Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri

Rıdvan Kalaç; Davut Eşit

doi:10.59777/ihad.1892767

EN TR

Öz

The Impact of Hadith Knowledge on Jurisprudential Methodology: al-Bayhaqī’s Hadith-Based Critiques of Rukn al-Islām al-Juwaynī

Öz

Madhhabs (schools of fiqh) are dynamic intellectual formations shaped not only by the historical and geographical contexts in which they emerged, but also by the scholarly formations and identities of the scholars who represented them. The approaches adopted by jurists (fuqahā’), hadith scholars (muhaddithūn), or theologians (mutakallimūn) toward a given madhhab may foster interpretive diversity within it; at times, such diversity gives rise to tensions and divergent trajectories concerning the foundational principles of the madhhab. In particular, hadith scholars may contribute to intra-madhhab differentiation by scrutinizing the authenticity of the reports invoked by the founding imām (the eponym of the madhhab) or by foregrounding specific methodologies of acting upon hadith (‘amal bi al-hadīth). Conversely, they may also assume a decisive role in defending the reports endorsed by the imām and in reinforcing his methodological framework. This study examines the scholarly tension between Rukn al-Islām al-Juwaynī (d. 438/1047) and Abū Bakr al-Bayhaqī (d. 458/1066) regarding the justification of madhhab positions through hadith. Both scholars belonged to the Shāfi‘ī madhhab, were associated with the scholarly milieu of Nishapur, and lived during the same period. The controversy was triggered when a portion of al-Juwaynī’s work al-Muhīṭ reached al-Bayhaqī. Upon reviewing the text, al-Bayhaqī identified several juristic positions that, in his view, diverged from al-Shāfi‘ī’s explicit statements and exhibited methodological shortcomings in the use of hadith. He subsequently composed a critical epistle addressing these issues and sent it to al-Juwaynī. Al-Bayhaqī’s criticisms focused on reliance upon gharīb (solitarily transmitted) reports, the use of narrations transmitted by unknown narrators (jahālat al-rāwī), the employment of problematic transmission formulae (siyāgh al-adā’), the misrepresentation of al-Shāfi‘ī’s stance on mursal reports, and the adoption of hadiths that the founding imām did not consider authoritative-ultimately leading to legal conclusions at variance with al-Shāfi‘ī’s positions in substantive jurisprudence (furū‘ al-fiqh). Within this framework, the study seeks to demonstrate, through an analysis of al-Bayhaqī’s epistle, the extent to which hadith methodology was decisive in the construction of legal rulings and in safeguarding the doctrinal coherence, stability, and defensibility of the madhhab. Employing a qualitative case study design, this study demonstrates that al-Bayhaqī functioned as a committed defender of al-Shāfi‘ī’s methodology, striving to preserve the foundational principles of the madhhab and to limit interpretive divergence within it. One of the study’s key findings is that al-Bayhaqī viewed his expertise in hadith as an indispensable element for maintaining methodological rigour and ensuring the internal consistency of his madhhab of thought.

Anahtar Kelimeler

Hadith, Fiqh, Shāfi‘ī Madhhab, al-Juwaynī, al-Bayhaqī, Criticism

Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri

Öz

Mezhepler, ortaya çıktıkları tarihsel ve coğrafî bağlamın yanı sıra, onları temsil eden âlimlerin ilmî formasyonları ve kimlikleri doğrultusunda şekillenen dinamik yapılardır. Fakih, muhaddis veya mütekellim kimliği ağır basan âlimlerin mezhebe yaklaşım tarzları, mezhep içi yorum farklılıklarını besleyebilmekte; bu durum kimi zaman mezhebin kurucu ilkeleri etrafında gerilimlere ve yönelim farklılıklarına yol açabilmektedir. Özellikle muhaddisler, mezhep imamının ihticâc ettiği rivayetlerin sıhhat derecelerini tartışmaya açarak veya hadislerle amel metodolojisini merkeze alarak mezhep içi farklılaşmalara zemin hazırlayabilmektedir. Buna karşılık, mezhep imamının benimsediği rivayetleri savunma ve metodolojisini tahkim etme yönünde de belirleyici bir rol üstlenebilmektedirler. Bu çalışma, Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî (ö. 438/1047) ile Ebû Bekr el-Beyhakî (ö. 458/1066) arasında, mezhep görüşlerinin hadislerle temellendirilmesi bağlamında ortaya çıkan ilmî gerilimi konu edinmektedir. Her iki âlim de Şâfiî mezhebine mensup olup Nîsâbur çevresinde yetişmiş ve aynı dönemde yaşamışlardır. Tartışmanın zemini, Cüveynî’nin kaleme almaya başladığı el-Muhît adlı eserinin bir kısmının Beyhakî’ye ulaşmasıyla oluşmuştur. Beyhakî, eserde yer alan bazı fıkhî görüşlerin Şâfiî’nin açık beyanlarıyla örtüşmediğini ve hadislerin kullanımında metodolojik sorunlar bulunduğunu ileri sürerek Cüveynî’ye eleştirel bir risâle göndermiştir. Beyhakî’nin eleştirileri; garîb rivayetlere dayanma, meçhul râviyle ihticâc, hatalı edâ sigalarının kullanımı, mürsel hadisler konusundaki Şâfiî görüşünün yanlış aktarımı ve mezhep imamının delil olarak kabul etmediği rivayetlerle amel edilmesi gibi başlıklarda yoğunlaşmaktadır. Bu bağlamda çalışma, hadis metodolojisinin fıkhî hükümlerin inşasında ve mezhebin usûlî bütünlüğünün korunmasında ne ölçüde belirleyici olduğunu, Beyhakî’nin risâlesi çerçevesinde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Durum çalışması desenine dayalı nitel bir yöntemle yürütülen araştırma, Beyhakî’nin Şâfiî metodolojisine sıkı bağlılık göstererek mezhebin kurucu ilkelerini muhafaza etmeyi hedeflediğini ve mezhep içi farklılaşmaları sınırlamaya çalıştığını ortaya koymaktadır. Araştırmanın önemli bulgularından bir diğeri Beyhakî’nin hadis uzmanlığını, metodolojik sadakati korumak ve mezhebinin iç tutarlılığını sağlamak için vazgeçilmez bir unsur olarak gördüğünü ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Hadis, Fıkıh, Şâfiî Mezhebi, Cüveynî, Beyhakî, Eleştiri

