables. In the research, a questionnaire was applied to 174 employees who were determined by convenience sampling method on employees working in a state economic enterprise in Bandırma district of Balıkesir province. The collected data were subjected to frequency, reliability, normality, correlation and regression analysis. The data were analyzed with a package program. As a result of the analysis; transformational leadership did not have a significant effect on organizational silence. It has been determined that cultural tightness has a significant effect on organizational silence. The fact that the variables discussed in the scope of the research were not considered together is important and original in terms of contributing to fill the gap in the literature.

Anahtar Kelimeler

• Cultural Tightness

Kaynakça

1. Aktaş, M., Gelfand, M. J. & Hanges, P. J. (2016). Cultural tightness-looseness and perceptions of effective leadership. Journal of Cross-Cultural Psychology, 47(2), 294-309. https://doi.org/ 10.1177/0022022115606802.
2. Anderson, M. (2017). Transformational leadership in education: A review of existing literature. International Social Science Review, 93(1), 1-15.
3. Antonopoulou, H., Halkiopoulos, C., Barlou, O., & Beligiannis, G. N. (2021). Transformational leadership and digital skills in higher education institutes: During the Covid-19 Pandemic. Emerging Science Journal, 5(1), 1-15.
4. Atar, A. (2018). Etkileşimci ve dönüşümcü liderliğin örgütsel sessizlik, örgütsel sinizm ve psikolojik iyi oluş üzerindeki etkisi. (Yayımlanmamış Doktor Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü).
5. Bass, B.M. (1990). From transactional to transformational leadership: Learning to share the vision. Organizational Dynamics, 18(3), 19-31. https://doi.org/10.1016/0090-2616(90)90061-S.
6. Batmunkh, M. (2011). Liderlik tarzları ile örgütsel bağlılık ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişki ve bir araştırma. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul).
7. Bildik, B. (2009). Liderlik tarzları, örgütsel sessizlik ve örgütsel bağlılık ilişkisi. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kocaeli).
8. Bowen, F. & Blackmon, K. (2003). Spirals of silence: the dynamic effects of diversity on organizational voice. Journal of Management Studies, 40(6), 1393-1417. https://doi.org/ 10.1111/1467-6486.00385.

