Anonim Tam Metin Dosyası:
- İlk gönderim anonim tam metin şablonu örnek olarak indirilebilir (Türkçe: https://dergipark.org.tr/tr/download/journal-file/36560; İngilizce: https://dergipark.org.tr/tr/download/journal-file/36561), ancak uyulması zorunlu değildir. A4 boyutunda, başlık, şekil ve tablo numaralandırma konusunda metin içi düzenli ve tutarlı olması, metin içi atıflar ve kaynakça için tutarlı herhangi bir bilimsel referans stiline uygun olması ve Türkçe/İngilizce başlık, özet, anahtar kelime ve makale türünün bulunması durumunda herhangi bir makale formatı (Template-free Journal) ile başvuru yapılabilir.
- Çift kör hakemlik sistemi gereği, yazar adları ve kurumları ile yazarları çağrıştıracak bilgilerin makale ilk gönderiminde anonim tam metin içinde ve dosya bilgilerinde yer almaması gerekmektedir. Dosyanızı göndermeden önce kişisel bilgi denetimi (Microsft Word formatındaki dosyalarda) yapılmalıdır. Bunun için menüden şu sıra ile işlemleri yapınız: Dosya > Sorunları Denetle > Belgeyi İncele menüsünden > Belgeyi İncele > Denetle > Belge Özellikler ve Kişisel Bilgiler > Tümünü Kaldır > Kapat > Kaydet.
- Bilimsel bir makalede yer alması gereken ana bölümlerin (Başlık, Öz, Anahtar Kelimeler, Title, Abstract, Keywords, Giriş, Literatür, Yöntem, Bulgular, Tartışma, Sonuç, Kaynakça gibi) ve referansların bulunması beklenmektedir.
- Türkçe dilinde yazılmış olan makalelerin sonunda 700 ile 1000 kelime arasında giriş, yöntem, bulgular ve tartışma bölümlerini içeren Genişletilmiş İngilizce Özet bulunmalıdır. İngilizce dilinde yazılmış çalışmalarda Genişletilmiş İngilizce Özete gerek yoktur.
- Anonim tam metin yazımında bu yazının devamında yer alan Kabul Sonrası Yazar Rehberinde yer alan İçerik, Uzunluk, Dil ve Anlatım bölümlerinin dikkate alınması gerekmektedir. Biçimsel olarak serbest olmakla birlikte bu kurallara uymak zorunludur.
Başlık Sayfası
- İlk gönderim başlık sayfası şablonu örnek olarak indirilebilir (Türkçe: https://dergipark.org.tr/tr/download/journal-file/36559; İngilizce: https://dergipark.org.tr/tr/download/journal-file/36557), ancak uyulması zorunlu değildir. İlk gönderim sırasında format serbest olsa da içerik olarak uyulması gereken kurallar bulunmaktadır. Başlık sayfasında hem İngilizce hem Türkçe olmak üzere makale başlığı, özeti, anahtar kelimeler, yazar bilgileri ve beyanlarının (Teşekkürler, Etik kurul onayı, Yazarların katkıları, Çıkar çatışması beyanı, Finansman beyanı, Yapay zeka kullanımı beyanı ve Veri kullanılabilirliği) sunulması gerekmektedir. Beyanlar konusunda rehbere ihtiyaç duyarsanız lütfen şablonu veya Kabul Sonrası Rehberini inceleyiniz.
- Türkçe dilinde yazılmış olan makalelerin Beyanlar ile birlikte İngilizcesini de eklemeleri gerekmektedir.
- Yazarların ad, soyad, ünvan, üniversite/kurum, şehir, ülke, ORCID, e-posta bilgilerinin yazılması ve sorumlu yazarın belirtilmesi beklenmektedir. E-posta adreslerinin yayınlanmasını istemeyen yazarlar lütfen editör ile iletişime geçiniz.
Telif hakları formu
- Bu form standart bir formattadır. Lütfen sistemden şablonunu indirerek (https://dergipark.org.tr/tr/download/journal-file/16057) doldurunuz, imzalayınız ve sisteme yükleyiniz.