Kaynakça

Ahmed b. Hanbel, Ebû Abdillâh. Müsnedü’l-İmâm Ahmed b. Hanbel. thk. Şuayb el-Arnaût - Âdil Mürşid vd. 50 cilt. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 2001.
Berg, Bruce L. - Lune, Howard. Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. çev. Eren Can Aybek. Konya: Eğitim Yayınevi, 4. Basım, 2019.
Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. Hüseyin. es-Sünenü’l-kübrâ. thk. Abdülkâdir Atâ. 11 cilt. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2003.
Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. Hüseyin. Maʿrifetü’s-Sünen ve’l-Âsâr. thk. Abdülmuʿtî Emîn Kalʿacî. 15 cilt. Kahire: Dâru’l-Vefâ, 1991.
Beyhakî, Ebû Bekr Ahmed b. Hüseyin. Risaletü’l-İmâm Ebî Bekr el-Beyhakî ile’l-İmâm Ebî Muhammed el-Cüveynî. Beyrut: Darü’l-Beşairi’l-İslamiyye, 1428/2007.
Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâil. et-Târîhu’l-kebîr. thk. Hâşim en-Nedvî vd. 9 cilt. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, ts.
Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İsmâil. el-Câmiu’s-sahîh. thk. Mustafa Dîb el-Buğâ. 7 cilt. Beyrut: Dâru İbn Kesîr, 1993.
Creswell, John W. Nitel Araştırma Yöntemleri. çev. Mesut Bütün - Selçuk Beşir Demir. Ankara: Siyasal Kitabevi, 6. Basım, 2021.
Cuveynî, Ebû’l-Meʿâlî ʿAbdulmelik b. ʿAbdullâh. el-Burhân fî ʾusûli’l-fıkh. thk. Salâh b. Muhammed b. ʿAvîda. Beyrut: Dâru’l-Kutubi’l-ʿİlmiyye, 1418/1997.
el-Cuveynî, Ebû Muhammed Rüknü’l-İslâm. Kitâbu’s-silsile fî ma‘rifeti’l-kavleyn ve’l-vecheyn. thk. Halid b. Nevvar b. Mübti en-Nemir. Amman: Ervika, 2016.