9. Büyüköztürk, Ş. (2002). Faktör analizi: Temel kavramlar ve ölçek geliştirmede kullanımı. Eğitim Yönetimi Dergisi, 32(32), 470-433.
10. Carpenter, S. (2000). Effects of cultural tightness and collectivism on self-concept and causal attributions. Cross-Cultural Research, 34, 38-56.
11. Chan, D.K.-S., Gelfand, M.J., Triandis, H.C. & Tzeng, O. (1996).Tightness-looseness revisited: Some preliminary analyses in Japan and the United States. International Journal of Psychology, 31(1), 1-12.
12. Child, D. (2006). The essentials of factor analysis. London: Continuum Publisher.
13. Comrey, A. L. (1988). Factor-analytic methods of scale development in personality and clinical psychology. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 56(5), 754–761.
14. Çakır, Ö., Tanğ, Y. & Gülay, E. (2021). Demografik değişkenler bağlamında çalışanların örgütsel sessizlik algılarının belirlenmesine yönelik bir meta analiz çalışması. Akdeniz İİBF Dergisi, 21(2), 271-296.
15. Detert, J. R., Schroeder, R. G. & Mauriel, J. J. (2000). A framework for linking culture and improvement initiatives in organizations. Academy of Management Review, 25(4), 850-863.
16. Detert, J.R. & Burris, E.R. (2007). Leadership behavior and employee voice: Is the door really open? Academy of Management Journal, 50(4), 869-884.
17. Dinç, B. (2020). Konfüçyüs’ ün otantik ve dönüşümcü liderliği. Uluslararası Liderlik Çalışmaları Dergisi: Kuram ve Uygulama, 3(Özel Sayı 2), 109-116.
18. Düzgün, A. (2022). Turizm sektöründe duygusal zekâ ile örgütsel sessizlik arasındaki ilişki: Antalya örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(1), 296-310.
19. Dyne, L. V., Ang, S. & Botero I. C. (2003). Conceptualizing employee silence and employee voice as multidimensional constructs. Journal of Management Studies, 40(6), 1359-1392.
20. Erol, G. & Köroğlu, A. (2013). Liderlik Tarzları ve Örgütsel Sessizlik İlişkisi: Otel İşletmelerinde Bir Araştırma. Journal of Travel and Hospitality Management, 10(3), 45-64.
21. Fletcher, K. A., Friedman, A., & Piedimonte, G. (2019). Transformational and transactional leadership in healthcare seen through the lens of pediatrics. The Journal of Pediatrics, 204, 7-9.
22. Gelfand, M. J., Nishii, L. H. & Raver, J. L. (2006). On the nature and importance of cultural tightness and looseness. Journal of Applied Psychology, 91, 1225-1244.
23. Harrison, J. L. (2011). Instructor transformational leadership and student outcomes. Emerging Leadership Journeys, 4(1), 82-136.
24. Huang, X., Van de Vliert, E. & Van der Vegt, G. (2005). Breaking the silence culture: Stimulation of participation and employee opinion withholding cross-nationally. Management and Organization Rewiev, 1(3), 459-482.
25. Kanbur, E. (2018). Çalışanların olumsuz değerlendirilme korkusunun örgütsel sessizlik üzerine etkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 10(1), 382-402.
26. Karabay, G. & Erbay, E. Ö. (2021). Liderlik tiplerinin öğretmenlerdeki örgütsel sessizlik üzerindeki yordayıcılığının incelenmesi. Journal of Education for Life, 35(1), 78-87. https://doi: 10.33308/26674874.2021351244.
27. Kılıç, R., Keklik, B. & Yıldız, H. (2014). Dönüştürücü, etkileşimci ve tam serbesti tanıyan liderlik tarzlarının örgütsel sessizlik üzerindeki etkisini belirlemeye yönelik bir araştırma. Yönetim ve Ekonomi, 21(2), 249-268.
28. Kılıç, K. C., Toker, I. D., Karayel, D., Soyman, T. & Zengin, G. (2020). Paternalist ve dönüşümsel liderlik tarzlarının işe adanmışlık üzerindeki etkisinde, sıkılık-esneklik değişkeninin aracılık rolü. Opus Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 10(15), 2875-2911. https://doi: 10.26466/opus.597712.
29. Kim, J. & Ko, S. H. (2021). The effect of university organizational culture on organizational silence and faculty–student interaction. Management Science Letters, 11(2021), 2151-2162.
30. Kline, P. (1994). An easy guide to factor analysis. England: Routledge Publisher.
31. Krepia, V., Katsaragakis, S., Kaitelidou, D., & Prezerakos, P. (2018). Transformational leadership and its evolution in nursing. Progress in Health Sciences, 8(1), 189-194.
32. Lee, M. (2014). Transformational leadership: Is it time for a recall? International Journal of Management and Applied Research, 1(1), 17-29.
33. Li, C., Fock, H. & Mattila, A. S. (2012). The role of cultural tightness-looseness in the ethics of service recovery. Journal of Global Marketing. 25(1), 3-16.
34. Lopez, C. (2016). Creating a healty organizational culture: Transformational leadership, organizational silence and small business. (Masters Dissertation, California State University, California).
35. Martin, K. & Freeman, R. E. (2003). Some problems with employee monitoring. Journal of Business Ethics, 43, 353-361.
36. Maryam, A. Z. & Omid, K. (2019). The relationship between paternalistic leadership and employees' silence emphasizing on moderating role of organizational justice. Human Resource Management In The Oil Industry, 10(38), 189-212.
37. Milliken, F., Morrison, E. & Hewlin, P. (2003). An exploratory study of employee silence: Issues that employees don't communicate upward and why. Journal of Management Studies, 40(6), 1453 - 1476.
38. Mittal, R. (2015). Charismatic and transformational leadership styles: A Cross-cultural perspective. International Journal of Business and Management, 10(3), 25-33. http://dx.doi.org/10.5539/ijbm.v10n3p26
