Bibliyoterapi Temelli Kitap Okuma Bağlamında Türkçe Öğretmen Adaylarının Anlatısal Anlamlandırma Deneyimleri
Öz
Bibliyoterapi, okurların yaşam deneyimlerini yorumlamalarına, duygularını anlamlandırmalarına ve farklı bakış açıları geliştirmelerine fırsat sunmaktadır. Bu yönüyle bibliyoterapi, okurlarda bireysel farkındalığı, anlatısal anlamlandırma sürecini destekleyen okuma temelli bir tekniktir. Bu araştırma da Türkçe öğretmen adaylarının bibliyoterapi temelli kitap okuma sürecine ilişkin deneyimlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında Adıyaman Üniversitesinde faaliyet gösteren Oku-Yorum Kitap ve Düşünce Topluluğu’nda yürütülen bir projenin bibliyoterapi temelli kitap okumasına katılan 10 Türkçe öğretmen adayıyla yürütülmüştür. Katılımcılar, amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme tekniği kullanılarak belirlenmiştir. Araştırma verileri, SurveyMonkey aracılığıyla uygulanan yarı yapılandırılmış görüş formuyla toplanmıştır. Veriler refleksif tematik analiz yaklaşımı doğrultusunda analiz edilmiştir. Analizlerin sonucunda bibliyoterapi temelli kitap okuma sürecinde Türkçe öğretmen adaylarının anlatısal anlamlandırma deneyimleriyle ilgili iki ana tema ve altı alt tema elde edilmiştir. Ana temalar: Ortak okuma yoluyla gelişen iletişimsel farkındalık ve karakterler aracılığıyla kendini yeniden anlamlandırmadır. Araştırma, bibliyoterapi temelli okuma süreçlerinin Türkçe öğretmen adaylarının okuma deneyimlerini zenginleştirmenin yanı sıra iletişimsel farkındalıklarını, empatik anlayışlarını ve anlatısal anlamlandırma süreçlerini destekleyen etkileşimli bir öğrenme ortamı sunduğunu ortaya koymaktadır. Araştırma bulguları, Türkçe öğretmen adayı yetiştirme programlarında bibliyoterapi temelli okumaların adayların farkındalığı desteklediğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
- Türkçe öğretmen adayları
- bibliyoterapi temelli okuma
- anlatısal anlamlandırma
- refleksif tematik analiz.
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Etik Beyan
Teşekkür
Kaynakça
- Adler, J. M. (2012). Living into the story: Agency and coherence in a longitudinal study of narrative identity development and mental health over the course of psychotherapy. Journal of Personality and Social Psychology, 102(2), 367-389. https://doi.org/10.1037/a0025289
- Adler, J. M., Lodi-Smith, J., Philippe, F. L., & Houle, I. (2016). The incremental validity of narrative identity in predicting well-being: A review of the field and recommendations for the future. Society for Personality and Social Psychology, 20 (2) 142-175. https://doi.org/10.1177/1088868315585068
- Aktaş, Ş. (2010). Edebî metin ve özellikleri. Journal of Turkish Research Institute, 15(39), 187-200. https://izlik.org/JA37ZW75JX
- Başarı, Ş., Güneyli, A., Yıltaş-Latifoğlu, G., & Kahveci, G. (2023). The impact of bibliotherapy training on social emotional skills, reading interest and reading motivation. Cyprus Turkish Journal of Psychiatry & Psychology, 5(1), 13-24. 10.35365/ctjpp.23.1.02
- Belen, F. Z. (2016). Manevi danışmanlıkta bibliyoterapi uygulama örneği: Bibliyoterapinin algılanan stres ve dini başa çıkma üzerindeki etkisi. Toplum Bilimleri Dergisi, 19(10), 9-42.
- Berns, C. F. (2004). Bibliotherapy: Using books to help bereaved children. OMEGA - Journal of Death and Dying, 48(4), 321-336. https://doi.org/10.2190/361D-JHD8-RNJT-RYJV
- Beştaş, E. (2024). Bibliyoterapi yönteminin öğrencilerin Türkçe dersinde empatik eğilim ve ders başarısına etkisi (Tez No. 869484) [Yüksek lisans tezi, Siirt Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
- Bilgin, D. (2023). Türkçe derslerinde bibliyoterapi ile değer eğitimi (Tez No. 822015) [Doktora tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
20 Eylül 2026
Gönderilme Tarihi
8 Haziran 2026
Kabul Tarihi
10 Ağustos 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1