Ortaokul Öğrencilerin FeTeMM Mesleklerine Yönelik İlgileri

Öz

Bu araştırmanın amacı ortaokul öğrencilerinin FeTeMM (Fen, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik) mesleklerine yönelik ilgilerini tespit etmektir. Bu araştırmada nicel araştırma yöntemleri kapsamında, tarama araştırması türlerinden kesitsel tarama araştırması modeli kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini Çanakkale Merkez’de 2016-2017 eğitim-öğretim yılında 5, 6, 7 ve 8. sınıf düzeylerinde eğitim-öğretim gören 834 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Bu çalışmada Kier, Blanchard, Osborne ve Albert (2014) tarafından ortaokul öğrencileri için geliştirilen ve özgün adı “STEM Career Interest Survey (STEM-CIS)” olan Koyunlu-Ünlü, Dökme ve Ünlü (2016) tarafından Türkçe’ye uyarlanmış biçimi olan “FeTeMM Mesleklerine Yönelik İlgi Ölçeği (FeTeMM-MYİÖ)” adlı ölçek kullanılmıştır. Bu çalışmada ölçeğin genel ölçüm güvenirliği .91, fen, teknoloji, mühendislik ve matematik alt boyutları için Cronbach α değerleri sırasıyla .88; .87; .90; ve .91 olarak hesaplanmıştır. Elde edilen veriler SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) paket programı kullanılarak t-testi ve varyans analizi (ANOVA) ile değerlendirilmiştir. Öğrencilerin FeTeMM mesleklerine yönelik ilgilerinin cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenlerine göre anlamlı olarak farklılaştığı sonucuna ulaşılmıştır. Fen alt boyutundaki ilginin cinsiyet, kendini en başarılı bulduğu ders, sınıf düzeyi; teknoloji alt boyutundaki ilginin cinsiyet, kendine ait bilgisayar, tablet ya da çalışma odasına sahip olma durumu, sınıf düzeyi; mühendislik alt boyutundaki ilginin cinsiyet; matematik alt boyutundaki ilginin ise kendini en başarılı bulduğu ders, sınıf düzeyi değişkenleri temelinde anlamlı olarak farklılaştığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlara yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Fen
• FeTeMM/STEM
• Matematik
• Mesleki ilgi
• Mühendislik
• Teknoloji

Secondary School Students’ Interest in STEM Professions

Öz

The purpose of this research is to determine the interest of secondary school students interests in STEM professions. In this quantitative research, cross-sectional survey research model was used. The target of the study consisted of 834 secondary school students at 5th, 6th, 7th and 8th grade who were studying in four different public secondary schools in the central district of Çanakkale. In this study, "Science, Technology, Engineering and Mathematics (STEM) Career Interest Survey" developed by Kier, Blanchard, Osborne, and Albert (2014) for secondary school students and adapted to Turkish by Koyunlu-Ünlü, Dökme, and Ünlü (2016) was used. In this study, the overall measurement reliability of the scale was .91, and Cronbach α values for science, technology, engineering, and mathematics subscales were .88, .87, .90 and .91 respectively. The data obtained were evaluated by using the SPSS (Statistical Package for the Social Sciences) package program with t-test and variance analysis (ANOVA). Students' interest in STEM professions was significantly different according to gender and grade level variables. It was also concluded that students' interests in science sub-dimension of STEM significantly differentiate by gender, the perceived most successful lesson, grade level variables; the interests in technology sub-dimension significantly differentiate by gender, owning a computer or tablet, or study room, grade level variables; the interests in engineering sub-dimension significantly differentiate by gender variable; the interests in mathematics sub-dimension significantly differentiate by the perceived most successful lesson, grade level variables. Suggestions for the results have been presented.