39. Nughara, G. A. B. & Dewi, A. S. K. (2022). The role of job satisfaction mediating the effect of transformational leadership on organizational commitment at engineering company. European Journal of Business and Management Research, 7(2), 96-99. https://doi.org/ 10.24018/ejbmr.2022.7.2.134.
40. Örücü, E., Gizlier, Ö. & Onay, G. (2021). İşgören sesliliğinin örgütsel bağlılık üzerindeki etkisi. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(2), 70-85. https://doi.org/ 10.18026/cbayarsos.690044
41. Özeren, E. (2011). Örgüt kültüründe yeni bir boyut olan sıkılık-esneklik ile örgütsel yenilikçilik ilişkisi: Türk ve İtalyan mermer sektöründe karşılaştırmalı bir araştırma. (Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir).
42. Özeren, E., Özmen, O. N. & Appolloni, A. (2013). The RelationshipbetweenCulturalTightness–Looseness and Organizational Innovativeness: A Comparative Research into the Turkish and Italian Marble Industries. Transition Studies Review, 19, 475-492. https://doi.org/ 10.1007/s11300-013-0262-x
43. Panahi, B., Veiseh, S., Divkhar, S. & Kamari, F. (2012). An empirical analysis on influencing factors on organizational silence and its relationship with employee’s organizational commitment. Management Science Letters, 2, 735-744.
44. Perlow, L. & Repenning, N. (2009). The dynamics of silencing conflict. Research in Organizational Behavior, 29, 195-223.
45. Pinder, C. C. & Harlos, K. P. (2001). Employee silence: quiescence and acquiescence as responses to perceived injustice. Research in Personnel and Human Resources Management, 20, 331-369.
46. Popoola, S. O. (2021). The moderating effect of transformational leadership on relationship between organizational silence and knowledge transfer among librarians in federal universities in Southern Nigeria. International Journal of Information Science and Management, 19(2), 77-92. https://doi.org/ 20.1001.1.20088302.2021.19.2.6.4
47. Premeaux, S. F. & Bedeian, A. G. (2003). Breaking the silence: the moderating effects of self-monitoring in predicting speaking up in the workplace. Journal of Management Studies, 40(6), 1537-1562. https://doi.org/ 10.1111/14676486.00390
48. Robbins, B., & Davidhizar, R. (2020). Transformational leadership in health care today. The Health Care Manager, 39(3), 117-121.
49. Rosenman, E. D., Vrablik, M. C., Brolliar, S. M., Chipman, A. K., & Fernandez, R. (2019). Targeted simulationbased leadership training for trauma team leaders. Western Journal of Emergency Medicine, 20(3), 520-526.
50. Saç, Ö. (2019). Liderlik tarzları ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişki ve bu ilişkiye örgüt kültürünün aracılık etkisi: Bir kamu iktisadi teşekkülü ve bağlı işletmelerinde uygulama. (Yayımlanmamış Doktora Tezi, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir).
51. Sakal, Ö. & Macit, R. (2018). Sıkılık-esneklik ve performans: Psikolojik güçlendirmenin aracı rolü. Social Sciences Studies Journal, 4(21), 3352-3362.
52. Sorenson, J. B. (2002). The strength of corporate culture and reliability of firm performance. Administrative Science Quarterly, 47, 70-91.
53. Sürücü, L. (2021). Transformational leadership, organizational justice and organizational citizenship behavior. Akademik Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 13(25), 429-440. https://doi.org/10.20990/kilisiibfakademik.882644.
54. Şen, C. (2018). Psikolojik sermayenin iş performansı ve sinizm üzerindeki etkileri: Kültürel sıkılık-esnekliğin düzenleyici rolü. (Yayımlanmamış Doktora Tezi, Başkent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara).
55. Tangirala, S. & Ramanujam, R. (2008). Employee silence on critical work issues: The cross level effects of procedural justice climate. Personnel Psychology, 61(1), 37-68.
56. Taşkıran, E. (2010). Liderlik tarzının örgütsel sessizlik üzerindeki etkisinde örgütsel adaletin rolü ve bir araştırma. (Yayınlanmamış Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul).
57. Üstün, F. (2015). Örgütlerde sıkılık-esneklik boyutunun örgütsel güven, kurumsal girişimcilik ve firma performansına etkisi: Türkiye’nin öncü sanayi işletmeleri üzerine bir araştırma. (Yayınlanmamış Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana).
58. Üstün, F. & Katlav, E. Ö. (2019). Örgütlerde sıkılık-esneklik kültür boyutunun örgütsel bağlılık üzerindeki etkisinde örgütsel güvenin aracılık rolü. Verimlilik Dergisi, 1, 113-138.
59. Wang, A. C., Hsieh, H. H.; Tsai, C. Y. & Cheng, B. S. (2011). Does value congruence lead to voice? Cooperative voice and cooperative silence under team and differentiated transformational leadership. Management and Organization Review, 8(2), 341-370.
60. Wasti, S. A. & Fiş, A. M. (2010). Örgüt kültüründe sıkılık-esneklik. Yönetim Araştırmaları Dergisi. 10(1-2), 11-33.
61. Velarde, J. M., Ghani, M. F., Adams, D. & Cheah, J. H. (2022). Towards a healthy school climate: The mediating effect of transformational leadership on cultural intelligence and organisational health. Educational Management Administration & Leadership, 50(1), 163-184. https://doi.org/10.1177/1741143220937311.
62. Yetim, B. & Uğurluoğlu, Ö. (2021). Sağlık sektöründe dönüşümcü liderlik ile ilgili yapılmış olan çalışmaların içerik analizi ile incelenmesi. Ömer Halis Demir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(4), 1126-1142.
63. Yılmaz, S. & Arcasoy, G. G. (2019). Dönüşümcü liderlik ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişki. Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma Dergisi, 6(40), 2066-2087.