İntihal raporu
- Eksen MFD’ye çalışmalarını gönderen tüm yazarlar bilimsel araştırma ve yayın etiğine aykırı eylemlerde bulunmadıklarını taahhüt ederler. Detaylar için lütfen etik ilkeler ve politikalar sayfasını inceleyiniz (Türkçe: https://dergipark.org.tr/tr/pub/eksen/policy; İngilizce: https://dergipark.org.tr/en/pub/eksen/policy).
- DergiPark sistemi dergiye yüklenen tüm makaleler için Intihal.net programı aracılığıyla intihal raporu oluşturmaktadır. Sistemden indirilen raporda benzerlik oranının dergi şartlarına uygun olması zorunludur.
1. Revize edilmiş metin: Yazarların yaptığı revizyonları tam metin dosyasında “değişiklikleri izle” modunda ya da farklı şekilde (değişiklikleri renklendirerek vb.) işaretlemelerle çalışması gerekmektedir.
2. Hakemlere cevap dosyası: Her hakemin her yorumuna ayrı ayrı cevap veriniz. Hakem önerisi sonrası düzeltme yapıldıysa revizyonun makalenin hangi sayfa ve satır numarasında yapıldığı belirtilmelidir. Hakem değerlendirmelerine rağmen düzeltme yapılması uygun görülmeyen yerler varsa gerekçeleri ile açıklanmalıdır.
Yazım kurallarının detayları aşağıda özetlenmiştir.
- İÇERİK: Makale bilimsel bir içerikte hazırlanmalıdır. Makale türü belirtilmelidir.
- Öz, çalışmanın amacını, kapsamını, yöntemini, önemini, özgün yönü ile incelediği alana getirdiği katkıyı belirtilecek şekilde 200-250 kelime uzunluğunda olmalıdır. Makale içeriğinde yer almayan bilgiler, özde yer almamalıdır. Özü oluşturan metinde tanım, tanımlayıcı bilgi, görsel, tablo, alıntı veya kaynak bulunmamalıdır.
- Giriş bölümünde, araştırma konusunu, amacını, çalışmanın kapsamı ve önemini açıkça belirtilmelidir. Sonuç bölümünde, çalışmanın literatüre katkısı, bulguların önceki çalışmaları ve kuramları ne kadar desteklediği ve uygulama değeri tartışılmalıdır. Bu bölümde şekiller, tablolar ve uzun alıntıların olması önerilmez.
- Giriş ve sonuç arasındaki bölümler, çalışmanın içeriği ile ilgili olarak adlandırılmalıdır. Bu bölümler, literatür taraması, yöntem, bulgular ve tartışmayı içerebilir. En sona beyanlar ve kaynakça (ve Türkçe makaleler için İngilizce genişletilmiş özet) eklenmelidir.
- UZUNLUK: Makalenin toplam uzunluğunun özet, ana metin, tablolar ve kaynakça dâhil; ancak “Beyanlar” ve “Declarations” hariç olmak üzere 6000–8000 kelime aralığında olması beklenmektedir, ancak konu gerektirdiği takdirde, bu sınırları aşan makaleler de nadiren kabul edilecektir.
- DİL VE ANLATIM: Yazının tamamında kapsayıcı bir dil kullanılmalıdır. Kapsayıcı bir dil, cinsiyet, yaş, engellilik durumu, etnik köken, inanç ve benzeri özellikler üzerinden dışlayıcı ya da genelleyici ifadelerden kaçınan; herkesi kapsayan ve saygılı bir anlatımı ifade eder (örn. “iş adamları” yerine “iş insanları”).
- Dergi Amerikan İngilizcesi kullanmaktadır. Yazarlar, makalenin İngilizce kısımlarında tutarlı bir dil kullanımına özen göstermelidir.
