Araştırma Makalesi

Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri

Cilt: 40 Sayı: 4 1 Ekim 2025
PDF İndir
TR EN

Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri

Öz

Son yıllarda hanehalkı enerji tüketim miktarı çevre üzerinde önemli baskılar yaratacak seviyelere ulaşmıştır. Enerji verimli ürünler, hanehalkı için enerji tüketiminden kaynaklanan çevresel baskıları azaltmada önemli bir araç haline gelmiştir. Bu araştırmanın amacı, psikolojik ve normatif değişkenlerin tüketicilerin enerji verimli ürün satın alma davranışları üzerindeki etkilerini araştırmaktır. 592 katılımcıyla yapılan çevrimiçi anketten elde edilen veriler kullanılarak hipotezler kısmi en küçük kareler yöntemi (PLS-SEM) ile test edilmiştir. Sonuçlar, çevresel tutum, çevresel öz kimlik ve emredici normların enerji verimli ürün satın alma niyeti üzerinde olumlu bir etkiye sahip olduğunu ortaya koymuştur. Çevresel endişe, tanımlayıcı normlar ve kişisel ahlaki normların enerji verimli ürün satın alma niyeti üzerinde bir etkisi yoktur. Ayrıca enerji verimli ürün satın alma niyetinin enerji verimli ürün satın alma davranışı üzerinde olumlu bir etkisi vardır. Son olarak, çalışmanın sonuçları algılanan fiyatın satın alma niyeti ile satın alma davranışı arasındaki ilişki üzerinde herhangi bir düzenleyici etkiye sahip olmadığını ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179-211.
  2. Akroush, M. N., Zuriekat, M. I., Al Jabali, H. I., ve Asfour, N. A. (2019). Determinants of purchasing intentions of energy-efficient products: The roles of energy awareness and perceived benefits. International Journal of Energy Sector Management, 13 (1), 128-148.
  3. Ando, K., Ohnuma, S., ve Chang, E. C. (2007). Comparing normative influences as determinants of environmentally conscious behaviours between the USA and Japan. Asian journal of social psychology, 10(3), 171-178.
  4. Asif, M. H., Zhongfu, T., Irfan, M., Ahmad, B., ve Ali, M. (2023). Assessing eco-label knowledge and sustainable consumption behavior in energy sector of Pakistan: an environmental sustainability paradigm. Environmental Science and Pollution Research, 30(14), 41319-41332.
  5. Bamberg, S., ve Schmidt, P. (2003). Incentives, morality, or habit? Predicting students’ car use for university routes with the models of Ajzen, Schwartz, and Triandis. Environment and behavior, 35(2), 264-285.
  6. Bang, H. K., Ellinger, A. E., Hadjimarcou, J. ve Traichal, P. A. (2000). Consumer concern, knowledge, belief, and attitude toward renewable energy: An application of the reasoned action theory. Psychology ve Marketing, 17(6), 449-468.
  7. Barbarossa, C., ve De Pelsmacker, P. (2016). Positive and negative antecedents of purchasing eco-friendly products: A comparison between green and non-green consumers. Journal of Business Ethics, 134(2), 229-247.
  8. Barbarossa, C., ve Pastore, A. (2015). Why environmentally conscious consumers do not purchase green products. Qualitative Market Research: An International Journa,18(2), 188-209.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İşletme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

1 Ekim 2025

Yayımlanma Tarihi

1 Ekim 2025

Gönderilme Tarihi

16 Eylül 2024

Kabul Tarihi

8 Nisan 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 40 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Oypan, O., & Ural, T. (2025). Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri. İzmir İktisat Dergisi, 40(4), 1020-1044. https://doi.org/10.24988/ije.1551183
AMA
1.Oypan O, Ural T. Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri. ije. 2025;40(4):1020-1044. doi:10.24988/ije.1551183
Chicago
Oypan, Oğuz, ve Tülin Ural. 2025. “Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri”. İzmir İktisat Dergisi 40 (4): 1020-44. https://doi.org/10.24988/ije.1551183.
EndNote
Oypan O, Ural T (01 Ekim 2025) Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri. İzmir İktisat Dergisi 40 4 1020–1044.
IEEE
[1]O. Oypan ve T. Ural, “Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri”, ije, c. 40, sy 4, ss. 1020–1044, Eki. 2025, doi: 10.24988/ije.1551183.
ISNAD
Oypan, Oğuz - Ural, Tülin. “Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri”. İzmir İktisat Dergisi 40/4 (01 Ekim 2025): 1020-1044. https://doi.org/10.24988/ije.1551183.
JAMA
1.Oypan O, Ural T. Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri. ije. 2025;40:1020–1044.
MLA
Oypan, Oğuz, ve Tülin Ural. “Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri”. İzmir İktisat Dergisi, c. 40, sy 4, Ekim 2025, ss. 1020-44, doi:10.24988/ije.1551183.
Vancouver
1.Oğuz Oypan, Tülin Ural. Psikolojik ve Normatif Faktörlerin Hanehalkının Enerji Verimli Ürünleri Satın Alma Davranışı Üzerindeki Etkileri. ije. 01 Ekim 2025;40(4):1020-44. doi:10.24988/ije.1551183

İzmir İktisat Dergisi
TR-DİZİN, DOAJ, EBSCO, ERIH PLUS, Index Copernicus, Ulrich’s Periodicals Directory, EconLit, Harvard Hollis, Google Scholar, OAJI, SOBIAD, CiteFactor, OJOP, Araştırmax, WordCat, OpenAIRE, Base, IAD, Academindex
tarafından taranmaktadır.

Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınevi Web Sitesi
https://kutuphane.deu.edu.tr/yayinevi/

Dergi İletişim Bilgileri Sayfası
https://dergipark.org.tr/tr/pub/ije/contacts


İZMİR İKTİSAT DERGİSİ 2022 yılı 37. cilt 1. sayı ile birlikte sadece elektronik olarak yayınlanmaya başlamıştır.