Çelik, Taha. “Nevevî’nin Ahkâm Hadisleri Yazımı ve Şâfiî Doktrini Merkezli Fıkhü’l-Hadis Anlayışı”. İslam İlim Geleneğinde Nevevî. ed. Nail Okuyucu. 383-418. İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, 2022.
Dârekutnî, Ebül-Hasen Ali b. Ömer. Sünenü’d-Dârekutnî. thk. Şuayb el-Arnaût vd. 6 cilt. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 2004.
Dârimî, Ebû Mhammed Abdullâh b. Abdirrahmân. Sünenü’d-Dârimî. thk. Hüseyin Selîm Esed ed-Dârânî. 4 cilt. Riyad: Dâru’l-Muğnî, 2000.
Ebû Dâvûd et-Tayâlisî, Süleymân b. Dâvûd. Müsnedü Ebî Dâvûd et-Tayâlisî. thk. Muhammed b. Abdülmuhsin et-Türkî. 4 cilt. Kahire: Dâru Hicr, 1999.
Ebû Dâvûd, Suleymân b. el-Eş'as es-Sicistânî. el-Merâsîl. thk. Şuʿayb el-ʾArnaʾût. Beyrut: y.y., 1408/1987.
Ebû Dâvûd, Süleymân b. el-Eşʿas. es-Sünen. thk. Şuayb el-Arnaût vd. 7 cilt. Dımaşk: Dâru’r-Risâleti’l-Âlemiyye, 2009.
Eşit, Davut. Şâfiî Fıkıh Usûlünün Gelişimi. Ankara: Ankara Okulu, 2019.
Gazzâlî, Ebû Hâmid Muhammed b. Muhammed. el-Mustasfâ. thk. Muhammed ʿAbdusselâm ʿAbduşşâfî. Beyrut: y.y., 1413/1993.
Hâkim en-Nîsâbûrî, Ebû Abdillâh Muhammed b. Abdillâh. el-Müstedrek ‘ale’s-Sahîhayn. thk. Mustafa Abdülkadir Atâ. 5 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2002.
İbn Adî, Ebû Ahmed Abdullâh. el-Kâmil fî Duʿafâʾi’r-Ricâl. thk. Âdil Ahmed Abdülmevcûd - Ali Muhammed Muʿavvaz. 9 cilt. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1997.
İbn ‘Asâkir, Ebu’l-Kâsım ‘Alî b. Hasen. Tebyînu kezibi’l-mufteri fîmâ nusibe ile’l-İmâm Ebi’l-Hasen el-Eş’arî. Beyrût: Dâru Kitâbi’l-‘Arabî, 1984.
İbn Ebî Hâtim, Ebû Muhammed Abdurrahmân b. Muhammed. el-Cerh ve’t-taʿdîl. thk. Abdurrahmân b. Yahya el-Muallimî. 9 cilt. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1952.
İbn Ebî Şeybe, Ebû Bekr. el-Musannef. thk. Muhammed Avvâme. 26 cilt. Cidde-Dımaşk: Dâru’l-Kıble-Müessesetü Ulûmi’l-Kur’ân, 2006.
İbn Huzeyme, Muhammed b. İshâk. Sahîhu İbni Huzeyme. thk. Muhammed Mustafâ el-Aʿzamî. 4 cilt. Beyrut: el-Mektebetü’l-İslâmî, 1980.
İbn Mâce, Ebû Abdillâh Muhammed. es-Sünen. thk. Şuayb el-Arnaût vd. 5 cilt. Beyrut: Dâru’r-Risâleti’l-Âlemiyye, 2009.
İbnü’l-Cevzî, Ebü’l-Ferec Abdurrahmân b. Ali. Kitâbü’l-Mevzûʿât. thk. Abdurrahmân Muhammed Osmân. 3 cilt. Medine: el-Mektebetü’s-Selefiyye, 1966.
İbnü’s-Salâh, Ebû Amr Takıyyüddîn Osmân b. Salâhiddîn Abdirrahmân b. Mûsâ eş-Şehrezûrî. Tabakâtü’l-fukahâi’ş-Şâfiiyye. thk. Muhyiddin Ali Necib. 2 Cilt. Beyrut: Dârü’l-Beşâiri’l-İslâmiyye, 1992.
Karasar, Niyazi. Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar-İlkeler-Teknikler. Ankara: Nobel Yayınları, 23. Basım, 2012.
Mâlik b. Enes, Ebû Abdillâh. Muvatta’. thk. Muhammed Fuâd Abdülbâkî. 2 cilt. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-Arabî, 1985.
Müslim, Ebü’l-Hüseyin Müslim b. el-Haccâc. el-Câmiu's-sahîh. thk. Muhammed Fuâd Abdülbâki. 5 cilt. Kahire: Dâru İhyâi’l-Kütübi’l-Arabiyye, 1991.
Nesâî, Ebû Abdirrahmân Ahmed b. Şuayb. ed-Duʿafâ ve’l-Metrûkîn. thk. Bûrân ed-Dannâvî - Kemâl Yûsuf el-Hût. Beyrut: Müessesetü’l-Kütübi’s-Sekâfiyye, 1985.
Nesâî, Ebû Abdirrahmân Ahmed b. Şuayb. es-Sünen. thk. Mektebü Tahkîki’t-Türâsi’l-İslâmî. 8 cilt. Beyrut: Dâru’l-Maʿrife, ts.
Sanʿânî, Abdürrezzâk b. Hemmâm. el-Musannef. thk. Habîbürrahman el-Aʿzamî. 12 cilt. Beyrut: el-Mektebetü’l-İslâmî, 1983.
Semʿânî, Ebû’l-Muzaffer Mansûr b. Muhammed el-Mervezî. Kavâtıʿu’l-Edille fi’l-ʾUsûl. thk. Muhammed Hasen İsmâʿil eş-Şâfiʿî. 2 cilt. Beyrut: Dâru’l-Kutubi’l-ʿİlmiyye, 1418/1999.
Sübkî, Tacuddîn Ebû Nasr Abdulvehhab. Tabakâtu’ş-Şâfiîyyeti’l-kubrâ. thk. Mahmûd Muhammed Tanâhî - ‘Abdulfettâh Muhammed el-Hulv. 10 cilt. Kâhire: Matba‘âtu ‘İsâ el-Bâbî el-Halebî, 1964.
Süyûtî, Celâlüddîn Abdurrahmân b. Ebî Bekr. Tedrîbü’r-râvi fî şerhi Takrîbi’n-Nevevî. thk. Nazar Muhammed el-Fâryâbî. Riyad: Mektebetü’l-Kevser.
Şâfiî, Ebû Abdillâh Muhammed b. İdrîs. el-Üm (er-Risâle ve İhtilâfü’l-hadîs ile birlikte). thk. Rıfʿat Fevzî Abdülmuttalib. 11 cilt. Mansûre: Dâru’l-Vefâ, 2001.
Şâfiî, Ebû ʿAbdillâh Muhammed b. İdrîs b. ʿAbbâs. er-Risâle. thk. Ahmed Şâkir. Mısır: y.y., 1358/1940.
Şîrâzî, Ebû İshâk İbrâhîm b. ʿAlî. el-Lumaʿ fî usûli’l-fıkh. b.y.: y.y., 1424/2003.
Taberânî, Ebü’l-Kâsım Süleymân b. Ahmed. el-Muʿcemü’l-kebîr. thk. Hamdî Abdülmecîd es-Silefî. 25 Cilt. Kahire: Mektebetü İbn Teymiyye, ts.
Tahâvî, Ebû Caʿfer Ahmed b. Muhammed. Şerhu meʿâni’l-âsâr. thk. Muhammed Zührî en-Neccâr - Muhammed Seyyid Câdülhak. 5 cilt. Beyrut: Âlemü’l-Kütüb, 1994.
Tahâvî, Ebû Caʿfer Ahmed b. Muhammed. Şerhu müşkili’l-âsâr. thk. Şuayb el-Arnaût. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 1994.
Tirmizî, Ebû Îsâ Muhammed b. Îsâ. el-Câmiu’s-sahîh. thk. Ahmed Muhammed Şâkir vd. Mısır: Şirketü Mektebeti ve Matbaʿati Mustafâ el-Bâbî, 1977.
Ukaylî, Ebû Caʿfer Muhammed b. Amr. ed-Duʿafâʾü’l-kebîr. thk. Abdülmuʿtî Emîn Kalʿacî. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1984.
Uraler, Aynur. “Hadislerle İstidlâl Konusunda Beyhakî’nin Cüveynî’ye Yazdığı Mektup Üzerine Bir Değerlendirme”. Hadis Tetkikleri Dergisi 10/2 (Aralık 2012), 61-82. https://dergipark.org.tr/tr/pub/htd/article/500072
Ziyâüddîn el-Makdisî, Muhammed b. Abdülvâhid. es-Sünen ve’l-ahkâm ‘ani’l-Mustafâ. thk. Ebû Abdillâh Hüseyin b. Ukkâşe. 6 cilt. Cidde: Dâru Mâcid Asîrî, 2004.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İslam Hukuku, İslam Araştırmaları (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Rıdvan Kalaç ^*
0000-0002-3257-2471
Türkiye

Davut Eşit
0000-0003-1366-4650
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

24 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

19 Şubat 2026

Kabul Tarihi

8 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 47

DOI

https://doi.org/10.59777/ihad.1892767

IZ

https://izlik.org/JA72ZB55NN

APA

Kalaç, R., & Eşit, D. (2026). Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, 47, 501-534. https://doi.org/10.59777/ihad.1892767

AMA

1.Kalaç R, Eşit D. Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi. 2026;(47):501-534. doi:10.59777/ihad.1892767

Chicago

Kalaç, Rıdvan, ve Davut Eşit. 2026. “Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri”. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, sy 47: 501-34. https://doi.org/10.59777/ihad.1892767.

EndNote

Kalaç R, Eşit D (01 Ağustos 2026) Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi 47 501–534.

IEEE

[1]R. Kalaç ve D. Eşit, “Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri”, İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, sy 47, ss. 501–534, Ağu. 2026, doi: 10.59777/ihad.1892767.

ISNAD

Kalaç, Rıdvan - Eşit, Davut. “Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri”. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi. 47 (01 Ağustos 2026): 501-534. https://doi.org/10.59777/ihad.1892767.

JAMA

1.Kalaç R, Eşit D. Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi. 2026;:501–534.

MLA

Kalaç, Rıdvan, ve Davut Eşit. “Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri”. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, sy 47, Ağustos 2026, ss. 501-34, doi:10.59777/ihad.1892767.