- BAŞLIK SAYFASI: Makalenin ilk gönderiminde hazırlanan Başlık Sayfası hem İngilizce hem Türkçe olarak eklenmelidir. Makalenin yazıldığı dildeki Başlık Sayfası ilk sayfada yer almalıdır. Başlık sayfalarının hazırlanmasında Kabul Sonrası Makale Şablonu‘na uyulması zorunludur.
- BİÇİM: Makalede Tahoma fontu kullanılmalıdır. Makale, dikey hizalanmış A4 sayfasına .doc ya da .docx formatında yüklenmelidir.
- Sayfa kenar boşlukları, sol ve sağ taraflardan 2 cm. ve üst ile alt taraflardan 2,5 cm. olarak ayarlanmıştır (MSWord yazılımında, Sayfa Düzeni > Kenar Boşlukları > Özel Kenar Boşlukları kısmından ayarlanabilir).
- Paragraflar iki yana yaslı, sağ ya da soldan 0 cm. girintili, tek satır aralıklı, öncesinde 0 nk ve sonrasında da 6 nk boşluklu hazırlanmalıdır (MSWord yazılımında, Paragraf > Girintiler ve Aralıklar kısmından ayarlanabilir).
- Makale başlığı, kalın, 14 punto, tek satır aralıklı, her sözcüğün ilk harfi büyük ve sayfaya ortalanmış.
- Öz, 10 punto, tek satır aralıklı ve iki yana yaslı.
- Anahtar sözcükler, 10 punto, tek satır aralıklı ve iki yana yaslı.
- Bölüm başlıkları, kalın, 11 punto, tek satır aralıklı, büyük harfli ve sola yaslı. Bölüm başlıklarından sonra noktalama işareti kullanılmamalıdır. Başlıktan önce ya da sonra boş satır bulunmamalıdır.
- İkincil başlıklar, kalın, 11 punto, tek satır aralıklı, her sözcüğün ilk harfi büyük ve sola yaslı. İkincil başlıklardaki sözcüklerin yalnızca ilk harfleri büyük, diğerleri küçük yazılmalıdır. Başlıktan önce ve sonra herhangi bir noktalama işareti kullanılmamalıdır.
- Ana metin, 11 punto, tek satır aralıklı ve iki yana yaslı.
- Şekil açıklamaları, 10 punto, tek satır aralıklı ve sayfaya ortalanmış.
- Tablo açıklamaları, 10 punto, tek satır aralıklı ve sayfaya ortalanmış.
- Denklem açıklamaları, 10 punto, tek satır aralıklı, sola yaslı ve parantez içinde.
- (Varsa) Dipnotlar, 9 punto, tek satır aralıklı ve sayfaya ortalanmış.
- Tüm beyanlar (Teşekkür, Etik kurul onayı, Yazarların katkıları, Çıkar çatışması beyanı, Finansman beyanı, Yapay zeka kullanımı beyanı ve Veri kullanılabilirliği), 10 punto, tek satır aralıklı, iki yana yaslı, başlıkları da aynı stilde ama bold ve sadece ilk harfi büyük olacak şekilde hazırlanmalıdır. Birinci dili Türkçe olan makalelerde beyanların İngilizce versiyonu da DECLARATIONS başlığı altında ayrıca sunulmalıdır.
- ALINTILAMA VE KAYNAKÇA: Metindeki tüm alıntılar, American Psychological Association [APA Stili] 7. versiyon kurallarına uymalıdır (bkz: https://apastyle.apa.org/style-grammar-guidelines). Referanslarla ilgili daha detaylı bilgi şablonda yer almaktadır.
- Metnin içinde referansları alıntılamak için yazar – tarih sistemini kullanın. Metin içi alıntılarda yazar bilgisi, parantez içinde ya da dışında (anlatı) verilebilir. Parantez içindeki alıntılarda, iki yazarlı bir çalışma için isimler arasında “&” işaretini kullanın ya da tüm isimlerin dahil edilmesi gerektiğinde, son yazarın önüne “&” işaretini koyun. Anlatı alıntılarında “&” işaretinin yerine “ve” bağlacını kullanın.
