ILO PERSPEKTİFİNDEN SOSYAL DİYALOG VE İŞ GÜVENLİĞİ KÜLTÜRÜ İLİŞKİSİ

Öz

Bu çalışmada sosyal diyalog uygulamalarının iş sağlığı ve güvenliği kültürüne olan katkısı Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) perspektifinden değerlendirilecektir. İş sağlığı ve güvenliği kültürünün geliştirilmesinde sosyal diyalog faaliyetleri önemli bir etki sağlamaktadır. İş sağlığı ve güvenliği kültürü, işyerlerinde çalışanlar arasında bilinç oluşturarak farkındalık yaratır. Aynı zamanda, endüstri ilişkilerinin taraflarından olan işverenlerle çalışanlar arasında güçlü bir iletişim ve iş birliği ortamı oluşturarak, iş sağlığı ve güvenliği politikalarının geliştirilmesine ve uygulanmasına katkı sağlar. Genel olarak çalışma hayatında ve özellikle konu bağlamında iş sağlığı ve güvenliği konularında sosyal diyalog, uygulama ve denetleme süreçlerine katılımı artırarak daha etkili çözümler geliştirilmesine yardımcı olmaktadır. Sosyal diyalog ile desteklenen iş sağlığı ve güvenliği kültürü işyerlerinde daha etkili politika oluşturma ve uygulama süreçlerine de imkân tanımaktadır. Bu kapsamda işçi ya da işçi temsilcileri ve işverenler arasında karşılıklı anlayış ve güven ortamı oluşturularak iş sağlığı ve güvenliği konusunda tüm paydaşların bilgi bilinç ve farkındalığının artırılması sağlanmaktadır. Bu nedenle, sosyal diyalogla desteklenen iş sağlığı ve güvenliği kültürü, işyerlerinde daha sağlıklı ve güvenli çalışma ortamlarının oluşturulmasına önemli bir katkı sağlar. Çalışmada, işletmelerde sosyal diyalog temelli yaklaşımın, çalışan temsilcisi ve işveren arasındaki diyaloğun gelişimine katkı sunarak, iş sağlığı ve güvenliği kültürünün çalışanlar tarafından daha hızlı şekilde benimsenmesine olanak sağladığı sonucuna varılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Politika
• Sosyal Diyalog
• İş Sağlığı
• İş Güvenliği
• İş Güvenliği Kültürü
• Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO).

THE RELATIONSHIP BETWEEN SOCIAL DIALOGUE AND OCCUPATIONAL SAFETY CULTURE FROM PERSPECTIVE OF THE ILO

Öz

In this study, the positive contribution of social dialogue practices to occupational health and safety culture is evaluated from the perspective of the International Labor Organization (ILO). Social dialogue activities have a significant impact on the development of occupational health and safety culture. Occupational health and safety culture creates awareness among employees in workplaces. It also contributes to the development and implementation of occupational health and safety policies by fostering strong communication and cooperation between employers and employees. Social dialogue on occupational health and safety issues helps to develop more effective solutions by increasing participation in implementation and supervision processes. An occupational health and safety culture supported by social dialogue enables more effective policy-making and implementation processes in workplaces. In this context, by creating an environment of mutual understanding and trust between workers or workers' representatives and employers, the knowledge, awareness and consciousness of all stakeholders on occupational health and safety are increased. Therefore, a social dialogue supported health and safety culture significantly contributes to creating healthier and safer workplaces. The study concludes that a social dialogue-based approach in enterprises contributes to the development of dialogue between employee representatives and employers, thereby enabling a faster adoption of occupational health and safety culture by employees.

Anahtar Kelimeler

• Social Policy
• Social Dialogue
• Occupational Health
• Occupational Safety
• Occupational Safety Culture
• International Labour Organization (ILO)

Kaynakça

1. Akalp, G. ve Yamankaradeniz, N. (2013). İşletmelerde güvenlik kültürünün oluşumunda yönetimin rolü ve önemi. SGD-Sosyal Güvenlik Dergisi, 3(2), 96-109.
2. Altan, Ö. Z. (2010). Sosyal politika. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
3. Atasayar, K. (2011). Dünyada sosyal diyalog uygulamaları ve Türk çalışma hayatı. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, (41-42), 91-104.
4. Biggins, D. ve Holland, T. (1995). The training and effectiveness of health and safety representatives. I. Eddington (Ed.), Towards health and safety at work: Technical papers of the Asia Pacific Conference on Occupational Health and Safety içinde. Brisbane.
5. Biggins, D. ve Phillips, M. (1991). A survey of health and safety representatives in Queensland, Part 1: Activities, issues, information sources. Journal of Occupational Health and Safety — Australia and New Zealand, 7(3), 195-202.
6. Çögenli, M. Z. ve Özer, M. (2017). İş kazalarını önlemede güvenlik kültürü. F. Savaşan ve diğerleri (Ed.), Political Studies, ICPESS (International Congress on Politic, Economic and Social Studies) içinde (58-70. ss.). Sarajevo, Bosnia Herzegovina: Beşköprü Yayınları.
7. Ekin, N. (1997). Diyalog çağı. Mercek Dergisi, 8(14), 26-28.
8. Erdut, Z. (2003). Küreselleşme bağlamında uluslararası sosyal politika ve Türkiye. İzmir: Dokuz Eylül Yayınları.