Vancouver

1.Rıdvan Kalaç, Davut Eşit. Hadis Bilgisinin Fıkıh Metodolojisine Etkisi: Beyhakî’nin Rüknü’l-İslâm el-Cüveynî’ye Yönelik Hadis Temelli Eleştirileri. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi. 01 Ağustos 2026;(47):501-34. doi:10.59777/ihad.1892767

Amaç ve Kapsam

Yazım Kuralları

Önemli Not: Bu yazım kuralları Ocak 2026 itibarıyla güncellenmiş olup, bu tarihten itibaren yapılan tüm başvurular için geçerlidir.

Makale yazım şablonu için tıklayınız.

Telif Hakkı ve Yazar Beyan Formu için tıklayınız.

(Not: Bu belge doldurulabilir PDF formatındadır. Formu bilgisayarınıza indirip doldurduktan sonra sağ alt köşedeki "Formu Tamamla ve Kaydet" butonuna tıklayarak işlemi onaylayınız. Bu adım belgeyi kaydedecek ve alanları kilitleyecektir. Dilerseniz formun çıktısını alıp elde doldurduktan sonra taratarak da iletebilirsiniz.)

İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi’ne gönderilecek çalışmaların hazırlık ve değerlendirme süreçlerine dair genel yazım kuralları şunlardır:

1) Dergi, İslam hukukunun teorik, pratik ve güncel tüm meselelerini kapsayan bilimsel çalışmaları kabul eder.

2) Dergiye gönderilen yazılar daha önce başka bir yerde yayımlanmış ya da yayımlanmak üzere kabul edilmiş olmamalıdır. Lisansüstü tezlerden üretilen yazılar ile sempozyum bildirileri ise makale başında etik beyana yer verilerek dergi sistemine yüklenebilir.

Örnek: Bu çalışma ... Üniversitesi’nde … tarihinde sunduğumuz/tamamladığımız "…" başlıklı yüksek lisans tezi/doktora tezi esas alınarak hazırlanmıştır.

Bu makale, … Sempozyumu’nda sözlü olarak sunulan ve basılmayan “….” adlı tebliğin içeriği geliştirilerek ve kısmen değiştirilerek üretilmiş halidir.

3) Etik kurul izni gerektiren araştırmalarda etik kurul onayı alınmalı ve bu onay (kurul adı, tarih ve sayı no) çalışmanın ilk sayfası ile yöntem kısmında zikredilmelidir. Etik kurul izni makale gönderiminde ek dosya olarak sisteme yüklenmelidir. Etik kurul izni gerektiren araştırmalar için derginin Etik İlkeler ve Yayın Politikası’nı inceleyiniz.

4) Tüm çalışmalar intihal tespit yazılımı ile denetlenmektedir. Ancak yazılım çıktısı olan sayısal veri tek başına yeterlilik ölçütü sayılmaz. Her çalışma, rapordaki verilerin akademik atıf ve alıntı kurallarına uygunluğu ve metnin bilimsel özgünlüğü açısından editör kurulu tarafından titizlikle incelenir.

5) Gönderilen makalelerin yazarlarından en az birinin doktora derecesine sahip olması gerekmektedir. Lisansüstü tezlerden üretilen çalışmalarda ise öğrenci birinci yazar, danışman ikinci yazar olarak yer almalıdır.

6) Tüm başvurular için “Telif Hakkı ve Yazar Beyan Formu” eksiksiz doldurularak sisteme yüklenmelidir. Bu form telif hakkı ve lisanslama beyanı, yazar katkı oranları (CRediT), çıkar çatışması beyanı ve yapay zekâ kullanım bilgilerini içermektedir.

7) Dergide Türkçe, Arapça ve İngilizce yazılar yayımlanabilmektedir. Bir takvim yılı içerisinde aynı yazarın (birinci yazar veya ortak yazar olması fark etmeksizin) en fazla bir çalışması yayımlanabilmektedir.

8) Makalelerin hacmi en az 4.000, en fazla 10.000 kelime olmalıdır (öz, abstract, kaynakça ve ek dâhil). 10.000 kelimeyi geçen makaleler Yayın Kurulu tarafından uygun görülmesi hâlinde hakem sürecine alınır.

9) Makalenin başında 250-300 kelimelik Türkçe Öz ve İngilizce Abstract, en az 5 kelimelik Türkçe anahtar kelime ve İngilizce keywords ile Türkçe ve İngilizce başlıklara yer verilmelidir. İlk anahtar kelime mutlaka bilim alanının adı (İslam Hukuku, Fıkıh gibi) olmalıdır. Anahtar kelimeler genelden özele sıralanmalıdır.

10) Öz/Abstract tek paragraf hâlinde yazılmalıdır. Öz kısmında yer alan Türkçe olmayan özel isim (din, mezhep, şahıs, sûre vb.), kitap adı ve kavramların yazımında Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’nin (bk. https://islamansiklopedisi.org.tr) kullanımına uyulmalıdır. İngilizce (abstract ve keywords) metninde yer alan özel isimler, kitap adları ve kavramların yazımında ise Encyclopaedia of Islam’ın 3. edisyonu dikkate alınmalıdır.

11) Metin içinde atıf yapılan eserler, Kaynakça başlığı altında aşağıdaki formatta metnin sonuna eklenmelidir. Kaynakça İsnad Atıf Sistemi 2. Edisyon'a uygun olmalıdır. İsnad Atıf Sistemi için tıklayınız. Arapça kaynaklarda yazar ve eser isimlerinde transkripsiyon alfabesi kullanılmamalıdır.

12) Arapça makalelerin dipnotlarında İsnad Atıf Sistemi 2. Edisyon (Arapça) dikkate alınmalıdır. Bu yazıların sonunda Arapça kaynakça bulunsa da İsnad Atıf Sistemi 2. Edisyon'a uygun latin harfleriyle kaynakça bulunmak zorundadır.

13) Makale yazımında uluslararası uygunluk açısından Zotero, Mendeley ya da Endnote programının kullanımını önerilmektedir.

14) Makale yükleme aşamasında imzalanan "Telif Hakkı ve Yazar Beyan Formu"ndaki bilgiler uyarınca çıkar çatışması, yazar katkısı, finansal destek, yapay zekâ kullanımı ve veri erişimine dair beyanlara makale metni içerisinde yer verilmelidir.

