TR
EN
Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü
Öz
Bu araştırmada, üniversite öğrencilerinin psikolojik sağlamlık düzeyleri, algılanan ebeveyn tutumları ve öz-duyarlık değişkenleri açısından incelenmiştir. İlişkisel tarama modelinde yürütülen çalışmanın örneklemini, iki farklı devlet üniversitesinde öğrenim gören toplam 433 öğrenci oluşturmaktadır. Katılımcıların 240’ı kadın (%55,4) ve 193’ü erkektir (%44,6). Araştırmada, Kısaltılmış Algılanan Ebeveyn Tutumları Ölçeği-Çocuk Formu (KAET-Ç), Öz-Duyarlık Ölçeği, Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği ve araştırmacılar tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkileri belirlemek için Pearson Çarpım Moment Korelasyon Analizi, psikolojik sağlamlığın yordayıcılarını incelemek için ise çoklu doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. Araştırma bulguları, hem anne hem de baba için algılanan duygusal sıcaklık tutumunun, psikolojik sağlamlık ve öz-duyarlığın olumlu alt boyutlarıyla pozitif yönde ilişkili olduğunu göstermektedir. Buna karşılık, aşırı koruyucu ve reddedici ebeveyn tutumlarının, psikolojik sağlamlık ve öz-duyarlığın olumlu alt boyutlarıyla anlamlı düzeyde negatif ilişkiler gösterdiği bulunmuştur. Ayrıca, algılanan anne tutumlarının psikolojik sağlamlığı %8, baba tutumlarının %7 ve öz-duyarlığın ise %50 oranında anlamlı bir şekilde yordadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, hem ebeveyn tutumlarının hem de öz-duyarlığın, üniversite öğrencilerinin psikolojik sağlamlığı üzerinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aka, B. T., & Gencoz, T. (2014). Perceived parenting styles, emotion recognition and regulation in relation to psychological well-being. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 159, 529-533. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.12.418
- Akın, Ü., Akın, A., ve Abacı, R. (2007). Öz-duyarlık Ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(33), 1-10.
- Arrindell, W. A., Sanavio, E., Aguilar, G., Sica, C., Hatzichristou, C., Eisemann, M., Recinos, L.A., Gaszner, P., Peter, M.,
- Battagliese, G., Kallai, J. & Ende, J. (1999). The development of a short form of the EMBU: Its appraisal with students in Greece, Guatemala, Hungary and Italy. Personality and individual Differences, 27(4), 613- 628. https://doi.org/10.1016/S0191-8869(98)00192-5
- Benard, B. (1993). Fostering resiliency in kids. Educational leadership, 51(3), 44-48.
- Bluth, K., Mullarkey, M., & Lathren, C. (2018). Self-compassion: A potential path to adolescent resilience and positive exploration, Journal of child and family studies, 27(9), 3037-3047. https://doi.org/10.1007/s10826-018-1125-1
- Campbell-Sills, L., Forde, D. R., & Stein, M. B. (2009). Demographic and childhood environmental predictors of resilience in a community sample. Journal of psychiatric research, 43(12), 1007-1012. https://doi.org/10.1016/j.jpsychires.2009.01.013
- Cox, M. J., Owen, M. T., Lewis, J. M., & Henderson, V. K. (1989). Marriage, adult adjustment, and early parenting.Child development, 60(5), 1015-1024. https://doi.org/10.2307/1130775
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
27 Ocak 2026
Gönderilme Tarihi
6 Mart 2025
Kabul Tarihi
4 Kasım 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 63 Sayı: 63
APA
Akyol, H., & Yukay Yüksel, M. (2026). Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 63(63), 204-222. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1652728
AMA
1.Akyol H, Yukay Yüksel M. Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2026;63(63):204-222. doi:10.15285/maruaebd.1652728
Chicago
Akyol, Havvanur, ve Müge Yukay Yüksel. 2026. “Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 63 (63): 204-22. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1652728.
EndNote
Akyol H, Yukay Yüksel M (01 Ocak 2026) Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 63 63 204–222.
IEEE
[1]H. Akyol ve M. Yukay Yüksel, “Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü”, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 63, sy 63, ss. 204–222, Oca. 2026, doi: 10.15285/maruaebd.1652728.
ISNAD
Akyol, Havvanur - Yukay Yüksel, Müge. “Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 63/63 (01 Ocak 2026): 204-222. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1652728.
JAMA
1.Akyol H, Yukay Yüksel M. Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2026;63:204–222.
MLA
Akyol, Havvanur, ve Müge Yukay Yüksel. “Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 63, sy 63, Ocak 2026, ss. 204-22, doi:10.15285/maruaebd.1652728.
Vancouver
1.Havvanur Akyol, Müge Yukay Yüksel. Üniversite Öğrencilerinin Psikolojik Sağlamlığı: Algılanan Ebeveyn Tutumları ve Öz-Duyarlığın Rolü. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 01 Ocak 2026;63(63):204-22. doi:10.15285/maruaebd.1652728