Anahtar Kelimeler

• Career interest
• Engineering
• Mathematics
• Science
• STEM
• Technology

Kaynakça

1. Aydın, G., Saka, M., & Guzey, S. (2017). 4-8. sınıf öğrencilerinin fen, teknoloji, mühendislik, matematik (STEM=FETEMM) tutumlarının incelenmesi. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 13(2), 787-802.
2. Baran, E., Canbazoğlu-Bilici, S., & Mesutoğlu, C. (2015). Fen, teknoloji, mühendislik ve matematik (FeTeMM) spotu geliştirme etkinliği. Araştırma Temelli Etkinlik Dergisi, 5(2), 60-69.
3. Büyüköztürk, Ş., Çakmak-Kılıç, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri (18. baskı). Ankara: Pegem.
4. Cheryan, S., Master, A., & Meltzoff, A. N. (2015). Cultural stereotypes as gatekeepers: Increasing girls’ interest in computer science and engineering by diversifying stereotypes. Frontiers in Psychology, 6(49). doi:10.3389/fpsyg.2015.00049
5. Christensen, R., & Knezek, G. (2017). Relationship of middle school student STEM interest to career intent. Journal of Education in Science, Environment and Health, 3(1), 1-13.
6. Christensen, R., Knezek, G., & Tyler-Wood, T. (2014). Student perceptions of science, technology, engineering and mathematics (STEM) content and careers. Computers in Human Behavior, 34, 173-186.
7. Creswell, J. W. (2016). Nicel yöntemler. (Çev: M. Bursal). S. B. Demir (Ed.), Araştırma deseni - Nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları (2. baskı) içinde (ss. 155-182). Ankara: Eğiten Kitap. (Orijinal çalışma basım tarihi 2014, 4. baskı).
8. Çakmak, Ö. (2008). Eğitimin ekonomiye ve kalkınmaya etkisi. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Dergisi, (11), 33-41.