15) Dergimiz Elmas Açık Erişim modelini benimsemektedir. Lisanslama süreçleri ve yazar hakları hakkında detaylı bilgi için "Etik İlkeler ve Yayın Politikası" sayfamızı inceleyiniz.

16) Makale Yazım Şablonu Özellikleri:

Metin yazı tipi Türkçe ve İngilizce için ISNAD Font; Arapça için Tradational Naskh olmalıdır.
Sayfa numarası, üst bilgi ve alt bilgi gibi ayrıntılara yer verilmemelidir.
Kenar Boşlukları: Üst, Alt, Sağ ve Sol 3,0 cm.
Öz ve Abstract: Yaslanmış, özel girinti yok, önce ve sonra 0 nk aralık, tek satır aralığı, yazı boyutu 10 punto.
Metin (Gövde): Yaslanmış, özel girinti ilk satır 1 cm., önce ve sonra 6 nk aralık, tek satır aralığı, yazı boyutu 10 punto.
Dipnotlar: Yaslanmış, özel girinti asılı 0,5 cm., önce ve sonra 0 nk aralık, tek satır aralığı, yazı boyutu 8 punto.
Kaynakça: Yaslanmış, özel girinti asılı 1 cm., önce ve sonra 0 nk aralık, tek satır aralığı, yazı boyutu 10 punto.

Etik İlkeler ve Yayın Politikası

Önemli Not: Bu ilkeler ve yayın politikası Ocak 2026 itibarıyla güncellenmiş olup, bu tarihten sonra yapılan tüm başvurular için geçerlidir.

GENEL YAYIN İLKELERİ

I. Temel Esaslar ve Kapsam

1. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, İslam hukukunun teorik, pratik ve güncel tüm meselelerini küresel bir perspektifle kapsayan bilimsel çalışmaları kabul ederek uluslararası literatüre katkı sağlamayı amaçlar.

2. Gönderilen tüm çalışmalar derginin amaç ve kapsamına uygun, akademik niteliği haiz ve etik standartlara bağlı olmalıdır. Dergimiz, coğrafi çeşitliliği artırmak amacıyla uluslararası yazarların katılımını ve farklı fıkıh havzalarından gelen çalışmaları öncelikle teşvik eder.

3. Dergiye Türkçe, Arapça ve İngilizce dillerinde hazırlanmış çalışmalar kabul edilmektedir. Aynı yazar (birinci yazar veya ortak yazar olması fark etmeksizin) bir takvim yılı içerisinde dergiye yalnızca bir başvuruda bulunabilir. Başvurunun hangi yıla ait olduğu, çalışmanın dergiye ulaştığı tarihe göre belirlenir. Yıl içinde dergiye çalışma göndermiş olan yazarın ikinci başvurusu, ilk başvurunun durumu ve sonucu ne olursa olsun doğrudan iade edilir. Bir yazarın aynı anda değerlendirme sürecinde birden fazla çalışması bulunamaz.

4. Gönderilen makalelerin yazarlarından en az birinin doktora derecesine sahip olması gerekmektedir. Lisansüstü tezlerden üretilen çalışmalarda yazarlık ve yazar sıralaması, çalışmaya sağlanan fiili katkı esas alınarak akademik etik ilkeler doğrultusunda belirlenir.

5. Orijinal, daha önce yayımlanmamış ve başka bir dergide değerlendirme sürecinde olmayan çalışmalar kabul edilir. Lisansüstü tez, bilimsel toplantı bildirisi ve benzeri nitelikteki akademik faaliyetlerden üretilen çalışmalar, makale başında bu durumun açıkça belirtilmesi (etik beyan) kaydıyla değerlendirmeye alınabilir.

6. Çalışmalar, derginin resmi web sitesi üzerinden elektronik olarak gönderilmelidir. Metinler, derginin güncel yazım kurallarına ve şablonuna uygun olarak hazırlanmalıdır. [Yazım Kuralları sayfası için tıklayınız.]

II. Yayın Modeli ve Takvim

7. Ocak 2026 itibarıyla dergimiz "Sürekli Yayın Modeli"ni benimsemiştir. Hakem süreci başarıyla tamamlanan her çalışma, sayının tamamlanmasını beklemeksizin Makale ID atanarak anında dijital ortamda yayımlanır. Bu yayın, makalenin nihai versiyonu olup DOI ataması ve üst veri aktarımı eş zamanlı olarak gerçekleştirilir.

8. Dijital ortamda yayımlanan ve atıf bilgileri kesinleşen makaleler, her yılın Haziran ve Aralık aylarında derlenerek iki sayı hâlinde basılır. Basılı nüshalar, dijital versiyonla içerik ve sayfa yapısı açısından tam uyumludur.

9. Uluslararası görünürlüğü artırmak amacıyla, her yıl ana teması “Güncel Fıkhî Meseleler ve Çözüm Önerileri” olan, tamamı İngilizce kaleme alınan ve yalnızca çevrimiçi sunulan bir Özel Sayı yayımlanır. Bu özel sayılar, derginin genel sayıları ile aynı bilimsel kalite standartlarına, etik ilkelere ve bağımsız çift taraflı kör hakemlik süreçlerine tabidir. Özel sayıların yönetim süreçleri mevcut editör kurulu tarafından yürütülür. Ancak konunun kapsamına göre ilgili alanda yetkin misafir editörler veya uzmanlar, derginin yayın politikalarına ve etik standartlarına tam uyum sağlama yükümlülüğüyle sürece dâhil edilebilir.

III. Değerlendirme Süreci ve Şeffaflık

10. Dergiye gönderilen çalışmalar; kurumsal ve uluslararası çeşitliliğe sahip editör kurulu tarafından orijinallik, metodoloji, işlenen konunun önemi ve dergi kapsamı ile uyumluluğu açısından değerlendirilir. Biçimsel esaslara ve dergi politikalarına uygun olmayan çalışmalar hakem sürecine alınmadan reddedilebilir.

11. Ön incelemeyi geçen çalışmalar, akademik özerklik ve tarafsızlık gereği, kurum dışı/bağımsız ve tercihen farklı coğrafyalardan en az iki hakemin değerlendirmesine sunulduğu çift taraflı kör hakemlik sürecine tabi tutulur. Hakemler; yazarla hiçbir kurumsal bağı olmayan, akademik tarafsızlığı zedeleyecek kişisel veya mesleki çıkar çatışması bulunmayan bağımsız uzmanlar arasından atanır.

