Sanat ve Kültürel Mirasın Toplumsal Bellekteki Rolü: Türkiye Örneği

Öz

Makale, Türkiye'nin tarih öncesi dönemlerden günümüze kadar uzanan kültürel mirasını ve sanat geleneğini ele almaktadır. Türkiye'nin zengin tarihi, Antik Yunan'dan Osmanlı İmparatorluğu'na kadar çeşitli medeniyetlerin izlerini barındırması, kültürel mirasın evrimini ortaya koymaktadır. Türk sanatının evrimi, geleneksel ve çağdaş sanat arasındaki etkileşime odaklanırken, çağdaş sanatın kültürel mirası nasıl şekillendirdiği incelenmektedir. Makalenin ikinci bölümü, sanatın kültürel bellek inşasındaki işlevine odaklanarak toplumsal hafıza canlı tutma ve değişimdeki rolünü açıklar. Üçüncü bölüm, toplumsal hafızanın oluşumu ve güçlendirilmesini ele alır, sanatın kültürel hafıza oluşturmadaki etkileri, geçmişin toplumsal hafızadaki etkisi, sanatın toplumsal kimlik oluşturmada rolü ve kültürel hafızanın canlı tutulması ve gelecek kuşaklara aktarılmasındaki stratejileri inceler. Bu kapsamlı çerçeve, Türkiye'nin kültürel zenginliği ve sanatın toplumsal belleğe katkılarını anlamak için önemli bir perspektif sunar.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye
• Kültürel Miras
• Toplumsal Hafıza
• Çağdaş Sanat

The Role of Art and Cultural Heritage in Social Memory: The Example of Türkiye

Öz

The article discusses Turkey's cultural heritage and artistic tradition spanning from prehistoric times to the present day. Turkey's rich history, encompassing various civilizations from Ancient Greece to the Ottoman Empire, illustrates the evolution of cultural heritage. While tracing the evolution of Turkish art, the article focuses on the interaction between traditional and contemporary art, examining how contemporary art shapes cultural heritage. The second section of the article elucidates the function of art in constructing cultural memory, emphasizing its role in keeping social memory alive and facilitating change. The third section addresses the formation and reinforcement of social memory, exploring the effects of art on cultural memory formation, the impact of the past on social memory, the role of art in shaping social identity, and strategies for maintaining and transmitting cultural memory to future generations. This comprehensive framework provides an important perspective for understanding Turkey's cultural richness and the contributions of art to social memory.

Anahtar Kelimeler

• Türkiye
• Cultural Heritage
• Social Memory
• Contemporary Art

Kaynakça

1. Aksoy, M. (2021). 1970-1980 Dönemi Mehmet Aksoy. https://mehmetaksoy.com/1970-1980-donemi/ (15 Eylül 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
2. Aksoy, M. (2021). “Sılaya Mektup - Kil-1980” https://mehmetaksoy.com/1970-1980-donemi/ (15 Eylül 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
3. Alpay, Y. (2021). Yapıtsöküm. Destek Yayınları, s. 101.
4. Arribas, S. (2013). Picasso and truth: from Cubism to Guernica. Choice Reviews Online. ss.130.
5. Assmann, J., Czaplicka, J. (1995). “Collective Memory and Cultural Identity.” New German Critique, 65, 125–133. https://doi.org/10.2307/488538
6. Badea, G. (2021). Aby Warburg: The Collective Memory as a Medium for Art. Anastasis: Research in Medieval Culture & Art, 8(1), 244–254. https://doi.org/10.35218/armca.2021.1.13
7. Burgul, F. (2012). Neşet Ertaş’ın Hayatının Öğretiminde Yaratıcı Drama Yönteminin Kullanılmasının Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmen Adaylarının Kültürel Mirasa İlişkin Farkındalıklarına Etkisi. Yaratıcı Drama Dergisi, 7(14), 80-94, 2012, ss.83.
8. Diker, O., Dinç, A. (2023). “Kültürel Miras Bağlamında Kırsal Kültürel Kimliğin Korunmasında Halkbilim (Folklor) Müzelerinin Rolü.” Folklor/Edebiyat, 29(116), 1077-1090. s.s. 1083.