9. Çibir, A., & Özden, M. (2017). İlkokul öğrencilerinin fen dersine yönelik tutumları: Kütahya örneği. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 7(2), 45-61.
10. Çorlu, S. (2017). STEM-FeTeMM Okulları. S. Çorlu & E. Çallı (Ed.), STEM kuram ve uygulamalarıyla fen, teknoloji, mühendislik ve matematik eğitimi öğretmenler için temel kılavuz içinde (ss. 1-10). İstanbul: Pusula.
11. Dugger, W. E. (2010). Evolution of STEM in the United States. 6th Biennial Conference on Technology Education Research, June 5, Gold Coast, Queennsland, Australia.
12. Gallant, D. J. (2010). Science, technology, engineering, and mathematics (STEM) education. Columbus, OH: McGraw-Hill Education.
13. Gülcan, M. G. (2014). Eğitimde son 10 yıl - Sorunlar ve çözüm önerileri. Gazi Üniversiteli Öğretim Üyeleri Derneği Akademik Bülten, 12(1), 10-14.
14. Gülhan, F., & Şahin, F. (2016). Fen-teknoloji-mühendislik-matematik entegrasyonunun (STEM) 5. sınıf öğrencilerinin kavramsal anlamalarına ve mesleklerle ilgili görüşlerine etkisi. Pegem Atıf İndeksi (ss. 283-302). Erişim: http://dx.doi.org/10.14527/9786053183563b2.019
15. Hong, Z. R., & Lin, H. S. (2011). An investigation of students’ personality traits and attitudes toward science. International Journal of Science Education, 33(7), 1001-1028.
16. Ing, M., Aschbacher, P. R., & Tsai, S. M. (2014). Gender differences in the consistency of middle school students’ interest in engineering and science careers. Journal of Pre-College Engineering Education Research, 4(2), 1-10.
17. Karakaya, F., & Avgın, S. S. (2016). Effect of demographic features to middle school students’ attitude towards FeTeMM (STEM). Journal of Human Sciences, 13(3), 4188-4198.
18. Karakaya, F., Avgın, S. S., & Yılmaz, M. (2018). Ortaokul öğrencilerinin fen-teknoloji-mühendislik-matematik (FeTeMM) mesleklerine olan ilgileri. Ihlara Eğitim Araştırmaları Dergisi, 3(1), 36-53.
19. Karasar, N. (2014). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar, ilkeler, teknikler (26. basım). Ankara: Nobel.
20. Kier, M. W., Blanchard, M. R., Osborne, J. W., & Albert, J. L. (2014). The development of the STEM career interest survey (STEM-CIS). Research in Science Education, 44(3), 461-481.
21. Koyunlu-Ünlü, Z., & Dökme, İ. (2020). Multivariate assessment of middle school students’ ınterest in STEM career: A profile from Turkey. Research in Science Education, 50(3), 1217-1231.
22. Koyunlu-Ünlü, Z., Dökme, İ., & Ünlü, V. (2016). Fen, Teknoloji, Matematik ve Mühendislik Mesleklerine Yönelik İlgi Ölçeğinin (FeTeMM-MYİÖ) Türkçeye uyarlanması. Eurasian Journal of Educational Research, 63, 21-36.
23. Lamberg, T., & Trzynadlowski, N. (2015). How STEM academy teachers conceptualize and implement STEM education. Journal of Research in STEM Education, 1(1), 45-58.
24. Mann, A., & DiPrete, T. A. (2013). Trends in gender segregation in the choice of science and engineering majors. Social Science Research, 42(6), 1519-1541.
25. Master, A., Cheryan, S., Moscatelli, A., & Meltzoff, A. N. (2017). Programming experience promotes higher STEM motivation among first-grade girls. Journal of Experimental Child Psychology, 160, 92-106.
26. MEB, EARGED. (2011). MEB 21. yüzyıl öğrenci profili. Erişim: http://www.meb.gov.tr/earged/earged/21.%20yy_og_pro.pdf
27. Modi, K., Schoenberg, J., & Salmond, K. (2012). Generation STEM: What girls say about science, technology, engineering, and math. New York, NY: Girl Scouts of the USA.
28. Perez-Felkner, L., McDonald, S. K., Schneider, B., & Grogan, E. (2012). Female and male adolescents’ subjective orientations to mathematics and the influence of those orientations on postsecondary majors. Developmental Psychology, 48(6), 1658-1673.
29. Potvin, P., & Hasni, A. (2014). Analysis of the decline in interest towards school science and technology from grades 5 through 11. Journal of Science Education and Technology, 23(6), 784-802.
30. Robnett, R. D., & Leaper, C. (2013). Friendship groups, personal motivation, and gender in relation to high school students’ STEM career interest. Journal of Research on Adolescence, 23(4), 652-664.
31. Sadler, P. M., Sonnert, G., Hazari, Z., & Tai, R. (2012). Stability and volatility of STEM career interest in high school: A gender study. Science Education, 96(3), 411-427.
32. Stone, M. (2014). A parents’ guide to careers in science, technology, engineering and mathematics. Brussel: European Schoolnet.
33. Şahin, A., Ayar, M. C., & Adıgüzel, T. (2014). Fen, teknoloji, mühendislik ve matematik içerikli okul sonrası etkinlikler ve öğrenciler üzerindeki etkileri. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 14(1), 1-26.
34. Şenel, A., & Gençoğlu, S. (2003). Küreselleşen dünyada teknoloji eğitimi. Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi, (12), 45-65.
35. Thomasian, J. (2011). Building a science, technology, engineering, and math education agenda: An update of state sctions. Washington, DC: National Governors Association, Center for Best Practices.
36. Unfried, A., Faber, M., & Wiebe, E. (2014). Gender and student attitudes toward science, technology, engineering, and mathematics. American Education Research Association (AERA) 2014 Annual Meeting (Poster Presentation), Philadelphia, PA, USA. Erişim: https://eval.fi.ncsu.edu/wp-content/uploads/2016/03/AERA-2014-Unfried-Faber-Wiebe.pdf
37. Yerdelen, S., Kahraman, N., & Taş, Y. (2016). Low socioeconomic status students’ STEM career ınterest in relation to gender, grade level, and STEM attitude. Journal of Turkish Science Education, 13(3), 59-74.