12. Hakemlerin gerekli gördüğü düzeltmeler yazar tarafından gerçekleştirilir. Yayın Kurulu, hakem raporları ve bilimsel nitelik doğrultusunda nihai yayın kararını verir. [Değerlendirme Süreci hakkında detaylı bilgi için tıklayınız.]

13. Dergi yönetimi, editöryal süreçler ile yayıncı vakıf arasındaki tam bağımsızlığı garanti eder. Yayıncı kurum, bilimsel yayın kararlarına müdahale edemez. Yazarlar ve hakemler için bu özerk yapının korunması ve tüm süreçlerin akademik tarafsızlık ilkeleriyle yürütülmesi, derginin temel taahhüdüdür.

IV. Etik İlkeler ve İntihal Denetimi

14. Dergi; intihal, mükerrer yayın, sahte yazarlık, araştırma/veri sahteciliği, makale dilimleme, telif hakları ihlali ve çıkar çatışmasının gizlenmesini etik dışı davranışlar olarak kabul eder ve bu konuda sıfır tolerans politikası izler.

15. Tüm çalışmalar intihal tespit yazılımı ile denetlenmektedir. Ancak yazılım çıktısı olan sayısal veri tek başına yeterlilik ölçütü sayılmaz. Her çalışma, rapordaki verilerin akademik atıf ve alıntı kurallarına uygunluğu ve metnin bilimsel özgünlüğü açısından editör kurulu tarafından titizlikle incelenir. Akademik dürüstlük ve etik standartlara aykırılık tespit edilen çalışmaların yayım süreci, aşamasına bakılmaksızın sonlandırılır.

16. Etik kurul izni gerektiren araştırmalarda ilgili onayın alınmış olması ve bu onayın kurul adı, tarih ve sayı numarası bilgilerinin çalışmanın ilk sayfasında ve yöntem kısmında belirtilmesi zorunludur. Etik kurul izni makale gönderiminde ek dosya olarak sisteme yüklenmelidir.

17. Dergimize gönderilen tüm çalışmalar için “Telif Hakkı ve Yazar Beyan Formu”nun tüm yazarlarca imzalanarak sisteme yüklenmesi zorunludur. Bu form çalışmanın orijinalliğini, tüm yazarların asli katkısını (CRediT – Contributor Roles Taxonomy), çıkar çatışması beyanını, yapay zekâ kullanım bilgilerini ve veri erişilebilirlik taahhüdünü içeren kapsamlı bir etik/hukuki belgedir. Dergiye makale gönderildikten sonra yazarlardan hiçbirinin ismi, yazarların tamamının yazılı izni olmadan yazar listesinden silinemez, yeni bir isim yazar olarak eklenemez ve yazar sırası değiştirilemez.

18. Dergimiz, bilimsel çalışmalarda yapay zekâ araçlarının kullanımına dair şeffaflık ilkesini benimser. Yapay zekâ araçları çalışmada "yazar" olarak tanımlanamaz ve bu araçların kullanımına dair tüm etik sorumluluk insan yazarlara aittir. Yazarlar, kullanılan araçları ve kullanım kapsamını (metin üretimi, görsel oluşturma, veri analizi vb.) "Telif Hakkı ve Yazar Beyan Formu"nda beyan etmekle yükümlüdür.

V. Yayın Geçmişi, Açık Erişim ve Telif Politikası

19. Dergi, ilk sayısından itibaren hem basılı hem de çevrimiçi olarak kesintisiz yayımlanmaktadır. 2022 yılına kadar olan süreçte çevrimiçi yayınlar www.islamhukuku.com adresi üzerinden sadece tam sayı (bütünleşik PDF) şeklinde sunulmuştur. 2022 yılı itibarıyla dergimizin kurumsal dönüşümü ve dijitalleşme vizyonu doğrultusunda tüm yayın süreçleri DergiPark sistemine taşınmış ve açık erişim standartları uygulanmaya başlanmıştır. Kurumsal süreklilik ve bilimsel erişilebilirlik gereği, 2022 yılı öncesine ait tüm sayılar da geriye dönük olarak makale bazlı şekilde dijital ortama aktarılmış ve DergiPark arşivi üzerinden yayımlanmıştır. Ocak 2026 itibarıyla ise dergi, Makale ID sistemine dayalı "Sürekli Yayın Modeli"ne geçerek yayın hızını ve uluslararası izlenebilirliğini en üst seviyeye taşımıştır.

20. Yayımlanan makalelerin uluslararası indekslerdeki izlenebilirliğini ve veri kalitesini sağlamak amacıyla, tüm kaynakçaların İsnad Atıf Sistemi 2. Edisyon'a uygun olması gerekir. Sürekli yayın modelinde, Makale ID geleneksel başlangıç sayfa numarasının yerini alır ve atıf künyesinde bu şekilde belirtilir. [İsnad Atıf Sistemi için tıklayınız.]

21. Dergi, Elmas Açık Erişim modelindedir. Derginin tüm giderleri Yayıncı tarafından karşılanmaktadır. Makale gönderimi, değerlendirme veya yayın süreçlerinin hiçbir aşamasında yazarlardan veya kurumlardan ücret talep edilmez.

22. Dergi açık erişimlidir. Tüm içeriğe DergiPark aracılığıyla ücretsiz ulaşılabilir. Ayrıca derginin basılı kopyaları da ücretsiz olarak dağıtılmaktadır. [Açık erişim politikası sayfası için tıklayınız.]

23. Tüm çalışmalar Creative Commons Alıntı-GayrıTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC-ND 4.0) ile yayımlanmaktadır. Yazarlar, yayımlanan çalışmalarının telif hakkına hiçbir kısıtlama olmaksızın sahiptirler ve Yayıncıya çalışmayı yayımlamak için münhasır olmayan bir lisans hakkı tanırlar. Yazarlar, içerikten veya telif hakkı ihlallerinden doğabilecek her türlü hukuki iddia veya davadan Yayıncıyı ve Editörleri beri ve muaf tutmayı kabul ederler. Tüm hukuki sorumluluk yazarlara aittir. [Telif Hakkı ve Lisanslama sayfası için tıklayınız.]

24. Makalelere kalıcı erişim için DOI atanır ve tüm içerik LOCKSS sistemi üzerinden dijital olarak arşivlenir. [Arşivleme Politikası sayfası için tıklayınız.]