- Metin içi alıntılarda, 40 sözcükten uzun bire bir alıntılar, tırnak işareti olmadan, italik harflerle yazılmış, sol kenardan 1 cm uzaklıkta serbest duran bir blok içinde yer almalıdır. 40 sözcükten kısa alıntılar ise metnin içinde çift tırnak işareti içinde olmalıdır. Doğrudan alıntılarda, alınan sayfanın numarası da metin içi alıntıya parantez içinde eklenmelidir.
- Kaynakça, 10 punto, tek satır aralıklı ve sayfaya ortalanmış. Her bir referansın ikinci ve sonraki satırları, soldan 1,25 cm. içeriden başlayacak şekilde girinti yapmalıdır. Her kaynaktan sonra bir satır boşluk bırakılmalıdır.
- Kaynakçada metinde alıntılanan tüm referanslar yer almalıdır ve aynı şekilde kaynakçada yer alan tüm referanslara metin içinde atıf yapılmalıdır.
- Referanslar alfabetik dizilmelidir. Kaynakça alt bölümlere ayrılmamalıdır.
- Bir yazarın aynı yılda birden fazla çalışması varsa, harfler (a, b, c) kullanılmalıdır (örneğin, Berndt’e (1981a) göre ...).
- Yazarların aynı soyadına sahip olması durumunda karışıklığı önlemek için adlarının baş harfleri kullanılmalıdır (örneğin, E. Johnson, 2001; L. Johnson, 1998).
- Birden fazla alıntı olduğunda, iki çalışma arasına noktalı virgül konularak referanslar alfabetik sıraya dizilmelidir (örneğin, (Akar, H. 2010; Çalışkan, 2008; Dinçer & Kolaşin, 2009; Engin-Demir, 2009; Tunç, 2007).
- APA Stili, alıntı ve referanslarda “ve” bağlacı yerine “&” işaretinin kullanılmasını önerir.
- Yazar sayısı üç ya da daha fazla ise yalnızca ilk yazarın soyadı yazılmalıdır (örneğin, (Aron et al., 2019).
- APA Stilinde dipnot ve sonnotlar tercih edilmez. Dipnotlar yalnızca çok gerekli ise kullanılabilir.
- ŞEKİLLER: Şekil ve açıklamaları için şablondaki örnek kullanılmalıdır. Metnin içinde her bir şekle “(Şekil 1)” formatı ile atıf yapılmalıdır. Görsel materyaller (fotoğraflar, resimler, grafikler, haritalar vb.) metin alanı dışına taşmayacak ve sayfa kenar boşluklarını ihlal etmeyecek biçimde düzenlenmelidir. Şekiller en az 300 dpi çözünürlükte hazırlanmalıdır. Şekil ve şekil açıklaması, sayfanın ortasına yatay olarak yerleştirilmelidir. Açıklama, 10 punto olmalı ve şeklin altına, şekilden sonra boş bir satır olmadan yazılmalıdır. Şekiller ardışık olduğunda aralarında boş bir satır bırakılmalıdır. “Şekil” yazısı ve numarası kalın olmalıdır. Şekil açıklamalarında yalnızca ilk harf büyük olmalıdır.
- Şekil referanslarının hazırlanmasında derginin şablonu esastır. Şekil yazar(lar) tarafından bu çalışma kapsamında üretilmişse veya yazar(lar) tarafından çekilmiş ve daha önce yayınlanmamış bir fotoğraf ise kaynak gösterilmesine gerek yoktur. Ancak yazar tarafından hazırlandığı halde içeriğinde kullanılan bilgi ve görseller başka kaynaklardan alındıysa belirtilmelidir. Örneğin “Yazarlar tarafından Google Earth, 2025 altlığı kullanılarak hazırlanmıştır” şeklinde yazılabilir. Şekil birden fazla görselden oluşuyorsa metin içine parça parça eklenmemelidir, başka bir ortamda birleştirilip tek bir görsel olarak worde aktarılmalıdır.
