Araştırma Makalesi

BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI

Cilt: 13 Sayı: 1 31 Ocak 2023
PDF İndir
EN TR

BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI

Öz

Bu çalışmanın temel amacı, beliren yetişkinlerin kimlik gelişim alt boyutları (keşif ve içsel yatırım) üzerinde stresle başa çıkma becerileri alt boyutlarının (kendine güvenli yaklaşım, iyimser yaklaşım, çaresiz yaklaşım, boyun eğici yaklaşım ve sosyal desteğe başvurma yaklaşımı) yordayıcı bir etkisinin bulunup bulunmadığını incelemektir. Ayrıca, kimlik gelişiminin ve stresle başa çıkma becerilerinin alt boyutlarının cinsiyete göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemek amaçlanmıştır. Çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma grubunu, 391 (%63,3) kadın, 227 (%36,7) erkek olmak üzere; toplam 618 beliren yetişkin oluşturmaktadır. Katılımcılar 18-29 yaş aralığındadır, yaş ortalamaları 22.86’dır. Veriler, “Kişisel Bilgi Formu”, “Ego Kimlik Süreci Ölçeği”, “Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği” ile toplanmıştır ve SPSS 22.0 paket programı ile analiz edilmiştir. Analizde ilişkisiz örneklemlerde t-testine, Pearson korelasyon ve çoklu regresyon analizine başvurulmuştur. Sonuçta, keşif; kendine güvenli yaklaşım, çaresiz yaklaşım ve sosyal desteğe başvurma yaklaşımı tarafından pozitif ve anlamlı düzeyde yordanmaktadır. İyimser ve boyun eğici yaklaşım, keşfi negatif ve anlamlı düzeyde yordamaktadır. İçsel yatırım, kendine güvenli ve iyimser yaklaşım tarafından pozitif ve anlamlı düzeyde yordanmaktadır. İçsel yatırım, çaresiz yaklaşım tarafından negatif ve anlamlı düzeyde yordanmaktadır. Boyun eğici yaklaşımın ve sosyal desteğe başvurma yaklaşımının ise içsel yatırım üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamaktadır. Keşiften elde edilen veriler, cinsiyete göre anlamlı olarak farklılaşmamaktadır. Ancak içsel yatırım, erkekler lehine cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermektedir. Kendine güvenli ve iyimser yaklaşım, erkekler lehine cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermektedir. Çaresiz yaklaşım ve sosyal destek arama yaklaşımı, kadınlar lehine cinsiyete göre anlamlı bir farklılık göstermektedir. Boyun eğici yaklaşım ise cinsiyete göre anlamlı bir şekilde farklılaşmamaktadır. Bulgular ilgili alanyazın bağlamında tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Beliren Yetişkinlik , Kimlik Gelişimi , Stresle Başa Çıkma Becerileri

Kaynakça

  1. Abacı, R. (1997). Okulda stres ve başaçıkma teknikleri. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 10(1), 7-22.
  2. Akbaş, S. (2018). Üniversite öğrencilerinin duygusal zeka yetenekleri ve stresle başa çıkma stilleri: Pamukkale Üniversitesinde bir araştırma (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Projesi). Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
  3. Akçakaya, R. Ö. ve Erden, S. Ç. (2014). Stres ve stresle baş etmede psikiyatrik yaklaşım. Turkish Family Physician, 5(2), 8-25.
  4. Akgül, G. (2021). Pandemi döneminde duygusal problemler ve yaşam doyumu: Kimlik gelişimi, kimlik sıkıntısı ve dijital ilgilerin rolü. 8. International Eurasian Educational Research Congress-EJERCongress sunulan bildiri. Karatekin Üniversitesi, Çankırı, Türkiye, 7-10 Temmuz.
  5. Akyol, Y. E. ve Işık, Ş. (2018). Akademisyenlerde mutluluğun yordayıcıları olarak farkındalık ve stresle başa çıkma tutumları. The Journal of Happiness & Well-Being, 6(1), 1-17.
  6. Altuntaş, E. (2003). Stres yönetimi. İstanbul: Alfa Yayım.
  7. Arnett, J. J. (2000). Emerging adulthood: A theory of development from the late teens through the twenties. American Psychologist, 55(5), 469-480.
  8. Arnett, J. J. (2005). The developmental context of substance use in emerging adulthood. Journal of Drug Issues, 35(2), 235-254.
  9. Arnett, J. J. (2014). Emerging adulthood: The winding road from the late teens through the twenties (2nd ed.). New York: Oxford University Press.
  10. Arnett, J. J., Žukauskienė, R. & Sugimura, K. (2014). The new life stage of emerging adulthood at ages 18-29 years: Implications for mental health. Lancet Psychiatry, 1(7), 569-576.

Kaynak Göster

APA
Aksoy, B. N., & Tastan, N. (2023). BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(1), 309-334. https://izlik.org/JA44UM38GP
AMA
1.Aksoy BN, Tastan N. BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI. KUSBD. 2023;13(1):309-334. https://izlik.org/JA44UM38GP
Chicago
Aksoy, Büşra Nur, ve Nuray Tastan. 2023. “BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI”. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 13 (1): 309-34. https://izlik.org/JA44UM38GP.
EndNote
Aksoy BN, Tastan N (01 Ocak 2023) BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 13 1 309–334.
IEEE
[1]B. N. Aksoy ve N. Tastan, “BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI”, KUSBD, c. 13, sy 1, ss. 309–334, Oca. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA44UM38GP
ISNAD
Aksoy, Büşra Nur - Tastan, Nuray. “BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI”. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 13/1 (01 Ocak 2023): 309-334. https://izlik.org/JA44UM38GP.
JAMA
1.Aksoy BN, Tastan N. BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI. KUSBD. 2023;13:309–334.
MLA
Aksoy, Büşra Nur, ve Nuray Tastan. “BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI”. Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 13, sy 1, Ocak 2023, ss. 309-34, https://izlik.org/JA44UM38GP.
Vancouver
1.Büşra Nur Aksoy, Nuray Tastan. BELİREN YETİŞKİNLİKTE KİMLİK GELİŞİMİ: STRESLE BAŞA ÇIKMA BECERİLERİNİN YORDAYICILIĞI. KUSBD [Internet]. 01 Ocak 2023;13(1):309-34. Erişim adresi: https://izlik.org/JA44UM38GP