YAYIN ETİĞİ BEYANI

I. Temel İlkeler ve Vizyon

İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi’nin yayın süreçleri, bilginin bilimsel yöntemle yansız biçimde üretilmesi, geliştirilmesi ve paylaşılmasına dayanır. Hakemli makaleler, bu sürecin uygulanmasını, yansızlığı sağlayan çalışmalardır. Bilimsel üretimin gerçekleştirilmesinde yayın sürecinin tüm bileşenlerinin; yayıncı, editörler, yazarlar, hakemler ve okuyucuların etik ilkelere uymaları gerekir. Bu kapsamda derginin yayın etiği ile açık erişim politikası, COPE (Committee on Publication Ethics) kılavuzları ve politikaları ile YÖK ve üniversite etik ilkeleri doğrultusunda tüm paydaşların etik ilkelere uymasını gerektirmektedir.

II. Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler

Dergi, bilimsel araştırmaların dürüstlük ve şeffaflık içinde yürütülmesini benimser. Bu kapsamda intihal, sahtecilik, çarpıtma ve mükerrer yayın gibi ağır etik ihlalleri "Bilimsel Suistimal" olarak kabul eder. Bu eylemlerin ve diğer tüm etik ihlallerin (dilimleme, haksız yazarlık vb.) detaylı kapsam ve tanımları için aşağıdaki güncel ulusal mevzuatlar esas alınır:

Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi

TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu Yönetmeliği

İlgili etik ihlal iddiaları, derginin Etik Editörü tarafından tarafsızlık ve şeffaflık ilkeleri gözetilerek bağımsız bir ön incelemeye tabi tutulur.

III. Yapay Zekâ ve Üretken Teknoloji Kullanım Politikası

İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, akademik üretimin merkezine insan dehasını ve sorumluluğunu yerleştirir. Yapay zekâ (Gemini, ChatGPT vb.) ve üretken teknolojilerin kullanımına dair etik sınırlarımız şöyledir:

a. Yazarlık ve Atıf: Yapay zekâ sistemleri bir çalışmanın "yazarı" olarak kabul edilemez ve atıf gösterilemez. Yazarlık, sadece fikrî katkı sunabilen, yasal sorumluluk alabilen ve çıkar çatışması beyan edebilen insanlar içindir.

b. Yazar(lar)ın Sorumluluğu ve Doğruluk: YZ araçları kaynakça uydurma, yanlış veri üretme veya bilimsel gerçekliği çarpıtma riski taşır. Yazar(lar), YZ tarafından üretilen her türlü çıktının (çeviri, özet, veri analizi vb.) doğruluğunu ve İsnad Atıf Sistemi’ne uygunluğunu kontrol etmekle ve onaylamakla yükümlüdür.

c. Fikrî Mülkiyet ve İntihal: YZ kullanımı, intihal yasağını ortadan kaldırmaz. Bu araçlar aracılığıyla üretilen metinlerin özgünlüğü ve telif hakları konusundaki tüm sorumluluk yazar(lar)a aittir.

d. Beyan Kapsamı: Yazar(lar), çalışmanın hangi aşamasında (dil düzenleme, veri analizi vb.) ve hangi YZ aracından yararlandıklarını "Telif Hakkı ve Yazar Beyan Formu" üzerinden detaylıca açıklamak zorundadırlar.

IV. Araştırma Etiği ve Etik Kurul İzni

Etik kurallar çerçevesinde, aşağıdaki araştırma türleri için Etik Kurul İzni alınması zorunludur:

a. Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem ve deney teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren her türlü nitel veya nicel araştırma.

b. İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dâhil) deneysel veya diğer bilimsel amaçlarla kullanılması.

c. İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar ve hayvanlar üzerinde yapılan çalışmalar.

d. Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince yürütülen retrospektif çalışmalar.

İzinle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve sayı no) makalenin yöntem bölümünde ve ilk/son sayfasında belirtilmelidir. Etik kurul izni makale gönderiminde ek dosya olarak sisteme yüklenmelidir. Olgu sunumlarında "Bilgilendirilmiş Onam Formu"nun alındığına dair bilgiye yer verilmesi şarttır.

V. Etik İhlal Eylem Planı ve Yaptırımlar

Makalelerde intihal yapılması; kullanılan verilerin manipüle edilmesi, çarpıtılması veya uydurma verilerin kullanılması gibi bilimsel suistimal şüphesi oluştuğunda COPE standartları ile YÖK ve üniversite etik ilkeleri uyarınca aşağıdaki eylem planı işletilir:

a. İnceleme ve Savunma: İhlal şüphesi durumunda süreç, derginin Etik Editörü tarafından başlatılır. Etik Editörü COPE rehber ilkeleri ile YÖK ve ilgili ulusal mevzuat hükümlerini esas alarak konuyu bağımsız olarak inceler. Yazar(lar)la iletişime geçerek 2 (iki) hafta içinde resmî bir açıklama talep eder. Hazırlanan inceleme raporu, nihai karar verilmek üzere Yayın Kurulu’na sunulur.

b. Değerlendirme: Yazar(lar)dan gelen dönütlerin yetersiz görülmesi veya etik ihlalin kesinleşmesi durumunda makale reddedilir; çalışma yayımlanmışsa geri çekilir.

c. Kurumsal Bildirim: Dergi, ihlalin mahiyetine göre yazar(lar)ın bağlı olduğu üniversite veya kurumla iletişime geçerek durumu resmî yollarla bildirme hakkını saklı tutar.

d. Dijital İşaretleme: İntihal veya sahtecilik içerdiği tespit edilen yayımlanmış çalışmalar için kayıtlı bilimsel literatürün şeffaflığı gereği ilgili PDF dosyası tamamen silinmez. Ancak üzerine silinemez bir "GERİ ÇEKİLMİŞ" filigranı eklenerek erişime açık tutulur. Başlığına "Geri Çekilmiş: [İhlal Türü]" ibaresi eklenir ve yayının en başında geri çekme gerekçesini açıklayan resmî bir "Geri Çekme Bildirimi" yayımlanır.

e. Kısıtlama: Etik ihlali kesinleşen yazar(lar)ın, dergimize yapacağı tüm yeni makale başvuruları 3 yıl süreyle reddedilir ve değerlendirme sürecine alınmaz.