- TABLOLAR: Tablo açıklamaları için şablondaki örnek kullanılmalıdır. Metnin içinde her bir tabloya “Tablo 1” formatı ile referans verilmelidir. Tablolar açık, okunabilir ve anlaşılır olmalıdır. En az 8 punto ile yazılmalıdır. Tablonun açıklaması, 10 punto büyüklüğünde ve önce ya da sonra boş bir satır olmadan tablonun üzerinde verilmelidir. Tablodan sonra boş bir satır bırakılmalıdır. “Tablo” yazısı ve numarası kalın olmalıdır. Tablo açıklamalarında yalnızca ilk harf büyük olmalıdır. Tablolar, tüm kenarlıklarıyla birlikte hazırlanmalıdır. Uzunluğu 1 sayfayı aşan tablolar için sayfaya sığmayan kısım bölünmelidir ve devam eden sayfa başında “Tablo 1. (devamı)” yazılmalıdır.
- DENKLEMLER: Metnin içindeki her denkleme referans verilmelidir (Denklem 1). Her bir denklem, bir resim olarak değil, düzenlenebilir bir metin olarak gönderilmelidir (denklem editörü kullanılmalıdır). Denklemlerdeki değişkenler italik olarak yazılmalı ve metinde tanımlanmalıdır. Eğer varsa, denklemlere yapılan atıflar, APA Stili 7. Versiyona uygun olarak metinde verilmelidir. Denklemler için Uluslararası Birimler Sistemi (Système International d'Unités - SI) kullanılmalıdır. Denklemler sırayla numaralandırılır. Denklemin uzunluğuna bağlı olarak, basit denklemler, şablondaki örnekte olduğu gibi 10 punto italik ve sayfa ortasında yazılmalıdır. Denklemin numarası, değişken açıklamalarından sonra parantez içinde kalın ve sağa hizalanmış olarak belirtilmelidir.
- BEYANLAR: Beyanlarının (Teşekkürler, Etik kurul onayı, Yazarların katkıları, Çıkar çatışması beyanı, Finansman beyanı, Yapay zeka kullanımı beyanı ve Veri kullanılabilirliği) yazımında aşağıdaki önerileri dikkate alınız.
- Teşekkür: Teşekkür bölümü isteğe bağlıdır ve yalnızca uygun durumlarda eklenmelidir. Yazarlar, makaleye katkıda bulunan ancak yazarlık kriterlerini karşılamayan kişilere (örneğin, dil düzenleme yardımı, teknik destek, atölye katılımı, vb.) teşekkürlerini bu bölümde sunabilirler. Burada ismi geçen kişilerin isimlerinin kullanılmasına açık onay verdiğinden emin olunuz. Ayrıca çalışma bir tez, proje vs. kapsamında hazırlanmışsa ilgili bilgiye burada yer verilmelidir. Lütfen anonim hakemlere teşekkür etmeyiniz.
- Etik kurul onayı: Etik kurul onayı, özellikle insan ve hayvanlarla yapılan araştırmalarda veya alan araştırmalarında, olası hak ihlallerinin önlenmesi amacıyla gereklidir. Etik kurul onayı gerektiren çalışmalarda etik kurul onayındaki ilgili kurulun adı, tarih ve sayı numarası makalenin yöntem bölümüne ek bu bölümde de açıkça belirtilmelidir. Etik kurul onayı gerektirmeyen çalışmalarda, şu ifadeyi kullanabilirsiniz: “Bu çalışma, doğrudan insan katılımı ya da etik kurul onayı gerektiren nitelikte veri içermediği için etik kurul onayı alınmamıştır.”
- Yazarların katkıları: Yazarların çalışmaya katkıları uluslararası standartlara uygun olarak belirtilmelidir. Örnek format:
Yazar Adı Soyadı: Yazım – taslak oluşturma, Yazım – gözden geçirme ve düzenleme, Araştırma, Konsept, Yöntem, Veri analizi, Veri düzenleme, Doğrulama, Haritalama/Görselleştirme, Kaynaklar, Yazılım/Kod geliştirme, Denetim, Proje yönetimi, Finansman sağlama.
