Derleme

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI

Cilt: 12 Sayı: 2 7 Ağustos 2026
PDF İndir
TR EN

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI

Öz

Arka plan: Günümüzde iklim değişikliği ve su krizinin etkileri, toplumun farklı kesimleri tarafından daha hissedilir hale gelmektedir. Bu durum, özellikle ekonomik, sosyal ve siyasi nedenlerle zorunlu göç eden kadınları yaşam koşulları açısından giderek daha savunmasız bir konuma düşürmektedir. Amaç: Çalışma, kadın göçmenlerin iklim değişikliği ve su krizleriyle bağlantılı sosyo-ekolojik risklerden nasıl etkilendiklerine dair genel bir çerçeve sunmayı; ayrıca iklim politikalarına dayalı kırılganlıklarına ilişkin farkındalığı artırmayı ve toplumsal cinsiyete dayalı eşitsizlik tartışmalarına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda odak bölge olarak Türkiye’de su kıtlığının en belirgin olduğu ve Suriyeli göçmenlerin yoğun olarak yaşadığı alanlardan biri olan Güneydoğu Anadolu Bölgesi seçilmiştir. Yöntem: Çalışma, birincil veri toplamaya dayanmayan bir derleme niteliğindedir ve mevcut bilgi birikiminin sistematik olarak incelenmesi üzerine kurgulanmıştır. Bu doğrultuda, ulusal ve uluslararası akademik literatür, saha raporları, resmi veri setleri ile ikincil nitelikteki istatistiksel veriler taranmıştır. Kaynak seçimi, göç, toplumsal cinsiyet, iklim değişikliği ve suya erişim temalarını ele alan güncel ve bilimsel nitelikli çalışmalardan yapılmış; veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Güneydoğu’daki Suriyeli kadın göçmenlerin kırılganlıklarını daha iyi anlamak amacıyla, kesişimsellik yaklaşımından ve feminist kırılganlık teorisinden yararlanılarak, toplumsal cinsiyete dayalı eşitsizliklerin suya erişim üzerindeki çok boyutlu etkileri kavramsal düzeyde irdelenmiştir. Bulgular: Güneydoğu Anadolu Bölgesi, sınırlı su kaynakları ve nüfus baskıları nedeniyle göçmen topluluklar açısından savunmasız bir konumdadır. Bu durum, özellikle Suriyeli göçmen kadınların suya erişim, hijyen ve sağlık hizmetlerinden yararlanmalarını güçleştirerek, toplumsal ve ekonomik kırılganlıklarını derinleştirmektedir. Ayrıca, Suriyeli göçmen kadınların deneyimlerini anlamaya yönelik saha araştırmalarındaki eksiklikler, etkili ve adil çözümler geliştirilmesinin önünde kritik bir engel oluşturmaktadır. Sonuç: Bölgesel girişimler su ve hijyen hizmetlerini iyileştirmeye katkı sağlamakla birlikte, mevcut politikalar ve altyapı eksiklikleri göz önüne alındığında etkili bir çözüm için yetersiz kalmaktadır. Gelecekteki stratejiler, toplumsal cinsiyet duyarlılığını gözeterek su yönetimi ve iklim değişikliği ile mücadele etmeye, yerel ve uluslararası iş birliğini güçlendirmeye ve doğa temelli çözümler ile katılımcı yönetişimi entegre etmeye odaklanmalıdır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu çalışma derleme niteliğindedir. Etik kurul onayı gerekmemektedir.

Kaynakça

  1. Abid, Z., Scheffran, J., & Zulfiqar, F. (2018). Detrimental effects of climate change on women. Earth Systems and Environment, 2(3), 537–551.
  2. Adedeji, O., Reuben, O., & Olatoye, O. (2014). Global climate change. Journal of Geoscience and Environment Protection, 2(2), 114–122.
  3. Akbulut, B., Karabıyık, E., Akço, S., & Ayaeş, S. (2021). Unseen lives on migration routes: Current situation and needs analysis—Syrian nomadic and semi-nomadic communities living in Adana, Gaziantep and Şanlıurfa provinces and Syrian seasonal migrant agricultural workers living in temporary tent settlements on Adana Plain [Report]. Development Workshop / GOAL. https://www.goalglobal.org/wp-content/uploads/2021/06/Home-from-Home-Current-SituationNeeds-Analysis-Report-on-Syrian-Nomadic-Semi-Nomadic-Communities-Living-in-Adana-Gaziantep-Sanliurfa.pdf. (Erişim tarihi: 15 Eylül 2025).
  4. Aksoy, Ö., Dilek, C. A., & Taşeli, B. (2020). Burden of water, refugees and security. Turkish Bulletin of Hygiene and Experimental Biology, 77(Suppl. 4), 11–20.
  5. Allen, E. M., Munala, L., & Henderson, J. R. (2021). Kenyan women bearing the cost of climate change. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(23), 12697. https://doi.org/10.3390/ijerph182312697.
  6. Als, D., Meteke, S., Stefopulos, M., Gaffey, M. F., Kamali, M., Munyuzangabo, M., ... Bhutta, Z. A. (2020). Delivering water, sanitation and hygiene interventions to women and children in conflict settings: A systematic review. BMJ Global Health, 5(Suppl. 1). https://doi.org/10.1136/bmjgh-2019-002064.
  7. Cunningham, M. (2017, November 17). 4 ways access to water and sanitation affect gender equality. Global Citizen. https://www.globalcitizen.org/en/content/4-reasons-water-and-sanitation-are-a-gender-issue/.
  8. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. (t.y.). Geçici koruma kapsamındaki yabancılar için çalışma izni. https://www.calismaizni.gov.tr/calisma-izni-hakkinda/gecici-koruma/.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Göç Sosyolojisi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

7 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

29 Ekim 2025

Kabul Tarihi

3 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Baykal, E. (2026). İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI. Göç Araştırmaları Dergisi, 12(2), 1-28. https://doi.org/10.70972/gad.1812621
AMA
1.Baykal E. İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI. Göç Araştırmaları Dergisi. 2026;12(2):1-28. doi:10.70972/gad.1812621
Chicago
Baykal, Elif. 2026. “İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI”. Göç Araştırmaları Dergisi 12 (2): 1-28. https://doi.org/10.70972/gad.1812621.
EndNote
Baykal E (01 Ağustos 2026) İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI. Göç Araştırmaları Dergisi 12 2 1–28.
IEEE
[1]E. Baykal, “İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI”, Göç Araştırmaları Dergisi, c. 12, sy 2, ss. 1–28, Ağu. 2026, doi: 10.70972/gad.1812621.
ISNAD
Baykal, Elif. “İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI”. Göç Araştırmaları Dergisi 12/2 (01 Ağustos 2026): 1-28. https://doi.org/10.70972/gad.1812621.
JAMA
1.Baykal E. İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI. Göç Araştırmaları Dergisi. 2026;12:1–28.
MLA
Baykal, Elif. “İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI”. Göç Araştırmaları Dergisi, c. 12, sy 2, Ağustos 2026, ss. 1-28, doi:10.70972/gad.1812621.
Vancouver
1.Elif Baykal. İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNE BAĞLI SU KITLIĞI VE ZORUNLU GÖÇ: TÜRKİYE’NİN GÜNEYDOĞUSUNDA SURİYELİ KADIN GÖÇMENLERİN KIRILGANLIKLARI. Göç Araştırmaları Dergisi. 01 Ağustos 2026;12(2):1-28. doi:10.70972/gad.1812621