VI. Yayın Sonrası Kayıt Güncelleme

Dergi, kayıtlı bilimsel literatürün doğruluğunu korumak adına şu mekanizmaları işletir:

a. Düzeltme: Makalenin nihai olarak yayımlanmasından sonra fark edilen, bilimsel sonucu etkilemeyen, ancak kaydın doğruluğu için gereken ve yazar ya da dergi kaynaklı küçük hataların giderilmesi amacıyla yayımlanır.

b. Geri Çekme: Bulguların güvenilirliğini ortadan kaldıran ağır ihlallerde veya bilimsel hatalarda makalenin arşive şeffaf bir geri çekme notuyla işaretlenmesidir.

c. Endişe İfadesi: Devam eden ciddi inceleme süreçlerinde okurları bilgilendirmek amacıyla editör kararıyla yayınlanır.

VII. Paydaşların Sorumlulukları

İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, yayın sürecinin tüm bileşenlerinden COPE standartları ile YÖK ve üniversite etik ilkelerine tam uyum bekler. Etik ihlal şüphelerini paydaşlarımız ve okurlarımız publisher@mehir.org e-posta adresine bildirebilirler.

1. Editörlerin Sorumlulukları

a. Tarafsızlık ve Yayın Kararı: Editörler; gönderilen çalışmaları orijinallik, metodolojik geçerlilik ve dergi kapsamına uygunluk açısından değerlendirir. Karar sürecinde yazarların liyakat dışı demografik özellikleri veya siyasi görüşleri dikkate alınmaz.

b. Bağımsızlık: Editörlerin yayın kararları yayıncıdan ve tüm dış kurumlardan tam bağımsızdır.

c. Gizlilik: Değerlendirme sürecindeki çalışmaların içeriği ve hakem kimlikleri kesinlikle gizli tutulur.

d. Çıkar Çatışması: Editörler, değerlendirdikleri çalışmalarla ilgili herhangi bir çıkar çatışması içinde bulunamazlar. Eğer böyle bir durum tespit edilirse süreçten çekilirler.

2. Yazarların Sorumlulukları

a. Özgünlük ve Raporlama: Yazarlar, tamamen orijinal çalışmalar sunmak ve başkalarına ait eserleri usulüne uygun atıflarla belirtmekle yükümlüdür. Ayrıca yazarlar, çalışmanın bulgularına esas teşkil eden verilere/kaynaklara erişimle ilgili bir "Veri Erişilebilirlik Beyanı"nı makale metni içerisinde sunmakla ve gizlilik, etik ve yasal sınırlar dâhilinde (gerektiği hallerde anonimleştirerek) bu verileri makul talep hâlinde paylaşmakla yükümlüdür.

b. Yazarlık Kriterleri: Çalışmaya sadece önemli fikri katkı sağlayanlar yazar olarak listelenmelidir. Yazarların katkı türleri formda belirtilen CRediT standartlarına uygun olarak beyan edilmelidir. Tüm yazarlar çalışmanın son halini onaylamış olmalıdır.

c. Beyan ve Çıkar Çatışması: Çalışmanın tarafsızlığını etkileyebilecek tüm mali destekler, hibe numaraları ve kişisel/kurumsal çıkar çatışmaları en erken aşamada beyan edilmelidir.

d. Hata Bildirimi: Yayımlanan çalışmasında önemli bir hata tespit eden yazar, düzeltme veya geri çekme süreci için derhal editörü bilgilendirmekle yükümlüdür.

e. Etik Beyan Zorunluluğu: Yazarlar; sundukları çalışmanın tüm etik sorumluluğunu üstlendiklerini, çalışmada kullanılan üçüncü şahıslara ait içerikler için gerekli tüm izinleri aldıklarını "Telif Hakkı ve Yazar Beyan Formu"nu imzalayarak beyan ve taahhüt ederler. Bu formun sunulmaması, çalışmanın ön değerlendirme sürecine alınmasına engel teşkil eder.

3. Hakemlerin Sorumlulukları

a. Objektiflik ve Üslup: Değerlendirmeler tarafsız ve yapıcı bir dille yapılmalıdır. Yazarlara yönelik kişisel eleştiriler etik dışı kabul edilir.

b. Gizlilik: Hakemlere gönderilen metinler gizli belge niteliğindedir; başkalarıyla paylaşılamaz veya hakemin kendi çıkarları için kullanılamaz.

c. Hız ve Yetkinlik: Uzmanlık alanı uyuşmazlığı veya zaman kısıtı nedeniyle inceleme yapamayacağını öngören hakem, durumu vakit kaybetmeden editörlüğe bildirmelidir.

d. Etik Uyarı: Hakemler, inceledikleri metin ile başka bir yayın arasındaki önemli benzerlikleri (intihal şüphesi) veya etik dışı durumları editöre bildirmelidir.

Ücret Politikası

Dizinler

Dergi Kurulları

Başeditör

Saffet KÖSE

İslam Hukuku, İslam Araştırmaları (Diğer)

Editör

Faruk Emrah ORUÇ

İslam Hukuku

Editör Yardımcıları

Hüseyin OKUR

İslam Hukuku

Mehmet Ali AYTEKIN

İslam Hukuku

Münir Yaşar KAYA

Hukuk ve İktisat, İslam Finansı, İslam Araştırmaları, İslam Hukuku

Mustafa ATEŞ

Hukuk ve İktisat, Aile Hukuku, Osmanlı İktisat Tarihi, Hukuk Tarihi, İslam Finansı, İslam Hukuku

Yavuz GÖNAN

Din, Toplum ve Kültür Araştırmaları , İslam Hukuku

Yayın Kurulu

Ünal YERLIKAYA

İslam Hukuku

Osman GÜMAN

İslam Hukuku

Osman BAYDER

Hukuk ve Yasal Çalışmalar, İslam Hukuku

Hasan DOĞAN

Hukuk ve Yasal Çalışmalar, Kamu Yönetimi, Din, Toplum ve Kültür Araştırmaları , İslam Hukuku

Saffet KÖSE

İslam Hukuku, İslam Araştırmaları (Diğer)

Saim KAYADIBI

İslam Ekonomisi, Finans ve Yatırım, İslam Finansı, İslam Hukuku

Khairunnisa MUSARI

İslam Ekonomisi, Bankacılık, Finans ve Menkul Kıymetler Hukuku, Finans Tarihi, Çevre ve İklim Finansmanı, İslam Finansı, İslami Mikrofinans, Kamu Maliyesi