9. European Commission. (2023). Question and answers: Strengthening social dialogue. Luxembourg: European Commission. Erişim adresi https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/qanda_23_289
10. European Commission. (2023). Social dialogue. Luxembourg: European Commission. Erişim adresi https://ec.europa.eu/social/main.jsp?langId=en&catId=329
11. Gaines, J. ve Biggins, D. (1992). A survey of health and safety representatives in the Northern Territory. Journal of Occupational Health and Safety — Australia and New Zealand, 8(5), 421-428.
12. Görmüş, A. (2007). Türkiye’de sosyal diyaloğun gelişimi. Çalışma ve Toplum, 115-140.
13. International Atomic Energy Agency. (1991). Safety culture: A report by the International Nuclear Safety Advisory Group (Safety Series No. 75-INSAG-4). Vienna: International Atomic Energy Agency.
14. International Labour Organization. (2022). Enhancing COVID-19 prevention at and through workplaces: Job creation through business re-opening and continuation. Erişim adresi https://www.ilo.org/jakarta/whatwedo/projects/WCMS_806429/lang–en/index.htm
15. International Labour Organization. (2023). 144 No’lu Üçlü Danışma (Uluslararası Çalışma Standartları) Sözleşmesi. ILO Türkiye Ofisi. Erişim adresi https://www.ilo.org/ankara/conventions-ratified-by-turkey/WCMS_377289/lang–tr/index.htm
16. International Labour Organization. (2023). Philadelphia Bildirgesi. ILO Türkiye Ofisi. Erişim adresi https://www.ilo.org/ankara/about-us/WCMS_412361/lang–tr/index.htm
17. International Labour Organization. (2023). Social dialogue. ILO. Erişim adresi https://www.ilo.org/ifpdial/areas-of-work/social-dialogue/lang–en/index.htm
18. International Labour Organization. (2023). Sosyal diyalog raporu 2022. ILO Türkiye Ofisi. Erişim adresi https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/—europe/—ro-geneva/—ilo-ankara/documents/publication/wcms_849207.pdf
19. İlhan, Ü. D. ve Alimanoğlu Yemişci, D. (2020). Ulusal kültür, örgüt kültürü ve iş güvenliği kültürü ilişkisi: Hofstede’nin güç mesafesi ve belirsizlikten kaçınma boyutları açısından Türkiye özelinde bir değerlendirme. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 27(3), 703-724. https://doi.org/10.18657/yonveek.758132
20. Kayhan, N. (2007). AB sürecinde Türkiye’de sosyal diyalog alanındaki gelişmeler. TÜHİS İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 61-79.
21. Lloyd-Williams, H. ve diğerleri. (2012). Worker representation and consultation on health and safety: An analysis of the findings of the European Survey of Enterprises on New and Emerging Risks (ESENER). European Agency for Safety and Health at Work.
22. Nurdoğan, A. K. (2018). Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (UÇÖ-ILO) yüzüncü yıl dönümü ve Türkiye ilişkileri. Bitlis Eren Üniversitesi Akademik İzdüşüm Dergisi, 78-95.
23. Tokol, A. (2017). Uluslararası sosyal politika. Bursa: Dora Yayınları.
24. Uçkun, G., Yüksel, A., Demir, B. ve Yüksel, İ. (2013). Kurumsal itibarın artırılmasında iş sağlığı ve güvenliği kültürünün rolü ile meslek yüksekokullarında bulunan iş güvenliği uzmanlığı programının analizi. Elektronik Mesleki Gelişim ve Araştırmalar Dergisi, 1(2), 57-67.
25. Uluslararası Çalışma Örgütü. (2013). Ulusal üçlü sosyal diyalog. Cenevre: Uluslararası Çalışma Örgütü.
26. Van Scheppingen, A. R. ve diğerleri. (2010). Internalizing core values as a fundament for workers’ health, well-being and safety in a changing world of work. ICOH-WOPS Conference, 14-17 June 2010, VU Universiteit, Amsterdam, The Netherlands.
27. Warren-Langford, P. ve diğerleri. (1993). Union participation in occupational health and safety in Western Australia. Journal of Industrial Relations, 35, 585-606. https://doi.org/10.1177/002218569303500404