Araştırma Makalesi

Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri

Cilt: 12 Sayı: 1 20 Eylül 2026
PDF İndir
EN TR

Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri

Öz

Bibliyoterapi, okurların yaşam deneyimlerini yorumlamalarına, duygularını anlamlandırmalarına ve farklı bakış açıları geliştirmelerine fırsat sunmaktadır. Bu yönüyle bibliyoterapi, okurlarda bireysel farkındalığı, anlatısal anlamlandırma sürecini destekleyen okuma temelli bir tekniktir. Bu araştırma da Türkçe öğretmen adaylarının bibliyoterapi temelli kitap okuma sürecine ilişkin deneyimlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında Adıyaman Üniversitesinde faaliyet gösteren Oku-Yorum Kitap ve Düşünce Topluluğu’nda yürütülen bir projenin bibliyoterapi temelli kitap okumasına katılan 10 Türkçe öğretmen adayıyla yürütülmüştür. Katılımcılar, amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme tekniği kullanılarak belirlenmiştir. Araştırma verileri, SurveyMonkey aracılığıyla uygulanan yarı yapılandırılmış görüş formuyla toplanmıştır. Veriler refleksif tematik analiz yaklaşımı doğrultusunda analiz edilmiştir. Analizlerin sonucunda bibliyoterapi temelli kitap okuma sürecinde Türkçe öğretmen adaylarının anlatısal anlamlandırma deneyimleriyle ilgili iki ana tema ve altı alt tema elde edilmiştir. Ana temalar: Ortak okuma yoluyla gelişen iletişimsel farkındalık ve karakterler aracılığıyla kendini yeniden anlamlandırmadır. Araştırma, bibliyoterapi temelli okuma süreçlerinin Türkçe öğretmen adaylarının okuma deneyimlerini zenginleştirmenin yanı sıra iletişimsel farkındalıklarını, empatik anlayışlarını ve anlatısal anlamlandırma süreçlerini destekleyen etkileşimli bir öğrenme ortamı sunduğunu ortaya koymaktadır. Araştırma bulguları, Türkçe öğretmen adayı yetiştirme programlarında bibliyoterapi temelli okumaların adayların farkındalığı desteklediğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu araştırma, T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından yürütülen 2024-I Çağrı Dönemi Afetten Etkilenen Gençlerin Güçlendirilmesi Destek Programı kapsamında desteklenmiştir (Proje No: 61608).

Proje Numarası

61608

Etik Beyan

Bu araştırma, Adıyaman Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Etik Kurulunun 07.10.2025 tarih ve 212 sayılı kararı ile onaylanmıştır. Katılımcılardan gönüllü katılım onamı alınmış, araştırma sürecinde gizlilik ve etik ilkelere bağlı kalınmıştır.

Teşekkür

Bu araştırmanın gerçekleştirilmesine sağladığı desteklerden dolayı Gençlik ve Spor Bakanlığına teşekkür ederim. Ayrıca araştırmanın planlanması ve yürütülmesi sürecinde sundukları akademik ve uygulamaya yönelik katkılarından dolayı Sezai Yılmaz’a, Mirza Gökdemir’e, Ahmet Tanhan’a, Esma Yılmaz’a, Elif Sude Nergiz’e ve Rabia Arslan’a teşekkürlerimi sunarım.

Kaynakça

  1. Adler, J. M. (2012). Living into the story: Agency and coherence in a longitudinal study of narrative identity development and mental health over the course of psychotherapy. Journal of Personality and Social Psychology, 102(2), 367-389. https://doi.org/10.1037/a0025289
  2. Adler, J. M., Lodi-Smith, J., Philippe, F. L., & Houle, I. (2016). The incremental validity of narrative identity in predicting well-being: A review of the field and recommendations for the future. Society for Personality and Social Psychology, 20 (2) 142-175. https://doi.org/10.1177/1088868315585068
  3. Aktaş, Ş. (2010). Edebî metin ve özellikleri. Journal of Turkish Research Institute, 15(39), 187-200. https://izlik.org/JA37ZW75JX
  4. Başarı, Ş., Güneyli, A., Yıltaş-Latifoğlu, G., & Kahveci, G. (2023). The impact of bibliotherapy training on social emotional skills, reading interest and reading motivation. Cyprus Turkish Journal of Psychiatry & Psychology, 5(1), 13-24. 10.35365/ctjpp.23.1.02
  5. Belen, F. Z. (2016). Manevi danışmanlıkta bibliyoterapi uygulama örneği: Bibliyoterapinin algılanan stres ve dini başa çıkma üzerindeki etkisi. Toplum Bilimleri Dergisi, 19(10), 9-42.
  6. Berns, C. F. (2004). Bibliotherapy: Using books to help bereaved children. OMEGA - Journal of Death and Dying, 48(4), 321-336. https://doi.org/10.2190/361D-JHD8-RNJT-RYJV
  7. Beştaş, E. (2024). Bibliyoterapi yönteminin öğrencilerin Türkçe dersinde empatik eğilim ve ders başarısına etkisi (Tez No. 869484) [Yüksek lisans tezi, Siirt Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
  8. Bilgin, D. (2023). Türkçe derslerinde bibliyoterapi ile değer eğitimi (Tez No. 822015) [Doktora tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

20 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

8 Haziran 2026

Kabul Tarihi

10 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Doyumğaç, İ. (2026). Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, 12(1), 1047-1074. https://doi.org/10.31464/jlere.1966609
AMA
1.Doyumğaç İ. Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri. JLERE. 2026;12(1):1047-1074. doi:10.31464/jlere.1966609
Chicago
Doyumğaç, İbrahim. 2026. “Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri”. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi 12 (1): 1047-74. https://doi.org/10.31464/jlere.1966609.
EndNote
Doyumğaç İ (01 Eylül 2026) Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi 12 1 1047–1074.
IEEE
[1]İ. Doyumğaç, “Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri”, JLERE, c. 12, sy 1, ss. 1047–1074, Eyl. 2026, doi: 10.31464/jlere.1966609.
ISNAD
Doyumğaç, İbrahim. “Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri”. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi 12/1 (01 Eylül 2026): 1047-1074. https://doi.org/10.31464/jlere.1966609.
JAMA
1.Doyumğaç İ. Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri. JLERE. 2026;12:1047–1074.
MLA
Doyumğaç, İbrahim. “Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri”. Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi, c. 12, sy 1, Eylül 2026, ss. 1047-74, doi:10.31464/jlere.1966609.
Vancouver
1.İbrahim Doyumğaç. Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri. JLERE. 01 Eylül 2026;12(1):1047-74. doi:10.31464/jlere.1966609

________________________________________________

Journal of Language Education and Research (JLERE)
Dil Eğitimi ve Araştırmaları Dergisi

https://dergipark.org.tr/en/pub/jlere

ISSN: 2149-5602
Facebook Grup
Copyright © Journal of Language Education and Research