Diğer Yazar Adı Soyadı: Yazım – taslak oluşturma, …
Tüm roller her makaleye uygulanmayacaktır. Çalışmanın niteliğine uygun olarak, her bir yazarın katkıları belirtilmelidir. Bir yazar birden fazla rolle katkıda bulunabilmektedir.
- Çıkar çatışması beyanı: Tüm yazarlar, çalışmalarını uygunsuz şekilde etkileyebilecek veya taraflı hâle getirebilecek nitelikteki finansal ya da kişisel ilişkileri ilgili kişi veya kuruluşlarla varsa beyan etmelidir. Herhangi bir çıkar çatışması yoksa, şu ifadeyi kullanabilirsiniz: “Yazar(lar), bu çalışmanın hazırlanması, yürütülmesi veya yayımlanması sürecinde herhangi bir kişi, kurum veya kuruluş ile çıkar çatışmasının bulunmadığını beyan etmektedir.”
- Finansman beyanı: Yazarlar, araştırmanın yürütülmesi ve/veya makalenin hazırlanması için finansal destek sağlayan tüm fon kaynaklarını açıklamalıdır.
- Araştırma için herhangi bir fon sağlanamamışsa şu ifadeyi kullanabilirsiniz: “Yazar(lar) bu makalenin araştırılması, yazarlığı ve/veya yayımlanması için hiçbir maddi destek almamışlardır.”
- Yapay zeka kullanımı beyanı: Yazar(lar), makalelerinde yapay zeka araçları kullandıysa (izin verilen kapsamlar dahilinde) bunu açık ve ayrıntılı bir şekilde beyan etmelidirler. Örneğin: “Bu çalışmanın hazırlanması sırasında yazar(lar), [ARAÇ/HİZMET ADI]'nı [NEDEN] amacıyla kullanmıştır. Bu aracı/hizmeti kullandıktan sonra yazar(lar), içeriği gerektiği gibi gözden geçirip düzenlemiş ve yayınlanan makalenin içeriğinin tüm sorumluluğunu üstlenmiştir.” Yazarların yapay zeka araçlarını kullanımı, dil bilgisi, yazım ve referans kontrolü gibi temel araçlar düzeyindeyse beyan edilmesi gerekli değildir.
- Veri Kullanılabilirliği: Şeffaflık ve yeniden üretilebilirlik için, yazarlar makalelerinde kullandıkları veri setlerine nereden erişilebileceğine dair bilgi vermelidirler. Örneğin: “Çalışmada kullanılan veriler [referans numarası] ile ilişkilendirilmiş olarak [URL] adresinde açık erişimdedir.”, “Çalışmada kullanılan verilerin makalede açıkça yer aldığı yazarlarca beyan edilmektedir.”, “Etik/yasal/ticari kısıtlamalar nedeniyle veri seti paylaşılamamaktadır.” “Veriler uygun bir talep üzerine yazar(lar) tarafından sağlanabilir” gibi ifadeler yer alabilir.
- İNGİLİZCE GENİŞLETİLMİŞ ÖZET/ EXTENDED ABSTRACT: Metnin en sonunda birinci dili Türkçe olan makalelerin İngilizce “Extended Abstract” eklemeleri gerekmektedir; birinci dili İngilizce olan makalelerde genişletilmiş özet gerekmemektedir. Şablonda önerildiği biçimde alt başlıklara ayrılması ve 700-1000 kelime arasında olması gerekmektedir. İngilizce olarak bağımsız okunabilir bir özet olmalıdır; Türkçe'den bire bir çeviri yapılmamalıdır. Lütfen şekil, tablo ve denklem eklemeyin. Genişletilmiş özette yer alan tüm alıntıların makalenin ana referanslar bölümünde zaten listelenmiş olduğundan emin olun; bu bölüme ek referanslar eklemeyin. Türkçe metinde bulunmayan yeni içerik eklemeyin. İngilizce okunabilirliğine ve yazım kurallarına dikkat edin ve gerekirse profesyonel yardım alın.