8. Sınıf "DNA ve Genetik Kod" Ünitesi Kazanımları ile Değerlendirme Sorularının SOLO Taksonomisine Göre İncelenmesi
Öz
Öğrencilerin belirli bir konuya ilişkin kavrama becerilerini değerlendirmek için kullanılan araçlardan biri SOLO taksonomisidir. Araştırmada 8.sınıf Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı’nda yer alan "DNA ve Genetik Kod" ünite kazanımları ile MEB tarafından 2019 yılında kabul edilip, 2020 yılında basılan ders kitabındaki ilgili ünitenin değerlendirme sorularının SOLO taksonomisinin düzeylerine göre analiz edilmesi amaçlanmıştır. Kazanımların ve değerlendirme sorularının analizi, SOLO taksonomisinin tek yönlü yapı, çok yönlü yapı, ilişkisel yapı ve soyutlanmış yapı düzeyleri referans alınarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, nitel bir veri toplama yöntemi olan doküman analizi kullanılmıştır. Doküman incelemesinde, araştırılan olgu ya da olgularla ilgili yazılı materyal bilgileri analiz edilir. Araştırma bulgularına göre; incelenen 13 kazanımdan, 2’si (%15,4) tek yönlü, 3’ü (%23,1) çok yönlü, 6’sı (%46,1) ilişkisel ve diğer 2’si (%15,4) soyutlanmış yapı düzeylerine karşılık gelmektedir. Değerlendirme sorularının SOLO taksonomisinin düzeyleri açısından gösterdiği dağılım incelendiğinde ise; 45 sorudan 33’ünün (%73.3) tek yönlü, 8’inin (%17.8) çok yönlü ve 4’ünün (%8.9) ilişkisel yapı düzeylerini temsil ettiği saptanmıştır. Ders kitabında, soyutlanmış yapı düzeyini temsil eden soru bulunmadığı belirlenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda uygulamaya ve ileri araştırmalara yönelik öneriler getirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Değerlendirme soruları, Ders kitabı, Fen bilimleri dersi, Öğretim programı, SOLO taksonomisi
Kaynakça
- Ağçam, B., & Babanoğlu, M. P. (2018). İngilizce öğretim programlarının SOLO çözümlemesi: Türkiye örneği. Electronic Turkish Studies, 13(27), 1-18.
- Airasian, P. W., & Miranda, H. (2002). The role of assessment in the revised taxonomy. Theory Into Practice, 41(4), 249-254.
- Airasian, P. W. (1988). Symbolic Validation: The case of state-mandated, high stakes testing. Education Evaluation and Policy Analysis, 10(4), 310-313.
- Alsaadi, A. (2001). A comparison of primary mathematics curriculum in England and Qatar: The SOLO Taxonomy. Proceeding of the British Society for Research into Learning Mathematics, 21(3), 1-6.
- Anderson, L. W., & Krathwohl, D. R. (2001). Taxonomy for learning, teaching and assessing: A revision of Bloom's taxonomy of educational objectives. Needham Heights, Allyn & Bacon, MA.
- Arı, A. (2013). Bilişsel alan sınıflamasında yenilenmiş Bloom, SOLO, Fink, Dettmer taksonomileri ve uluslararası alanda tanınma durumları. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(6), 237-257.
- Ayas, A. (1995) Fen Bilimlerinde program geliştirme ve uygulama teknikleri üzerine bir çalışma: iki çağdaş yaklaşımın değerlendirilmesi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11, 149-155.
- Bahar, M., Nartgün, Z., Durmuş, S., & Bıçak, B. (2006). Geleneksel ve alternatif ölçme ve değerlendirme öğretmen el kitabı. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
- Biggs, J. B. (2003). Teaching for quality learning at university, Open University Press, Maidenhead.
- Biggs, J. B., & Collis, K. F. (1982). Evaluation the quality of learning: the SOLO taxonomy (structure of the observed learning outcome), Academic Press.