9. Güler, A. (2024). “Yörükler, Worship, Natural Structures, Eski Anadolu,” Explorers of Aphrodisias, https://www.araguler.com.tr/turkey-anatolia-photos.html
10. Külcü, Taşkın, Ö. (2015). “Kültürel Miras Kavramının Eğitim Açısından Önemi.” Akademia Disiplinlerarası Bilimsel Araştırmalar Dergisi, 1(1), 27-32, ss.30.
11. Sakıp Sabancı Müzesi (2023). “Modernizmin İzinde Türk Resmi Sergi Künyesinden Bir Kesit.” Örnek Sergi Ziyareti, Fotoğraf, İstanbul.
12. Sakıp Sabancı Müzesi (2023). “Modernizmin İzinde Türk Resmi Sergi Alanı.” Örnek Sergi Ziyareti, Fotoğraf, İstanbul.
13. Şahin, M. (2019). Hacettepe Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Enstitüsü Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Anabilim Dalı Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Müzecilik 1846-1938 Yüksek Lisans Tezi, Ankara. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/TEZ/aiiteket0003.pdf
14. Tayanç, M., Yeniçırak, H. (2022). “Museums as Spaces Carrying Social Memory.” MSGSÜ Sosyal Bilimler, 1(25), 11-19, 2022, ss.18.
15. Ülker, M. (2021). “Ahmet Güneştekin’in her eseri öyküyü geçtim bir romandır! - Murat Ülker.” muratulker.com https://muratulker.com/y/ahmet-gunestekinin-her-eseri-oykuyu-gectim-bir-romandir/
16. (URL 1): Anadolu Ajansı (2021). Ayasofya’nın resimlerini çizen ressam: Fikret Mualla. https://www.ntv.com.tr/sanat/ayasofyanin-resimlerini-cizen-ressam-fikret-mualla,hRXqDLJw8UCVX4COvg_H_Q (10 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
17. (URL 2): Yıldız, M. (2023). “Fikret Mualla: Hayatı, Eserleri ve Bilinmeyenleri.” Oggusto.com
18. (URL 3): İstanbul Modern https://www.istanbulmodern.org/dosya/2234/adnan-coker_2234_7215966.pdf
19. (URL 4): UNESCO Türkiye Millî Komisyonu. https://www.unesco.org.tr/pages/184/19 (15 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır)
20. (URL 5): UNESCO Türkiye Millî Komisyonu. https://www.unesco.org.tr/Home/Page/184?slug=T%C3%BCrkiye%E2%80%99de-Ya%C5%9Fayan-%C4%B0nsan-Hazineleri (8 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
21. (URL 6): Taş, U., Ç. (2023). “Kuru Otlar Üstüne.” oscarboy.com https://www.oscarboy.com/2023/09/30/kuru-otlar-ustune/ 2023. (18Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
22. (URL 7): Mualla, Fikret. "Ayasofya." 1928. Oggusto, https://www.oggusto.com/sanat/sanatci/fikret-mualla-hayati-eserleri-ve-bilinmeyenleri#Fikret_Muallanin_En_Onemli_Eserleri. (22 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
23. (URL 8): Aksoy, Mehmet. "Sılaya Mektup." 1980. Mehmet Aksoy, https://mehmetaksoy.com/1970-1980-donemi/. (22Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
24. (URL 9): Çoker, Adnan. Yarım Küreler II - 1996. Istanbul Modern Sanat Müzesi Koleksiyonu. 180 x 180.5 cm, Tuval üzerine akrilik. (22 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır). https://www.istanbulmodern.org/dosya/2234/adnan-coker_2234_7215966.pdf.
25. (URL 10): İyem, Nuri. "1970'li Yıllar." Oil on Duralit, 103x75 cm. http://www.nuriiyem.com/eser/s2015-037/ (19 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
26. (URL 11): Güneştekin, Ahmet. “Allı Turna.” 2005. Yıldız Holding Koleksiyonu, 150x150 cm. https://muratulker.com/y/ahmet-gunestekinin-her-eseri-oykuyu-gectim-bir-romandir/. (18 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
27. (URL 12): Güler, Ara. "Anadolu." Photograph. Ara Güler, https://www.araguler.com.tr/turkey-anatolia-photos.html. (19 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
28. (URL 13): Baykam, Bedri. "Cesur Hayaller, Ödünsüz Hedefler." 2019. Tuval Üzerine Karışık Teknik, 193x142 cm. https://www.piramidsanat.com/tr/sergiler/19-mayis-100-yil. (23 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
29. (URL 14): Sakıp Sabancı Müzesi Modernizmin İzinde Türk Resmi Sergisinde Künyeden Bir Kesit, 2023 Aralık. (25 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).
30. (URL 15): Sakıp Sabancı Müzesi Modernizmin İzinde Türk Resmi Sergi Alanı, 2023 Aralık. (25 Ekim 2024 tarihinde erişim sağlanmıştır).